Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 stycznia 2015 r., z powodu nie uzupełnienia braków formalnych skargi – nie podpisania skargi, bądź nadesłania podpisanego egzemplarza skargi.
W skardze kasacyjnej na powyższe postanowienie skarżąca zawarła też wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Podała, że jest osobą niewykształconą, nie mającą podstawowej wiedzy w zakresie prawa. Nie do końca rozumiała treść kierowanych do niej pism i zawartych w nich poleceń Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 86 § 1 i art. 87 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), przywrócenie terminu następuje na wniosek strony, złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu.
Brak winy w rozumieniu ww. przepisów należy rozumieć jako dołożenie przez stronę niezbędnej staranności przy dokonywaniu danej czynności procesowej, przy czym miernik staranności ma charakter w pełni obiektywny.
W niniejszej sprawie wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a., to jest w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.
Sąd, dokonując merytorycznej oceny wniosku, nie znalazł jednak podstaw do jego uwzględnienia.
Wnioskując o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi skarżąca wskazała, że jest osobą chorą, niewykształconą, nie mającą nawet podstawowej wiedzy w zakresie prawa. Nie do końca rozumie treść kierowanych do niej pism.
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, że uchybienie terminu do usunięcia braku formalnego skargi było spowodowane przyczyną niezawinioną przez skarżącą.
Z uwagi na charakter wskazanych przez skarżącą okoliczności, które miałyby świadczyć o braku jej winy w uchybieniu terminu, które nie dotyczą jakiegoś konkretnego zdarzenia, ale osobistych cech skarżącej, należy ocenić je m.in. przez pryzmat działania skarżącej w niniejszej sprawie. Podkreślenia wymaga, że podeszły wiek i zły stan zdrowia – same w sobie - nie są przesłanką do stwierdzenia braku winy strony za powstałe uchybienie terminu. Skarżąca, poza ogólnym powołaniem się na swój stan zdrowia i brak wykształcenia, niczym nie poparła ani bliżej nie sprecyzowała swych twierdzeń, które miałyby wskazać na brak winy w uchybieniu terminu.
Zauważyć w tej sytuacji należy, że z akt administracyjnych wynika co prawda, że skarżąca jest osobą chorą, jednak jej choroba dotyczy układu ruchu. W orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności stwierdzono bowiem, że istnieją wskazania do korzystania przez skarżącą z wózka inwalidzkiego oraz butów ortopedycznych.
Skarżąca została wezwana przez sąd do wykonania prostej czynności – podpisania skargi lub nadesłania egzemplarza podpisanej skargi. Czynności takie nie są z założenia skomplikowaną czynnością procesową, która wymagałaby wiedzy specjalnej. Takie też stanowisko zajął też Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 13 sierpnia 2015 r. sygn. akt I OSK 1966/15, oddalając skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 kwietnia 2015 r. w niniejszej sprawie.
Podkreślić trzeba, że skarżąca złożyła obszerną skargę na kwestionowane postanowienie, złożyła też wniosek o przyznanie prawa pomocy na specjalnym druku. Jego wypełnienie wymaga – w ocenie Sądu - dużo większej uwagi, staranności i umiejętności, niż zrozumienie wezwania skierowanego w niniejszej sprawie do skarżącej przez sąd, a dotyczącego jedynie złożenia przez nią podpisu lub egzemplarza podpisanego pisma.
Kryterium braku winy, jako przesłanki do przywrócenia uchybionego terminu wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności (por. post. NSA z dnia 2 października 2002 r. V SA 793/02, publ. Mon. Praw. 2002/23/1059).
Przepisy nakazują uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. W niniejszej sprawie trudno mówić o uprawdopodobnieniu takich okoliczności.
W ocenie Sądu nie ma podstaw by stwierdzić, że zachowanie skarżącej nie jest zawinione. Nieuwaga czy też nie dołożenie należytej staranności w zrozumieniu i prawidłowym wykonaniu prostego obowiązku nałożonego na stronę stanowią wyraz braku należytej dbałości o swoje interesy i nie uzasadniają przywrócenia terminu.
Przywrócenie terminu nie jest możliwe w sytuacji stwierdzenia, że strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, co miało miejsce w niniejszej sprawie - niedbalstwo jest bowiem postacią winy.
Nadmienić należy, że wskazane wyżej przepisy nie uzależniają możliwości przywrócenia terminu od wagi uchybienia, ale od wykazania braku winy.
W tym stanie rzeczy, nie znajdując podstaw do uznania, iż skarżąca bez swej winy uchybiła terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi, Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. odmówił przywrócenia terminu do ich uzupełnienia.