Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie W. L. na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Poznaniu z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...], w sprawie odmowy uchylenia decyzji po wznowieniu postępowania kontrolnego.
W dniu [...] marca 2012 r. skarżący skierował przeciwko powyższemu orzeczeniu zażalenie, które zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 28 maja 2012 r., sygn. akt I FZ 139/12.
W treści powyższego zażalenia skarżący wniósł jednocześnie o przywrócenie terminu do opłacenia wpisu w kwocie 100 zł, podnosząc, iż przeoczenie dokonania zapłaty wpisu nastąpiło bez jego winy, gdyż nie kwitował osobiście nadesłanego wezwania do uiszczenia wpisu i nie wie, kto doręczył mu je po terminie. Skarżący wskazał, że jest po przebytej trepanacji czaszki, uległ wypadkowi samochodowemu, a jego niesprawność jest na tyle istotna, że traci pamięć, a skutki takiej sytuacji prowadzą jedynie do braku możliwości obrony jego interesów faktycznych i prawnych, jak i do sytuacji, w jakiej pozostaje. Nadmienił również, że zapłacił żądany wpis, w związku z czym prosi o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie należy wyjaśnić, iż w myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej: P.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Zgodnie zaś z art. 87 § 2 P.p.s.a., w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Uprawdopodobnienie - jak zgodnie przyjmuje się w orzecznictwie - jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (por. postanowienia NSA: z 20 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 145/12; z 24 listopada 2011 r., sygn. akt II FZ 711/11 – publ.: CBOSA). W piśmiennictwie uprawdopodobnienie określane jest jako ułatwione postępowanie dowodowe, postępowanie zmierzające do uwiarygodnienia twierdzeń, surogat, namiastka dowodu bądź środek zastępczy dowodu niedający pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (vide: postanowienie NSA z 26 marca 2012 r., sygn. akt II FZ 142/12 – publ.: CBOSA).
W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji - wraz z zażaleniem na postanowienie o odrzuceniu zażalenia w tym przedmiocie.
W tej perspektywie należy wskazać, iż w doktrynie prawa, jak i orzecznictwie sądów przyjmuje się, że procedura zmierzająca do przywrócenia terminu, któremu strona uchybiła, może być wdrożona dopiero po stwierdzeniu, że czynność procesowa podjęta przez stronę - właśnie na skutek upływu terminu - jest bezskuteczna. Stwierdzenie takie wynika najczęściej z prawomocnego postanowienia o odrzuceniu pisma procesowego – do czego w rozpoznawanym przypadku doszło postanowieniem tutejszego Sądu z dnia [...] lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Po 418/11 - gdyż wniosek o przywrócenie uchybionego terminu jest aktualny wtedy, gdy strona nie neguje uchybienia terminowi i wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Stanowisko to, wypracowane na gruncie sądowej procedury cywilnej, znajduje pełne zastosowanie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. m. in. postanowienia NSA: z 25 maja 2004 r., sygn. akt FZ 61/04 oraz z 13 czerwca 2012 r., sygn. akt II FZ 400/12 – publ.: CBOSA; w doktrynie prawa por.: H. Knysiak – Molczyk, [w:] T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, str. 338).
W tej sytuacji należy uznać, że w realiach rozpoznawanej sprawy warunki skutecznego wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wskazanego zażalenia na postanowienie z dnia [...] stycznia 2012 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji – zostały spełnione. Wniosek ten – jako złożony wraz z zażaleniem z dnia [...] marca 2012 r. na postanowienie o odrzuceniu zażalenia (k. 187) – został wniesiony w siedmiodniowym terminie, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a., a ponadto skarżący dokonał czynności, której nie dokonał w terminie, tzn. uiścił wpis od wskazanego zażalenia w kwocie [...] zł (art. 87 § 4 P.p.s.a. - k. 185).
Stwierdzając spełnienie powyższych przesłanek formalnych przedmiotowego wniosku, Sąd uznał jednocześnie, że skarżący uprawdopodobnił okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Otóż, strona podała, że jest po przebytej trepanacji czaszki, uległa wypadkowi samochodowemu, a jej niesprawność jest na tyle istotna, że traci pamięć, a skutki takiej sytuacji prowadzą do braku możliwości obrony jej interesów faktycznych i prawnych. W ocenie Sądu okoliczności te uprawdopodabniają to, iż skarżący nie pamięta, kto doręczył mu wezwanie do uiszczenia wpisu od wskazanego zażalenia.
Jednocześnie trzeba podkreślić, iż powyższy fakt nie wykluczał możliwości dokonania przez skarżącego czynności procesowej w postaci złożenia niniejszego wniosku o przywrócenie terminu. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, iż okoliczność podjęcia jednej czynności w czasie choroby nie oznacza, że dana choroba umożliwiała podjęcie innej czynności (por.: postanowienia NSA: z 15 czerwca 2010 r., sygn. akt I FZ 220/10 oraz z 24 kwietnia 2012 r., sygn. akt I FZ 126/12 – publ.: CBOSA) – w tym wypadku uiszczenia w terminie wpisu od wskazanego zażalenia, o którego przywrócenie strona następnie wystąpiła. Z tego względu Sąd uznał, że zaistniało prawdopodobieństwo braku winy skarżącego w uchybieniu wspomnianego terminu.
W tym stanie rzeczy, wobec zasadności wniosku skarżącego, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., należało orzec, jak w sentencji postanowienia.