Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiuz 6 sierpnia 2026 r., sygn. akt III SA/Wr 413/25

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia 11 sierpnia 2025 r. (nr HP.906.2.2025.EL) Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we Wrocławiu (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji, DPWIS) utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu (dalej: organ I instancji, PPIS) z dnia 4 grudnia 2024 r. (nr 129/24) o stwierdzeniu u M. D. (dalej: uczestnik, pracownik) choroby zawodowej: [...] wywołanej sposobem wykonywania pracy: [...] (poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, Dz. U. z 2022 r., poz. 1836, dalej: rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych).

Organ odwoławczy podał, że uczestnik pracuje od 1 listopada 2017 r. w B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. Oddział P. w Ł. z miejscem wykonywania pracy we W.1 (kod: [...]) przy ul. [...] (dalej: B. sp. z o.o.) jako pracownik [...] oraz, że pracował kolejno:

1. • od 8 października 2014 r. do 31 sierpnia 2015 r. w A. Sp. z o.o. jako pracownik [...], pracownik [...] - [...];
2. • od 2 listopada 2015 r. do 2 listopada 2015 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A.1 Sp. z o.o. (dalej: A. sp. z o.o., spółka, strona skarżąca, pracodawca), jako pracownik [...];
3. • od 25 listopada 2015 r. do 3 lipca 2016 r. w A.2 Sp. z o.o. w W. na rzecz W.2 Sp. z o.o., jako [...];
4. • od 8 lipca 2016 r. do 21 sierpnia 2016 r. w A.2 Sp. z o.o. w W. na rzecz W.3 Sp. z o.o. Sp. z o.o., jako [...];
5. • od 19 października 2016 r. do 30 listopada 2016 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz W.4 Sp. z o.o., jako [...];
6. • od 24 listopada 2016 r. do 24 listopada 2016 r. w A.2 Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...];
7. • od 26 listopada 2016 r. do 28 lutego 2017 r. w A.2 Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...] (1/2 etatu);
8. • od 1 grudnia 2016 r. do 6 maja 2017 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz W.4 Sp. z o.o., jako [...];
9. • od 10 maja 2017 r. do 10 maja 2017 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz W.3 Sp. z o.o. Sp. z o.o., jako [...] (1/2 etatu);
10. • od 15 maja 2017 r. do 12 listopada 2017 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz W.3 Sp. z o.o. Sp. z o.o., jako [...];
11. • od 4 sierpnia 2017 r. do 4 sierpnia 2017 r. w A.2 Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o. jako pracownik [...];
12. • od 5 sierpnia 2017 r. do 30 kwietnia 2018 r. w A.2 Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...] (1/2 etatu);
13. • od 14 sierpnia 2018 r. do 14 sierpnia 2018 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...];
14. • od 25 października 2018 r. do 25 października 2018 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...];
15. • od 27 października 2018 r. do 30 listopada 2018 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...] (1/2 etatu);
16. • od 1 grudnia 2018 r. do 30 czerwca 2019 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...] (1/2 etatu);
17. • od 17 kwietnia 2020 r. do 17 kwietnia 2020 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...];
18. • od 18 kwietnia 2020 r. do 30 kwietnia 2020 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...] (40% etatu);
19. • od 30 września 2020 r. do 30 września 2020 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...];
20. • od 3 października 2020 r. do 31 października 2020 r. w R. Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...] (40% etatu);
21. • od 14 maja 2021 r. do 14 maja 2021 r. w A.2 Sp. z o.o. w W. na rzecz A. sp. z o.o., jako pracownik [...] (1/2 etatu)
22. • od 22 września 2021 r. do 30 listopada 2022 r. w A. sp. z o.o., jako pracownik [...] (40% etatu);

Organ II instancji przytoczył w uzasadnieniu decyzji dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego. Wskazał, że PPIS na skutek zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej z dnia 16 listopada 2022 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie choroby zawodowej: [...] wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią [...] (poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych) u uczestnika. Organ I instancji zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w następujący sposób:

1. - zawiadomieniem z dnia 30 stycznia 2023 r. pracownika oraz spółkę B. Sp. z o.o.
2. - zawiadomieniem z dnia 31 stycznia 2024 r. spółkę A. sp. z o.o.
3. - zawiadomieniem z dnia 10 października 2024 r. spółkę A.2 Sp. z o.o. z siedzibą w W. oraz spółkę R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: agencje pracy tymczasowej).

Z zaskarżonej decyzji wynika, że organ I instancji przeprowadził dochodzenie epidemiologiczne, którego celem było ustalenie i ocena narażenia zawodowego uczestnika wykonującego pracę u ww. podmiotów, w zakresie narażenia na sposób wykonywania pracy - nadmiernie ruchy obciążające [...].

Po przeprowadzeniu badania w Dolnośląskim Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy we Wrocławiu (dalej: DWOMP) wydano w dniu 19 czerwca 2024 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o rozpoznaniu choroby zawodowej: [...] wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią [...] (poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych) u uczestnika. W dniu 7 października 2024 r. DWOMP, w związku z pismem PPIS, wydał uzupełniające orzeczenie lekarskie, w którym w całości podtrzymał stanowisko zawarte w orzeczeniu z 19 czerwca 2024 r. rozszerzając je o kwestie związane w wykonywaniem pracy u strony skarżącej w dziale D. W uzasadnieniach orzeczeń lekarskich wskazano, że w zakresie stanu klinicznego, na podstawie badania lekarskiego z dnia 11 maja 2023 r., przeprowadzonych badań dodatkowych i konsultacji specjalistycznych ([...],[...]) oraz na podstawie oceny narażenia zawodowego ustalono, że: 1. pierwsze udokumentowane (badanie [...]) objawy wystąpiły około 2022 r., tj. w czasie wykonywania zatrudnienia u pracodawców B. sp. z o.o. i A. sp. z o.o.

Wobec tego, jako środowisko zawodowe, przyjęto te zakłady pracy, gdyż uczestnik w obu tych zakładach pracy wykonywał pracę jednocześnie. I właśnie ta sytuacja spowodowała zsumowanie się powtarzających się [...], [...] oraz [...], co w konsekwencji spowodowało wystąpienia objawów klinicznych choroby;

2. analiza danych odnośnie sposobu wykonywania pracy w B. sp. z o.o. wykazała, że podczas pracy na stanowisku pracownika [...] są nadmiernie obciążone poprzez wykonywanie czynności powtarzalnych, o charakterze monotypowym. Narażenie zawodowe wynikające ze sposobu wykonywania pracy polega natomiast na wykonywaniu powtarzalnych ruchów [...], ruchów [...] oraz wielokrotnego [...] w pozycji wymuszonej. Czynności te są powtarzalne, monotypowe i stwarzające warunki, w których dochodzi do [...] i w konsekwencji do wystąpienia [...];

3. z dokonanej oceny narażenia zawodowego w A. sp. z o.o. wynika, iż uczestnik pracując w dziale [...] przez większą część zmiany roboczej wykonywała czynności o charakterze [...] w wymuszonym tempie pracy [...] stwarzając warunki, które mogły prowadzić do [...] i w konsekwencji wystąpienia objawowego [...]; pracując w dziale D. dokonywała [...], tj. [...]. Praca ta wymagała przede wszystkim powtarzalnych ruchów [...], co stwarzało warunki do [...];

4. zgromadzona dokumentacja medyczna (wyniki badań [...], karty leczenia [...]) potwierdza ponad wszelką wątpliwość istnienie u uczestnika klinicznych i [...]. Stwierdzono schorzenie wymienione w obowiązującym wykazie chorób zawodowych pod pozycją 20.1 [...]. Ocena narażenia zawodowego i ocena stanu klinicznego pozwoliły na ustalenie z przeważającym prawdopodobieństwem, że przyczyną [...] jest sposób wykonywania pracy nadmiernie obciążający [...]. Po przeprowadzeniu badania własnego, poszerzonego o konsultacje specjalistyczne DWOMP orzekł o rozpoznaniu choroby zawodowej u uczestnika.

Następnie PPIS przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie zawiadomił strony biorące udział w przedmiotowym postępowaniu o zakończeniu zbierania materiału dowodowego i możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zawiadomienie z dnia 8 listopada 2024 r. otrzymały strony postępowania (k. 46 akt administracyjnych PPIS i dołączone zwrotne potwierdzenia odbioru).

Organ I instancji w dniu 4 grudnia 2024 r. wydał decyzję o stwierdzeniu u uczestnika choroby zawodowej: [...] wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią [...] (poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych).

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła spółka będąca stroną skarżącą niniejszego postępowania. Po analizie odwołania i akt przedmiotowej sprawy, biorąc pod uwagę okoliczności podniesione w odwołaniu przez stronę skarżącą, organ II instancji – zgodnie z art. 136 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) – zlecił organowi I instancji przeprowadzenie uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w sprawie, celem wyjaśnienia kwestii dotyczących narażenia zawodowego na sposób wykonywania pracy poruszonych w odwołaniu.

W uzupełniającym postępowaniu wyjaśniającym, organ I instancji przeprowadził w dniu 19 lutego 2025 r. wizytację u strony skarżącej, z której sporządzono protokół oględzin nr [...]. Ponadto, sporządzono ponownie kartę oceny narażenia zawodowego (aktualizacja z dnia 26 marca 2025 r.) wraz z uzupełnieniem wykazu okresów zatrudnienia uczestnika, oceną wydatku energetycznego oraz zgromadzono dokumentację audiowizualną wykonywanych czynności na ww. stanowiskach.

Organ II instancji pismem z 25 kwietnia 2025 r. zwrócił się do DWOMP o sporządzenie opinii uzupełniającej do orzeczenia lekarskiego nr [...] wydanego w dniu 19 czerwca 2024 r. i uzupełnionego w dniu 7 października 2024 r., która będzie uwzględniała zarzuty odwołania i zebrany przez organ I instancji dodatkowy materiał dowodowy celem zapewnienia, aby orzeczenie lekarskie posiadało walor spójności i kompletności.

W dniu 7 lipca 2025 r. DWOMP wydał opinię uzupełniającą (znak: [...]), w której podtrzymał w całości treść wydanego orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia 7 października 2024. Wyjaśnił przy tym, że dokonano ponownej analizy złożonych dodatkowo dokumentów, w tym dołączonej nowej karty oceny narażenia zawodowego z dnia 26 marca 2025 i ustalono, że uczestnik jako pracownik [...] i jako pracownik [...] był bezsprzecznie narażony na sposób wykonywania pracy, bowiem wykonywał powtarzalne ruchy w obrębie [...], a zwłaszcza w obrębie [...] w zakresie [...] w zakładzie pracy w obszarach [...],[...], Finalizacja w D. Organ II instancji, po analizie odwołania i całości dokumentacji zgromadzonej w sprawie, wydał zaskarżoną decyzję z dnia 11 sierpnia 2023 r., utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że do stwierdzenia choroby zawodowej przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego muszą być spełnione łącznie, jak to wynika w art. 2351 i art. 2352 Kodeksu pracy oraz § 5 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, trzy warunki: 1. choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych, 2. choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy, 3. wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych musi nastąpić w okresie ustalonym w załączniku do ww. rozporządzenia.

Zdaniem organu II instancji, w przypadku uczestnika zostały spełnione wszystkie te warunki. W szczególności organ odwoławczy wyjaśnił, że orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia 19 czerwca 2024 r., uzupełnione 7 października 2024 r. i 7 lipca 2025 r., w sposób przekonujący uzasadnia rozpoznanie choroby zawodowej. Dodano, że uprawniony lekarz orzecznik kierując się wiedzą medyczną w tym także zasadą diagnostyki różnicowej, która polega na wykluczaniu innych prawdopodobnych czynników chorobowych, ustalił w przedmiotowej sprawie związek przyczynowo -skutkowy choroby ze sposobem wykonywania pracy po wykluczeniu innych, pozazawodowych czynników mogących prowadzić do rozwoju u uczestnika rozpatrywanego schorzenia. Organ odwoławczy stwierdził, że warunek dotyczący rozpoznania klinicznego choroby zawodowej: [...] wywołanej sposobem wykonywania pracy [...] (poz. 20.1) u uczestnika został spełniony.

W ocenie DPWIS narażenie zawodowe uczestnika oraz charakter wykonywanej pracy zgodnie z kartami oceny narażenia zawodowego stwarzało ryzyko wystąpienia rozpoznanej choroby zawodowej. Wskazał, że ocena narażenia zawodowego służy określeniu przez podmiot uprawniony, m.in. warunków pracy, mogących spowodować chorobę zawodową. Jak dalej argumentował organ II instancji, przeprowadzone przez organ I instancji oględziny stanowiska pracy uczestnika w zakładzie pracy A. sp. z o.o., potwierdzone w protokole oględzin nr [...] z dnia 19 lutego 2025 r., zaakceptowanym przez przedstawiciela pracodawcy, jak również zgormadzone w sprawie dokumenty tj. karta oceny narażenia zawodowego z dnia 26 marca 2025 r. (sporządzona w oparciu o ww. protokół), wykaz okresów zatrudnienia uczestnika, ocena wydatku energetycznego oraz zapis audiowizualny wykonywanych czynności, wyjaśniają dostatecznie kwestie narażenia zawodowego kwestionowane przez A. sp. z o.o. w odwołaniu.

Potwierdzono w sposób niebudzący wątpliwości narażenie zawodowe uczestnika na obciążenie [...] i [...]. Zgromadzona w sprawie dokumentacja jednoznacznie precyzuje dane odnośnie rodzaju i charakteru wykonywanych czynności, ich częstotliwości, rodzaje procesów, które uczestnik wykonywał na rzecz A. sp. z o.o. w oparciu zarówno o umowę o pracę w tym podmiocie jak i za pośrednictwem agencji pracy tymczasowej. Potwierdza to też opinia uprawnionych lekarzy orzeczników, wskazująca, że [...] oraz praca w [...] jest istotnym zawodowym czynnikiem ryzyka chorób [...].

Organ II instancji podkreślił, że jednoznacznie wykluczono aspekt braku narażenia zawodowego uczestnika w zakładzie strony skarżącej podnoszony w odwołaniu. Organ odwoławczy zauważył, że dokonanie oceny narażenia zawodowego pracownika stanowi kompetencję organu inspekcji sanitarnej. W myśl przepisów procedury administracyjnej, organ administracji publicznej musi dążyć do ustalenia prawdy materialnej, a następnie według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenić wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, jak również wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Przeprowadzona przez lekarza orzecznika na gruncie niniejszej sprawy ocena narażenia zawodowego potwierdzona w orzeczeniu lekarskim była spójna z oceną organów obu instancji prowadzących sprawę.

W dalszej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji DPWIS wskazał, że nie ma racji strona skarżąca w odwołaniu, że warunki pracy w tym zakładzie nie mogły spowodować schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych. Jak ustalono w toku postępowania administracyjnego, zdaniem organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej a także lekarzy orzeczników, w trakcie zatrudnienia uczestnika u strony skarżącej występowały niepodważalne czynniki, które można wiązać z etiologią rozpatrywanej jednostki chorobowej. Zarzuty wyartykułowane w odwołaniu, a dotyczące kwestii medycznych, narażenia zawodowego czy wybiórczej oceny materiału dowodowego, należało uznać za chybione.

W ocenie organu odwoławczego, orzeczenie lekarskie wraz z opiniami uzupełniającymi jest logiczne i przekonujące, uwzględnia pełny stan faktyczny sprawy i posiada walor kompletności, a ponadto nie budzi żadnych wątpliwości. Wyjaśnione zostały wszystkie istotne okoliczności, a stan faktyczny sprawy ustalony został zgodnie z regułami wskazanymi w art. 7 k.p.a., dlatego brak jest podstaw do przyjęcia, iż stan faktyczny kształtuje się odmiennie. Podsumowując, organ odwoławczy dodał, że po wnikliwej analizie zgromadzonej dokumentacji, nie znalazł podstaw prawnych ani faktycznych do zmiany decyzji organu I instancji i należało utrzymać ją w mocy.

W skardze do tut. Sądu spółka wniosła o uchylenie decyzji organu II instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając:

1. I. naruszenie przepisów mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
2. 1) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegające na nieprawidłowym ustaleniu, że sposób wykonywania pracy przez uczestnika w zakładzie A. sp. z o.o. miał charakter monotypowy i powtarzalny, a ponadto na nieprawidłowym pominięciu, że praca wykonywana przez pracownika miała charakter lekki oraz była wykonywana w ograniczonym wymiarze (jedynie przez 35 dni), podczas gdy z zebranego materiału dowodowego wynika, że praca w A. sp. z o.o. wykonywana przez pracownika nie miała monotypowego charakteru i nie jest powtarzalna, a co więcej była pracą o charakterze lekkim, a pracownicy, w tym uczestnik, wykonują ją we własnym, nienarzuconym tempie, co z kolei doprowadziło organ II Instancji do błędnego uznania, że sposób wykonywania pracy w zakładzie pracy strony skarżącej mógł rzekomo prowadzić do powstania lub pogłębienia u pracownika [...];
3. 2) art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegające na nierozpatrzeniu przez organ II Instancji, całości materiału dowodowego i nieuwzględnienie przez organ II Instancji ograniczonego wymiaru czasu pracy pracownika oraz rzeczywistego okresu świadczenia pracy przez niego na rzecz A. sp. z o.o. w sytuacji, gdy z przedstawionych w postępowaniu dowodów, w szczególności z karty czasu pracy pracownika, jasno wynika, że pracownik w okresie, w którym był zatrudniony przez A. sp. z o.o., to jest od 22 września 2021 r. do 30 listopada 2022 r., świadczył pracę na rzecz A. sp. z o.o. jedynie przed 35 dni, a zatem jest wysoce nieprawdopodobne, aby to praca w A. sp. z o.o. mogła doprowadzić do powstania lub pogłębienia się choroby zawodowej, co z kolei doprowadziło organ II Instancji do błędnego uznania, że praca w A. sp. z o.o. mogła rzekomo prowadzić do powstania lub pogłębienia u pracownika [...];
4. 3) art. 84 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. polegające na zaniechaniu dokonania wszechstronnego wyjaśnienia sprawy poprzez wydanie decyzji w oparciu o kilkuzdaniowe orzeczenie lekarskie z 14 lipca 2025 r. wydane przez DWOMP, które nie zawiera żadnego uzasadnienia faktycznego ani w żaden sposób nie odnosi się do zebranego w sprawie materiału dowodowego, a tym samym nie spełnia wymogów stawianych dowodowi z opinii biegłego w postępowaniu administracyjnym, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji w oparciu o dowód wadliwy i niepełnowartościowy;
5. 4) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a., polegające na zaniechaniu przez organ II instancji czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy i nierozpatrzeniu przez organ II instancji całości materiału dowodowego, w tym w szczególności dowodów i wyjaśnień przedstawionych przez stronę skarżącą w odwołaniu od decyzji organu I Instancji, co z kolei doprowadziło do wydania przez organ odwoławczy decyzji w oparciu o nieprawidłowo ustalony stan faktyczny, a w konsekwencji do błędnego uznania przez organ II Instancji, że sposób wykonywania pracy w A. sp. z o.o. mógł rzekomo prowadzić do powstania [...].
6. II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 2351 i 2352 k.p. oraz § 5 ust 2 i ust 3 oraz § 8 ust 1 w sprawie chorób zawodowych poprzez nieprawidłowe uznanie, że w przypadku pracownika doszło do spełnienia wszystkich przesłanek stwierdzenia choroby zawodowej sposobem wykonywania pracy przez pracownika w A. sp. z o.o., mimo, że pracownik pracował w A. sp. z o.o. w bardzo ograniczonym zakresie (jedynie przez 35 dni) oraz nie był narażony na żadne ryzyko związane ze sposobem wykonywania swojej pracy (praca uczestnika w A. sp. z o.o. nie była monotonna ani powtarzalna), a co za tym idzie, nie sposób uznać, aby [...] u pracownika mógł z wysokim prawdopodobieństwem powstać lub pogłębić się w związku z rzekomym narażeniem zawodowym w zakładzie pracy A. sp. z o.o.

Strona uzasadniła skargę oraz przedstawiła swoje stanowisko.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto organ wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja została podjęta zgodnie z obowiązującym prawem i na podstawie należycie ustalonych okoliczności faktycznych.

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja DPWIS z dnia 11 sierpnia 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję PPIS z dnia 4 grudnia 2024 r. o stwierdzeniu u uczestnika choroby zawodowej: [...] wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią [...] (poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych).

Choroba zawodowa jest pojęciem prawnym zdefiniowanym w art. 2351 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2025 r., poz. 277 ze zm., dalej: k.p.). Za chorobę zawodową – w myśl powołanego przepisu – uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Zgodnie natomiast z art. 2352 k.p., rozpoznanie choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych.

Wspomniany w art. 2351 k.p. wykaz chorób zawodowych umieszczony jest w powoływanym już rozporządzeniu z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, wydanym na podstawie delegacji ustawowej z art. 237 § 1 k.p. Rozporządzenie to zawiera zarówno normy o charakterze materialnoprawnym, do jakich zaliczyć należy sam wykaz chorób zawodowych, jak i przepisy procesowe regulujące tryb postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych. Zgodnie z § 6 ust. 1 tego rozporządzenia, lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1 (tj. spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3), wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane dalej "orzeczeniem lekarskim", na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego.

W przypadkach uznanych przez lekarza za uzasadnione stanem zdrowia pracownika, byłego pracownika albo w przypadku śmierci pracownika albo byłego pracownika lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje orzeczenie lekarskie na podstawie dokumentacji medycznej, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego.

Decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika (§ 8 ust. 1 rozporządzenia). Jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy, o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału (§ 8 ust. 2 rozporządzenia).

W orzecznictwie podkreśla się, że orzeczenia lekarskie, o których mowa w § 6 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych stanowią dowód w rozumieniu art. 75 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej: k.p.a.) w związku z art. 84 § 1 k.p.a., podlegający ocenie organu administracji właściwego do stwierdzenia choroby zawodowej. Podkreślić przy tym należy, że organ orzekając o chorobie zawodowej nie może dokonywać własnych ustaleń, prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej i obowiązany jest przyjąć ustalenia wynikające z wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich. Z przytoczonych regulacji prawnych wynika związanie organów inspekcji sanitarnej treścią orzeczenia lekarskiego - w zakresie poczynionych w nim ustaleń, dotyczących stwierdzonego schorzenia i jego przyczyn oraz braku uprawnienia do dokonania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej.

Potwierdzenie tego wniosku znajduje się w licznym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 2 marca 2021 r., sygn. akt II OSK 1102/18; z dnia 10 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 398/18; z dnia 9 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 395/18; z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 221/18 - wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Każde orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej jest opinią kwalifikowaną, bez której organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. O wartości merytorycznej orzeczenia lekarskiego nie decyduje przy tym obszerność wywodów uzasadnienia, lecz jego zawartość merytoryczna odnosząca się do istoty sprawy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 8 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 2056/10; z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 1809/11). Organ nie może więc samodzielnie kwestionować orzeczenia lekarskiego, o ile spełnia ono określone w przepisach wymagania.

Podsumowując, słusznie zauważył organ II instancji w decyzji, że do stwierdzenia choroby zawodowej przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego muszą być spełnione łącznie, jak to wynika w art. 2351 i art. 2352 k.p. oraz § 5 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, trzy warunki: 1. choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych, 2. choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy, 3. wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych musi nastąpić w okresie ustalonym w załączniku do ww. rozporządzenia.

W przedmiotowej sprawie choroba uczestnika została rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia. W procedurze przewidzianej w § 6 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, lekarz zatrudniony w DWOMP wydał w dniu 19 czerwca 2024 r. orzeczenie lekarskie nr [...], uzupełnione następnie w dniach 7 października 2024 r i 7 lipca 2025 r. Z dokumentów tych wynika, że u uczestnika rozpoznano jednostkę chorobową ujętą w poz. 20 pkt 1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.

W ocenie Sądu, organ odwoławczy dokonał rzetelnej oceny wskazanego orzeczenia w świetle wymagań formalnych. Zostało ono bowiem wydane przez lekarza zatrudnionego w jednostce orzeczniczej I stopnia, wskazanej w § 5 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia, tj. w poradni chorób zawodowych wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy. Opinia spełnia również wymagania określone w § 6 rozporządzenia, gdyż została wydana na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Zasadnie organ odwoławczy stwierdził, że orzeczenie lekarskie w sposób przekonujący uzasadnia rozpoznanie choroby zawodowej u uczestnika. Wbrew twierdzeniom skargi, orzeczeniu temu nie można zarzucić, że zostało sporządzone w sposób ogólnikowy i że nie zawiera żadnego uzasadnienia faktycznego ani w żaden sposób nie odnosi się do zebranego w sprawie materiału dowodowego.

Biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy i poczynione powyżej uwagi Sądu, należało stwierdzić, że w sprawie brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości wydanego w stosunku do uczestnika orzeczenia lekarskiego oraz zawartego w nim rozstrzygnięcia rozpoznającego jednostkę chorobową i uznającego istnienie związku przyczynowego pomiędzy rozpoznanym schorzeniem a występowaniem narażenia zawodowego w zakładzie strony skarżącej. W związku z tym, nie było podstaw do uwzględnienia podniesionych przez stronę skarżącą zarzutów naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 k.p.a.

Pozostałe, powołane przez stronę skarżącą zarzuty względem prawidłowości przeprowadzenia postępowania dowodowego również nie mogły odnieść zamierzonego skutku. W szczególności należy podkreślić, że stanowisko organu o istnieniu związku przyczynowego pomiędzy wystąpieniem u uczestnika objawów rozpoznanej choroby zawodowej a zatrudnieniem w spółce A. sp. z o.o. znajduje oparcie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Z karty narażenia zawodowego wynika, że uczestnik w okresie zatrudnienia u strony skarżącej pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania zdiagnozowanej jednostki chorobowej z uwagi m.in. na wykonywanie powtarzalnych ruchów w obrębie [...], a zwłaszcza w obrębie [...] w zakresie [...] w obszarach roboczych zakładu pracy A. sp. z o.o.

Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 27 października 2010 r., sygn. akt IV SA/Wr 208/10), ocena narażenia zawodowego – sporządzona w sposób określony przepisami – jest jednym z istotnych elementów, na podstawie których wydawane jest orzeczenie lekarskie. Ocena narażenia zawodowego służy określeniu przez podmiot uprawniony, m.in. warunków pracy, mogących spowodować chorobę zawodową. Karta oceny narażenia zawodowego stanowi więc jeden z podstawowych dowodów, wiążących zarówno lekarza orzecznika przy wydawaniu orzeczenia, jak i właściwy organ inspekcji sanitarnej przy wydawaniu decyzji w przedmiocie choroby zawodowej (§ 6 ust. 1, § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych).

W rozpoznawanej sprawie, m.in. w oparciu o kartę narażenia zawodowego, w orzeczeniu lekarskim i opinii uzupełniającej to orzeczenie lekarskie stwierdzono zawodową etiologię choroby [...] wywołanej sposobem wykonywania pracy pod postacią [...] (poz. 20 pkt 1 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych), jak również, że uczestnik był narażony w zakładzie pracy strony skarżącej na wykonywanie powtarzalnych ruchów [...] co stwarzało warunki do [...]. W dziale [...] zakładu strony skarżącej uczestnik bowiem przez większą część zmiany roboczej wykonywał czynności o charakterze [...] (szybkie, wielokrotnie powtarzane ruchy w długich okresach czasowych) w wymuszonym tempie pracy [...] w warunkach, które mogły prowadzić do [...]. Pracując w dziale D. dokonywał [...], tj. [...]. Praca ta wymagała przede wszystkim powtarzalnych ruchów [...], co stwarzało warunki do [...]

Jak bezsprzecznie wynika z orzeczenia lekarskiego nr [...], DWOMP ustalił z przeważającym prawdopodobieństwem, że przyczyną obustronnego [...] jest sposób wykonywania pracy nadmiernie obciążający [...]. Należało zatem uznać za chybiony zarzut strony skarżącej prezentowany w skardze, że błędnie DPWIS ustalił, iż sposób wykonywania pracy w zakładzie strony skarżącej mógł doprowadzić do powstania lub pogłębienia [...] u pracownika. Sąd ocenił, że ustalenia organu II instancji są w tym zakresie prawidłowe i wystarczające.

Odnosząc się do zarzutu skargi, zgodnie z którym pracownik w okresie, w którym był zatrudniony przez A. sp. z o.o. (od 22 września 2021 r. do 30 listopada 2022 r.), świadczył pracę na rzecz A. sp. z o.o. jedynie przed 35 dni, co powoduje, że jest wysoce nieprawdopodobne, aby to praca w A. sp. z o.o. mogła doprowadzić do powstania lub pogłębienia się choroby zawodowej, co z kolei doprowadziło organ II instancji do błędnego uznania, że praca w A. sp. z o.o. mogła rzekomo prowadzić do powstania lub pogłębienia u pracownika przedmiotowej choroby, należy podkreślić, że z obowiązujących przepisów prawa nie wynika, aby organy orzekające w zakresie stwierdzenia choroby zawodowej miały obowiązek ustalania, u którego pracodawcy choroba zawodowa powstała. Ich zadaniem jest jedynie stwierdzenie, czy istniejące schorzenie ma charakter zawodowy, bowiem w przypadku, gdy pracownik świadczył pracę dla kilku podmiotów to dla prawidłowości rozstrzygnięcia stwierdzającego chorobę zawodową bez znaczenia jest, w jakim stopniu zostało ono spowodowane zatrudnieniem u każdego z tych pracodawców z osobna.

Ewentualna zaś odpowiedzialność pracodawcy, będąca następstwem stwierdzenia choroby zawodowej u osoby świadczącej na jego rzecz pracę w narażeniu zawodowym, stanowi odrębną kwestię, która wykracza poza zakres postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt II OSK 936/13). Nie było zatem podstaw do ustalenia, w którym zakładzie pracy uczestnik zachorował i w jakim stopniu każdy z pracodawców przyczynił się do powstania lub pogłębienia schorzenia.

Trafnie wyjaśnił organ II instancji, że to właśnie wykonywanie jednocześnie u obu pracodawców pracy w narażeniu na szkodliwe czynniki sposobem wykonywania pracy spowodowało zsumowanie się powtarzających się [...], [...] oraz [...], co w konsekwencji spowodowało wystąpienie objawów klinicznych choroby. Prawidłowo również organ II instancji zauważył w zaskarżonej decyzji, że zadaniem organów państwowej inspekcji sanitarnej a także lekarzy orzeczników jest zbadanie etiologii rozpatrywanej jednostki chorobowej z ewentualnym występowaniem szkodliwych czynników w środowisku pracy pracownika.

Sąd podziela stanowisko, że stwierdzenie wystąpienia udokumentowanych objawów przedmiotowej choroby zawodowej w okresie zatrudnienia w zakładzie pracy strony skarżącej jest w pełni wystarczające do przyznania temu pracodawcy charakteru strony w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. Podkreślić należy, że do stwierdzenia istnienia choroby zawodowej istotne jest ustalenie, czy na stanowisku pracy pracownik był eksponowany na narażenie zawodowe, a tym samym, czy podczas wykonywania pracy był narażony na powstanie lub pogłębienie konkretnej choroby. Występowanie zaś warunków szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy, które powodują określone schorzenie, stwarza domniemanie istnienia związku między warunkami pracy, a chorobą (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1039/06 oraz z dnia 7 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 388/06).

Dla uznania danego schorzenia za chorobę zawodową wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na jej powstanie i nie jest konieczne udowodnienie, że to właśnie tylko te warunki ją spowodowały, a zatem nie miał znaczenia krótki okres zatrudnienia uczestnika u strony skarżącej. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się przy tym, że decyzja Państwowego Inspektora Sanitarnego stwierdzająca chorobę zawodową pracownika nie jest wiążąca w postępowaniu sądowym dotyczącym cywilnoprawnej odpowiedzialności odszkodowawczej pracodawcy za skutki tej choroby (wyrok SN z dnia 24 czerwca 2008 r. sygn. akt I PK 295/07, OSNP 2009, nr 21-22 poz. 281, a także wyrok WSA w Gliwicach z dnia 29 kwietnia 2009 r. sygn. akt IV SA/Gl 581/08).

Wobec powyższego nie zasługiwały także na uwzględnienie zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. art. 2351 k.p. i art. 2352 k.p. oraz § 5 ust. 2 i ust. 3 oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych polegające na nieprawidłowym uznaniu, że w przypadku pracownika doszło do spełnienia wszystkich przesłanek stwierdzenia choroby zawodowej sposobem wykonywania pracy przez pracownika w A. sp. z o.o.

Reasumując należało uznać, że w toku niniejszego postępowania nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego i procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji. Ponadto, istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne zostały ustalone prawidłowo i mogły stanowić wystarczającą podstawę do przyjęcia, że uczestnik w okresie zatrudnienia w wymienionych na wstępie zakładach, w tym w zakładzie strony skarżącej, pracował w warunkach narażenia zawodowego stwarzającego ryzyko powstania zdiagnozowanej jednostki chorobowej.

Mając na uwadze, że zakwestionowana decyzja okazała się prawidłowa, a podniesione zarzuty nie były zasadne, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało orzec o oddaleniu wniesionej skargi w całości.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.