Uzasadnienie
W. N. w piśmie z dnia 4 sierpnia 2014 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia zawodowego pełnomocnika. Wniosek ten nie został złożony na urzędowym formularzu PPF, stąd na mocy zarządzenia z dnia 18 sierpnia 2014 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia wniosku na urzędowym formularzu PPF. W dniu 24 września br. wpłynął na formularzu PPF wniosek W. N. o przyznanie prawa pomocy z tym, że został zmodyfikowany jego zakres. W formularzu wnioskodawca wskazał, że wnosi tylko o ustanowienie radcy prawnego. Z uwagi na ww. oświadczenie zawarte w formularzu PPF wniosek rozpoznano tylko w zakresie ustanowienia zawodowego pełnomocnika. Wniosek ten został uzupełniony wyjaśnieniami z dnia 18 października 2014 r.
Z akt sprawy wynika, iż wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i siostrą żony. Mieszkają w budynku należącym do córki wnioskodawcy. Córka aktualnie przebywa za granicą. Łączny dochód w gospodarstwie domowym wnioskodawcy to 4 311 zł brutto miesięcznie, na który składają się emerytury skarżącego, jego żony i siostry żony. Wszystkie osoby pozostające w gospodarstwie domowym wnioskodawcy są osobami schorowanymi wymagającymi ciągłego leczenia. Wnioskodawca wskazał, że miesięczne wydatki wynoszą – wizyty lekarskie około 400 zł., leki około 150 zł., żywność około 500 zł., opał (rocznie) około 4000 zł., prąd i woda około 200 zł., ubrania około 150 zł. Dodał, że posiada zadłużenie, z kopii pisma z banku wynika, że wynosi ono ponad 345 000 zł. Zaznaczył, że będzie się starał o opiekunkę z pomocy społecznej z uwagi na coraz mniejszą sprawność.
Do wniosku dołączono kopie: dokumentów PIT, wypisów lekarskich, pisma z banku nt zadłużenia.
Starszy referendarz sądowy stwierdził, co następuje.
Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie zawodowego pełnomocnika jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu własnym i rodziny.
Jak wynika z powołanych przepisów ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie wnoszącej o przyznanie prawa pomocy. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Obejmuje zatem osoby ubogie, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady.
Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie.
Biorąc pod uwagę sytuację finansową wnioskodawcy przedstawioną w złożonym wniosku i dodatkowym piśmie uznano, iż zasadne jest przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy i ustanowienie dla wnioskodawcy profesjonalnego pełnomocnika. Wnioskodawca utrzymuje się wraz z żoną i jej siostrą z dochodu 4 311 zł. Są osobami schorowanymi. Wnioskodawca posiada znaczne zadłużenie w wysokości ponad 345 000 zł. Okoliczności te wskazują, że wnioskodawcy nie stać na samodzielne opłacenie pełnomocnika.
W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.