Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2012 r. przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do rozpoznania sprawę ze skargi J. H. na działanie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Postanowienie wydano w składzie jednego sędziego, a sprawozdawcą został wyznaczony Sędzia Grzegorz Czerwiński - Przewodniczący Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W piśmie z dnia 11 września 2012 r. J. H. wniósł zażalenie na powołane postanowienie, natomiast po doręczeniu mu zarządzenia Przewodniczącego o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W zażaleniu z dnia 9 lutego 2013 r. na zarządzenie z dnia 22 stycznia 2013 r. wzywające do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, skarżący wniósł o wyłączenie Przewodniczącego Wydziału IV "od jakiegokolwiek rozpoznawania w tej sprawie". Uzasadniając wniosek, J. H. stwierdził, że Sędzia nie jest sędzią niezawisłym, a jest całkowicie "chamski" w wydawanych przez siebie decyzjach procesowych. Decyzje te - zdaniem skarżącego - są rażąco niezgodne z prawem procesowym.
Postanowieniem z dnia 26 lutego 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie na zarządzenie z dnia 22 stycznia 2013 r., a postanowieniem z dnia 27 lutego 2013 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Oba postanowienia są prawomocne.
W dniu 7 maja 2013 r. Sędzia Grzegorz Czerwiński złożył oświadczenie, wedle którego w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki jego wyłączenia określone w art. 18 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak również nie istnieją okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w tej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
- 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
- 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
- 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
- 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
- 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
- 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
- 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli. Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 2 i § 3 ppsa).
Stosownie natomiast do treści art. 19 ppsa, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 ppsa).
Przepis art. 22 § 2 ppsa nakłada na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia stosownego wyjaśnienia.
Według znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia sędziego Grzegorza Czerwińskiego w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki wymienione w art. 18 ppsa. Nie istnieją również okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwości co do jego bezstronności w przedmiotowej sprawie (art. 19 ustawy).
Należy zaznaczyć, iż autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie SN z dnia 25 sierpnia 1971 r. sygn. akt I CZ 212/71, publ. OSNC 1972/3/55).
Tymczasem, argumentacja przedstawiona przez skarżącego w istocie nie odnosi się do przesłanek wyłączenia sędziego, a wyraża jedynie subiektywne przekonanie strony o bezprawnym charakterze czynności podejmowanych w sprawie przez Przewodniczącego Wydziału IV.
Skoro J. H. nie wskazał i nie uprawdopodobnił we wniosku z dnia 9 lutego 2013 r. żadnych okoliczności mogących wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego Grzegorza Czerwińskiego w przedmiotowe sprawie, a wymieniony oświadczył, że okoliczności takie po jego stronie nie występują, to brak jest podstaw do uznania, że wniosek jest zasadny.
Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie występują okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego Grzegorza Czerwińskiego.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 19 i art. 22 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.