Spis treści ustawy
Art. 9 ustawa o PCC
Aktualne brzmienie
Art. 9.Zwalnia się od podatku następujące czynności cywilnoprawne:
1)sprzedaż walut obcych;
1a)sprzedaż i zamianę walut wirtualnych w rozumieniu art. 2 ust. 2 pkt 26 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz. U. z 2025 r. poz. 644 i 1669);
2)sprzedaż własności gruntów, stanowiących gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, wraz z będącymi ich częścią składową drzewami i innymi roślinami, pod warunkiem że w wyniku dokonania czynności zostanie utworzone lub powiększone gospodarstwo rolne, a powierzchnia gospodarstwa rolnego utworzonego lub powstałego w wyniku powiększenia będzie niemniejsza niż 11 ha i niewiększa niż 300 ha oraz gospodarstwo to będzie prowadzone przez nabywcę przez okres co najmniej 5 lat od dnia nabycia; zwolnienie to stanowi pomoc de minimis w rolnictwie, o której mowa w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz. Urz. UE L 352 z 24.12.2013, str. 9);
3)sprzedaż nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym, jeżeli nabywcą jest były właściciel (wieczysty użytkownik):
a)nieruchomości wywłaszczonej, któremu przyznano odszkodowanie, a nie przyznano nieruchomości zamiennej,
b)nieruchomości sprzedanej na cele publiczne określone w przepisach o gospodarce nieruchomościami, który w razie wywłaszczenia spełniałby warunki do przyznania nieruchomości zamiennej,
c)nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego, wykupionych na podstawie przepisów o ochronie i kształtowaniu środowiska
–w wysokości kwoty otrzymanego odszkodowania (uzyskanej ceny), pod warunkiem że nabycie nastąpiło w ciągu 5 lat od daty otrzymania odszkodowania (zapłaty);
4)sprzedaż budynku mieszkalnego lub jego części, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym, jeżeli następuje ona:
a)w wykonaniu lub w związku z wielostronną umową o zamianie budynku lub praw do lokalu,
b)w celu uzyskania w zamian spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu albo budynku mieszkalnego lub jego części, zajmowanego przez nabywcę na podstawie umowy najmu, określonej w przepisach o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych ;
5)zamianę budynku mieszkalnego lub jego części, lokali mieszkalnych stanowiących odrębną nieruchomość, spółdzielczych własnościowych praw do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: praw do domu jednorodzinnego lub praw do lokalu w małym domu mieszkalnym, jeżeli stronami umowy są osoby zaliczone do I grupy podatkowej zgodnie z przepisami o podatku od spadków i darowizn;
6)sprzedaż rzeczy ruchomych, jeżeli podstawa opodatkowania nie przekracza 1000 zł;
7)sprzedaż bonów i obligacji skarbowych;
8)sprzedaż bonów pieniężnych Narodowego Banku Polskiego;
9)sprzedaż praw majątkowych, będących instrumentami finansowymi:
a)firmom inwestycyjnym oraz zagranicznym firmom inwestycyjnym,
b)dokonywaną za pośrednictwem firm inwestycyjnych lub zagranicznych firm inwestycyjnych,
c)dokonywaną w ramach obrotu zorganizowanego,
d)dokonywaną poza obrotem zorganizowanym przez firmy inwestycyjne oraz zagraniczne firmy inwestycyjne, jeżeli prawa te zostały nabyte przez te firmy w ramach obrotu zorganizowanego,
e)bankom państwowym prowadzącym działalność maklerską,
f)dokonywaną za pośrednictwem banków państwowych prowadzących działalność maklerską,
g)dokonywaną poza obrotem zorganizowanym przez banki państwowe prowadzące działalność maklerską, jeżeli prawa te zostały nabyte przez te banki w ramach obrotu zorganizowanego
–w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 722, z późn. zm. );
9a)sprzedaż towarów giełdowych na giełdach towarowych;
9b) (uchylony)
10)pożyczki udzielane:
a)przez przedsiębiorców niemających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu, prowadzących działalność w zakresie kredytowania oraz udzielania pożyczek,
b)w formie pieniężnej na podstawie umowy zawartej między osobami, o których mowa w art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 oraz z 2025 r. poz. 769, 1064 i 1854), w wysokości przekraczającej kwotę, określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, pod warunkiem:
–złożenia deklaracji w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych właściwemu organowi podatkowemu w terminie 14 dni od daty dokonania czynności, z wyłączeniem przypadku, gdy umowa została zawarta w formie aktu notarialnego,
–udokumentowania otrzymania pieniędzy przez biorącego pożyczkę dowodem przekazania na jego rachunek płatniczy lub na jego inny rachunek w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, lub przekazem pocztowym,
c)na podstawie umowy zawartej między osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej do wysokości kwoty niepodlegającej opodatkowaniu – na zasadach określonych w przepisach o podatku od spadków i darowizn,
d)na podstawie umowy zawartej między innymi podmiotami niż osoby, o których mowa w lit. b i c, jeżeli kwota lub wartość pożyczki nie przekracza 1000 zł,
e)z kas lub funduszów zakładowych, funduszów związków zawodowych, kas zapomogowo-pożyczkowych, spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych, koleżeńskich kas oszczędnościowo-pożyczkowych działających w wojsku oraz z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych,
f)z utworzonych w drodze ustawy innych funduszów celowych,
g) (uchylona)
h) (uchylona)
i)przez wspólnika (akcjonariusza) spółce kapitałowej;
11)umowy spółki i ich zmiany:
a)związane z przekształceniem lub łączeniem spółek w części wkładów do spółki albo kapitału zakładowego, których wartość była uprzednio opodatkowana podatkiem od czynności cywilnoprawnych lub podatkiem od wkładów kapitałowych do spółek kapitałowych na terytorium państwa członkowskiego innego niż Rzeczpospolita Polska albo od których zgodnie z prawem państwa członkowskiego podatek nie był naliczany,
b)związane z podwyższeniem kapitału zakładowego pokrytego z niezwróconych wspólnikom lub akcjonariuszom dopłat albo z niezwróconej pożyczki udzielonej spółce kapitałowej przez wspólnika lub akcjonariusza, które były uprzednio opodatkowane podatkiem od czynności cywilnoprawnych lub podatkiem od wkładów kapitałowych do spółek kapitałowych na terytorium państwa członkowskiego innego niż Rzeczpospolita Polska,
c)związane z podwyższeniem kapitału zakładowego w części dotyczącej wartości, o którą obniżono kapitał zakładowy w następstwie strat poniesionych przez spółkę kapitałową, pod warunkiem że podwyższenie kapitału zakładowego następuje w okresie 4 lat po jego obniżeniu,
d)jeżeli przedmiotem działalności spółki kapitałowej jest świadczenie usług użyteczności publicznej w zakresie transportu publicznego, zarządzania portami i przystaniami morskimi, zaopatrzenia ludności w wodę, gaz, energię elektryczną, energię cieplną lub zbiorowego odprowadzania ścieków i w wyniku zawarcia umowy spółki Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego obejmuje co najmniej połowę udziałów lub akcji w tej spółce albo w chwili zmiany umowy spółki Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego posiada już co najmniej połowę udziałów lub akcji w tej spółce;
12) (uchylony)
13)ustanowienie hipoteki:
a)na morskich statkach handlowych i rybackich,
b)na zabezpieczenie dotacji lub innych form pomocy finansowej, udzielanych organizacjom społecznym działającym w dziedzinie sportu i turystyki,
c)na zabezpieczenie wierzytelności banków z tytułu kredytów udzielanych rolnikom indywidualnym lub zespołom rolników indywidualnych na budownictwo inwentarskie lub składowe, wraz z urządzeniami towarzyszącymi,
d)przysługującej spółdzielniom mieszkaniowym i wierzycielom spółdzielni mieszkaniowych,
e)na zabezpieczenie pożyczek i kredytów udzielanych z funduszy celowych utworzonych w drodze ustawy;
14) (uchylony)
15)sprzedaż nieruchomości dokonaną w ramach realizacji prawa do rekompensaty w rozumieniu ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2017 r. poz. 2097) – do wysokości kwoty odpowiadającej wartości zrealizowanego prawa do rekompensaty;
16)zbycia, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1383 oraz z 2025 r. poz. 1822), na rzecz przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 8 ust. 1 tej ustawy;
17)sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50 % i został nabyty w drodze dziedziczenia.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 26.10.2026, tekst z 26.02.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- art. 1a pkt 2 definicjaspółka kapitałowa – spółkę: z ograniczoną odpowiedzialnością, akcyjną lub europejską;
- art. 1a pkt 5 definicjapaństwo członkowskie – państwo członkowskie Unii Europejskiej lub państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strona umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym;
- ustawa o podatku od spadków i darowizn art. 4a odesłanieZwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:
- ustawa o podatku od spadków i darowizn art. 9 ust. 1 pkt 1 odesłanie36 120 zł – jeżeli nabywcą jest osoba zaliczona do I grupy podatkowej;
- ustawa o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego art. 8a ust. 1 odesłaniePrzedsiębiorstwo górnicze może przed dniem 1 stycznia 2019 r. zbyć nieodpłatnie na rzecz przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 8 ust. 1, kopalnię, zakład górniczy lub jego oznaczoną część, prowadzące wydobycie węgla kam…
- ustawa o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego art. 8 ust. 1 odesłaniePrzedsiębiorstwo górnicze, którego podstawowym przedmiotem działalności jest prowadzenie likwidacji kopalni, zabezpieczenie kopalń sąsiednich przed zagrożeniem wodnym, gazowym oraz pożarowym, w trakcie i po zakończeniu l…
Orzeczenia i interpretacje 1991
Powołują ten przepis: 16 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS), 634 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA) i 1341 interpretacji indywidualnych (KIS); najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Interpretacja indywidualna z 20 października 2026 r., 0111-KDWB.4014.166.2026.1.AWInterpretacja indywidualna dotycząca zwolnienia z PCC na zakup pierwszego mieszkania w sytuacji gdy drugi kupujący nie spełnia warunków do zwolnienia.
- Interpretacja indywidualna z 20 października 2026 r., 0111-KDIB2-3.4014.374.2026.3.MDSkutki podatkowe zawarcia umowy pożyczki w małżeństwie jednopłciowym.
- Interpretacja indywidualna z 20 października 2026 r., 0111-KDIB2-3.4014.373.2026.3.MDSkutki podatkowe zawarcia umowy pożyczki w małżeństwie jednopłciowym.
- Interpretacja indywidualna z 13 października 2026 r., 0111-KDIB2-3.4014.351.2026.1.JSW wyniku nieodpłatnych dwóch działów spadku Wnioskodawca nie nabył udziałów w nieruchomości ponad udział, który przysługiwał mu w drodze spadku po ojcu i po babce, a zsumowany udział nabyty w spadku nie przekracza 50 % zatem została spełniona przesłanka z art. 9 pkt 17.
- Interpretacja indywidualna z 13 października 2026 r., 0111-KDWB.4014.145.2026.1.HKZwolnienia z opodatkowania zakupu pierwszego mieszkania po sprzedaży wcześniej posiadanej nieruchomości w stanie surowym.
- Zmiana interpretacji indywidualnej z 13 października 2026 r., DOP10.841.4.6.2024Prawo do zastosowania zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych, w przypadku nabycia gruntów rolnych na powiększenie gospodarstwa przez ich dotychczasowego dzierżawcę.
- Interpretacja indywidualna z 9 października 2026 r., 0111-KDIB2-3.4014.422.2026.1.MDTym samym, w wyniku dokonanej przez Panią sprzedaży nieruchomości rolnej przed upływem 5 lat od ostatniego nabycia (w 2024 i 2025 r.) gruntów rolnych wchodzących w skład posiadanego gospodarstwa rolnego, powstanie po Pani stronie obowiązek uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych.
- Interpretacja indywidualna z 9 października 2026 r., 0111-KDWB.4014.126.2026.2.AZEPrawo do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych przy zakupie nieruchomości.
- Interpretacja indywidualna z 9 października 2026 r., 0111-KDWB.4014.146.2026.1.KKMBrak możliwości skorzystania ze zwolnienia.
- Interpretacja indywidualna z 9 października 2026 r., 0111-KDWB.4014.124.2026.2.KPWydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej zwolnienia z podatku transakcji nabycia połowy udziałów w nieruchomości do majątku wspólnego przy jednoczesnej darowiźnie połowy udziałów do majątku osobistego Wnioskodawczyni.
Wszystkie (1991) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
12 brzmień, obecne od 29.09.2023
… te zostały nabyte przez te firmy w ramach obrotu zorganizowanego,
e) bankom państwowym prowadzącym działalność maklerską,
f) dokonywaną za pośrednictwem banków państwowych prowadzących działalność maklerską,
g) dokonywaną poza obrotem zorganizowanym przez banki państwowe prowadzące działalność maklerską, jeżeli prawa te zostały nabyte przez te banki w ramach obrotu zorganizowanego
– w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie …
… na rzecz przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 8 ust. 1 tej ustawy;
17) sprzedaż, której przedmiotem jest prawo własności lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, prawo własności budynku mieszkalnego jednorodzinnego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczące lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, jeżeli kupującym jest osoba fizyczna lub osoby fizyczne, którym w dniu sprzedaży i przed tym dniem nie przysługiwało żadne z tych praw ani udział w tych prawach, chyba że udział ten nie przekracza lub nie przekraczał 50 % i został nabyty w drodze dziedziczenia.
Art. 9. Zwalnia się od podatku następujące czynności cywilnoprawne:
1) sprzedaż walut obcych;
1a) sprzedaż i zamianę walut wirtualnych w rozumieniu art. 2 ust. 2 pkt 26 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (Dz. U. z 2025 r. poz. 644 i 1669);
2) sprzedaż własności gruntów, stanowiących gospodarstwo rolne w …
… między innymi podmiotami niż osoby, o których mowa w lit. b i c, do łącznej wysokości nieprzekraczającej kwoty 5 000jeżeli kwota lub wartość pożyczki nie przekracza 1000 zł od jednego podmiotu i 25 000 zł od wielu podmiotów - w okresach 3 kolejnych lat kalendarzowych, począwszy od dnia 1 stycznia 2009 r.,
e) z kas lub funduszów zakładowych, funduszów związków zawodowych, …
Art. 9. Zwalnia się od podatku następujące czynności cywilnoprawne:
1) sprzedaż walut obcych;
2) przeniesienie własności nieruchomości lub ich części, wraz z częściami składowymi, z wyjątkiem budynków mieszkalnych lub ich części znajdujących się na obszarze miast, w drodze umów:
a) sprzedaży,
b) dożywocia,
c) o dział spadku - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
d) o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
e) darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
f) zamiany - do wysokości wartości rynkowej nieruchomości wraz z jej częściami składowymi,
g) (uchylona)
– pod warunkiem, że w rozumieniu przepisów o poda …
… kwoty odpowiadającej wartości zrealizowanego prawa do rekompensaty;
16) zbycia, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego (Dz. U. z 2015 r. poz. 410), na rzecz przedsiębiorstwa, o którym mowa w art. 8 ust. 1 tej ustawy.
… pieniężnych Narodowego Banku Polskiego;
9) sprzedaż praw majątkowych, będących instrumentami finansowymi:
a) firmom inwestycyjnym oraz zagranicznym firmom inwestycyjnym,
b) dokonywaną za pośrednictwem firm inwestycyjnych lub zagranicznych firm inwestycyjnych,
c) dokonywaną w ramach obrotu zorganizowanego,
d) dokonywaną poza obrotem zorganizowanym przez firmy inwestycyjne oraz zagraniczne firmy inwestycyjne, jeżeli prawa te zostały nabyte przez te firmy w ramach obrotu zorganizowanego
– - w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183,z 2014 r. poz. 1538, z 2006 r. Nr 104, poz. 70894 i Nr 157, poz. 1119586 oraz z 20092015 r. Nr 165, …
… sprzedaż bonów pieniężnych Narodowego Banku Polskiego;
9) sprzedaż maklerskich instrumentów finansowych firmom inwestycyjnym, bądź za ich pośrednictwem, oraz sprzedaż tych instrumentów dokonywaną w ramach obrotu zorganizowanego -praw majątkowych będących instrumentami finansowymi w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183, poz. 1538 oraz, z 2006 r. Nr 104, poz. 708 i Nr 157, poz. 1119 oraz z 2009 r. Nr 165, poz. 1316) firmom inwestycyjnym, bądź za ich pośrednictwem, oraz sprzedaż tych praw dokonywaną w ramach obrotu zorganizowanego;
9a) sprzedaż towarów giełdowych na giełdach towarowych;
9b) zbycie …
… rynkowej nieruchomości wraz z jej częściami składowymi,
g) (uchylona),– pod warunkiem, że w rozumieniu przepisów o podatku rolnym, w … przez nabywcę na podstawie umowy najmu, określonej w przepisacho najmieonajmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych ;
5) zamianę budynku mieszkalnego lub jego części, lokali … rzeczy ruchomych, jeżeli podstawa opodatkowania nie przekracza1 0001000zł;
7) sprzedaż bonów i obligacji skarbowych;
8) sprzedaż bonów … Żeglugi Śródlądowej i Funduszu Rezerwowym (Dz. U. Nr 199, poz. 1672 oraz z 2013 r. poz. 1646);
10) pożyczki udzielane:
a) przez przedsiębiorców niemających na … z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z20042015 r. Nr …
Art. 9. Zwalnia się od podatku następujące czynności cywilnoprawne:
1) sprzedaż walut obcych;
2) [brzmienie nieustalone]
2) przeniesienie własności nieruchomości lub ich części, wraz z częściami składowymi, z wyjątkiem budynków mieszkalnych lub ich części znajdujących się na obszarze miast, w drodze umów:
a) sprzedaży,
b) dożywocia,
c) o dział spadku - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
d) o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
e) darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
f) zamiany - do wysokości wartości rynkowej nieruchomości wraz z jej częściami składowymi,
g) (uchylona),
– pod warunkiem, że w …
Odsyłają tu 1
- ustawa o PCC art. 7 ust. 5 pkt 2 do art. 9 pkt 10 lit. b
Odsyła do 9
- art. 2 ust. 2 pkt 26 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy definicja
- art. 107 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym odesłanie
- art. 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym odesłanie
- ustawa o podatku od spadków i darowizn art. 4a odesłanie
- ustawa o podatku od spadków i darowizn art. 9 ust. 1 pkt 1 odesłanie
- ustawa o PCC art. 9 pkt 10 lit. b odesłanie
- ustawa o PCC art. 9 pkt 10 lit. c odesłanie
- ustawa o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego art. 8a ust. 1 odesłanie
- ustawa o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego art. 8 ust. 1 odesłanie