Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 11 maja 2026 r. znak: SKO.PS/4110/156/2026 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kraków utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Oświęcimia z dnia 25 lutego 2026 r. nr DS.5012.3.6.2026.IK.3 w sprawie odmowy przyznania pomocy finansowej na zakup odzieży i obuwia dla córek.
Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
W dniu 05.02.2026r. w trakcie przeprowadzania rodzinnego wywiadu środowiskowego E. W. (dalej: skarżąca) zwróciła się do organu m.in. z prośbą o przyznanie pomocy na zakup odzieży i obuwia dla córek. Przeprowadzony przez pracownika socjalnego wywiad wykazał, że rodzina skarżącej spełnia przesłankę z art. 7 pkt 4 i 9 ustawy o pomocy społecznej dotyczącą bezradności w sprawach opiekuńczo - wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego w rodzinie niepełnej oraz bezrobocia. Z pozyskanej przez pracownika socjalnego dokumentacji z PUP w Oświęcimiu (nr sprawy CAZ.RU.713.55.2026.KLD z dnia 04.02.2026 r.) wynika, że skarżąca jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna od dnia 27.01.2025 r. i nie posiada prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Rodzina skarżącej spełnia również ustawowe kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o pomocy społecznej, które dla rodziny o takiej strukturze, jak rodzina skarżącej, zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 12 lipca 2024 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1044) kształtuje się w wysokości 3.292,00 zł (823,00 zł x 4 osoby), gdyż rodzina Skarżącej uzyskuje dochód w wysokości 2.696,57 zł. Na dochód ten składa się zasiłek okresowy w kwocie 834,89 zł, dodatek mieszkaniowy w kwocie 842,68 zł, alimenty na dwie córki w łącznej kwocie 800,00 zł miesięcznie, zasiłki rodzinne w kwocie 219,00 zł.
W związku z powyższym organ rozpatrujący sprawę przyznał rodzinie skarżącej decyzją nr DS.5012.1.165.2026.IK.3 z dnia 25.02.2026 r. pomoc w formie zasiłku celowego przeznaczonego na pokrycie kosztów leczenia w kwocie 100,00 zł, na zakup środków czystości w kwocie 100,00 zł, na zakup żywności w kwocie 100,00 zł, częściowe pokrycie kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania, które nie stanowią kosztów ogrzewania 100,00 zł. Natomiast odmówił przyznania pomocy finansowej na zakup odzieży i obuwia dla córek. Organ I instancji podkreślił, że skarżąca korzysta również ze wsparcia w postaci świadczenia wychowawczego w wysokości 800,00 zł miesięcznie. Świadczenie to nie jest zaliczane do dochodu na potrzeby uzyskania świadczenia z pomocy społecznej w myśl art. 8 ustawy o pomocy społecznej, jednakże w ocenie organu stanowi dodatkowy zasób finansowy skarżącej, który powinien być wykorzystany do zabezpieczenie potrzeb córek. Zatem z posiadanego świadczenia wychowawczego skarżąca powinna zabezpieczyć w pierwszej kolejności potrzeby córek m.in odzieży.
Ponadto, w ramach ugody mediacyjnej skarżąca zgodziła się na alimenty od ojca córek w wysokości 800,00 zł miesięcznie uznając, że kwota ta będzie wystarczająca ze strony ojca na zabezpieczenie potrzeb dzieci. Jednocześnie organ wskazał, że skarżąca ma możliwość podwyższenia alimentów w każdym momencie, jeśli udokumentuje zwiększone wydatki na dzieci, a takim na pewno jest konieczność zakup odzieży i obuwia dla córek. W ocenie pracownika socjalnego skoro skarżąca zgłasza się o pomoc do organu po dodatkowe wsparcie finansowe na zabezpieczenie podstawowych potrzeb córek, to należy przypuszczać, że kwota zasądzonych alimentów jest niewystarczająca. Organ I instancji podkreślił, że w przypadku zasądzenia wyższej kwoty przez Sąd i nie wywiązywania się z obowiązku alimentacyjnego przez ojca córek, skarżąca ma możliwość ubiegania się o świadczenia z funduszu alimentacyjnego do kwoty 1.000,00 zł miesięcznie na jedno dziecko.
Kryterium dochodowe dla funduszu alimentacyjnego wynosi 1.209,00 zł na osobę w rodzinie. Natomiast uzyskiwany przez rodzinę skarżącej miesięczny dochód wynosi 2.696,57 zł, a na osobę 674,14 zł. Zatem skarżąca ma możliwość ubiegania się o powyższe świadczenie i poprawę sytuacji życiowej zarówno swojej jak i dzieci.
Końcowo organ zaznaczył, że podejmując decyzję o przyznaniu lub odmowie przyznania pomocy bierze pod uwagę skalę potrzeb na obszarze swojego działania oraz możliwości finansowe jakimi dysponuje.
W odwołaniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 39 ustawy o pomocy społecznej, a także przepisów postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżącej organ powinien wziąć pod uwagę wszystkie ponoszone koszty utrzymania się (media, edukację dzieci, kursy dla dzieci, koszty leczenia). Są to wysokie stałe koszty. Skarżąca przyznała, że otrzymuje zasiłki na dzieci, jednak nie pokrywają one potrzeb dzieci. Nadto otrzymuje alimenty od ojca dzieci, które zostały niedawno podwyższone i są wpłacane regularnie (obowiązuje ugoda mediacyjna zawarta przed sądem). Nie ma więc przesłanek dla ich egzekwowania, zaś organ nie ma podstaw do uzależnienia pozytywnego załatwienia wniosku od możliwości rzekomego podwyższenia alimentów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z 11 maja 2026 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu orzeczenia Kolegium wyjaśniło, że zasiłek celowy jest świadczeniem pieniężnym z pomocy społecznej, który może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobów medycznych i leczenia, ogrzewania, w tym opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Podstawę udzielania m.in. tego świadczenia z pomocy społecznej określa art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym prawo do świadczeń przysługuje osobom, które nie tylko nie mają żadnych źródeł utrzymania lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza ustawowego dochodu określonego w ustawie, lecz także w razie zaistnienia co najmniej jednej z okoliczności wymienionych w art. 7 ustawy lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.
Zasady przyznawania zasiłku celowego określa art. 39 ustawy stanowiąc, że zasiłek przysługuje w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobów medycznych i leczenia, ogrzewania, w tym opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.
Ustalone w postępowaniu okoliczności sprawy wskazują, że skarżąca stale korzysta z różnych form wsparcia. W aktach sprawy znajdują się potwierdzające to twierdzenie pismo z Powiatowego Urzędu Pracy poświadczające, że skarżąca posiada trójkę dzieci, które wychowuje samodzielnie, jest osobą bezrobotną, nie posiadającą zasiłku dla bezrobotnych. Nie pracuje także dorywczo. Otrzymuje także wsparcie w postaci świadczenia wychowawczego 800 +. Podano ustalono, że skarżąca korzysta z różnych form pomocy społecznej, zaś uzyskiwany dochód wynosi 2 696,57 zł. Na dochód ten składa się zasiłek okresowy, dodatek mieszkaniowy, alimenty na 2 córki i zasiłki rodzinne. Córka Z. ma pokryte posiłki w przedszkolu. Rodzice skarżącej mieszkają poza O. Kolegium podkreśliło, że decyzją organu I instancji wydaną w dniu 11 maja 2026r. została przyznana skarżącej pomoc w wysokości 300 zł na częściowe pokrycie kosztów żywności, środków czyszczących i pokrycia kosztów leczenia (decyzja Prezydenta Miasta Oświęcimia CUS Nr DS.5012.1.165.2026.IK.3 z dnia 25.02.2026r.).
Dalej organ wyjaśnił, że świadczenia z pomocy społecznej powinny być dostosowane do konkretnej sytuacji indywidualnego beneficjenta. Określone potrzeby osób i rodzin mogą być jednak zrealizowane tylko wówczas, gdy odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach, także finansowych, pomocy społecznej.
Kolegium wyjaśniło, że decyzja dotycząca przyznania świadczenia na podstawie art. 39 jest podejmowana w granicach uznania administracyjnego polegającego na możliwości dokonania przez organ wyboru jednego z kilku dopuszczalnych przez ustawę równowartościowych prawnie rozwiązań po dokonaniu właściwego ustalenia stanu faktycznego i jego oceny oraz na skutek uznania przez organ celowości konkretnego rozstrzygnięcia.
Końcowo, Kolegium zwróciło uwagę, że wyznacznikami przyznania oraz ustalenia rodzaju i rozmiaru świadczeń są nie tylko sytuacja materialna wnioskodawcy, ale i cel, któremu pomoc ma służyć, jak również możliwości finansowe MOPS. Wobec istnienia coraz większych grup społeczeństwa wymagających pomocy oraz dysponowania przez organy pomocy społecznej niewystarczającymi środkami przeznaczonymi na udzielanie wsparcia finansowego, nie jest możliwe zaspokajanie wszystkich - nawet niezbędnych - potrzeb osób ubiegających się o pomoc.
W ostatnim zdaniu decyzji wskazano, że cyt.: "Zdaniem Kolegium Organ I instancji powinien podjąć ponownie swoją decyzję w oparciu o skompletowany materiał dowodowy".
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca zarzuciła naruszenie:
- 1. art. 153 p.p.s.a. poprzez całkowite zignorowanie oceny prawnej i wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wyrażonych w wydanym już uprzednio wyroku na korzyść skarżącej;
- 2. art. 103 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 183 § 1 k.p.c. poprzez ich bezprawne i nieuzasadnione zastosowanie, polegające na nękającym uruchomieniu procedury wywiadu środowiskowego i weryfikacji sytuacji majątkowej ojca dzieci za pośrednictwem zewnętrznego ośrodka pomocy społecznej, w sytuacji gdy obowiązek alimentacyjny został już skutecznie i dobrowolnie uregulowany prawnie mocą ugody z dnia 19.09.2025 r. zatwierdzonej przez Sąd Rejonowy w O.;
- 3. art. 138 § 2 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wystąpienie rażącej sprzeczności wewnętrznej pomiędzy sentencją decyzji, a jej uzasadnieniem. Organ II instancji w sentencji utrzymał zaskarżoną odmowę w mocy, podczas gdy na stronie 4 uzasadnienia kategorycznie stwierdził: "Zdaniem Kolegium Organ I instancji powinien podjąć ponownie swoją decyzję w oparciu o skompletowany materiał dowodowy".
- 4. art. 1, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez powierzchowne zbadanie sytuacji bytowej rodziny i błąd w ustaleniach faktycznych, tj. uznanie stypendium szkolnego za płynny dochód odciążający budżet oraz błędne przyjęcie, że dzieci mają zapewnione pełne wyżywienie w placówkach;
- 5. art. 8 oraz art. 12 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób rażąco naruszający zaufanie obywatela do państwa polegający na długotrwałym nękaniu strony, eskalowaniu konfliktów, przekraczaniu uprawnień i naruszaniu dóbr osobistych oraz prywatności rodziny przez pracownika socjalnego S. S., w ramach sprawy ciągnącej się bezskutecznie i destrukcyjnie od dnia 5 września 2024 r.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi podniosła, że postępowanie oraz konflikt z organem I instancji w Oświęcimiu ciągnie się bezskutecznie już od dnia 5 września 2024 r. Zarzuciła, że działania wyznaczonego pracownika socjalnego od samego początku noszą znamiona uporczywego nękania, przekraczania uprawnień i bezprawnego wkraczania w sferę prywatną rodziny skarżącej, czego wyrazem była oficjalna, pisemna skarga złożona w organie w dniu 5 września 2024 r.
Skarżąca podniosła, że jej postawa w toku postępowań nigdy nie nosiła znamion "braku współdziałania", co udowadnia fakt bezproblemowego i rzetelnego przejścia procedury wywiadu środowiskowego prowadzonego przez innego pracownika. Problem barier proceduralnych i rzekomego braku współpracy jest generowany sztucznie. Skarżąca wskazała, że sprawa była już przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który wydał wyrok na korzyść skarżącej. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna wyrażona w wyroku sądu wiąże organy. Tymczasem, w ocenie skarżącej, Centrum Usług Społecznych w O., przy pełnej akceptacji SKO, w sposób ostentacyjny zignorowało wytyczne sądu, dążąc za wszelką cenę do odmowy przyznania jakiegokolwiek wsparcia.
Skarżąca zarzuciła fakt bezprawnego stosowania przez organ I instancji mechanizmów kontroli z art. 103 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Urzędnicy, wykazując się złą wolą, stawiają skarżącej zarzut "bierności" i żądają wszczęcia kolejnych postępowań o podwyższenie alimentów zaledwie kilka miesięcy po sądowym zatwierdzeniu ugody z dnia 19 września 2025 r. Skarżąca podniosła, że organ administracyjny nie ma żadnych uprawnień do rewidowania ugód zatwierdzonych przez sądy powszechne. Sam fakt formalnego wykazania dochodu na poziomie niespełna 2700 zł miesięcznie nie oznacza, że 4-osobowa rodzina (skarżąca dwie córki oraz syn) posiada środki na egzystencję.
Dodatkowo organy dopuściły się istotnego błędu w ocenie sytuacji, podnosząc nieprawdziwe informacje o rzekomym zabezpieczeniu potrzeb żywieniowych dzieci w placówkach oraz o odciążeniu budżetu skarżącej przez stypendium szkolne. Skarżąca wyjaśniła, że najmłodsza córka cierpi na nawracające Infekcje. Z powodu jej ciągłych chorób i długotrwałych nieobecności w przedszkolu, opłacone finansowanie posiłków przepada, a pełny ciężar codziennego wyżywienia dziecka w domu spoczywa wyłącznie na skarżącej. Z kolei starsza córka, uczennica czwartej klasy Szkoły Podstawowej nr [...] w O., w ogóle nie korzysta z obiadów szkolnych. Skarżąca podkreśliła, że po opłaceniu podstawowych, stałych zobowiązań, kwota pozostała na utrzymanie czterech osób uniemożliwia samodzielne zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.), dalej w skrócie P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) tej działalności administracji publicznej, a więc czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Mając na uwadze tak określone kryterium legalności Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 11 maja 2026 r., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Oświęcimia z dnia 25 lutego 2026 r. odmawiająca skarżącej przyznania zasiłku pomocy finansowej n zakup odzieży i obuwia dla córek.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w tej sprawie stanowił art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2025 r., poz. 1214 ze zm.) – dalej jako u.p.s. Zasady ogólne pomocy społecznej zostały zawarte w art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 u.p.s., zgodnie z którymi świadczenia z pomocy społecznej mają na celu umożliwienie przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których osoby ubiegające się nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości oraz zaspokajanie niezbędnych potrzeb i umożliwienie im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka.
Skarżąca ubiegała się o przyznanie pomocy finansowej na zakup odzieży i obuwia dla córek. Ten rodzaj świadczenia został uregulowany w art. 39 ustawy, zgodnie z którym w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Podkreślić jednak należy, że pomoc społeczna jest instytucją stosowaną wyjątkowo i to w sytuacjach, w których obywatel nie jest w stanie sam podołać okolicznościom życiowym. Spełnienie jednak kryteriów przez osobę ubiegającą się o zasiłek celowy nie oznacza, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie tego świadczenia w wysokości, którą sama określi. Wprost przeciwnie - zainteresowana musi liczyć się z tym, że organ odmówi przyznania tego świadczenia lub jego wysokość będzie inna niż ta, którą określiła w złożonym wniosku.
Wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz ilości innych osób potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy. Ponadto organ, oceniając sytuację materialną danej osoby, może wybrać sposób i formę pomocy najbardziej adekwatną, zważając na ograniczone możliwości pomocy społecznej jako instytucji. Jednocześnie organ musi uwzględniać wysokość przyznanych już świadczeń i dokonać stosownego rozdziału środków tak, aby z pomocy społecznej skorzystała jak największa liczba potrzebujących, gdyż tylko takie postępowanie jest zgodne z zasadami sprawiedliwości społecznej oraz zasadami wynikającymi z art. 3 ust. 3 i 4 ustawy o pomocy społecznej. Nie może zatem swojej pomocy skoncentrować na finansowaniu potrzeb tylko jednej osoby, choćby jej sytuacja materialna, czy też zdrowotna była najtrudniejsza (por. np. wyroki NSA: z dnia 1 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 2696/14, z dnia 22 czerwca 2016 r. sygn. akt I OSK 2261/15, z dnia 20 października 2016 r. o sygn. akt I OSK 404/15 - wszystkie powołane orzeczenia dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o sprawach (CBOiSA) pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Podkreślić należy, że ustawodawca odstąpił od szczegółowego określenia wysokości zasiłku celowego. Wskazał jednak przykładowo, w cyt. wyżej art. 39 ust. 2 u.p.s. na katalog potrzeb, które powinny być zaspokajane w pierwszej kolejności jako należące do elementarnych, podstawowych potrzeb egzystencjalnych. Zaspokojenie tych potrzeb jest niezbędne do normalnej, godnej egzystencji na poziomie elementarnym (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 4 września 2014 r., II SA/Go 482/14). Z użytego w art. 39 ust. 1 u.p.s. zwrotu "może" wynika, że decyzja wydana w tym trybie przez organ administracji, ma charakter uznaniowy, co oznacza, że zasiłek celowy jest świadczeniem przyznawanym w ramach uznania administracyjnego. Okoliczność ta, jak już wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, powoduje, że nawet fakt spełnienia kryteriów ustawowych nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej tego świadczenia i w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniami.
Oczywistym jest przy tym, że uznanie administracyjne doznaje ograniczeń. Nie oznacza ono bowiem dowolności organu administracji publicznej co do rozstrzygnięcia, lecz daje organowi większą swobodę co do treści rozstrzygnięcia, przy czym organ jest zobowiązany do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy. W ten sposób przeprowadzona analiza stanu faktycznego stanowi podstawę do wydania decyzji o charakterze uznaniowym (wyrok NSA z dnia 22 lutego 2011 r. sygn. akt l OSK 1950/10). W świetle dotychczasowego orzecznictwa sądowego tego rodzaju decyzje podlegają ograniczonej kontroli sądów administracyjnych. Kontroli nie podlega uznanie administracyjne samo w sobie, a jedynie czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności, czy wydano ją na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, czy też zawiera elementy dowolności.
Decyzja uznaniowa może być przez sąd uchylona w wypadkach stwierdzenia, że została wydana z takim naruszeniem przepisów prawa o postępowaniu lub prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdyby organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego. W wyroku z dnia 16 listopada 1999 r. sygn. akt III SA 7900/98 (Lex nr 47243) NSA stwierdził, że "w celu wydania prawidłowego orzeczenia w sytuacji uznania administracyjnego organ administracyjny obowiązany jest szczegółowo zbadać stan faktyczny i utrwalić w aktach wyniki badania. Obowiązki organu administracyjnego w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym skrępowaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji powinien on wszechstronnie zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe w sytuacjach związania, mając na uwadze szczególną rolę w decyzji uznaniowej jej zgodności z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela z art. 7 k.p.a.".
Z kolei w wyroku z dnia 28 kwietnia 2003 r. sygn. akt II SA 2486/01 (Lex nr 149543) NSA orzekł, że "podejmując decyzję uznaniową organ administracji stosownie do art. 7 k.p.a., ma obowiązek kierowania się słusznym interesem obywatela, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji publicznej wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków prawnych". Podsumowując, stwierdzić należy, że rozstrzyganie w ramach uznania wymaga od organu nie tylko poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści (art. 11 k.p.a.), ale także załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.). Przez właściwe motywowanie decyzji organ realizuje również zasadę przekonywania, wyrażoną w art. 11 k.p.a.
W ocenie Sądu powołane zasady zostały zachowane w kontrolowanym postępowaniu. Organ pomocowy odmawiając przyznania skarżącej żądanego wsparcia wziął pod uwagę wszystkie istotne dla sprawy okoliczności. Poddał pod rozwagę sytuacją rodzinną i finansową skarżącej. Organ nie kwestionował trudnej sytuacji finansowej skarżącej, jednocześnie wskazując skarżącej inne możliwości pozyskania dochodu na ubrania i buty dla córek. Organ dał wyraz swoim rozważaniom w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wskazując że na bieżąco pomaga skarżącej, jednak podejmując decyzję o przyznaniu lub odmowie przyznania skarżącej pomocy musi uwzględnić co raz większą skalę potrzeb innych osób na obszarze swojego działania a także możliwości finansowe jakimi dysponuje.
Sąd podziela stanowisko organu, który wziął pod uwagę zasadę subsydiarności pomocy społecznej. Zasady na których opiera się udzielanie pomocy społecznej, wykluczają możliwość zaspokojenia wszystkich potrzeb skarżącej i jej dzieci. Podkreślić należy, że decyzjami z dnia 25.02.2026 r. organ przyznał skarżącej pomoc w formie zasiłku celowego przeznaczonego na pokrycie kosztów leczenia w kwocie 100,00 zł, na zakup środków czystości w kwocie 100,00 zł, na zakup żywności w kwocie 100,00 zł, częściowe pokrycie kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania, które nie stanowią kosztów ogrzewania 100,00 zł. Odmówił przyznania pomocy finansowej na zakup odzieży i obuwia dla córek, ponieważ skarżąca korzysta ze wsparcia w postaci świadczenia wychowawczego w wysokości 800,00 zł miesięcznie na każde dziecko. Świadczenie to stanowi dodatkowy zasób finansowy skarżącej, który powinien być wykorzystany do zabezpieczenie potrzeb córek. Zatem z posiadanego świadczenia wychowawczego skarżąca powinna zabezpieczyć w pierwszej kolejności potrzeby córek m.in odzieży.
Zdaniem Sądu należy uwzględnić, że organ pomocowy dysponuje ograniczoną ilością środków względem zgłaszanych potrzeb i konieczne jest dystrybuowanie pomocy w sposób umożliwiający zabezpieczenie najbardziej elementarnych potrzeb jak największej liczbie osób potrzebujących. Nie ma wątpliwości, że skarżąca i jej dzieci do takich osób się zaliczają i dlatego organ pomocowy uprzednio wielokrotnie udzielał skarżącej wsparcie w postaci zasiłku okresowego oraz licznych zasiłków celowych.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ art. 153 P.p.s.a. należy wskazać, że w myśl powołanego przepisu, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Zasada zawarta w artykule 153 P.p.s.a. jest obowiązkowa i skutkuje tym, że zarówno organ administracji publicznej, jak i sąd administracyjny, rozpatrując ponownie tę samą sprawę, muszą uwzględnić wcześniej wydaną ocenę prawną, ponieważ jest ona dla nich wiążąca. Jednak z akt sprawy nie wynika, aby sprawa skarżącej o przyznanie pomocy finansowej na zakup odzieży i obuwia dla córek była uprzednio rozpoznawana przez organ i zakończyła się prawomocnym wyrokiem sądu. Skarżąca nie podaje sygn. sprawy. Można się jedynie domyślić, że WSA w Krakowie w innej sprawie wydał wyrok korzystny dla skarżącej. Jednak w takim przypadku Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie jest związany treścią innego wyroku WSA w Krakowie.
Sąd nie dał wiary skarżącej, że organy pomocowe ją nękają, poprzez "bezprawne i nieuzasadnione uruchomienie procedury wywiadu środowiskowego i weryfikacji majątkowej ojca dzieci, za pośrednictwem zewnętrznego ośrodka pomocy społecznej, pomimo, że obowiązek alimentacyjny został już skutecznie i dobrowolnie uregulowany na mocy ugody sądowej" oraz eskalują konflikty. Przede wszystkim podkreślić należy, że na ojcu dzieci ciąży obowiązek alimentacyjny i to w pierwszej kolejności ojciec dzieci, skoro matka sprawuje opiekę nad dziećmi i nie pracuje, powinien się zatroszczyć o to aby jego dzieci miały zapewnione buty i stosowną odzież. Jest zrozumiałym, że w sytuacji gdy ośrodek pomocowy ma pod swoją opieką samotną, bezrobotną matkę z małymi dziećmi, MOPS w miarę możliwości stara się wspierać taką rodzinę. Jednak skoro skarżąca otrzymując liczne zasiłki celowe przeznaczone na pokrycie kosztów leczenia, zakup środków czystości, zakup żywności czy pokrycie kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania zwraca się dodatkowo o przyznanie pomocy finansowej na zakup odzieży i obuwia dla córek, to zrozumiałym jest dla Sądu, że organ pomocowy stara się ustalić sytuację finansową ojca dzieci czy też nakłonić skarżącą do wystąpienia po raz kolejny o podwyższenie alimentów na dzieci, które obecnie wynoszą po 400 zł na każde dziecko.
Organy nie kwestionują, że skarżąca pozostaje w trudnej sytuacji finansowej, jednak w związku z istnieniem coraz większych grup społeczeństwa wymagających pomocy i skromnymi środkami finansowymi przeznaczonymi na pomoc społeczną nie jest możliwe zaspokojenie wszystkich potrzeb skarżącej we wnioskowanym przez nią zakresie. Pamiętać również należy, że świadczenia z pomocy społecznej mają na celu jedynie umożliwienie przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych, których osoby ubiegające się nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości oraz zaspokajanie niezbędnych potrzeb. Jednak organy pomocowe nie są w stanie stale zabezpieczać wszystkich potrzeb potrzebujących.
Odnosząc się końcowo do zarzutu naruszenia przez organ art. 138 §2 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a., poprzez wystąpienie rażącej sprzeczności wewnętrznej pomiędzy sentencją orzeczenia Kolegium, a słowami uzasadnienia: "Zdaniem Kolegium Organ I instancji powinien podjąć ponownie swoją decyzję w oparciu o skompletowany materiał dowodowy", wskazać należy, że zarówno decyzja organu I instancji oraz decyzja organu odwoławczego w całej swojej treści konsekwentnie i rzeczowo wskazują z jakich powodów organy nie udzieliły skarżącej pomocy finansowej na zakup odzieży i obuwia dla dzieci. Jedno niefortunne zdanie nie może tego przekreślić i nie jest podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Reasumując zdaniem Sądu, zarówno zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały zgodnie z obowiązującymi przepisami prawymi, w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania i ustalenia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, jak również prawidłowej ich oceny. Organy nie pozostawiły poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez skarżącą, nie pominęły istotnego dla rozstrzygnięcia materiału dowodowego oraz dokonały jego oceny zgodnie z zasadami logiki lub doświadczenia życiowego. Dlatego pomimo odmiennych odczuć skarżącej Sąd uznał, że podjęte w sprawie rozstrzygnięcie jest prawidłowe i nie wykracza poza granice uznania administracyjnego.
Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść zamierzonego skutku i dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.