Spis treści ustawy
Art. 2a ust. 3 ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego
Aktualne brzmienie
3.Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczą nabycia nieruchomości rolnej:
1)przez:
a)osobę bliską zbywcy,
b)jednostkę samorządu terytorialnego,
c)Skarb Państwa lub działający na jego rzecz Krajowy Ośrodek,
ca)spółkę handlową:
–której wyłącznym udziałowcem albo akcjonariuszem jest Skarb Państwa, będącą operatorem systemu przesyłowego albo posiadającą koncesję na przesyłanie paliw ciekłych, w rozumieniu ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz. U. z 2026 r. poz. 43, 516, 607 i 900),
–która jest operatorem systemu dystrybucyjnego gazowego w rozumieniu ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne, w przypadku nabycia nieruchomości rolnej na cele związane z budową, modernizacją lub rozbudową systemu dystrybucyjnego gazowego,
cb)spółkę kapitałową lub grupę kapitałową, o których mowa w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o szczególnych uprawnieniach ministra właściwego do spraw aktywów państwowych oraz ich wykonywaniu w niektórych spółkach kapitałowych lub grupach kapitałowych prowadzących działalność w sektorach energii elektrycznej, ropy naftowej oraz paliw gazowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 470 oraz z 2026 r. poz. 815), w przypadku nabycia nieruchomości rolnej na cele związane z budową, modernizacją lub rozbudową mienia określonego w art. 1 ust. 2 tej ustawy,
d)osoby prawne działające na podstawie przepisów o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej, o stosunku Państwa do innych kościołów i związków wyznaniowych oraz o gwarancjach wolności sumienia i wyznania,
e)parki narodowe, w przypadku nabycia nieruchomości rolnej na cele związane z ochroną przyrody,
f)podmiot, który zbył nieruchomość rolną na cele związane z realizacją Inwestycji lub Inwestycji Towarzyszącej w rozumieniu ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1747 oraz z 2025 r. poz. 1531) lub został wywłaszczony na cele określone w tej ustawie, jeżeli nabywa nieruchomość rolną o powierzchni niewiększej niż 150 % powierzchni zbytej nieruchomości, w okresie 3 lat od dnia zawarcia umowy zbycia lub w okresie 3 lat od dnia, w którym decyzja dokonująca wywłaszczenia nieruchomości stała się ostateczna,
g)Spółkę Celową, o której mowa w ustawie z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, lub spółkę, o której mowa w art. 15 ust. 1 tej ustawy, w zakresie zadań powierzonych przez Spółkę Celową zgodnie z art. 15 ust. 2 tej ustawy,
h)spółdzielnię produkcji rolnej,
i)członka spółdzielni produkcji rolnej, mającego wkład gruntowy w tej spółdzielni, w przypadku zbycia na jego rzecz wkładu gruntowego przez innego członka tej samej spółdzielni,
j)podmiot, który zbył nieruchomość rolną na cele związane z budową morskiej farmy wiatrowej w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r. o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 498 i 1535 oraz z 2026 r. poz. 516) wraz z zespołem urządzeń służących do wyprowadzenia mocy w rozumieniu art. 3 pkt 13 tej ustawy lub został wywłaszczony na cele określone w tej ustawie – jeżeli nabywa nieruchomość rolną o powierzchni niewiększej niż 150 % powierzchni zbytej nieruchomości rolnej w okresie 3 lat od dnia zawarcia umowy zbycia lub w okresie 3 lat od dnia, w którym decyzja dokonująca wywłaszczenia nieruchomości rolnej stała się ostateczna,
k)osobę, która zbyła nieruchomość rolną na cele związane z realizacją inwestycji w zakresie budowy obiektu energetyki jądrowej lub inwestycji towarzyszącej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 czerwca 2011 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących (Dz. U. z 2025 r. poz. 1156), lub została wywłaszczona na cele określone w tej ustawie – jeżeli nabywa nieruchomość rolną o powierzchni niewiększej niż 150 % powierzchni zbytej nieruchomości rolnej w okresie 3 lat od dnia zawarcia umowy zbycia lub w okresie 3 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości rolnej stała się ostateczna,
l)inwestora, o którym mowa w art. 3a ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 2011 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie obiektów energetyki jądrowej oraz inwestycji towarzyszących; k) (uchylona) l) (uchylona)
1a)o powierzchni mniejszej niż 1 ha;
2)w wyniku dziedziczenia oraz zapisu windykacyjnego;
4)w toku postępowania restrukturyzacyjnego w ramach postępowania sanacyjnego;
5)na podstawie art. 118 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2025 r. poz. 1770);
6)na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 82 oraz z 2026 r. poz. 781 i 875);
7)na podstawie art. 125 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2026 r. poz. 399, 875 i 912);
8)na podstawie ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2026 r. poz. 69);
9)w toku postępowania egzekucyjnego i upadłościowego;
10)w wyniku zniesienia współwłasności, podziału majątku wspólnego po ustaniu małżeństwa oraz działu spadku;
11)w wyniku podziału albo łączenia spółek handlowych;
12)położonej na obszarze górniczym lub terenie górniczym w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze;
13)na potrzeby budowy morskiej farmy wiatrowej w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r. o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych wraz z zespołem urządzeń służących do wyprowadzenia mocy w rozumieniu tej ustawy;
14)w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy albo spółki cywilnej w spółkę handlową na podstawie przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 18 i 96 oraz z 2026 r. poz. 176, 187 i 644).
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 27.10.2026, tekst z 17.07.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Powiązane przepisy
- art. 2 pkt 1 definicja„nieruchomości rolnej” – należy przez to rozumieć nieruchomość rolną w rozumieniu Kodeksu cywilnego, z wyłączeniem nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele in…
- art. 2 pkt 4 definicja„Krajowym Ośrodku” – należy przez to rozumieć Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa;
- art. 2 pkt 6 definicja„osobie bliskiej” – należy przez to rozumieć zstępnych, wstępnych, rodzeństwo, dzieci rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, małżonka, rodziców małżonka, osoby przysposabiające i przysposobione, ojczyma, macochę oraz pasierbów…
- art. 2 pkt 7 definicja„nabyciu nieruchomości rolnej” – należy przez to rozumieć przeniesienie własności nieruchomości rolnej lub nabycie własności nieruchomości rolnej w wyniku dokonania czynności prawnej lub orzeczenia sądu albo organu admin…
- art. 2a ust. 1 zasada ogólnaNabywcą nieruchomości rolnej może być wyłącznie rolnik indywidualny, chyba że ustawa stanowi inaczej.
- art. 2a ust. 2 odesłaniePowierzchnia nabywanej nieruchomości rolnej wraz z powierzchnią nieruchomości rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rodzinnego nabywcy nie może przekraczać powierzchni 300 ha użytków rolnych ustalonej zgodnie z art. 5…
- ustawa o Centralnym Porcie Komunikacyjnym art. 15 ust. 1 odesłanieSpółka Celowa może utworzyć, samodzielnie albo z innymi podmiotami, spółki kapitałowe, a także obejmować, nabywać i zbywać akcje lub udziały innych spółek.
- ustawa o Centralnym Porcie Komunikacyjnym art. 15 ust. 2 odesłanieSpółka Celowa może powierzyć wykonywanie części swoich zadań spółce, o której mowa w ust. 1. Do takiej spółki, której powierzono zadania, stosuje się odpowiednio przepis art. 20 ust. 2.
- Kodeks cywilny art. 151 odesłanieJeżeli przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia przekroczono bez winy umyślnej granice sąsiedniego gruntu, właściciel tego gruntu nie może żądać przywrócenia stanu poprzedniego, chyba że bez nieuzasadnionej zwłoki s…
- Kodeks cywilny art. 231 odesłanieSamoistny posiadacz gruntu w dobrej wierze, który wzniósł na powierzchni lub pod powierzchnią gruntu budynek lub inne urządzenie o wartości przenoszącej znacznie wartość zajętej na ten cel działki, może żądać, aby właści…
- ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników art. 118 odesłanieOsobie, której przysługuje prawo użytkowania działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu, w myśl dotychczasowych przepisów, na jej wniosek przyznaje się nieodpłatnie własność tej działki.
- ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych art. 17 ust. 1 odesłanieJeżeli właściciel gruntów, o których mowa w art. 16 ust. 1, poniósł szkodę przez obniżenie poziomu produkcji rolniczej lub leśnej, przysługuje mu z tego tytułu odszkodowanie od zakładu przemysłowego. W przypadku obniżeni…
Orzeczenia i interpretacje 9
Powołują ten przepis: 8 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA) i 1 orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego od 2016 r.; najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Postanowienie TK z 23 lipca 2024 r., K 36/16
- Wyrok NSA z 21 października 2022 r., I OSK 91/21
- Wyrok NSA z 21 października 2022 r., I OSK 82/21
- Wyrok NSA z 21 października 2022 r., I OSK 55/21
- Wyrok WSA w Warszawie z 10 marca 2022 r., IV SA/Wa 1650/21
- Wyrok NSA z 18 października 2019 r., II OSK 2982/17
- Wyrok WSA w Warszawie z 3 lipca 2018 r., VI SA/Wa 709/18
- Wyrok WSA w Warszawie z 29 maja 2018 r., IV SA/Wa 69/18
- Wyrok WSA w Warszawie z 8 sierpnia 2017 r., IV SA/Wa 580/17
Wszystkie (9) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
2 brzmień, obecne od 16.10.2023
… decyzja dokonująca wywłaszczenia nieruchomości stała się ostateczna,
g) [brzmienie nieustalone]
g) Spółkę Celową, o której mowa w ustawie z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, lub spółkę, o której mowa w art. 15 ust. 1 tej ustawy, w zakresie zadań powierzonych przez Spółkę Celową zgodnie z art. 15 ust. 2 tej ustawy,
h) spółdzielnię produkcji rolnej,
i) członka spółdzielni produkcji …
Odsyłają tu 13
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 2a ust. 4
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 2b ust. 4 pkt 1 lit. f do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. ca
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 2b ust. 4 pkt 1 lit. g do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. cb
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 3 ust. 5 pkt 1 lit. ba do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. ca
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 3 ust. 5 pkt 1 lit. bb do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. cb
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 3 ust. 5 pkt 1 lit. f do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. i
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 3 ust. 5 pkt 3 do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. d
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 3a ust. 2 pkt 4 do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. ca
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 3a ust. 2 pkt 5 do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. cb
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 4 ust. 4 pkt 2 lit. e do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. ca
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 4 ust. 4 pkt 2 lit. f do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. cb
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 4 ust. 4 pkt 2 lit. i do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. i
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 4 ust. 4 pkt 4 do art. 2a ust. 3 pkt 1 lit. d
Odsyła do 14
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 2a ust. 1 odesłanie
- ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego art. 2a ust. 2 odesłanie
- art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o szczególnych uprawnieniach ministra właściwego do spraw aktywów państwowych odesłanie
- art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 18 marca 2010 r. o szczególnych uprawnieniach ministra właściwego do spraw aktywów państwowych odesłanie
- ustawa o Centralnym Porcie Komunikacyjnym art. 15 ust. 1 odesłanie
- ustawa o Centralnym Porcie Komunikacyjnym art. 15 ust. 2 odesłanie
- ustawa o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych art. 3 pkt 3 definicja
- ustawa o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w morskich farmach wiatrowych art. 3 pkt 13 definicja
- art. 3a ust. 2 ustawy z dnia 29 czerwca 2011 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji odesłanie
- Kodeks cywilny art. 151 odesłanie
- Kodeks cywilny art. 231 odesłanie
- ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników art. 118 odesłanie
- ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych art. 17 ust. 1 odesłanie
- ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 125 ust. 3 odesłanie