Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 25 lipca 2025 r. nr SKO.F/41.4/509/2025/9109, którą, po rozpoznaniu odwołania J. Z., utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta G. z 5 maja 2025 r. nr [...] w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości na 2025 r.
W podstawie prawnej tej decyzji wskazano art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 111, ze zm., dalej: O.p.) oraz art. 1 ust. 1, art. 2, art. 17 oraz art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 570).
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujący stanie faktycznym i prawnym.
Prezydent Miasta G. (dalej: Prezydent) wskazaną decyzją z 5 maja 2025 r. ustalił E. Z., S. Z., B. Z. i J. Z. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za okres od marca do grudnia 2025 r. w wysokości 424 zł. Organ I instancji opodatkował nieruchomość przy ul. [...] [...] w G. w okresie od marca do grudnia 2025 r., ujmując w podstawie opodatkowania budynek mieszkalny o powierzchni 173 m2 oraz grunt pozostały o powierzchni 415 m2. Wskazał, że decyzję wydano w związku z nabyciem przez podatników prawa własności przedmiotowej nieruchomości na podstawie aktu notarialnego z 5 lutego 2025 r. nr 234/2025.
W odwołaniu od tej decyzji J. Z. (dalej: podatnik, skarżący) podniósł, powtórzoną następnie w skardze, argumentację, zmierzającą do wykazania, że stanowisko Prezydenta Miasta G. jest opróżnione, wobec czego nikt nie może działać z jego upoważnienia. Zarzucono także, że opublikowana w Dzienniku Ustaw z 2025 r. pod pozycją 111 nowelizacja Ordynacji podatkowej oraz Uchwała nr VI/86/2024 Rady Miasta Gliwice (Dz. Urz. Woj. Śląskiego z 2024 r., poz. 6981) nie mogą stanowić podstawy do wydania decyzji z uwagi na ich de iure nieistnienie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach nie uwzględniło odwołania.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano na stosowne regulacje ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2023 r., poz. 70, ze zm., dalej: u.p.o.l.). Zgodnie z tą ustawą w brzmieniu obowiązującym w 2025 r. podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych (art. 3 ust. 1 pkt 1). Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty;
- 2) budynki lub ich części;
- 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 2 ust. 1). Podstawę opodatkowania stanowi: 1) dla gruntów - powierzchnia;
- 2) dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa (art. 4 ust. 1). Na podstawie art. 5 u.p.o.l. rada gminy ustala stawki podatku od nieruchomości w granicach maksymalnym stawek wskazanych w tym przepisie. Podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania (art. 6 ust. 6-7).
Po analizie stanu prawnego i faktycznego Kolegium uznało, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, gdyż organ I instancji ustalił prawidłowe przedmioty, podstawy i stawki opodatkowania, począwszy od marca 2025 r., czyli kolejnego miesiąca po zmianie okoliczności, stosownie do art. 6 ust. 1 u.p.o.l. Decyzja została wydana bez wszczęcia postępowania i zawiadomienia stron o uprawnieniach procesowych, co było dopuszczalne na podstawie art. 165 § 7 pkt 2 i art. 200 § 2 pkt 3 O.p. Decyzję wydano bowiem zgodnie z informacją podatkową, którą 21 lutego 2025 r. złożył B. Z. Dane zawarte w informacji podatkowej są zgodne z treścią aktu notarialnego i wypisu z ewidencji gruntów i budynków.
Odnosząc się do zarzutów odwołującego Kolegium stwierdziło, że opierają się one na bezpodstawnym podważaniu czynności prawnych organów państwa dokonanych po wyborach prezydenckich w 2020 r. Akty i czynności organów państwa korzystają z domniemania legalności i skuteczności, co oznacza, że dopóki we właściwym trybie nie zostanie stwierdzona ich niezgodność z prawem i nieskuteczność, to wywołują one skutki prawne.
W skardze na powyższą decyzję, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, skarżący zarzucił:
- 1) wydanie decyzji częściowo na podstawie nieistniejących aktów prawnych, gdyż ustawa opublikowana w Dzienniku Ustaw z 2025 r. pod pozycją 111 (niezgodna z konstytucją nowelizacja Ordynacji podatkowej) oraz Uchwała nr VI/86/2024 Rady Miasta Gliwice (Dz, Urz. Woj. Śląskiego z 2024 r., poz. 6981) nie mogą stanowić podstawy do wydania niniejszej decyzji z uwagi na ich de iure nieistnienie;
- 2) wydanie decyzji przez osobę do tego nieuprawnioną (E. O.), gdyż stanowisko Prezydenta Miasta G. jest sprawowane przez Adama Neumanna, a nie przez Katarzynę Kuczyńską-Budkę, która nie może upoważnić nikogo do wydawania decyzji w imieniu Prezydenta Miasta G. Wobec powyższego wniesiono o:
- a) stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium, utrzymującej w mocy decyzję obarczoną wadą nieważności;
- b) stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, obarczonej wadą nieważności, wydanej z brakiem wystarczających podstaw do jej wydania;
- c) umorzenie postępowania administracyjnego na mocy art. 145 P.p.s.a.
- d) zasądzenie na rzecz skarżącego od organu zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że 10 maja 2020 r. miało odbyć się głosowanie w wyborach Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Do głosowania ostatecznie nie doszło, co stwierdziła Państwowa Komisja Wyborcza w § 1 uchwały PKW nr 129/2020 (Dz.U. 2020 poz. 967). W § 2 tej uchwały wskazano, że "fakt wskazany w § 1 równoważny jest w skutkach z przewidzianym w art. 293 § 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy brakiem możliwości głosowania ze względu na brak kandydatów". Na tej podstawie Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Elżbieta Witek 3 czerwca 2020 r. wydała postanowienie w sprawie zarządzenia (powtórzonych) wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. 2020 poz. 988).
Zdaniem skarżącego problem stanowi dokładna treść przepisu, który stanowił podstawę do powtórzenia wyborów w porównaniu z ówczesną sytuacją faktyczną, tj, zarejestrowaniem przez PKW 10 kandydatów w wyborach.
Art. 293 § 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz., 365, dalej: K.w.) stanowi, że jeżeli w wyborach, o których mowa w art. 289 i art. 292, głosowanie miałoby być przeprowadzone tylko na jednego kandydata. Państwowa Komisja Wyborcza stwierdza ten fakt w drodze uchwały, którą przekazuje Marszałkowi Sejmu, podaje do publicznej wiadomości i ogłasza w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, a § 3 stanowi, że przepis § 1 stosuje się odpowiednio w przypadku braku kandydatów. Ponowne rozpisanie wyborów Prezydenta RP jest więc dopuszczalne tylko w dwóch przypadkach – braku zarejestrowanych kandydatów oraz rejestracji jednego kandydata. W omawianych wyborach doszło natomiast do rejestracji dziesięciu kandydatów.
Zgodnie z art. 7 Konstytucji RP organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Powtórzenie wyborów było zatem niekonstytucyjne, co potwierdza wielu konstytucjonalistów, np. A. Z1., R. P. czy M. P. W ocenie skarżącego Andrzej Duda został więc wybrany na podstawie wyborów Prezydenta RP, które zostały powtórzone bez ważnej podstawy prawnej. Jego prezydentura zakończyła się zatem 6 sierpnia 2020 r. i od tego czasu wszystkie działania podejmowane przez niego, jako Prezydenta RP, są nieważne. Jeśli nie ma osoby piastującej stanowisko Prezydenta RP, to brak osoby, która mogła rozpisać wybory parlamentarne. Skutkiem tego jest opróżnienie wszystkich stanowisk poselskich oraz senatorskich i niewybranie nikogo na te miejsca. Podobnie, wszelkie zmiany składu RM od 6 sierpnia 2020 r. są nieważne, a zatem Prezesem RM, zgodnie z Konstytucją RP, nadal jest Mateusz Morawiecki. M. Morawiecki nie zarządził wyborów samorządowych (w tym wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast oraz wyborów do rad gmin) w 2023 r., do czego jako premier był zobowiązany na mocy art. 371 § 2 oraz art. 474 §1 K.w.
Władze stanowiące jednostek samorządu terytorialnego na terenie RP, w tym Miasta G., od jesieni 2023 r. (ustawa przedłużająca kadencje organów jednostek samorządu terytorialnego, opublikowana w Dz.U. 2022, poz. 2418, nie weszła w życie, ponieważ brak było osoby upoważnionej do jej podpisania) zatem nie istnieją. Stanowiska władzy wykonawczej jednostek samorządu terytorialnego, o ile pozostają obsadzone, o tyle nie we wszystkich przypadkach osoby de facto sprawujące władzę wójta (burmistrza, prezydenta miasta) mają do tego podstawę prawną. Jedną z takich gmin jest miasto na prawach powiatu G. Art. 26 pkt 1 ustawy o samorządzie gminnym (Dz.U. 2020 poz. 713 ze zm.) stanowi, że kadencja wójta rozpoczyna się w dniu rozpoczęcia kadencji rady gminy lub wyboru go przez radę gminy i upływa z dniem upływu kadencji rady gminy. Jednak art. 29 pkt 1 tejże ustawy stanowi, że "po upływie kadencji wójta pełni on swoją funkcję do czasu objęcia obowiązków przez nowo wybranego wójta albo osobę, którą Prezes Rady Ministrów wyznaczył do pełnienia funkcji wójta". Prezes Rady Ministrów nie wyznaczył nikogo do pełnienia funkcji wójta, a więc osobą sprawującą nadal obowiązki Prezydenta Miasta G. jest Adam Neumann.
Dodatkowe wątpliwości wzbudza tryb przekazania sprawy do Kolegium. Zgodnie z art. 223 O.p. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Adam Neumann, ani osoba przez niego upoważniona, prawdopodobnie nie zadecydował o przekazaniu sprawy do Kolegium. Istnieje zatem uzasadniona obawa o złamanie Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej odrzucenie z powodu braków formalnych, a w razie ich uzupełnienia, o oddalenie skargi.
Na rozprawie 2 września 2025 r. skarżący wnosił i wywodził jak w skardze, akcentując, że prawidłowo zarejestrowanych kandydatów na prezydenta było dziesięciu, a przeprowadzenie powtórnych wyborów jest dopuszczalne tylko w przypadku jednego kandydata lub ich braku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Kontroli Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej: p.p.s.a.) podlegała decyzja z 25 lipca 2025 r., którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta G. z 5 maja 2025 r. w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości na 2025 r.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są między innymi osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości. W myśl art. 4 ust. 1 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów - powierzchnia, a dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa (art. 4 u.p.o.l.).
Na mocy art. 21 ust. 1 ustawy z 17 maja 1989 r. (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1151, dalej: u.p.g.k.) podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Bezwzględnie wiążące organ podatkowy są więc dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych i klasy gleboznawcze, a w odniesieniu do budynków - także informacje dotyczące ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej lokali (art. 20 ust. 1 u.p.g.k.).
Zasadnie zatem w niniejszej sprawie podatkiem od nieruchomości opodatkowano grunt pozostały oznaczony symbolem B (grunty zabudowane), oraz budynek mieszkalny, co zgodne jest ze znajdującym się w aktach sprawy aktualnym uproszczonym wypisem z rejestru gruntów i budynków. Uwzględniona w podstawie opodatkowania powierzchnia gruntu i budynku jest zgodna z danymi wskazanymi w informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych złożonej przez podatników. Organ I instancji uwzględnił także, iż skarżący oraz uczestnicy postępowania stali się współwłaścicielami opodatkowanej nieruchomości na mocy aktu notarialnego z 5 lutego 2025 r. i stosując art. 6 ust. 1 u.p.o.l., zgodnie z którym obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku, opodatkował nieruchomość za okres od marca do grudnia 2025 r.
Jak więc wykazano opodatkowanie przedmiotowej nieruchomości nie narusza przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ani art. 21 ust. 1 u.p.g.k., czego zresztą skarżący nie zarzucał. Argumentacja skargi odnosi się bowiem wyłącznie do kwestii formalnych, dotyczących przede wszystkim braku umocowania E. O. do wydania decyzji z 5 maja 2025 r.
Zgodnie z art. 143 § 1 O.p. organ podatkowy może upoważnić funkcjonariusza lub pracownika kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwienia spraw w jego imieniu i w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji, postanowień i zaświadczeń. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że udzielenie upoważnienia zgodnie z art. 143 § 1 O.p. jest czynnością wewnętrzną organu podatkowego, w związku z tym nie doręcza się go stronie w związku z wszczęciem postępowania, nie musi się również ono znajdować w aktach postępowania (por. wyrok NSA z 13 listopada 2018 r., sygn. akt II FSK 3063/16, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA na stronie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Natomiast upoważnienie określonego pracownika do działania w imieniu organu powinno znaleźć swoje odbicie w treści decyzji. Jak bowiem stanowi art. 210 § 1 pkt 8 O.p decyzja obligatoryjnie zawiera podpis osoby upoważnionej, z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego. Wymóg ten w niniejszej sprawie spełniono.
Zdaniem Sądu, załączone do akt upoważnienie nr [...] jest w pełni prawidłowe. Udzielone zostało w formie pisemnej, opatrzono je datą (17 lipca 2024 r.), wskazano organ upoważniający (Prezydenta Miasta G.) i podano, że upoważnia się konkretne osoby, w tym E. O. m.in. do wydawania decyzji administracyjnych ustalających wysokość podatku od nieruchomości dla osób fizycznych do kwoty 3000 zł.
W nawiązaniu do argumentacji skargi wskazać także należy, że zgodnie z art. 168 § 1 i § 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz., 365) komisarz wyborczy, na podstawie protokołów z wyborów sporządzonych przez właściwe terytorialne komisje wyborcze, podaje do publicznej wiadomości, w formie obwieszczenia, wyniki wyborów wójtów z podaniem ich nazwisk i imion. Na mocy art. 5 pkt 6 ilekroć w kodeksie wyborczym jest mowa o wójcie - należy przez to rozumieć także burmistrza i prezydenta miasta. W rozdziale 11 obwieszczenia Komisarza Wyborczego w Katowicach z dnia 22 kwietnia 2024 r. uzupełniającego obwieszczenie z dnia 9 kwietnia 2024 r. o wynikach wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast na obszarze województwa śląskiego, w których w dniu 21 kwietnia 2024 r. przeprowadzane było ponowne głosowanie (Dz.U. Województwa Śląskiego z 2024 r., poz. 3359) podano, że dokonano wyboru Katarzyny Kuczyńskiej-Budki, gdyż uzyskała wymaganą liczbę głosów.
Jak więc wykazano zarzuty skargi są bezpodstawne, a zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa.
Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.