Spis treści ustawy
Art. 37 ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Aktualne brzmienie
Art. 37.
1.Wysokość odszkodowania z tytułu obniżenia wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 36 ust. 3, oraz wysokość opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, o której mowa w art. 36 ust. 4, ustala się na dzień sprzedaży. Obniżenie oraz wzrost wartości nieruchomości stanowią różnicę między wartością nieruchomości określoną przy uwzględnieniu przeznaczenia terenu obowiązującego po uchwaleniu lub zmianie planu miejscowego a jej wartością określoną przy uwzględnieniu:
1)przeznaczenia terenu, obowiązującego przed zmianą tego planu;
2)faktycznego sposobu użytkowania nieruchomości przed uchwaleniem tego planu.
2. (uchylony)
3.Roszczenia, o których mowa w art. 36 ust. 3, można zgłaszać w terminie 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące.
4.Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do opłat, o których mowa w art. 36 ust. 4.
5.Notariusz, w terminie 7 dni od dnia sporządzenia umowy, której przedmiotem jest zbycie nieruchomości, w formie aktu notarialnego, jest zobowiązany przesłać wójtowi, burmistrzowi albo prezydentowi miasta wypis z tego aktu.
6.Wójt, burmistrz albo prezydent miasta ustala opłatę, o której mowa w art. 36 ust. 4, w drodze decyzji, bezzwłocznie po otrzymaniu wypisu z aktu notarialnego, o którym mowa w ust. 5.
7.Właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości, której wartość wzrosła w związku z uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego, przed jej zbyciem może żądać od wójta, burmistrza albo prezydenta miasta ustalenia, w drodze decyzji, wysokości opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 4.
8.Wójt, burmistrz albo prezydent miasta przedstawia okresowo – odpowiednio do potrzeb, lecz co najmniej raz w roku – na sesji rady gminy informację o zgłoszonych żądaniach, o których mowa w art. 36 ust. 1–3 i ust. 5, i wydanych decyzjach, o których mowa w ust. 6 i 7.
9.Wykonanie obowiązku wynikającego z roszczeń, o których mowa w art. 36 ust. 1–3, następuje w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku, chyba że strony postanowią inaczej. W przypadku opóźnienia w wypłacie odszkodowania lub wykupie nieruchomości właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie.
10.Spory w sprawach, o których mowa w art. 36 ust. 1–3 i ust. 5, rozstrzygają sądy powszechne.
11.Wartość nieruchomości określa się na podstawie:
1)w sytuacji gdy na skutek uchwalenia planu miejscowego dla terenów dotychczas nieobjętych takim planem albo nieobjętych obowiązującym w dniu uchwalenia tego planu planem miejscowym niemożliwe lub istotnie ograniczone stało się dalsze faktyczne użytkowanie nieruchomości w sposób zgodny z mającym miejsce w dniu uchwalenia planu miejscowego faktycznym sposobem użytkowania nieruchomości – wyłącznie faktycznego sposobu użytkowania nieruchomości oraz dostępu do istniejących w dniu wejścia w życie planu miejscowego dróg publicznych, sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, elektroenergetycznych, gazowych, ciepłowniczych oraz telekomunikacyjnych;
2)w sytuacji gdy na skutek zmiany planu miejscowego lub uchwalenia planu miejscowego dla terenu objętego obowiązującym w dniu uchwalenia tego planu planem miejscowym, korzystanie z nieruchomości lub jej części w sposób zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone – dotychczasowego przeznaczenia wynikającego z planu miejscowego, który jest zmieniany lub uchylany.
11a.Do określenia wartości nieruchomości w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nie uwzględnia się zmiany wartości nieruchomości będącej skutkiem uchwalenia lub zmiany planu ogólnego.
12.W odniesieniu do zasad określania wartości nieruchomości, a także w odniesieniu do osób uprawnionych do określania tych wartości stosuje się przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, o ile przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 27.10.2026, tekst z 3.08.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- art. 2 pkt 18 definicja„wartości nieruchomości” – należy przez to rozumieć wartość rynkową nieruchomości;
- art. 13a ust. 1 definicjaDla obszaru gminy, z wyłączeniem morskich wód wewnętrznych oraz terenów zamkniętych innych niż ustalane przez ministra właściwego do spraw transportu, rada gminy uchwala plan ogólny gminy, zwany dalej „planem ogólnym”.
- art. 14 ust. 1 definicjaW celu ustalenia przeznaczenia terenów, w tym dla inwestycji celu publicznego, oraz określenia sposobów ich zagospodarowania i zabudowy rada gminy podejmuje uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia miejscowego planu zagos…
- art. 37n ust. 2 definicjaIlekroć w przepisach ustawy albo przepisach odrębnych jest mowa o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, planie miejscowym lub planach zagospodarowania przestrzennego, należy przez to rozumieć również zintegr…
- art. 36 ust. 3 odesłanieJeżeli, w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, wartość nieruchomości uległa obniżeniu, a właściciel albo użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość i nie skorzystał z praw, o których mowa w ust. 1 i …
- art. 36 ust. 4 odesłanieJeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą wartość nieruchomości wzrosła, a właściciel lub użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta pobiera jednorazową opła…
- art. 36 ust. 1 odesłanieJeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe lub istotnie ograniczon…
- art. 36 ust. 5 odesłanieW razie stwierdzenia nieważności uchwały rady gminy w sprawie planu miejscowego, w części lub w całości, odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, albo opłata, o której mowa w ust. 4, podlegają zwrotowi odpowiednio na…
- art. 36 ust. 1a odesłaniePrzepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli treść planu miejscowego powodująca skutek, o którym mowa w ust. 1, nie stanowi samodzielnego ustalenia przez gminę społeczno-gospodarczego przeznaczenia terenu oraz sposobu korzyst…
- art. 36 ust. 2 odesłanieRealizacja roszczeń, o których mowa w ust. 1, może nastąpić również w drodze zaoferowania przez gminę właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości zamiennej. Z dniem zawarcia umowy zamiany roszczenia wygasa…
Orzeczenia i interpretacje 1682
Powołują ten przepis: 137 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS), 1541 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA) i 4 orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego od 2016 r.; najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Postanowienie WSA w Białymstoku z 8 października 2026 r., II SA/Bk 524/26
- Wyrok WSA w Gdańsku z 7 października 2026 r., II SA/Gd 348/26
- Wyrok NSA z 24 września 2026 r., II OSK 2688/25
- Wyrok WSA w Gliwicach z 16 września 2026 r., II SA/Gl 334/26
- Wyrok WSA w Szczecinie z 3 września 2026 r., II SA/Sz 497/26
- Wyrok NSA z 26 sierpnia 2026 r., II OSK 2417/25
- Wyrok WSA w Opolu z 20 sierpnia 2026 r., I SA/Op 450/26
- Wyrok WSA w Kielcach z 20 sierpnia 2026 r., II SA/Ke 545/25
- Wyrok WSA w Łodzi z 13 sierpnia 2026 r., II SA/Łd 340/26
- Wyrok WSA w Opolu z 13 sierpnia 2026 r., I SA/Op 446/26
Wszystkie (1682) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
4 brzmień, obecne od 24.09.2023
… nieruchomości, o której mowa w art. 36 ust. 4, ustala się na dzień jej sprzedaży. Obniżenie oraz wzrost wartości nieruchomości stanowią … po uchwaleniu lub zmianie planu miejscowego a jej wartością, określoną przy uwzględnieniu:
1) przeznaczenia terenu, obowiązującego przed zmianą tego planu, lub;
2) faktycznego sposobu wykorzystywaniaużytkowania nieruchomości przed jego uchwaleniemuchwaleniem tego planu.
2. (uchylony)
3. Roszczenia, o których mowa w art. 36 ust. 3, można … 4.
8. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta przedstawia okresowo-– odpowiednio do potrzeb, lecz co najmniej raz w roku -– na sesji rady gminy informację o zgłoszonych żądaniach, o których mowa w art. 36 ust. 1-–3 i ust. …
… wynikającego z roszczeń, o których mowa w art. 36 ust. 1-3, powinno nastąpićnastępuje w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku, chyba że strony postanowią inaczej. W przypadku opóźnienia w wypłacie odszkodowania lub w wykupie nieruchomości właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie.
10. Spory w sprawach, o których mowa w art. 36 ust. 1-3 i ust. 5, …
… sposobu wykorzystywania nieruchomości przed jego uchwaleniem.
2. Opłatę, o której mowa w ust. 1, pomniejsza się o wartość nakładów poniesionych przez właściciela albo użytkownika wieczystego nieruchomości w okresie między uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego a dniem sprzedaży nieruchomości, jeżeli nakłady te miały wpływ na wzrost wartości tej nieruchomości.
2. (uchylony)
3. Roszczenia, o których mowa w art. 36 ust. 3, można zgłaszać w … 36 ust. 4.
5. Notariusz, w terminie 7 dni od dnia sporządzenia umowysprzedaży, której przedmiotem jest zbycienieruchomości, w formie aktu notarialnego, jest zobowiązany przesłać … w związku z uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego, przed jejsprzedażąz …
Odsyłają tu 7
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 37¹ ust. 2 do art. 37 ust. 1, art. 37 ust. 10, art. 37 ust. 11, art. 37 ust. 11a, art. 37 ust. 3, art. 37 ust. 5, art. 37 ust. 9
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 58 ust. 2
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 63 ust. 3
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 87 ust. 3a do art. 37 ust. 1
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 87 ust. 3b do art. 37 ust. 1
- ustawa o Centralnym Porcie Komunikacyjnym art. 117a ust. 1 pkt 1
- ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji strategicznych inwestycji w zakresie potrzeb obronności państwa lub kluczowych inwestycji w zakresie potrzeb obronności państwa lub bezpieczeństwa publicznego oraz ustanawiania stref ochronnych terenów zamkniętych art. 32 ust. 6 do art. 37 ust. 1, art. 37 ust. 10, art. 37 ust. 11, art. 37 ust. 11a, art. 37 ust. 3, art. 37 ust. 5, art. 37 ust. 9
Odsyła do 11
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 36 ust. 3 odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 36 ust. 4 odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 37 ust. 3 stosowanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 37 ust. 5 odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 36 ust. 1 odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 36 ust. 5 odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 37 ust. 6 odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 37 ust. 7 odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 37 ust. 1 pkt 2 odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 36 ust. 1a odesłanie
- ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 36 ust. 2 odesłanie