Uzasadnienie
Pismem z dnia 10 lutego 2009 r. (data stempla pocztowego k. 4 akt sądowych) E. S., działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik siostry- A. W., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 1994 r., sygn. akt II SA 1395/93 w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 1993 r. nr [...] w przedmiocie przejęcia gospodarstwa rolnego na własność Państwa.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, iż wnosi o wznowienie postępowania oraz uchylenie decyzji Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...] kwietnia 1993 r., a także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu tj. postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku wydanego przez Sąd Rejonowy w W. z dnia [...] stycznia 1997 r., sygn. Akt [...] na okoliczność wygaśnięcia pełnomocnictwa udzielonego przez E. S. w dacie jej śmierci. Jako podstawę wznowieniową przedmiotowej skargi skarżący wskazał brak udziału w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, zakończonym wyrokiem z dnia 10 maja 1994 r. E. S. podniósł, iż w postępowaniu przed organem oraz przed sądem występował jako pełnomocnik swojej matki E. S. oraz brata M. S. Z chwilą śmierci matki tj. w dniu 26 października 1992 r. pełnomocnictwo do działania w jej imieniu wygasło. Stąd, jak twierdzi skarżący, nie miał umocowania do działania jako pełnomocnik matki zarówno w postępowaniu przed organem jak i sądem administracyjnym.
Skarżący wskazał, iż występował w błędnym przekonaniu, iż udzielone mu przez matkę pełnomocnictwo jest nadal aktualne i skuteczne. Skarżący podkreślił ponadto, iż w obu postępowaniach działał jako pełnomocnik matki i brata, nie podejmował natomiast żadnych działań w imieniu własnym. Udziału w postępowaniu nie brała także jego siostra A. W. W ocenie skarżącego brak udziału w sprawie wszystkich spadkobierców po E. S. powoduje, iż postępowanie zakończone przed Naczelnym Sądem Administracyjnym było wadliwe, co skutkuje koniecznością jego wznowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Zgodnie z treścią art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w przypadkach przewidzianych w ustawie (w Dziale VII), można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. W art. 271 – 273 wskazane są okoliczności, uzasadniające wznowienie. Zgodnie ze wskazanymi przepisami, można żądać wznowienia postępowania, jeżeli:
- 1) w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia,
- 2) strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania,
- 3) Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie,
- 4) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym,
- 5) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa.
Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy postawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277). Skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać m. in. wskazanie podstawy wznowienia i okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do jej wniesienia (art. 279 ustawy).
W niniejszej sprawie, skarżący E. S. działając w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik siostry A. W. w dniu 10 lutego 2009 r., za pośrednictwem urzędu pocztowego, złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 1994 r., sygn. akt II SA 1395/93, wskazując za podstawę art. 271 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jak twierdzi bowiem skarżący on oraz jego siostra nie brali udziału w postępowaniu dotyczącym wydania powyższego wyroku.
Sąd, rozpatrując skargę o wznowienie postępowania, zobligowany jest – stosownie do treści art. 280 § 1 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zbadać, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci.
W niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że skarga E. S. nie opiera się na ustawowych podstawach wznowienia, o którym mowa w art. 271 – 273 cytowanej ustawy. Skarżący powołując się na przesłankę w postaci pozbawienie możności działania nie uprawdopodobnił bowiem okoliczności wskazujących zaistnienie powyższego faktu.
Należy mieć na uwadze, iż w dniu 25 czerwca 1993 r. wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarga E. S., w której skarżący we własnym imieniu zaskarżył decyzję Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...] kwietnia 1993 r. w przedmiocie przejęcia gospodarstwa rolnego na własność Państwa. Jak wynika z akt sądowych przedmiotowej sprawy, sygn. akt II SA 1395/93, w dniu 19 kwietnia 1994 r. skarżący został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy, na której miała zostać rozpoznana jego skarga. Po otrzymaniu powyższego zawiadomienia skarżący w dniu 10 maja 1994 r. stawił się osobiście na rozprawie, na której Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał przedmiotową sprawę i oddalił jego skargę.
W świetle powyższego zatem za chybione należy uznać twierdzenie skarżącego, iż nie brał on udziału w postępowaniu sądowym zakończonym prawomocnym wyrokiem z dnia 10 maja 1994 r. W konsekwencji trzeba stwierdzić, że jakkolwiek wnioskodawca formalnie powołał ustawową podstawę wznowienia, to jednak w rzeczywistości podstawa ta nie występuje. Należy przy tym podkreślić, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, brak ustawowych podstaw wznowienia nie wynika tylko z braku przytoczenia określonego przepisu, ale również z braku okoliczności pozwalających na ustalenie, że w konkretnej sprawie określona podstawa wznowienia postępowania istnieje (por. postanowienie SN z 28.10.1999r., II UKN 174/99, OSNP 2001, nr 4, poz. 133; postanowienie NSA z 3.06.2004r. OW 87/04, LEX nr 158967).
Brak ustawowej podstawy wznowienia przesądza więc o obowiązku odrzucenia skargi o wznowienie postępowania.
Nadto należy podkreślić, iż jak wskazano wyżej, gdy postawą skargi o wznowienie postępowania jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji skargę wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277).
O ile zatem w niniejszej sprawie zaistniałaby powołana przez skarżącego podstawa wznowieniowa, o której mowa w art. 271 pkt 2 cyt. ustawy, należy stwierdzić, iż skarga wniesiona przez E. S. została złożona z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Skarżący uczestniczył osobiście na rozprawie w dniu 10 maja 1994 r., na której został wydany prawomocny wyrok oddalający jego skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia [...] kwietnia 1993 r., zatem o przedmiotowym orzeczeniu został poinformowany w dniu jego wydania (dowód: protokół rozprawy z dnia 10 maja 1994 r. k. 28 akt sądowych sygn. akt II SA 1395/93). Przyjmując za przesłankę wznowieniową pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji, należy zatem stwierdzić, że termin do wniesienia przedmiotowej skargi upłynął bezskutecznie w dniu 10 sierpnia 1994 r. Skarżący natomiast przedmiotową skargę złożył dopiero w dniu 10 lutego 2009 r.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 280 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.