Uzasadnienie
Skarżącego zarządzeniem z dnia 7 grudnia 2012r. wezwano do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł. od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] sierpnia 2012r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy.
W odpowiedzi na powyższe skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Powyższy wniosek rozpoznany został postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2013r., w którym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie, gdyż oświadczenie majątkowe, pomimo wezwania do jego uzupełnienia, było niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego Wnioskodawcy. Zażalenie na wskazane postanowienie zostało oddalone (orzeczenie NSA z dnia 6 czerwca 2013r., k. 66-70 akt sądowych).
W związku z ponownym doręczeniem wezwania do uiszczenia wpisu Skarżący ponownie wystąpił o przyznanie prawa pomocy (k. 90-91 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 22 października 2013r. ponownie odmówił przyznania prawa pomocy (k. 110-113 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2013r. oddalił zażalenie na postanowienie w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy (k. 126-128 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że Skarżący nie przedstawia żadnych dowodów mogących ilustrować własne możliwości finansowe, a w szczególności osiągane dochody oraz wysokość ponoszonych wydatków.
Postanowieniem z dnia 10 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę R.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] sierpnia 2012r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy.
Wraz z własną skargą kasacyjną Skarżący zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (k. 173 akt sądowych). W uzasadnieniu zgłoszonego żądania Wnioskodawca wyjaśnił, że jest bezdomny, samotny i nie ma żadnego dochodu ani majątku.
Na podstawie art. 245 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata. Z kolei prawo pomocy z zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 1 i 2 P.p.s.a., zgodnie z którymi przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszych nawet należności związanych z postępowaniem sądowym (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Warunkiem przyznania prawa pomocy jest jednak wiarygodne przedstawienie sytuacji majątkowej i rodzinnej.
Przenosząc powyższe na grunt oceny zasadności przedmiotowego wniosku o przyznanie prawa pomocy uznać należy, że Wnioskodawca nie usunął wątpliwości, jakie budziły już wcześniej złożone oświadczenie majątkowe. Ponownie bez wyjaśnienia (udokumentowania rzeczywistego stanu rzeczy) pozostawione zostały kwestie dotyczące:
- - ubiegania się o dopłaty do produkcji rolnej i związanej z tym konieczności prowadzenia działalności rolniczej,
- - założenia, wyposażenia w majątek i zbycia udziałów w A.-Z. Sp. z o.o.,
- - założenia i wyposażenia w majątek A. Sp. z o.o. w organizacji,
- - tytułów prawnych do zajmowania, sposobu zagospodarowania i kosztów utrzymania: nieruchomości wskazanej jako adres zamieszkania według aktu notarialnego złożonego do akt sprawy o sygn. akt III SA/Po 206/12), nieruchomości wskazanej jako adres dla doręczeń w sprawach o sygn. akt III SA/Po 621-622/09 i adres siedliska gospodarstwa rolnego), nieruchomości wskazanej jako adres siedziby spółki A. – Z. Sp. z o.o. oraz nieruchomości wskazanej jako siedziba A. Sp. z o.o. w organizacji,
- - sytuacji rodzinnej Wnioskodawcy,
- - wysokości egzekwowanych należności oraz wysokości kwot wyegzekwowanych lub przekazanych organom egzekucyjnym,
- - wysokość średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego,
- - źródła finansowania: wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych, działalności rolniczej oraz źródła pochodzenia majątku przekazanego tworzonym podmiotom gospodarczym.
Tymczasem okoliczności znane z urzędu oraz informacje zamieszczone w serwisach internetowych instytucji państwowych wskazują, co następuje. Wnioskodawca w latach od 2004 do 2011 roku nieprzerwanie zgłaszał do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. ponad [...] ha. Skarżący pełni funkcję prezesa zarządu w A.-Z. Sp. z o.o., a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości 100.000 zł zbył na rzecz brata M.P. (Monitor Sądowy i Gospodarczy z dnia 15 czerwca 2012 roku, Nr 115, poz. 86257). Niemniej wcześniej, czyli przed ujawnieniem w Krajowym Rejestrze Sądowym faktu zbycia udziałów, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w O.W. z dnia [...] sierpnia 2011 roku, sygn. akt [...], Skarżący został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym. W dniu 27 września 2011 roku Wnioskodawca został ujawniony w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych (Nr [...]).
W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu A. Sp. z o.o. w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R.P. Z kolei postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy A. Sp. z o.o. w organizacji.
Powyższe świadczy o tym, iż skarżący składając przedmiotowy wniosek w sposób niepełny przestawia swa sytuację materialną. Skarżący ponad wszelką wątpliwość ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie, tak jak w niniejszej sprawie, oddalał zażalenia wnoszone na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy. W konsekwencji uznać należy, że Skarżący świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego.
W tym stanie rzeczy niecelowe jest kierowanie do Wnioskodawcy kolejnego wezwania z żądaniem uzupełnienia oświadczenia majątkowego. Wnioskodawca konsekwentnie odmawia przedłożenia informacji i dokumentów umożliwiających przeprowadzenie pełnej oceny jego sytuacji majątkowej i osobistej. Zaznaczyć przy tym należy, że przekazanie tych informacji i dokumentów może nastąpić przy wniesienia sprzeciwu od niniejszego orzeczenia.
Z powyższych względów uznać należało, że kolejne oświadczenie majątkowe Skarżącego nie pozwala ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej budzą wątpliwości, co do zgodność z rzeczywistym stanem rzeczy oraz nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia