Uzasadnienie
16.09.2025r. [...] A.R. (dalej jako skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody M. (dalej jako organ) w postępowaniu wszczętym z wniosku o udzielenie zezwolenia na pracę typu A dla J.V..
Stan sprawy przedstawia się następująco:
16.09.2025 r. do Wojewody M., za pośrednictwem systemu praca.gov.pl, wpłynął wniosek pracodawcy – skarżącego - o wydanie zezwolenia na pracę cudzoziemca J. E.V. obywatela F..
2.12.2025 r. organ, na podstawie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych wniosku.
W skardze z 6.11.2026 r. skarżący, zarzucił organowi naruszenie obowiązku terminowego, rzetelnego i efektywnego prowadzenia sporawy, przez rażące przekroczenie terminów do jej załatwienia, a następnie wniósł o:
- 1. stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;
- 2. zobowiązanie organu administracji do wydania decyzji we wskazanym przez sąd terminie;
- 2. wymierzenie organowi grzywny;
- 3. zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że organ nie zakończył postępowania w ustawowym terminie, nie poinformował strony o zwłoce w załatwieniu sprawy, nie wskazał nowego terminu załatwienia sprawy i tym samym zaistniała w sprawie bezczynność.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. wniósł o oddalenie skargi oraz o zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, ewentualnie w razie uznania skargi za częściowo zasadną miarkowanie kosztów. Odnosząc się do zarzutów skargi organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie miała miejsce bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania a wniosek o wydanie zezwolenia został rozpatrzony przez organ w najszybszym możliwym terminie. Ponadto organ zwrócił uwagę na znaczny wzrost ilości wpływających spraw, konieczność rozpoznawania ich zgodnie z kolejnością wpływu oraz specyfikę procedury rozpoznawanych spraw. Organ powołał kwestie ograniczonych możliwości kadrowych i technicznych.
Wojewoda M. wniósł także o niezasądzanie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego, na podstawie art. 206 p.p.s.a. powołując, że wywiódł wiele skarg do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w przedmiocie bezczynności organu w sprawach wydawania zezwoleń na pracę cudzoziemców i wszystkie są analogicznej treści.
16.12.2025r. Wojewoda M. wydał decyzję nr [...] w przedmiocie wydania zezwolenia na pracę dla cudzoziemca J.E. V..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. (Dz.U. z 2026 r., poz. 143) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Z brzmienia art. 3 § 2 pkt 1 i 8 p.p.s.a. wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach decyzji administracyjnych.
Na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów doręczania z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1045 i 1841), okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 §5 k.p.a.).
Według art. 36 § 1 k.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych, organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).
Z ogólnych zasad postępowania administracyjnego wynika, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., a także zobowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do jej wyjaśnienia i załatwienia w myśl art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Zgodnie z treścią art. 37 § 1 k.p.a.: bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (pkt 1), natomiast przewlekłość ma miejsce, gdy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (pkt 2).
Jak trafnie podkreślono w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt I OPS 5/19: "Pojęcia bezczynności i przewlekłości zdefiniowane zostały w art. 37 § 1 pkt 1) i pkt 2) k.p.a. po zmianach tej ustawy dokonanych ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2017 r. poz. 935), uzyskując odmienny znaczeniowo sens. I tak bezczynność zdefiniowana została jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 tej ustawy, zaś przewlekłość określono jako prowadzenie postępowania dłużej, niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Z treści przywołanych definicji normatywnych należy wywieść, iż organ jest bezczynny, jeśli nie zakończy postępowania w przewidziany prawem sposób w ustawowym terminie lub w terminie przez siebie zmienionym na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. Natomiast postępowanie jest przewlekle prowadzone, jeśli w granicach czasowych przeznaczonych na załatwienie sprawy, organ działa opieszale, nieefektywnie i nie rozstrzyga sprawy, mimo że brak jest do tego przeszkód".
Z akt sprawy wynika, że Wojewoda nie załatwił sprawy w terminie ustawowym. Wniosek wpłynął do organu w dniu 16.09.2025 r., a więc Wojewoda zobowiązany był do załatwienia sprawy w terminie miesiąca. Należy zauważyć, że organ nie poinformował skarżącego o niezałatwieniu sprawy w terminie i nie wyznaczył nowego terminu załatwienia sprawy. Dopiero 2.12.2025r., a więc już po wniesieniu skargi, organ wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Tym samym w sprawie zaistniała bezczynność, o czym Sąd orzekł w pkt II. sentencji wyroku, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Przystępując do oceny, czy bezczynność organu miała charakter rażący wskazać należy, że w niniejszej sprawie zaniechanie organu nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym (wyrok NSA z 28 czerwca 2024 r. I OSK 521/24, Lex nr 3765424) za rażące naruszenie prawa uznaje się stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia.
Nie można zatem całkowicie wykluczyć sytuacji, w których trudna sytuacja organizacyjna w organie, skutkująca brakiem możliwości bezzwłocznego załatwienia sprawy, winna być oceniona jako okoliczność nie naruszająca rażąco terminów do załatwienia sprawy.
Zdaniem Sądu bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o udzielenie zezwolenia na pracę nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Okres bezczynności nie był wyjątkowo długi, organ wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku po ponad dwóch miesiącach od daty wpływu wniosku. Również znaczna liczba wniosków o udzielenie zezwolenia na pracę, rozpoznawanie ich zgodnie z kolejnością wpływu oraz problemy kadrowe i techniczne przemawiały za stwierdzeniem braku rażącego charakteru naruszenia prawa. Z tych powodów Sąd orzekł jak w pkt III. wyroku na podstawie art. art. 149 § 1a p.p.s.a.
Sądowi z urzędu znana jest sytuacja organu związana z trudnościami kadrowymi oraz znaczącą liczbą wpływających spraw. Okoliczności te nie mogą co prawda usprawiedliwiać zaistniałej w sprawie bezczynność, niemniej są jednak obiektywną trudnością, która powinna wpływać na ocenę czy doszło do kwalifikowanego naruszenia prawa, jak również i na ocenę zasadności przyznania od organu sumy pieniężnej na rzecz strony skarżącej, wymierzenia grzywny i ich miarkowania. Znacząca ilość spraw podlegających rozpoznaniu i niedostateczna obsada kadrowa, stanowią bowiem poważną przeszkodę w takiej organizacji pracy, aby rozpoznawanie spraw należących do kompetencji organu odbywało się z zachowaniem ustawowych terminów. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych (wyrok NSA z 12 września 2024 r. I OSK 978/24, Lex nr 3763765), wymierzenie grzywny jest dodatkowym środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy.
W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, że nie ma podstaw do wymierzenie organowi grzywny. W sprawie nie doszło do rażącego naruszenia prawa w odniesieniu do zasady szybkości prowadzenia postępowania a na dzień wydawania wyroku organ zakończył prowadzone przez siebie postępowanie. Wobec czego Sąd nie dostrzegł konieczności zastosowania środka rekompensującego i sankcyjnego. Z tych względów w tej części skarga została oddalona na podstawie 151 p.p.s.a. (pkt IV. sentencji wyroku).
Z uwagi na fakt, że postępowanie prowadzone przed Wojewodą M. zostało zakończone wydaniem decyzji w pkt I. wyroku Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody M. do rozpatrzenia wniosku z 16.09.2025r.
O kosztach postępowania w punkcie V. wyroku orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzoną od organu na rzecz skarżącego kwotę składa się uiszczony przez niego wpis od skargi (100 zł) – ustalony na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. 2021 r., poz. 535).