Uzasadnienie
"J." sp. z o.o z siedzibą w W., dalej: "Skarżąca" lub "Spółka", wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2006 r. W skardze zawarty został wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżąca, uzasadniając wniosek, podniosła, że obecna sytuacja materialna nie daje jej możliwości na poniesienie opłat związanych z uiszczeniem wpisu sądowego.
Spółka, w wykonaniu wezwania referendarza sądowego z 2 lutego 2012 r., nadesłała formularz PPF, bilans i rachunek wyników za 2010 r., wstępny bilans i rachunek wyników za 2011 r., kopie wyciągów bankowych za okres od sierpnia 2011 r. do stycznia 2012 r. oraz ponownie zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazała ponadto, że:
- - aktualnie nie prowadzi działalności handlowo – usługowej, w tym zarządzaniem nieruchomościami;
- - wysokość kapitału zakładowego wynosi 2.000.000 zł zaś strata za ostatni rok obrotowy 317.820,25 zł;
- - nie posiada środków na rachunku bankowym;
- - w depozycie sądowym została zablokowana kwota 8.631.360 zł, działalność spółki została sparaliżowana i do czasu zakończenia sprawy nie ma możliwości kontynuowania działalności;
- - w okresie ostatnich sześciu miesięcy spółka nie wystawiła żadnej faktury VAT i nie posiada nieruchomości.
Postanowieniem z 8 marca 2012 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Spółce przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżąca wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia. W uzasadnieniu podniosła, że przy wydawaniu ww. postanowienia referendarz sądowy nie wziął pod uwagę, że wszystkie rachunki Spółki są zablokowane w ramach egzekucji prowadzonej przez organy skarbowe. Wskazała, że przedmiotem egzekucji była również kwota, którą Spółka miała otrzymać w ramach zwrotu kosztów postępowania w sprawie o sygn. III SA/Wa 450/10. Spółka stwierdziła ponadto, że jej stan majątkowy przekreśla możliwość ubiegania się o jakąkolwiek pożyczkę, gdyż w ramach prowadzonej egzekucji organy skarbowe zajęły wszystkie aktywa. Skarżąca podkreśliła, że powyższe uniemożliwia uzyskanie jakichkolwiek środków finansowych, które mogłyby pozwolić na uiszczenie wpisu sądowego w jakiejkolwiek wysokości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje
Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz 270 j.t.), dalej: "P.p.s.a.". Zgodnie z § 2 pkt 2 tego artykułu osoba prawna, a także inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do art. 245 § 3 P.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Z użytego w tym przepisie zwrotu "gdy wykaże" wynika, iż ciężar dowodu w zakresie powyższej przesłanki spoczywa na stronie. To strona zatem ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Strona powinna więc należycie uzasadnić i udokumentować okoliczności, na które powołuje się we wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Wymaganym na tym etapie postępowania kosztem sądowym jest wpis od skargi w kwocie 2.000 zł. Dodatkowo wskazać trzeba, że na Skarżącej ciąży obowiązek zapłaty wpisów sądowych należnych także w szeregu innych spraw zawisłych przed tutejszym Sądem, w tym w szczególności w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 1487/12 w wysokości 6.998 zł oraz o sygn. akt III SA/Wa 1519/12 w wysokości 14.763 zł.
Spółka przedstawiła szereg dokumentów, z których wynika, że jej sytuacja finansowa jest bardzo trudna. Skarżąca nie prowadzi działalności handlowo – usługowej z uwagi na zablokowanie na depozycie sądowym kwoty 8.631.360 zł i zamknęła ostatni rok obrotowy stratą w wysokości 317.820,25 zł. Skarżąca nie posiada środków na rachunku bankowym ani też nieruchomości oraz w okresie ostatnich sześciu miesięcy nie wystawiła żadnej faktury VAT. Ponadto, kwota zwrotu kosztów postępowania na rzecz Spółki w sprawie o sygn. akt III SA/Wa 450/10, która mogłaby być wykorzystana na pokrycie wpisu sądowego w niniejszej sprawie również była przedmiotem egzekucji. Zauważyć trzeba, iż zasadnie wskazuje Skarżąca, że jej sytuacja finansowa w zasadzie wyklucza możliwość uzyskania jakiekolwiek pożyczki środków finansowych, które mogłyby zostać przeznaczone na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
W świetle tych danych uznać należy, iż Skarżąca wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów prowadzonego przez siebie postępowania sądowego. Stąd zasadne jest zwolnienie jej z obowiązku zapłaty wpisu od skargi – jedynego wymaganego na tym etapie postępowania kosztu sądowego.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 243, art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2, art. 259 oraz art. 260 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.