Uzasadnienie
Decyzją z dnia 13 lutego 2026 r Komendant Karpackiego Oddziału Straży Granicznej utrzymało/w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w Krakowie - Balicach z dnia 3 września 2025 r, w sprawie nałożenia na A. Sp. z o. o. w W. (dalej jako6trona skarżąca) kary pieniężnej w wysokości 20 000 zł.
W sprawie tej w dniu 03 września 2025 r. agent obsługi naziemnej - przedsiębiorstwo A. Sp. z o. o., wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 ustawy Prawo Lotnicze, nie skierował pasażerów do odpowiednio wyznaczonej części portu lotniczego z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego (DE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen) /Dz.U.UE.L.2016.77. l ze zm./ niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej, według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 tegoż rozporządzenia.
Niedopełnienie tego obowiązku polegało na niewłaściwym przeprowadzeniu pasażerów przylatujących rejsem nr [...] z Shannon do Krakowa, do części Międzynarodowego Portu Lotniczego w Krakowie - Balicach przeznaczonej dla podróżnych przylatujących ze strefy Schengen, z pominięciem obowiązku poddania tych pasażerów kontroli granicznej. W trakcie postępowania administracyjnego w l instancji ustalono, że samolotem rejsowym z Shannon przyleciało 150 osób, z czego 146 nie zostało poddanych kontroli granicznej. W toku prowadzonego postępowania został zebrany materiał dowodowy dla ustalenia przebiegu zdarzenia. Jak ustalono, za zaistniały błąd odpowiedzialna jest Spółka, gdyż do naruszenia doszło w wyniku błędu jej pracownika. Wynika to z czynności wyjaśniających dokonanych na miejscu zdarzenia, zabezpieczonego nagrania z kamer monitoringu, a w szczególności zeznań pracownika strony B. M. złożonych w trakcie prowadzonego postępowania.
W dniu 16 grudnia 2025 r. Komendant Placówki Straży Granicznej w Krakowie -Balicach, po przeanalizowaniu zgromadzonego materiału, wydał Decyzję administracyjną nr KA-KB/10/D-KNS/2025 w sprawie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 20000 zł na Spółkę, za niedopełnienie obowiązku wynikającego z art. 68 ust 5 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze. Podstawę materialnoprawną tej decyzji stanowi art. 209 x ust. 2 i ust 3 ustawy Prawo lotnicze zgodnie z którym, jeżeli podmiot nie zapewni fizycznego oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych, od podlegających kontroli granicznej, podlega karze pieniężnej w wysokości 20.000 złotych.
Strona odwołała się od przedmiotowej Decyzji w całości, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego mogących mieć wpływ na wynik postępowania, a to:
- 1. art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § l i art. 107 kpa w związku z art. 209 x Prawa lotniczego, polegające na oparciu się przez Organ na ogólnych, powierzchownych ustaleniach dotyczących wydarzeń w dniu 3 września 2025 r. na lotnisku Kraków - Balice w związku z wylądowaniem pasażerów lotu z Shannon nr [...], braku wzięcia pod uwagę specyfiki budowy lotniska, roli zarządzającego lotniskiem, roli służby ochrony lotniska oraz straży granicznej, a także nieprawidłowego, sprzecznego z tym co wynika z dowodów, przeanalizowania stanu faktycznego, co doprowadziło do nałożenia na Spółkę kary administracyjnej.
- 2. art. 7, art. 77 § l i art. 80 kpa w związku z art. 189d i f k.p.a., polegające na nie zebraniu w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, co doprowadziło do błędnej oceny tego materiału i uznania przez Organ, że udowodnione zostało naruszenie jakiego miała dopuścić się Spółka, a także okoliczności przeważające za tak wysokim wymiarem kary administracyjnej, wyrażające się zwłaszcza poprzez brak ustalenia, że:
* zachodzą przesłanki do odstąpienia od wymierzenia kary ze względu na małą wagę ewentualnego naruszenia;
* stopień winy Strony w mniejszej sprawie jest znikomy.
3. art. 209 x w związku z 68 ust. 4 Prawa lotniczego poprzez nałożenie na Spółkę kary administracyjnej, podczas gdy pasażerowie nie przekroczyli granicy w sposób nieautoryzowany, całkowita odpowiedzialność za prawidłową separację pasażerów została przerzucona na Spółkę, a ponadto to zarządzający lotniskiem, na którym funkcjonuje przejście graniczne jest obowiązany do zapewnienia fizycznego oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej.
W konkluzji strona wniosła o uchylenie Decyzji w całości oraz umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie.
W ocenie organu odwoławczego, organ l instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych oraz prawidłowej wykładni zastosowanych w sprawie przepisów materialnych. Rzetelnie ocenił zgromadzony materiał dowodowy i dokonał prawidłowej wykładni przepisów stanowiących podstawę do wydania decyzji. Analiza stanu faktycznego sprawy w kontekście obowiązujących przepisów prawa, pozwoliła Organowi l instancji stwierdzić, że to przedsiębiorstwo A. Sp. z o. o, nie wypełniając ciążącego na nim obowiązku wynikającego z art. 68 ust. 5 Prawo Lotnicze, w dniu 3 września 2025 r. błędnie skierowało 150 pasażerów podróżujących rejsem nr [...] z Shannon do Krakowa, do części Międzynarodowego Portu Lotniczego w Krakowie - Balicach przeznaczonej dla podróżnych przylatujących ze strefy Schengen, w wyniku czego 146 pasażerów nie zostało poddanych kontroli granicznej. 4 osoby samodzielnie zgłosiły się do odprawy granicznej (3 ob.
Ukrainy i l ob. Sudanu). Wbrew podniesionym zarzutom, organ odwoławczy stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do wydania decyzji. Stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo, z poszanowaniem reguł postępowania. Pracownik Spółki wyjaśnił w jaki sposób doszło do skierowania pasażerów lotu nr [...] z Shannon do tej części budynku terminala, która przeznaczona jest dla pasażerów strefy Schengen. Był to błąd pracownika Spółki.
Uznano, że bez żadnych wątpliwości zostały wyczerpane przesłanki odpowiedzialności z tytułu naruszenia art. 209 x ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo lotnicze, z którego wprost wynika, "że zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy oraz agent obsługi naziemnej, który wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 Prawo Lotnicze nie skierował pasażerów do odpowiednich części portu lotniczego, podlega karze pieniężnej w wysokości 20 000 zł".
Podkreślono, że mając na uwadze treść art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego, zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy lub agent obsługi naziemnej wykonując czynności obsługi pasażerów pomiędzy statkami powietrznymi a portem lotniczym, jest zobowiązany skierować pasażerów uwzględniając ww. wymóg oddzielenia pasażerów. Zgodnie z art. 2 pkt. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/399/UE lot z Shannon winien być traktowany jako lot zewnętrzny strefy Schengen, stąd też pasażerowie takiego rejsu powinni być poddani kontroli granicznej, zgodnie z zasadami określonymi w załączniku VI przedmiotowego rozporządzenia. Organizacja ruchu na lotnisku powinna zapewnić kierowanie wszystkich pasażerów danego lotu na jeden z ciągów ruchu (Schengen albo Non Schengen). Dla zrealizowania tego celu konieczne jest fizyczne oddzielenie pasażerów kierowanych do odprawy granicznej (ruch Non Schengen) od tych, którzy są z niej zwolnieni (ruch Schengen).
Z niekwestionowanych przez Spółkę zeznań jej pracownika wynika, że w dniu 3 września 2025 r. był odpowiedzialny za obsługę pasażerów lotu [...]. Błędne skierowanie pasażerów z Shannon do strefy przylotów Schengen nastąpiło w wyniku jego pomyłki, o czym został poinformowany przez swoich przełożonych. Znamiennym jest, że nie poczyniono żadnych kroków, w celu zminimalizowania skutków negatywnych tej segregacji podróżnych. Należy podkreślić, że współpraca służb obsługujących międzynarodowy port lotniczy MPL w Krakowie - Balicach powinna zapewnić bezpieczeństwo pasażerów, gdyż stanowi to ważny element systemu bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej. Dlatego staranność i profesjonalizm w wykonywaniu obowiązków powinno cechować instytucje współdziałające na terenie portu lotniczego.
Bezpośrednią przyczyną błędnej separacji pasażerów lotu z Shannon w dniu 3 września 2025 r. było niedopełnienie obowiązków przez pracownika Spółki, który skierował pasażerów do niewłaściwej części portu lotniczego przeznaczonej wyłącznie dla pasażerów lotów z kierunku Schengen. Zgodnie z wykładnią cytowanego przepisu art 68 ust. 5 ustawy Prawo lotnicze, determinantem odpowiedzialności jest wyłącznie skierowanie pasażerów do niewłaściwej części portu lotniczego. Ustawodawca nie uzależnia nałożenia administracyjnej kary pieniężnej od wystąpienia innych, niż wskazane w ustawie okoliczności. W sprawie nie zastosowano art. 68 ust. 4 ustawy Prawo lotnicze, który nakłada, określone przez ustawodawcę, obowiązki na zarządzającego lotniskiem, a nie na agenta obsługi naziemnej. Obowiązki te bowiem zostały spełnione przez zarządzającego lotniskiem MPL w Krakowie -Balicach, który zapewnił infrastrukturę odpowiednią do zachowania właściwej separacji pasażerów.
W stanie faktycznym sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, że wystąpiła jakakolwiek przesłanka do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Uchybienie obowiązkom przez Spółkę spowodowało skierowanie pasażerów do niewłaściwej części terminala pasażerskiego, co spowodowało, że 146 z nich nie zostało poddanych kontroli granicznej. Utrudnione zostały czynności służbowe funkcjonariuszy Straży Granicznej polegające na przeciwdziałaniu nielegalnej migracji z tego kierunku.
Nadto dodano, że strona nie przedstawiła żadnych okoliczności wskazujących na to, że naruszenie miałoby nastąpić wskutek siły wyższej, albo z winy osób trzecich, za które nie ponosi odpowiedzialności. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że nie zaistniały żadne obiektywne okoliczności utrudniające lub uniemożliwiające prawidłowe skierowanie pasażerów do właściwej części lotniska. Dlatego też uznano, że nie ma przesłanek do uwolnienia Strony od odpowiedzialności za wskazane naruszenie.
Ponadto z ustaleń organu odwoławczego wynika, że nie zachodzą przesłanki odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej ze względu na znikomą częstotliwość naruszania w przeszłości przez Spółkę przedmiotowego obowiązku, ponieważ tylko w 2025 r. wobec tej spółki zostało wydanych 6 decyzji administracyjnych o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 20 000 złotych za błędną separację podróżnych (Decyzja Komendanta Placówki Straży Granicznej w Krakowie - Balicach: [...] z dnia 17.01.2025 r.; [...] z dnia 19.03.2025 r.; [...] z dnia 20.03.2025 r.; [...] z dnia 19.05.2025 r.), [...] z dnia 21.07.2025 n; [...] z dnia 17.09.2025 r.
Organ odwoławczy nie dopatrzył się także okoliczności, których organ l instancji nie uwzględnił i nie zauważył występujących wątpliwości co do stanu faktycznego. Materiał dowodowy niezbędny do wyjaśnienia sprawy został zebrany i poddany wnikliwej analizie.
Zabezpieczony przez Organ l instancji materiał dowodowy w postaci zapisu monitoringu z dnia zdarzenia, wskazuje, że pasażerowie rejsu [...] z Shannon zostali przekierowani przez pracownika obsługi naziemnej do przejścia przeznaczonego dla pasażerów lotów Schengen. Organ II instancji analizując, czy nie zachodzą przesłanki do zastosowania przepisów art. 189 d kpa, dotyczących dyrektyw wymiaru kary administracyjnych umożliwiających wymierzenie kary administracyjnej przy uwzględnieniu charakteru naruszenia stwierdził, że waga naruszenia nie może być w tym przypadku oceniona jako waga znikoma, jak utrzymuje Strona, gdyż kontrola graniczna stanowi ważny element systemu bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej, jak i państw członkowskich Unii Europejskiej. Przepis art. 189 d kpa wprowadzający dyrektywy wymiaru kary pieniężnej ma zastosowanie wyłącznie do kar względnie oznaczonych, a kara określona w art. 209 x ust. 2 ustawy Prawo lotnicze, tj. " Zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy oraz agent obsługi naziemnej, który wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5, nie skierował pasażerów do odpowiednich części portu lotniczego, podlega karze pieniężnej w wysokości 20 000 zł. " jest karą oznaczona bezwzględnie i nie podlega miarkowaniu. Określenie w tym przypadku kary w sztywnej wysokości, wyklucza zastosowanie przepisu art. 189 d kpa.
Podkreślono, że zaistniała sytuacja przyczyniła się do dezorganizacji procesu kontroli granicznej, czym zakłóciła płynność toku odprawy granicznej. Organ odwoławczy stwierdził, że nie było możliwości zastosowania art. 189 f kpa, wobec niespełnienia się przesłanek odstąpienia od nałożenia kary. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia, że waga naruszenia jest znikoma z uwagi na cel, który ma zostać osiągnięty, poprzez realizację obowiązku wynikającego z art. 68 ust. 5 ustawy Prawo lotnicze, tj. oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2016/399/UE, niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów, podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia. Z realizacją tego obowiązku niewątpliwie związane jest zapewnienie bezpieczeństwa i skuteczne zapobieganie niepożądanych zdarzeń, co można osiągnąć tylko i wyłącznie poprzez bezwzględną realizację obowiązków nakładanych na podmioty odpowiadające za realizację tego celu. W 2025 r. strona dopuściła się tego samego naruszenia prawa aż sześciokrotnie. Tym samym nie zaprzestała naruszenia.
Podkreślono, że bezsprzecznym faktem w przedmiotowej sprawie jest to, że to pracownik Strony dopuścił się czynu opisanego w art. 68 ust 5 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze, polegającego na niezapewnieniu prawidłowego oddzielenia pasażerów lotu [...] z Shannon, co w konsekwencji mogło doprowadzić do nieoczekiwanych zdarzeń. Pewnym jest, że odpowiedzialnym za naruszenie art. 68 ust. 5 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze jest Spółka. Nie ma również wątpliwości, co do tego, że to właśnie pracownik Spółki wykonując obowiązki na jej rzecz, dokonał niewłaściwego skierowania części pasażerów samolotu rejsowego nr [...] z Shannon do Krakowa, do strefy przeznaczonej dla pasażerów lotów z Schengen.
W ustalonym stanie faktycznym organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji. W związku z tym, nie sposób dopatrzeć się zarówno naruszenia prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia prawa, które dałoby podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, ani tez żadnego naruszenia prawa mającego wpływ na wynik sprawy.
Ponadto, Organ l instancji zgromadził wyczerpujący materiał dowodowy, dokonał jego oceny, a zawarta w uzasadnieniu decyzji argumentacja jest przekonywująca i logiczna. Organ podjął czynności w toku dokładanego zbadania wszelkich okoliczności w sprawie, co czyni zadość zasadzie proceduralnej określonej w art. 80 kpa.
W szczególności za bezpodstawny uznano argumenty strony, jakoby zeznania świadka były składane pod presją w znacznym stresie i że pracownik odpowiedzialny tego dnia za separację podróżnych z Shannon był niewystarczająco zorientowany co do zasad odpowiedzialności. Pełnomocnik strony skarżącej brała udział w przesłuchaniu świadka oraz zadawała mu pytania, a z zeznań świadka wynika też, że powinien wiedzieć do której części lotniska kierować pasażerów i że brał udział w szkoleniach dotyczących obowiązku odpowiedniej separacji pasażerów lotów Schengen i Non Schengen. Zeznania świadka to zbiór merytorycznych i precyzyjnych sformułowań, składanych w obecności pełnomocnika strony. Dlatego też nie można przyjąć argumentu, że zeznania świadka były wymuszone. Bo skoro presja miała miejsce w trakcie przesłuchania i była dostrzegalna, to naturalną reakcją profesjonalnego pełnomocnika byłoby natychmiastowe zgłoszenie zastrzeżeń. Pełnomocnik działa zawodowo, zna procedurę, ma obowiązek reagować na naruszenia procesowe. Brak jakiejkolwiek reakcji pełnomocnika świadczy o tym, że przesłuchanie przebiegało w sposób prawidłowy.
Odnosząc się do argumentu, że agent obsługi naziemnej nie może ponosić negatywnych konsekwencji z powodu nie wypełnienia swoich obowiązków przez podmioty odpowiedzialne za kierowanie ruchem na terenie lotniska i za zapewnienie odpowiedniej infrastruktury, uznano za chybiony. Zgodnie z przywołanymi wyżej przepisami, to agent obsługi naziemnej odpowiedzialny był za prawidłowe skierowanie pasażerów lotu. Na spółkę nie została nałożona kara za brak zapewnienia odpowiedniej infrastruktury lotniska, gdyż za tę kwestię odpowiada zarządzający portem, który zapewnił odpowiednią infrastrukturę do zachowania właściwej separacji podróżnych. Z zeznań pracownia spółki wynika, że błędne skierowanie pasażerów lotu z Shannon nr [...] nastąpiło wskutek jego pomyłki.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że nie zaistniały żadne obiektywne okoliczności utrudniające lub uniemożliwiające prawidłowe skierowanie pasażerów do właściwej części lotniska. Ważnym jest również, że Organ l instancji po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału w sprawie rozważył przesłanki uzasadniające możliwość zastosowania art. 189 f § l kpa ocenił, że nie można zakwalifikować naruszenia jako deliktu o znikomej wadze.
W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie strona skarżąca zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie przepisów:
art. 15 k.p.a. oraz art 78 Konstytucji RP, tj. naruszeniu zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego i przyjęciu w całości ustaleń co do stanu faktycznego z decyzji organu pierwszej instancji, jako aktualnych i wiarygodnych oraz brak zweryfikowania ustaleń organu pierwszej instancji, podczas gdy strona skarżąca je kwestionowała;
art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § l i art. 107 k.p.a. w zw. z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego poprzez ustalenie stanu faktycznego w oparciu o materiał dowodowy pozyskany przede wszystkim od pracowników organu, a zatem wybiórcze przeprowadzenie czynności w tym przesłuchania świadka i ograniczenie postępowania dowodowego tylko do tej jednej czynności, a także analizę nagrań z monitoringu sprzeczną z tym co z niego wynika oraz braku uwzględnienia w stanie faktycznym specyfiki budowy terminala lotniska Kraków- Balice.
art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 107 k.p.a. w zw. z art. 209x Prawa lotniczego polegające na oparciu się przez organ na ogólnych, powierzchownych ustaleniach dotyczących wydarzeń w dniu 3 września 2025 r nieuwzględnienie roli zarządzającego lotniskiem, roli służby ochrony lotniska oraz straży granicznej oraz stanowiska strony skarżącej, nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, co doprowadziło do nałożenia na stronę skarżącą kary administracyjnej;
art. 81a § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a., w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 10 ust. 2 Prawa przedsiębiorców poprzez brak przesądzenia występujących w sprawie wątpliwości dotyczących stanu faktycznego na korzyść strony skarżącej (przedsiębiorcy), podczas gdy w sprawie powinny wynikać wątpliwości co do tego, czy pracownik Spółki faktycznie skierował pasażerów do strefy Schengen, w sytuacji kiedy bazował on na informacjach przekazanych przez koordynatora Portu Lotniczego przez radio brąz braku ustalenia, ze względu na budowę Portu Lotniczego i płyty oraz brak rozwoju nadążającego za wzrostem ruchu lotniczego, że pasażerowie samodzielnie przemieścili się do niewłaściwej części terminala z uwagi na brak odpowiedniej infrastruktury umożliwiającej separację oraz brak właściwego oznakowania i wydzielenia ciągów komunikacyjnych;
art. 7, art. 77 § l, art. 107 § 3 i 105 § l i 2 k.p.a. w zw. z art. 11 ust. l Prawa przedsiębiorców oraz w związku z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego polegające na dowolnej i sprzecznej z zasadami logiki ocenie materiału dowodowego, wyrażającej się zwłaszcza w bezkrytycznym przyjęciu zeznań pracownika Spółki jako wystarczającej podstawy do przypisania Spółce wyłącznej odpowiedzialności, pomimo że zeznania te wskazują na okoliczności obciążające również inne podmioty (natężenie ruchu, brak zapewnienia odpowiedniej infrastruktury i organizacji ruchu przez zarządzającego lotniskiem), (ii) pominięciu okoliczności, że 4 pasażerów z lotu [...] zostało poddanych kontroli granicznej, co świadczy o tym, że mechanizm separacji zawiódł nie z winy Spółki, (iii) pominięcie okoliczności, ze za organizację obsługi pasażerów w związku z przylotami i wylotami odpowiada zarządzający lotniskiem Port Lotniczy im. Jana Pawła II Kraków - Balice, a nie Spółka, co w efekcie spowodowało ocenę niedających się usunąć wątpliwości stanu faktycznego na niekorzyść przedsiębiorcy.
art. 7, art. 77 § l i art. 107 § 3 k.p.a., w zw. z art. 15 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, analizę stanu faktycznego sprzeczną z rzeczywistością i dowodami w sprawie oraz przesądzenia, że pasażerowie po opuszczeniu samolotu zostali skierowani przez Stronę skarżącą w niewłaściwym kierunku, podczas gdy zostali oni skierowani prawidłowo, tj. do Terminala Przylotów;
art. 8 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 12 Prawa przedsiębiorców poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji;
art. 138 § l i 2 k.p.a. w zw. z art. 127 § l k.p.a. poprzez odmowę uchylenia decyzji organu pierwszej instancji pomimo jej oczywistej wadliwości;
art. 7 k.p.a., art. 77 § l k.p.a. i art. 80 k.p.a. w związku z art. 189d i f k.p.a., polegające na niezebraniu w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, co doprowadziło do błędnej oceny tego materiału i przyjęcia przez organ, że strona skarżąca dopuściła się ww. naruszeń oraz nieuwzględnienia przesłanek do odstąpienia od wymierzenia kary ze względu na małą wagę ewentualnego naruszenia oraz z uwagi na znikomy stopień winy sprawcy oraz ogólny wolumen pasażerów obsługiwanych przez lotnisko.
- - art, 105 § l k.p.a, w zw. z art, 7 k.p.a. i art. 77 § l k.p.a., polegające na zaniechaniu umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego, pomimo że stan faktyczny sprawy nie dawał podstaw do przypisania Spółce wyłącznej odpowiedzialności za naruszenie obowiązku, o którym mowa w art. 68 ust. 5 Ustawy, a zgromadzony materiał dowodowy nie pozwalał na jednoznaczne stwierdzenie, że to działanie pracownika Spółki stanowiło przyczynę nieprawidłowej separacji pasażerów - w szczególności wobec braku odpowiedniej infrastruktury separacyjnej na płycie lotniska i w terminalu, a także wobec faktu, że 4 pasażerów posiadających obywatelstwo państw trzecich samodzielnie zgłosiło się do kontroli granicznej, co wskazuje na wadliwość systemowych rozwiązań separacyjnych, a nie na zawinione działanie Spółki, wskutek czego postępowanie w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej na Spółkę było bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu.
Ponadto postawiono zarzut naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § l pkt.
- 1) lit. a) p.p.s.a.):
- - art. 68 ust. 5 Ustawy w zw. z art. 68 ust 4 Ustawy poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że:
* to wyłącznie Skarżący odpowiada za prawidłowe skierowanie pasażerów do odpowiedniej części portu lotniczego, z pominięciem obowiązków zarządzającego lotniskiem oraz Organu wynikających z art. 68 ust. 4 Ustawy w zakresie zapewnienia fizycznego oddzielenia pasażerów;
* Skarżący dopuścił się skierowania pasażerów lotu nr [...] z Shannon do niewłaściwej części Portu Lotniczego, podczas gdy materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, że to wyłącznie działanie pracownika Spółki było przyczyną błędnej separacji pasażerów, a z okoliczności faktycznych sprawy wynika że w Porcie Lotniczym nieprawidłowo działa łączność, zarządzający nie zapewnił odpowiednich warunków dla oddzielenia pasażerów, a ciągle zmieniane stanowiska na których samolot ma zostać postawiony wprowadza chaos (co wynika z działań zarządzającego lotniskiem i koordynatora Portu Lotniczego).
b) art. 68 ust. 4 i 5 Ustawy w zw. z art. 1 ust. l i ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (dalej: "Ustawa o SG") oraz w zw. z art. 16 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen) w zw. z załącznikiem VI pkt 2 tego rozporządzenia, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na całkowitym pominięciu roli i odpowiedzialności Zarządzającego Lotniskiem oraz Straży Granicznej jako organu właściwego w sprawach organizowania i dokonywania kontroli ruchu granicznego, współdecydującego - w trybie uzgodnienia, o którym mowa w art. 68 ust. 4 Ustawy - o sposobie zapewnienia fizycznego oddzielenia pasażerów w porcie lotniczym, a także sprawującego nadzór nad prawidłowością odpraw granicznych w lotniczym przejściu granicznym, podczas gdy to na Straży Granicznej, jako służbie odpowiedzialnej za kontrolę graniczną w rozumieniu art. 16 kodeksu granicznego Schengen, spoczywa współodpowiedzialność za adekwatność przyjętych rozwiązań w zakresie separacji pasażerów, a Organ - będąc jednocześnie podmiotem współodpowiedzialnym za zaistniałe nieprawidłowości - nałożył karę wyłącznie na Spółkę, co stanowi naruszenie zasady nemo iudex in causa sua oraz zasady bezstronności organu administracji publicznej.
art. 209x ust. 2 Ustawy w zw. z art. 68 ust. 5 Ustawy poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na nałożeniu na Spółkę kary administracyjnej w sytuacji, gdy materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne przypisanie Spółce wyłącznej odpowiedzialności za zaistniałe zdarzenie, a ponadto poprzez przyjęcie, że kara określona w art. 209x ust. 2 Ustawy ma charakter bezwzględnie oznaczony i nie podlega miarkowaniu na podstawie art. 189d k.p.a., co narusza zasadę proporcjonalności wynikającą z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o uchylenie decyzji organu l i II instancji w całości oraz umorzenie postępowania administracyjnego.
Ponadto wniesiono o przeprowadzenie przez Sad uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów, a także zwrócenie się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z następującym pytaniem prejudycjalnym:
- • "Czy zasadę proporcjonalności wyrażoną wart. 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej, art. 49 ust. 3 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz przepisy rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen), w szczególności załącznik VI pkt 1, w tym punkty 2.1.1, 2.1.2, 2.1.3 tego rozporządzenia, należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwiają się one przepisowi prawa krajowego, który przewiduje nałożenie na agenta obsługi naziemnej sztywnej (bezwzględnie oznaczonej) administracyjnej kary pieniężnej w wysokości 20 000 zł za nieskierowanie pasażerów do odpowiedniej części portu lotniczego, bez możliwości miarkowania tej kary z uwzględnieniem okoliczności konkretnego przypadku, w tym stopnia przyczynienia się do naruszenia zarządzającego lotniskiem odpowiedzialnego za zapewnienie fizycznego oddzielenia pasażerów, wagi naruszenia oraz jego rzeczywistych skutków?".
A także zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego z następującymi pytaniami prawnymi:
"Czy art. 209x ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz.U, z 2023 r. póz.
2110 ze zm.) w zakresie, w jakim przewiduje nałożenie na agenta obsługi naziemnej administracyjnej kary pieniężnej w sztywnej (bezwzględnie oznaczonej) wysokości 20 000 zł za naruszenie obowiązku, o którym mowa w art. 68 ust. 5 tej ustawy, bez możliwości miarkowania wysokości kary z uwzględnieniem okoliczności konkretnego przypadku, w tym wagi naruszenia, stopnia przyczynienia się strony, jej sytuacji finansowej oraz rzeczywistych skutków naruszenia, jest zgodny z art. 2, art. 31 ust. 3 oraz art. 42 ust. l Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej?";
* "Czy art. 209x ust. 2 w zw. z art. 68 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. - Prawo lotnicze (Dz.U. z 2023 r. poz. 2110 ze zm.) w zw. z art. 1 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1089 ze zm.) w zakresie, w jakim powierza komendantowi placówki Straży Granicznej kompetencję do nakładania administracyjnej kary pieniężnej na agenta obsługi naziemnej za naruszenie obowiązku skierowania pasażerów do odpowiedniej części portu lotniczego, w sytuacji gdy Straż Graniczna jest jednocześnie podmiotem współodpowiedzialnym za zapewnienie fizycznego oddzielenia pasażerów - jako organ współdecydujący w trybie uzgodnienia, o którym mowa w art. 68 ust. 4 tej ustawy, o sposobie organizacji separacji pasażerów, a także jako służba odpowiedzialna za organizowanie i dokonywanie kontroli ruchu granicznego - jest zgodny z art. 2, art. 45 ust. l oraz art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?".
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Stosownie do treści art II § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § l p.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę działania orzekających w niniejszej sprawie organów stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (Dz. U. z 2025 r. póz. 1431 - zwanej dalej Prawem lotniczym), w brzmieniu obowiązującym na datę zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z treścią art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego, zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy lub agent obsługi naziemnej wykonujący czynności obsługi pasażerów i transportu między statkiem powietrznym a obiektami portu lotniczego, jest obowiązany skierować pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego, z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art 2 pkt 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen Dz.U.UE.L.2016.77.1 z późn. zm.), niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia.
Z kolei z art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego wynika, że zarządzający lotniskiem, przewoźnik lotniczy oraz agent obsługi naziemnej, który wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust. 5 nie skierował pasażerów do odpowiednich części portu lotniczego, podlega karze pieniężnej w wysokości 20 000 zł.
Jak stanowi ust. 3 art. 209x Prawa lotniczego wskazaną karę pieniężną nakłada w drodze decyzji administracyjnej komendant placówki Straży Granicznej właściwy dla miejsca położenia lotniska międzynarodowego, na którym jest utworzone lotnicze przejście graniczne.
Wykładnia powyższych regulacji nie nasuwa wątpliwości. Z treści art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego wynika obowiązek skierowania przez wskazane w jego treści podmioty pasażerów do wyznaczonych części portu lotniczego, z uwzględnieniem wymogu oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2016/399/UE, niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia. Za naruszenie tego rodzaju obowiązku przewidziano karę pieniężną przez sprawcę naruszenia, co wynika z art. 209x Prawa lotniczego.
Zdaniem Sądu orzekające organy obydwu instancji w sposób prawidłowy odczytały wskazane regulacje, dokonały właściwej ich subsumpcji pod ustalony w sposób wystarczający i nie budzący wątpliwości stan faktyczny tej sprawy.
Otóż z hipotezy art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego wynika, co należy szczególnie podkreślić, że wymienione w niej podmioty są obowiązane skierować pasażerów, a więc muszą to zrobić, do określonej części portu lotniczego z uwzględnieniem wymogu art. 2 pkt 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego (DE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r., tj. dokonać odseparowania pasażerów przylatujących ze strefy Schengen od tych spoza tej strefy (Non Schengen). Nie można zatem inaczej wykładać wskazanego obowiązku jak tylko w ten sposób, że zwrot "skierować" należy rozumieć w słownikowym znaczeniu, tj. nadać pewien kierunek, a więc w tym wypadku skierować pasażerów ze strefy Schengen do tej części portu lotniczego, która została przeznaczona dla nich, jako pasażerów niepodlegających odprawie granicznej w odróżnieniu od pasażerów spoza strefy Schengen.
W ocenie Sądu zebrany materiał dowodowy i jego ocena przez orzekające organy była właściwa. Wbrew zarzutom skargi, nie można skutecznie było zarzucić organom orzekającym naruszenia art. 7, art. 77 § l i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. póz. 572, zwanej dalej w skrócie - k.p.a.). Zebrany materiał dowodowy jest wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia co do istoty. Nagrania z monitoringu, jak i zeznania pracownika strony skarżącej potwierdzają bowiem skierowanie pasażerów ze strefy Non Schengen do przejścia przeznaczonego dla pasażerów lotów Schengen, co było wynikiem błędu, jak przyznał w zeznaniu w charakterze świadka pracownik strony skarżącej. Skoro obowiązkiem tak wyspecjalizowanego podmiotu, jakim jest podmiot wykonujący obowiązki koordynatora ds. obsługi naziemnej, jest kierowanie pasażerów z zapewnieniem separacji tych ze strefy Schengen od tych spoza tej strefy.
W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że niedopełnienie tego obowiązku polegało na niewłaściwym przeprowadzeniu pasażerów przylatujących rejsem nr [...] z Shannon do Krakowa, do części Międzynarodowego Portu Lotniczego w Krakowie - Balicach przeznaczonej dla podróżnych przylatujących ze strefy Schengen, z pominięciem obowiązku poddania tych pasażerów kontroli granicznej. Przy czym z zeznań świadka, pracownika strony skarżącej, który zajmował się dowożeniem pasażerów do właściwego terminalu, w sposób niezbity wynika, że doskonale wiedział, pod który terminal ma podwieźć pasażerów, ale pomylił się na skutek okoliczności, które można uznać za przyczynę zmęczenia i rozkojarzenia. Jest to w pełni uzasadnione, gdy weźmie się pod uwagę, że jak wynika z protokołu zeznań świadka pracował on od godziny 14.30, a sporne zdarzenia miało miejsce po godzinie 23.48.
Dlatego też nie decyduje tutaj specyficzny, jak argumentuje strona skarżąca układ, czy organizacja Terminala Przylotów na lotnisku Kraków-Balice. Oceniane jest bowiem spełnienie obowiązku, a więc podjęcie, bądź nie, właściwych i z dozą staranności, działań koordynatora ds. obsługi naziemnej w tym zakresie.
Sąd nie podziela stwierdzenia strony skarżącej, że orzekające organy nie wyjaśniły stanu faktycznego w sposób dokładny, niewyczerpująco oraz dokonały dowolnej, jak to ujmuje strona skarżąca, wybiórczej, oceny tego materiału. W kontekście więc zarzutów strony skarżącej odnoszących się do naruszenia przepisów proceduralnych, podkreślenia wymaga, że zakres ustaleń faktycznych, do których poczynienia był obowiązany także organ odwoławczy był zdeterminowany w pierwszej kolejności treścią art. 68 ust. 5 i art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego, przy uwzględnieniu treści przepisów działu IVa k.p.a. - Administracyjne kary pieniężne. Stwierdzić należy, że zakres ustaleń faktycznych dokonanych przez organ odwoławczy w tej sprawie był właściwy i pozwolił na dokonanie oceny, że nie doszło do właściwej realizacji obowiązku z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego. Postawiony zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. jest chybiony, organ odwoławczy może za własne przyjąć ustalenia organu pierwszej instancji i na ich podstawie wyrazić swoje stanowisko, co jest równoznaczne z ponownym rozpatrzeniem sprawy w tej instancji.
Wobec powyższego należy uznać, że organ odwoławczy, jak i organ pierwszej instancji zasadnie ustaliły, że strona skarżąca w dniu 3 września 2025 r nie dopełniła obowiązku określonego w art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego.
W ocenie Sądu organ odwoławczy słusznie też uznał, że strona skarżąca dopuściła się tego czynu, będąc agentem obsługi naziemnej. Błędne skierowanie pasażerów nastąpiło w wyniku działania pracownika strony skarżącej, podjętego w trakcie wykonywania obowiązków pracowniczych. Wskazując na okoliczności dotyczące innych podmiotów strona skarżąca całkowicie pomija fakt, że to na niej spoczywa obowiązek zapewnienia odpowiedniej ilości pracowników, oraz takiej organizacji ich pracy, aby nie byli narażeni na popełnianie błędów. Należy przy tym podkreślić, że strona skarżąca doskonale zna warunki panujące na lotniku w Balicach i obowiązującą tam organizację ruchu pasażerów i powinna do nich dostosować swoją organizację pracy.
W tym konkretnym przypadku, wszelkie działania lub zaniechania pracowników obciążają stronę skarżącą. Odpowiedzialność za czyn określony w art. 209x ust. 2 w zw. z art. 68 ust. 5 Prawa lotniczego nie została powiązana w jakikolwiek sposób z tym, czy agent obsługi naziemnej, przed czynem lub po jego zaistnieniu, podejmował działania zmierzające do realizacji obowiązku z art. 68 ust.
5. Wobec tego nieskutecznymi musiały okazać się te zarzuty skarżącej, które pozostawały poza hipotezą art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego. Nieuzasadniony jest zarzut strony skarżącej, że przecież doszło do naruszenia przez organy tego przepisu, bo pasażerowie trafili do Terminala Przylotów. Podkreślić należy, wbrew tym twierdzeniom, że tu nie chodzi o wskazanie im kierunku w jakim powinni się udać, gdyż to jest za mało jak Sąd już podkreślał, ani też o skierowanie pasażerów do jakiegokolwiek pomieszczenia, terminalu, czy części infrastruktury lotniska, lecz do właściwej odpowiednio przeznaczonej dla pasażerów ze strefy Non Schengen przeznaczonego dla nich po przylocie, może to być nawet wydzielona część ogólnego pomieszczenia, a więc z zagwarantowaniem ich fizycznego odseparowania od innych pasażerów Schengen.
Okoliczności egzoneracyjne, na które powołuje się skarżąca, nie znajdują uzasadnienia normatywnego w przepisach zarówno ustawy Prawo lotnicze, jak i przepisach działu NB Kodeksu postępowania administracyjnego.
W zakresie deliktu administracyjnego, który jest przedmiotem oceny w kontrolowanej sprawie w ustawie Prawo lotnicze, nie uregulowano zasad nakładania tej kary w sposób odrębny względem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec tego rolą Sądu było skontrolowanie, czy organ odwoławczy należycie zastosował w sprawie zarówno przepisy Prawa lotniczego jak i k. p. a. zawarte w dziale IVa - Administracyjne kary pieniężne, w tym w kontekście zarzutów strony skarżącej.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na art. 189d k. p. a. zgodnie z którym wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ administracji publicznej bierze pod uwagę:
wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia;
częstotliwość niedopełniania w przeszłości obowiązku albo naruszania zakazu tego samego rodzaju co niedopełnienie obowiązku albo naruszenie zakazu, w następstwie którego ma być nałożona kara;
uprzednie ukaranie za to samo zachowanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie skarbowe;
stopień przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna, do powstania naruszenia prawa;
działania podjęte przez stronę dobrowolnie w celu uniknięcia skutków naruszenia prawa;
wysokość korzyści, którą strona osiągnęła, lub straty, której uniknęła;
w przypadku osoby fizycznej - warunki osobiste strony, na którą administracyjna kara pieniężna jest nakładana.
Kara pieniężna z art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego jest karą oznaczoną bezwzględnie. Wobec tego w sprawie nie znajduje zastosowania art. 189d k.p.a., zawierający dyrektywy wymiaru administracyjnej kary pieniężnej. Przepis ten miałby zastosowanie w sprawie gdyby kara pieniężna została względnie oznaczona. Określenie w tym przypadku kary w sztywnej wysokości, wyklucza zastosowanie powołanego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego.
Z kolei zgodnie z art. 189f k.p.a.: § 1. Organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli:
- 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub
- 2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna.
§ 2. W przypadkach innych niż wymienione w § l, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających:
- 1) usunięcie naruszenia prawa lub
- 2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia.
§ 3. Organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia.
W ocenie Sądu zasadnie organ odwoławczy nie zastosował przepisów art. 189f k.p.a., wobec niespełnienia się przesłanek odstąpienia od nałożenia kary. W szczególności organ słusznie uznał, że brak jest podstaw do przyjęcia, że waga naruszenia jest znikoma z uwagi na cel, który ma zostać osiągnięty, poprzez realizację obowiązku wynikającego z art. 68 ust. 5 ustawy Prawo lotnicze, tj. oddzielenia pasażerów lotów wewnętrznych określonych w art. 2 pkt 3 rozporządzenia 2016/399/UE, niepodlegających odprawie granicznej, od pasażerów innych lotów, podlegających odprawie granicznej według zasad określonych w załączniku nr VI pkt 2 do tego rozporządzenia. Z realizacją tego obowiązku niewątpliwie związane jest zapewnienie bezpieczeństwa i skuteczne zapobieganie niepożądanych zdarzeń, co można osiągnąć tylko i wyłącznie poprzez bezwzględną realizację obowiązków nakładanych na podmioty odpowiadające za realizację tego celu. W 2025 r. strona dopuściła się tego samego naruszenia prawa aż sześciokrotnie. Tym samym nie zaprzestała naruszenia.
Dlatego też Organ odwoławczy słusznie powołał się na względy bezpieczeństwa państwa, zapewnienie porządku publicznego, zapobieganie "nieautoryzowanego przekroczenia granicy". W tym konkretnym przypadku skarżąca nie dysponowała możliwością usunięcia naruszenia prawa (zdarzenie miało charakter nieciągły), co wykluczało zastosowanie art. 189f § 2 pkt 1 k.p.a. i odstąpienie od nałożenia kary i poprzestanie na pouczeniu.
Sąd nie dostrzega niekonstytucyjności administracyjnej kary z art. 209x ust. 2 Prawa lotniczego. Zdaniem Sądu Trybunał Konstytucyjny w swym orzecznictwie aprobował bowiem możliwość takich regulacji, w których zostaje zachowana równowaga pomiędzy sankcją administracyjną, interesem publicznym a zasadą proporcjonalności. Innymi słowy, jeżeli sankcja ta jest adekwatna dla zachowania interesu publicznego, sprowadzającego się do zachowania zasad bezpieczeństwa ogółu i państwa i jest niezbędna do osiągnięcia tego celu, poprzez wymuszenie spełnienia określonego obowiązku z tym związanego przez określony podmiot, to nie ma podstaw do twierdzenia o jej niezgodności z Konstytucją. Pomimo więc, że co do zasady kary są określone stawką sztywną i przez to mogą plasować się w kategorii środków o charakterze mieszanym -represyjno-przymusowym - to w tym przypadku przewidziana kara służy wymuszeniu ciążącego na określonych podmiotach obowiązku, związanego z bezpieczeństwem i pasażerów i państwa.
W przepisie art. 209x Prawa lotniczego został określony zarówno czyn (określony w nim podmiot, który wbrew obowiązkowi określonemu w art. 68 ust 5 nie skierował pasażerów do odpowiednich części portu lotniczego), jak i sankcja zań grożąca (...podlega karze pieniężnej w wysokości 20 000 zł.).Ta regulacja jest niezbędna dla ochrony interesu publicznego, z którym jest związana, jest ukształtowana tak by zamierzony cel mógł być osiągnięty, zachowane są proporcje pomiędzy efektami wprowadzenia tej regulacji a ciężarami z niej wynikającymi. Nie ma więc on, w ocenie Sądu, stricte charakteru represyjnego, a zatem nie dochodzi tutaj do naruszenia zasady proporcjonalności, skoro służy ona wymuszeniu zapewnienia bezpieczeństwa pasażerów i państwa i jest możliwość odstąpienia od jej wymierzenia (art. 189f k.p.a.; zob. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 kwietnia 2000 r., sygn. akt K 23/99, w którym Trybunał m.in. podniósł, że: ""Art 83 konstytucji nakłada na każdego obowiązek przestrzegania prawa Rzeczypospolitej Polskiej.
Można zatem przyjąć, że w granicach zakreślonych przez konstytucję ustawodawcy przysługuje swoboda określenia sankcji związanych z niedopełnieniem obowiązku" (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 12 stycznia 1999 r., sygn. P. 2/98, OTK ZU Nr 1/1999, póz. 2).", a także wyrok TK z dnia 4 lipca 2002 r, sygn. akt P 12/01, w którym Trybunał z kolei podkreślił dopuszczalność odpowiedzialności obiektywnej znajdującej zastosowanie także na gruncie prawa administracyjnego (zwłaszcza prawa ochrony środowiska w związku ze stosowaniem kar pieniężnych), przywołując liczne orzecznictwo, w tym także Naczelnego Sądu Administracyjnego i podany tam przykład regulacji związanej z samowolą budowlaną. Naruszający przepis może się uwolnić jeżeli wykaże, że uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać, aby do naruszenia przepisów nie dopuścić (taką możliwość przewiduje art. 189f k.p.a.; zob. także Dobrosława Szumiło-Kulczycka. Prawo administracyjno-karne. Zakamycze 2004, s. 175 i następne).
Za niecelowe należało także uznać kierowanie pytania do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Z materiału sprawy nie wynika bowiem, aby zarządzający lotnikiem przyczynił się do zapewnienia fizycznego oddzielenia pasażerów. Wręcz przeciwnie skierowanie pasażerów Non Schengen do terminalu Schengen nie wynikało z wadliwej organizacji ruchu na lotnisku lecz błędu pracownika popełnionego po prawie 10 godzinach pracy.
Zasada zaufania do władzy publicznej ani zasada przekonywania nie zostały, zdaniem Sądu, naruszone, skoro organy przedstawiły zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierowały się przy załatwianiu sprawy. Przesłanka zaś niedających się usunąć wątpliwości (art. 81a k.p.a.) występuje, gdy nie ma dowodów i nie ma możliwości ich uzyskania. Zasada ta oznacza, że wątpliwości faktyczne rozstrzygnąć należy na korzyść strony tylko wtedy, gdy przez reguły oceny dowodów wskazane w art. 80-81 k.p.a. organ nie jest w stanie ustalić jednoznacznie stanu faktycznego. Przepis nie może mieć zastosowania m.in. w sytuacji, gdy w sprawie uczestniczą strony o spornych interesach lub wynik postępowania ma bezpośredni wpływ na te interesy (por. wyrok NSA z dnia 9 lipca 2025 r., sygn. akt II OSK 415/23; LEK nr 3930183. Rozstrzygnięcie miało natomiast podstawy w ustaleniach faktycznych wywiedzionych ze wskazanych w uzasadnieniu środków dowodowych.
Strona skarżąca nie wykazała skutecznie, by dokonując ustaleń faktycznych uchybiono kryteriom oceny dowodów, tj. regułom poprawności logicznej, zasadom doświadczenia życiowego, właściwemu powiązaniu faktów i prawdopodobieństwu przyjętej wersji.
Skarga w tych okolicznościach nie mogła zatem wywrzeć zamierzonego skutku.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. póz. 935), orzekł, jak w sentencji wyroku.