Uzasadnienie
P O S T A N O W I E N I E
Dnia 18 stycznia 2008 r.
Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2008 r.
na posiedzeniu niejawnym wniosku J.A.
o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych
w sprawie ze skargi J. A. i W. K.
na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej
z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...]
w przedmiocie nabycie z mocy prawa nieruchomości przez gminę
postanawia
przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
U Z A S A D N I E N I E
J. A. wnioskiem z dnia 14 grudnia 2007 r. uzupełnionym wnioskiem z dnia 7 stycznia 2008 r. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. A. i W. K. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie nabycie z mocy prawa nieruchomości przez gminę.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną S. A., pozostającą pod ich opieką 10 letnią wnuczką S. A., oraz chorą [...] krewną. Źródłem utrzymania rodziny są uzyskiwane przez małżonków emerytury w łącznej kwocie [....] netto. Z kwoty tej wnioskodawca wraz z małżonką ponoszą następujące miesięczne wydatki: opłata za mieszkanie – [...] złotych, opłaty za energię – [...] złotych, bieżące opłaty (telewizja, radio, telefon) – [...] złotych, wydatki związane z utrzymaniem wnuczki ok. [...] złotych, wydatki związane z utrzymaniem chorej krewnej ok. [...] złotych, wydatki na zakup lekarstw (w tym lekarstw obniżających ciśnienie – ok. [...] złotych. Ponadto wnioskodawca wraz z małżonką wspomagają finansowo prowadzącą odrębne gospodarstwo domowe córkę samotnie wychowującą dziecko, przeznaczając na ten cel ok. [...] złotych miesięcznie.
Wg oświadczenia wnioskodawca nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych, nie zatrudnia i nie pozostaje w innym w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym.
Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Stosowanie zaś do art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
W świetle wykazanych przez wnioskodawcę okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej i rodzinnej, uzasadniona jest ocena, że znajduje się on w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Niewątpliwie łączne miesięczne dochody gospodarstwa domowego wnioskodawcy na poziomie [...] złotych przy wykazanych niezbędnych miesięcznych wydatkach rodziny na poziomi ok. [...] złotych, wskazują na to, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, tj. żony, małoletniej wnuczki i chorej krewnej. Oznacza to, że spełniona została przesłanka wskazana w art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
P O S T A N O W I E N I E
Dnia 18 stycznia 2008 r.
Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2008 r.
na posiedzeniu niejawnym wniosku W. K.
o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych
w sprawie ze skargi J. A. i W. K.
na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej
z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...]
w przedmiocie nabycie z mocy prawa nieruchomości przez gminę
postanawia
odmówić przyznania W. K. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
U Z A S A D N I E N I E
W. K. wnioskiem z dnia 14 grudnia 2007 r. uzupełnionym wnioskiem z dnia 7 stycznia 2008 r. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. A. i W. K. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie nabycie z mocy prawa nieruchomości przez gminę.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że jest osobą samotną zamieszkującą we własnościowym mieszkaniu o pow. [...] m2 . Jest inwalidką II grupy, ze schorzeniem narządów ruchu, co wymaga systematycznego leczenia i rehabilitacji, a dwa razy w roku leczenia sanatoryjnego, co pociąga za sobą znaczne koszty. Źródłem jej utrzymania jest emerytura powiększona o dodatek pielęgnacyjny w łącznej kwocie [...] złotych netto ([...] złotych brutto). Wg oświadczenia nie posiada ona żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych, nie zatrudnia i nie pozostaje w innym w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radca prawnym.
Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje.
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W niniejszej sprawie W. K. wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, o którym mowa w art. 245 § 3 powołanej wyżej ustawy, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych. W myśl tego przepisu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przy czym przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje – gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Z przepisu tego wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek.
W badanej sprawie W. K. nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania w pełnej wysokości bez ryzyka wystąpienia uszczerbku swojego utrzymania. Przeciwnie w przedstawionym stanie faktycznym dotyczącym jej sytuacji materialnej nie można stwierdzić, by poniesienie kosztów procesu (na obecnym etapie postępowania jest to wpis w kwocie 200 złotych - należny solidarnie od dwójki skarżących) leżało poza zakresem jej możliwości finansowych. Skarżąca posiada stałe i regularne źródło dochodów w postaci emerytury powiększonej o dodatek pielęgnacyjny, z której uzyskuje dochód łącznej kwocie [...] złotych netto. W tej sytuacji nie można przyjąć, że poniesienie kosztów procesu w pełnej wysokości może spowodować uszczerbek w jej niezbędnych kosztach utrzymania – co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy.
Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy przewidziana ww. przepisami stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w swoich koniecznych kosztach utrzymania. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych swoich kosztów utrzymania. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Przy czym to skarżąca musi wykazać brak możliwości zabezpieczenia środków niezbędnych do prowadzenia procesu przez własne oszczędności.
W tej sytuacji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.