Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 listopada 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 679/08 uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] oraz decyzję tego Ministra z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] września 1999 r., nr [...] o wyrażeniu zgody na wniesienie aportem do Spółki Akcyjnej Agencji Rozwoju [...] nieruchomości składającej się z zespołu [...] położonych w G. przy ulicy [...].
Od powyższego wyroku, pismem z dnia 7 stycznia 2009 r., w ustawowym terminie, wniesiona została skarga kasacyjna przez profesjonalnego pełnomocnika, będącego radcą prawnym, działającego w imieniu skarżącej J. G. Jednakże od wniesionej skargi kasacyjnej nie został uiszczony należny wpis stały przez pełnomocnika, który miał obowiązek równocześnie z wniesieniem skargi dokonać opłaty. Z dołączonego do skargi kasacyjnej pełnomocnictwa wynika, iż obejmuje ono cały zakres umocowania wymieniony w art. 39 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także zawiera upoważnienie do wszystkich postępowań związanych z tą sprawą, w tym do rozszerzenia, zmodyfikowania lub zmiany skargi kasacyjnej.
Pismem z dnia 20 stycznia 2009 r., nadanym w placówce pocztowej w dniu 21 stycznia 2009 r., inny działający w sprawie pełnomocnik skarżącej J. G., nie będący profesjonalnym pełnomocnikiem, zgłosił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej z dnia 7 stycznia 2009 r.
W uzasadnieniu powyższego wniosku pełnomocnik skarżącej stwierdził, że dokonując wysyłki skargi kasacyjnej, skarżąca omyłkowo nie wykonała polecenia pełnomocnika, co do dokonania opłaty i załączenia dowodu tej opłaty do skargi kasacyjnej. Załączając do wniosku dowód wpłaty kwoty 200 zł, dokonanej w dniu 21 stycznia 2009 r. tytułem wpisu stałego od skargi kasacyjnej, wniósł o uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Wraz z wniesieniem przez radcę prawnego do Sądu skargi kasacyjnej, która podlega opłacie stałej, powinno nastąpić uiszczenie wpisu sądowego.
Obowiązek uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej wynika z art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Natomiast z przepisu art. 221 powołanej ustawy wynika, iż w przypadku wnoszenia pism do sądu administracyjnego przez profesjonalnych pełnomocników istnieje z mocy samego prawa obowiązek jednoczesnego uiszczenia opłaty stałej, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania lub jego odrzucenia.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że wniesiona skarga kasacyjna podlega opłacie stałej w wysokości 100 zł, stosownie do treści § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), w świetle którego wpis od skargi kasacyjnej wynosi połowę wpisu od skargi, nie mniej jednak niż 100 zł. W niniejszej sprawie skarga, która zainicjowała postępowanie w przedmiotowej sprawie, podlegała wpisowi stałemu, który na podstawie § 2 ust. 5 powołanego rozporządzenia wynosił 200 zł. Nie ulega też wątpliwości, że od skargi kasacyjnej nie został uiszczony należny wpis stały, mimo sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej przez radcę prawnego, który jest pełnomocnikiem zawodowym.
Złożeniu skargi kasacyjnej podlegającej opłacie stałej winno jednocześnie towarzyszyć uiszczenie wpisu stałego. Wykonanie wskazanej czynności należy do obowiązków pełnomocnika, który w tym zakresie wykonuje czynność za stronę, a jej niedopełnienie pociąga za sobą skutki dla samej strony.
Wniosek pełnomocnika skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu stałego od skargi kasacyjnej jest niedopuszczalny, ponieważ termin ten nie podlega przywróceniu. Przepisy prawa nie zakreślają zawodowym pełnomocnikom terminu, w którym ma być wniesiona opłata stała, co oznacza, że opłata powinna być wniesiona równocześnie z wniesieniem pisma podlegającego opłacie, a zatem Sąd nie ma możliwości przywrócenia tego terminu, przez co wniosek o przywrócenie staje się niedopuszczalny.
Pełnomocnik strony, będący adwokatem lub radcą prawnym, ma obowiązek nie tylko przedsięwziąć wszystkie niezbędne czynności zapewniające wpłynięcie należnej opłaty na konto sądu, lecz ponadto wykazać, że opłata do sądu wpłynęła. Opłata powinna być uiszczona – bez wezwania – w takim terminie, jaki jest dopuszczalny do złożenia pisma podlegającego takiej opłacie.
Zgodnie z linią orzecznictwa prezentowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 10 maja 2004 r. sygn. akt FZ 7/04 (niepubl.), mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika procesowego. Zatem na stronie ciąży obowiązek starannego wyboru pełnomocnika. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawczyni z równą starannością, jak gdyby działał na własną rzecz. W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącej powinien zadbać o terminowe i rzetelne dokonanie czynności procesowej. Skoro pełnomocnik zlecił dokonanie czynności innej osobie, to ciążył na nim obowiązek starannego wyboru tej osoby lub odpowiedniego jej pouczenia. Wszelkie czynności dokonane przez pełnomocnika strony w granicach udzielonego umocowania pociągają za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego. Oznacza to, że wszelkie czynności pełnomocnika, jak i wszelkie jego zaniechania, mające miejsce w zakresie udzielonego mu pełnomocnictwa pociągają za sobą skutki bezpośrednio dla mocodawcy.
Profesjonalny pełnomocnik powinien mieć świadomość wagi terminowego dokonywania określonych czynności procesowych. Przy dochowaniu należytej staranności pełnomocnik powinien bowiem, jako profesjonalista, dopilnować, aby czynność procesowa został dokonana terminowo i sprawdzić, czy wpis został uiszczony (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2004 r. sygn. akt FZ 110/04 i FZ 133/04, niepublikowane). Niezachowanie więc należytej staranności przez pełnomocnika skarżącej pociąga również konsekwencje dla skarżącej.
Niedopełnienie przez zawodowego pełnomocnika równocześnie ze składaną skargą kasacyjną, czynności procesowej przez uiszczenie opłaty stałej, jest brakiem kwalifikowanym, który nie podlega konwalidacji.
Mając powyższe na względzie, na mocy art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.