Uzasadnienie
Wójt Gminy Z. decyzją z 25 lipca 2024 r. znak: [...], po rozpatrzeniu wniosku z 28 listopada 2023 r. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa i przebudowa drogi gminnej publicznej nr [...] ul. N. wraz z budową i przebudową towarzyszącej infrastruktury technicznej na odcinku o długości 1523.22 m w m. B. oraz m. U., gmina Z.", którego wnioskodawcą jest Wójt Gminy Z.:
- I. stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ww. przedsięwzięcia,
- II. określił warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji ww. przedsięwzięcia,
- III. opisał charakterystykę przedsięwzięcia, załączając ją do decyzji.
Jako podstawę prawną decyzji organ i instancji wskazał m.in. art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 84 oraz art. 85 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2023 r. poz. 1094 ze zm.), dalej "u.i.o.ś." oraz § 3 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r. poz. 1839 ze zm.), dalej "rozporządzenie".
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał m.in., że właściwość organu wynika z art. 75 ust. 1 pkt 4 u.i.o.ś., a wniosek po uzupełnieniu na wezwanie organu I instancji jest kompletny zgodnie z art. 74 ust. 1 u.i.o.ś. Załączona do wniosku Karta Informacyjna Przedsięwzięcia (dalej: "KIP"), zawierała wszystkie dane określone w art. 62a u.i.o.ś. Dalej organ I instancji wyjaśnił, że choć zgodnie z art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. decyzję środowiskową wydaje się po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to w myśl ust. 2a art. 80, przepisu ust. 2 nie stosuje się do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydawanej dla inwestycji strategicznych. Za inwestycje strategiczne uznaje się zaś m.in. drogi publiczne (art. 59a ust. 4 pkt 1 u.i.o.ś.).
Wskazując na powyższe organ I instancji odstąpił od badania zgodności lokalizacji strategicznego przedsięwzięcia z ustaleniami m.p.z.p. W toku postępowania organ I instancji stosował zawiadamianie przez obwieszczenia (liczba stron postępowania przekracza 10). Uzyskał też uzgodnienia:
- - opinię Dyrektora Zarządu Zlewnii w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 20 lutego 2024 r., znak: [...], w której stwierdził brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko,
- - opinię Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z 13 lutego 2024 r., znak: [...] stwierdzającą brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko,
- - postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie z 6 czerwca 2024 r., znak: [...] o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, po uprzednim uzupełnieniu przez inwestora KIP, na wezwanie Dyrektora, m.in. o charakterystykę warunków gruntowo-wodnych, różnorodności biologicznej oraz drzew i krzewów przeznaczonych do wycinki, a także analizę akustyczną.
Dalej organ I instancji opisał udział stron w postępowaniu, ze szczególnym uwzględnieniem uwag składanych przez G. W. i odpowiedzi na nie. Wątpliwości strony dotyczyły m.in. braku spójności w opisie długości drogi w dokumentacji oraz wadliwości sporządzonej analizy akustycznej.
Wójt podkreślił, że RDOŚ zaakceptował bez uwag kwestionowaną analizę akustyczną, która jest załącznikiem do KIP. Następnie organ I instancji opisał charakterystykę przedmiotowego przedsięwzięcia, polegającego na rozbudowie i przebudowie odcinka drogi gminnej o długości ok. 1,5 km, przez obszar przekształcony przez człowieka, w terenie niskiej gęstości zaludnienia. Wskazał, że z terenem inwestycji bezpośrednio sąsiaduje zabudowa zagrodowa, pola uprawne, szkoła, boisko oraz zakłady produkcyjne.
Celem inwestycji jest poprawa stanu technicznego drogi poprzez wykonanie nowej nawierzchni jezdni i poboczy, usprawnienie odwodnienia drogi i wykonanie chodników dla poprawy bezpieczeństwa wszystkich użytkowników drogi. Zamierzenie wykonywane jest w śladzie istniejącej drogi, niemniej jednak z uwagi na poszerzenie drogi o dodatkowe elementy (m.in. chodniki, poszerzenie wlotów skrzyżowań), konieczne jest wejście w tereny sąsiednie i wycinka kolidującej zieleni wysokiej.
Wójt szczegółowo opisał treść analizy akustycznej przedsięwzięcia (s. 9-10 decyzji). Wskazał m.in., że realna redukcja hałasu związana z zastosowaniem cichszej nawierzchni wyniesie 1,5-2 dB. Wyjaśnił również pozostałe zaordynowane w decyzji zalecenia w zakresie sposobu prowadzenia robót. Stwierdził także brak wpływu przedsięwzięcia na obszary szczególnie chronione.
Podsumowując organ I instancji stwierdził, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko z uwagi na swój charakter i faktycznie niewielki stopień oddziaływania na komponenty środowiska. Po analizie przedłożonej dokumentacji, wskazując na uwzględnienie skali przedsięwzięcia i wielkość zajmowanego terenu oraz powiązania z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się ich oddziaływań, wielkości zajmowanego terenu oraz wykorzystywania zasobów naturalnych, emisji i występowania innych uciążliwości, ryzyka wystąpienia poważnej awarii oraz katastrofy naturalnej, a także jego położenia względem obszarów wrażliwych i cennych przyrodniczo, Wójt stwierdził, że przedmiotowe przedsięwzięcie nie będzie znacząco oddziaływać na środowisko naturalne oraz na zdrowie ludzi — w związku z tym nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
G. W. wniósł odwołanie od powyższej decyzji Wójt Gminy Z. z 25 lipca 2024 r., zarzucając naruszenie prawa, w tym art. 77 i art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775), dalej "K.p.a.", polegające na nierzetelnym wykonaniu analizy akustycznej będącej składnikiem KIP:
- 1) pomiary natężenia ruchu nie zostały wykonane, są zatem fikcyjne,
- 2) informacje przedstawione w formie tabelarycznej nie mają odpowiednika w formie rysunkowej,
- 3) błędne miejsce mierzenia wartości hałasu, w głębi budynku (ok. 9,9 m), zamiast prawidłowo na elewacji budynku (ok. 7 m),
- 4) małe prawdopodobieństwo uzyskania redukcji na poziomie 4 dB przez zastosowanie "cichszej nawierzchni"; zdaniem skarżącego w praktyce będzie to 1,5-2 dB.
Zaakcentował też, że najwyższe poziomy hałasu generowanego przez drogę, znacznie przewyższające poziomy dopuszczalne, mają miejsce przy szkole podstawowej w B. a inwestor nie przewiduje żadnych form ochrony przed jego negatywnym wpływem. Odwołujący postawił także zarzut, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest niewystarczające, nieodnoszące się do każdego z kryteriów, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z 26 stycznia 2026 r. znak: SKO.OŚ/4170/326/2024, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy ww. decyzję Wójta z 25 lipca 2024 r.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji przywołał i wyjaśnił treść art. 71, art. 59, art. 63 ust. 1, art. 71 i art. 72 u.i.o.ś. Podkreślił różnice pomiędzy oceną oddziaływania na środowisko, a decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach.
Odpowiadając na zarzuty nierzetelnego wykonania analizy akustycznej organ II instancji stwierdził, że z akt wynika, iż w czasie eksploatacji przedsięwzięcia źródłem hałasu będą pojazdy mechaniczne, poruszające się po jezdni. Analiza akustyczna została przedłożona przez pełnomocnika inwestora w związku z wezwaniem RDOŚ w Krakowie.
Zdaniem Kolegium przedłożona analiza akustyczna została wykonana rzetelnie. W analizie akustycznej, w oparciu o przeprowadzoną wizję lokalną, mapy, zdjęcia lotnicze oraz zapisy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, zidentyfikowano obszary i obiekty jakie podlegają ochronie przed hałasem, znajdujące się w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia. W sąsiedztwie inwestycji zidentyfikowano głównie tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i mieszkaniowo-usługowej oraz pojedyncze tereny zabudowy usług publicznych oraz sportu i rekreacji. Modelowanie trójwymiarowe zabudowy zlokalizowanej w pobliżu analizowanej inwestycji przeprowadzono na podstawie mapy do celów projektowych z uwzględnieniem wysokości zabudowy z podziałem na budynki chronione i niepodlegające ochronie akustycznej. W obliczeniach uwzględniono natężenie ruchu oddzielnie dla pory dziennej i nocnej, strukturę ruchu, prędkość pojazdów osobowych oraz ciężarowych.
Obliczenia propagacji hałasu w środowisku wykonano wraz z wyznaczeniem poziomu hałasu w 48 punktach recepcyjnych zlokalizowanych w sąsiedztwie budynków chronionych akustycznie. Ocenę wykonano przy pomocy metody obliczeniowej stanu prognozowanego w dwóch horyzontach czasowych: dla roku 2027 i 2031 oraz z zastosowaniem nawierzchni o obniżonej hałaśliwości oraz bez jej zastosowania.
Analizowany odcinek przedmiotowej drogi zgodnie z przedstawionymi w analizie akustycznej wynikami prognoz rozprzestrzeniania hałasu może powodować przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w porze dnia. Największe przekroczenia wskazano dla wariantu bez działań minimalizujących w porze dziennej — dla obliczeń z uwzględnieniem prognozy ruchu na 2031 r., są to przekroczenia rzędu ok. 0,3-3,4 dB.
W związku z tym w ramach środków minimalizujących propagację hałasu w środowisku na całej projektowanej długości w warunkach niniejszej decyzji wskazano konieczność zastosowania nawierzchni bitumicznej obniżającej oddziaływania akustyczne. W przeprowadzonej analizie przyjęto redukcję hałasu na poziomie - 4 dB. W praktyce jednak, taka wartość jest mało prawdopodobna do osiągnięcia. Przyjmuje się, że realna wartość redukcji hałasu tej metody wynosi ok. 1,5-2 dB. Istotne jest również, że w przedmiotowej sprawie brak jest innych rozwiązań ograniczających emisję hałasu od przedmiotowej drogi. Nie ma możliwości technicznych budowy ekranów akustycznych ze względu na uwarunkowania techniczne oraz bezpieczeństwo uczestników ruchu.
Zdaniem organu odwoławczego sama realizacja przedsięwzięcia jest działaniem niewątpliwie zmierzającym do poprawy klimatu akustycznego na terenach chronionych. Zastosowane rozwiązania spowodują zmniejszenie emisji hałasu, związanego z oddziaływaniem opon z nawierzchnią drogi (hałas toczenia) oraz spowodują ograniczenie hałasu silników pojazdów (praca układu napędowego), poprzez upłynnienie ruchu na przedmiotowym odcinku drogi gminnej.
Dalej organ II instancji stwierdził, że biorąc pod uwagę, iż przedsięwzięcie obejmuje rozbudowę oraz przebudowę istniejącego odcinka drogi gminnej, skala prognozowanych przekroczeń nie jest znacząca. Wskazując na granice błędu pomiarowego organ odwoławczy wskazał, że zastosowanie nawierzchni o obniżonej hałaśliwości w przedmiotowym przypadku będzie dostatecznym działaniem minimalizującym.
Kolegium zwróciło uwagę, że planowane przedsięwzięcie to nie wybudowanie nowej drogi, a rozbudowa oraz przebudowa odcinka drogi o długości ok. 1523,22 m, a celem przedsięwzięcia jest poprawa stanu technicznego drogi poprzez wykonanie nowej nawierzchni jezdni i poboczy, usprawnienie odwodnienia drogi oraz poprawa bezpieczeństwa wszystkich uczestników ruchu poprzez wykonanie nowych odcinków chodników. Przebudowywany i rozbudowywany odcinek drogi gminnej przebiega w śladzie drogi istniejącej, niemniej jednak z uwagi na poszerzenie drogi o dodatkowe elementy (m.in. chodniki, poszerzenie wlotów skrzyżowań) konieczne jest wejście w tereny sąsiednie i wycinka kolidującej zieleni wysokiej.
Organ odwoławczy odniósł się również do zarzutów odwołania nieprawidłowego uzasadnienia decyzji I instancji. Stwierdził, że decyzja I instancji o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdzając brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wskazuje warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, zawiera uzasadnienie prawne i faktyczne. Ponadto organ I instancji wykazał w uzasadnieniu decyzji, jakimi przesłankami kierował się odstępując od przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i zawarł informacje o kryteriach, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.
G. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 26 stycznia 2026 r. znak: SKO.OŚ/4170/326/2024, zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak przeprowadzenia całościowej oceny stanu faktycznego sprawy, brak rozpatrzenia całości materiału dowodowego oraz przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów poprzez ich dowolną ocenę opartą na wybiórczej i powierzchownej analizie, brak wartościowania wiarygodności poszczególnych dowodów, a w szczególności:
- - całkowite pominięcie argumentu o nierzetelnie wykonanej analizie,
- - całkowite pominięcie argumentu rozbieżności części tabelarycznej i rysunkowej analizy akustycznej,
- - całkowite pominięcie faktu niewłaściwego punktu pomiarowego hałasu,
- - całkowite pominięcie faktu niewłaściwego przyjęcia współczynnika redukcji hałasu,
- - brak weryfikacji prawdziwości twierdzeń organu I instancji,
- - niewłaściwe i wybiórcze uzasadnienie wydanej decyzji, tj. zaniechanie przez organ przeprowadzenia jakiejkolwiek analizy istotnych dowodów, a przede wszystkim brak wskazania: okoliczności uznanych udowodnione, dowodów, na których oparto ustalenia faktyczne oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej, w szczególności w zakresie porównania dowodów i argumentacji przedstawionych przez skarżącego,
- - całkowite pominięcie faktu, iż, organ I instancji nie przedstawił całości materiału dowodowego organom opiniującym.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz powiązanej z nią decyzji I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów procesu na rzecz skarżącego według norm przepisanych.
Zdaniem skarżącego Kolegium całkowicie pominęło argument, że część tabelaryczna analizy nie ma odzwierciedlenia w części rysunkowej. W tabeli wartość hałasu dla odcinku od strony południowej (okolice szkoły) jest wyrażona w wartości 75 dB (co odpowiada wszelkim publikacjom dotyczącym hałasu pochodzącego od dróg), natomiast w części rysunkowej izolinie pokrywające się z krawędzią jezdni oznaczone są jako wartość 65 dB, czyli z błędem, obniżone 10 dB, co czyni część rysunkową analizy bezwartościową - wszystkie oznaczenia izolinii znajdujące się na rysunkach winny być o 10 dB wyższe (są zaniżone), a to znaczy, że dopuszczalny poziom hałasu 61 dB znajduje się dużo dalej od krawędzi jezdni aniżeli wskazano.
Według skarżącego Kolegium pominęło również argumentację o niewłaściwym punkcie pomiaru hałasu na budynku szkoły, terenu objętego ochroną przed hałasem - zamiast na elewacji punkt jest umieszczony w połowie budynku, sprzecznie z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 16 czerwca 2011 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów poziomów substancji lub energii w środowisku przez zarządzającego drogą, linią kolejową, linią tramwajową, lotniskiem lub portem; część B punkt 2.2.a.
Skarżący podniósł, że im mniejsza odległość od źródła tym hałas jest większy. Wskazał, że w myśl ustawy Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 r. w art. 112-114 szkoła jest obiektem chronionym szczególnie - wartości dopuszczalnego hałasu nie mogą być przekraczane w ogóle.
Zarzucił, że nie pochylono się nad żadnym innym sposobem ograniczenia hałasu. Z góry odrzucono instalacje ekranów akustycznych powołując się na bezpieczeństwo ruchu drogowego, bez uzasadnienia w jaki sposób i w którym miejscu ekrany te spowodują niebezpieczeństwo w odniesieniu do tej konkretnej sytuacji.
Skarżący zarzucił też, że analiza akustyczna nie została przekazana Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w Krakowie, który w myśl ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej z dnia 14 marca 1985 r. oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 września 1980 r. w sprawie ochrony środowiska przed hałasem i wibracjami par. 12 ma sprawować pieczę nad ochronę przed hałasem i wibracjami. Zdaniem skarżącego Wójt winien przekazać Analizę akustyczną wszystkim innym organom opiniującym, w szczególności Sanepidowi.
Skarżący zarzucił też, że Analiza akustyczna została wykonana celowo nierzetelnie, aby zataić fakt, iż droga ta generuje niższy poziom hałasu od rzeczywistego.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi i stwierdziło, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wykazano przyczyny przyjętego w sprawie rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.), dalej: "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu.
Na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw, podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Kontrolując zaskarżoną decyzję zgodnie ze wskazanymi wyżej kryteriami Sąd stwierdził, że nie ma podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego, bowiem odpowiada ona prawu, a zarzuty skarżącego są niezasadne.
Kontrola Sądu w niniejszej sprawie dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 26 stycznia 2026 r., utrzymującej w mocy decyzję Wójt Gminy Z. z 25 lipca 2024 r. stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa i przebudowa drogi gminnej publicznej nr [...] ul. Narodowej wraz z budową i przebudową towarzyszącej infrastruktury technicznej na odcinku o długości 1523.22 m w m. B. oraz m. U., gmina Z." (pkt I), a także określającą warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji ww. przedsięwzięcia (pkt II) i opisującą charakterystykę przedsięwzięcia (pkt III). Droga ma klasę techniczną L- lokalna.
Zakres możliwego orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie jest wyznaczony granicami sprawy administracyjnej, określonej przepisami prawa materialnego. Sąd aprobuje rozstrzygnięcie i ocenę prawną co do istotnych jej elementów wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
Należy także stwierdzić, że stan faktyczny przedstawia się tak, jak to wskazał organ II instancji. Ustalenia stanowiące podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, które w uzasadnieniu decyzji zostały powołane, znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Nie budzą one istotnych zastrzeżeń co do ich prawidłowości.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola wykazała, że – wbrew zarzutom skargi - zaskarżona decyzja została wydana po zgromadzeniu pełnego materiału dowodowego, w niezawierającym istotnych wad procesowych postępowaniu administracyjnym; spełnia wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., a treść uzasadnienia decyzji świadczy o tym, że wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło wystarczająco dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i art. 77 K.p.a.). Ocena ta, wbrew zarzutom skargi, nie nosi cech dowolności (art. 80 K.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 K.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu i wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa.
Podstawę prawną decyzji organów orzekających w tej sprawie stanowiły przede wszystkim przepisy u.i.o.ś.
Jak słusznie wskazał organ II instancji, zgodnie z treścią art. 71 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś. uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Stosownie zaś do treści art. 59 ust. 1 pkt 1 u.i.o.ś., przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest wymagane w przypadku przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Natomiast po myśli art. 59 ust. 1 pkt 2 tej ustawy przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest wymagane w przypadku przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, gdy obowiązek powyższy został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.
Ten ostatni przepis wskazuje, że obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie kryteria enumeratywnie wymienione w tym artykule. Organ administracji prowadzący postępowanie jest zatem zobligowany do ustalenia, czy w sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia, przy uwzględnieniu stanowiska organów opiniujących. Ustawodawca zwolnił natomiast z tego obowiązku inwestycje, których oddziaływanie uznano za potencjalne (art. 73 ust. 1 i art. 74 ust. 1 pkt 1 i 2 u.i.o.ś.).
Załatwienie sprawy tego typu następuje w drodze decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wydawana jest ona na wniosek inwestora, który przedstawia założenia planowanego przedsięwzięcia. Rolą organów orzekających i współdziałających w tym postępowaniu jest weryfikacja tych założeń pod względem ochrony środowiska. Celem tego postępowania jest bowiem zapobieżenie degradacji zasobów naturalnych i występowania emisji i innych uciążliwości, w tym na zdrowie i życie ludzkie. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest wydawana zarówno w przypadku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (obejmującej m.in. sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko), jak również w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
W tej drugiej sytuacji, a z taką mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zgodnie z art. 84 ust. 1 u.i.o.ś., właściwy organ stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Decyzja ta wydawana jest po uzyskaniu opinii, o których mowa w art. 64 ust. 1 i 1a. Może również określić warunki lub wymagania, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. b lub c, lub nałożyć obowiązek działań, o których mowa w art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b lub c. (art. 84 ust. 1a u.i.o.ś.). Charakterystyka przedsięwzięcia stanowi załącznik do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 84 ust. 2 u.i.o.ś.).
Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje kwalifikacja spornego przedsięwzięcia jako mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś. oraz § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia). Prawidłowo zatem orzekające w sprawie Kolegium przyjęło, że przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko nie jest w tym przypadku obligatoryjne, lecz zostało uzależnione od stwierdzenia tego obowiązku przez Wójta, przy uwzględnieniu warunków określonych w art. 63 ust. 1 ustawy.
Zgodnie z kolei z art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś., decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga uzasadnienia, które niezależnie od wymagań wynikających z przepisów K.p.a., powinno zawierać, w przypadku, gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1, uwzględnionych przy stwierdzeniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Z treści art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. wynika natomiast m.in. konieczność uwzględnienia takich kryteriów jak, rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia z uwzględnieniem powiązań planowanego przedsięwzięcia z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć realizowanych i zrealizowanych, dla których została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, znajdujących się na terenie, na którym planuje się realizację przedsięwzięcia, oraz w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub których oddziaływania mieszczą się w obszarze oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w zakresie, w jakim ich oddziaływania mogą prowadzić do skumulowania oddziaływań z planowanym przedsięwzięciem (pkt 1 lit. b), emisji i występowania innych uciążliwości (pkt 1 pkt. d).
Przeprowadzona w niniejszej sprawie kontrola legalności zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji doprowadziła Sąd do wniosku, że wszystkie wskazane wyżej warunki – zarówno formalne, jak i merytoryczne – zostały w zaskarżonej decyzji spełnione, a skarga jest bezzasadna. W tym stanie rzeczy Sąd podzielił argumentację rozstrzygnięcia organu II instancji, ponieważ jest ona zgodna z obowiązującym prawem i została dokonana na podstawie kompletnego materiału dowodowego. Poczynione w przedmiotowej sprawie ustalenia organu II instancji obejmują okoliczności istotne dla wydanego rozstrzygnięcia.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że informacje umożliwiające spełnienie kryteriów w zakresie wskazanym w art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. powinna zawierać Karta informacyjna przedsięwzięcia (KIP), o czym stanowi art. 62a ustawy. Dokument ten - zgodnie z art. 74 ust. 1 u.i.o.ś. - stanowi jeden z załączników dołączanych do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (pkt 2).
Karta Informacyjna Przedsięwzięcia (KIP) jest podstawowym dokumentem, w oparciu o który organ prowadzący postępowanie ocenia, czy dopuszczalne jest wydanie decyzji środowiskowej dla danego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Zaznaczyć trzeba, że KIP jest specjalistycznym dokumentem sporządzanym przez osoby lub ich zespół, dysponujące fachową wiedzą w zakresie badania oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko (por. wyrok NSA z 19 grudnia 2017 r., sygn. II OSK 713/16 – wszystkie powołane orzeczenia znajdują się w bazie Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Merytoryczna zawartość karty informacyjnej nie jest stanowiskiem strony w sprawie, ale sporządzoną na jej potrzeby ekspertyzą, której treść podlega ocenie organów opiniujących wyspecjalizowanych w dziedzinach ochrony środowiska, bezpieczeństwa sanitarnego i ochrony wód.
Taka Karta Informacyjna Przedsięwzięcia została w niniejszej sprawie sporządzona i wbrew zarzutom skarżącego, stanowiła przedmiot wystarczająco wnikliwej analizy organów obu instancji.
Odnosząc się do zarzutów skargi naruszenia przepisów K.p.a. Sąd wskazuje, że, jak już wyżej wskazano, zarzutów tych nie podziela.
Należy przy tym przyznać, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie w pełni odpowiada bezpośrednio na zarzuty odwołania. Również w odpowiedzi na skargę Kolegium nie skorzystało z możliwości odpowiedzi na konkretne i merytoryczne zarzuty skargi. Powyższe jednak nie zmienia konstatacji, że z Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia i Analizy Akustycznej, wynika jednoznacznie, że najmocniej podnoszone przez skarżącego kwestie akustyczne związane z hałasem w sąsiedztwie szkoły, nie implikują konieczności stwierdzenia potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ww. przedsięwzięcia. Wniosków tych skarżący nie zdołał skutecznie podważyć.
Analiza akt sprawy pokazuje, że kwestia oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, w tym hałasu emitowanego przez użytkowników zmodernizowanej drogi, była przedmiotem wystarczająco wnikliwej analizy organów.
Organy w toku postępowania przeanalizowały złożony wniosek, w tym treść KIP. Warto zauważyć, że w toku postępowania I instancji inwestor został skutecznie wezwany do przedstawienia dodatkowych wyjaśnień m.in. w zakresie charakterystyki warunków gruntowo-wodnych, różnorodności biologicznej oraz drzew i krzewów przeznaczonych do wycinki, a także analizy akustycznej.
Nie można też abstrahować od oczywistych faktów, że po pierwsze, obecny ruch na spornej drodze (ok. 4350 pojazdów na dobę s. 14 KIP – k. 6 akt adm.) również generuje hałas w sąsiedztwie, w tym na terenie szkoły, po drugie, w dającej się przewidzieć przyszłości natężenie ruchu kołowego będzie stopniowo rosnąć.
Biorąc pod uwagę obecny stan drogi, z pewnością brak realizacji modernizacji jej nawierzchni, spowoduje nasilające się pogarszanie warunków bezpieczeństwa i komfortu użytkowania drogi co spowoduje zwiększenie zapylenia w sąsiedztwie i emitowanego hałasu. Należy ponownie zdecydowanie zaakcentować, że na przedmiotowym terenie istnieje już od wielu lat i jest użytkowana droga gminna, której użytkownicy codziennie emitują hałas.
Planowana przez wnioskodawcę modernizacja (rozbudowa i przebudowa) nie stanowi jakościowej zmiany zagospodarowania większości przedmiotowego terenu (droga gminna). Nieco zostanie poszerzony jedynie pas drogowy celem m.in. normalizacji szerokości jezdni do 6 m, reorganizacji i remontu zjazdów, przebudowie wszystkich istniejących w pasie drogi sieci, w tym odwodnienia drogi oraz zbudowania bezpiecznych chodników. Inwestycja nie zmieni klimatu akustycznego okolicy.
Odpowiadając jeszcze na zarzuty skarżącego dotyczące analizy akustycznej, stanowiącej załącznik do KIP, Sąd wskazuje, że w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym KIP jest dowodem specyficznym. Podlega ona ocenie jako dokument prywatny, jednak ze względu na to, że jest sporządzana przez podmiot, który winien dysponować specjalistyczną wiedzą, ma ona szczególną wartość dowodową, stanowiąc kompleksowe opracowanie dotyczące planowanego zamierzenia i jego skutków dla środowiska. Dlatego też podważenie jej ustaleń możliwe jest zasadniczo przez opracowanie sporządzone przez równie fachowy podmiot.
W przedmiotowej sprawie mamy do natomiast do czynienia z kwestionowaniem analiz zawartych w KIP, jak również ustaleń dokonanych przez organ prowadzący postępowanie, bez przedłożenia jakichkolwiek dokumentów/materiałów/danych, które potwierdzałyby stawiane przez skarżącego tezy. Należy również podkreślić, że prawidłowo przyjęta przez organ I instancji konieczność poddania szczegółowej analizie prognozy emitowania hałasu przez drogę, nie może sama w sobie automatycznie stanowić przesłanki do nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Sąd wskazuje też, że bez względu na to, czy w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest przeprowadzana ocena oddziaływania na środowisko, czy też nie, musi być ono w każdym przypadku przeprowadzone z dochowaniem wymaganej do ustalenia istotnych faktów szczegółowości i staranności. Wynika to z generalnych zasad prowadzenia postępowania administracyjnego i nie jest zarezerwowane tylko do postępowań, w których przeprowadzana jest ocena oddziaływania na środowisko.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 63 u.i.o.ś., organy w niniejszej sprawie brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko stwierdziły prawidłowo, na podstawie analizy planowanego przedsięwzięcia w kontekście kryteriów wskazanych w u.i.o.ś. W szczególności organy trafnie wzięły pod uwagę skalę przedsięwzięcia, jego usytuowanie z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska oraz rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania. Decydując o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko organy słusznie uwzględniły łącznie kryteria zawarte w art. 63 ustawy.
W toku postępowania zakończonego skarżoną decyzją organy, wbrew zarzutom skarżącego, dokładnie przeanalizowały kryteria określone w ww. przepisie i zachowując dużą staranność dały wyraz tym analizom w treści i uzasadnieniach swoich decyzji, odnosząc się do wszystkich wymaganych przesłanek, w tym również z jakiego powodu zaakceptowano kwestionowaną przez skarżącego analizę akustyczną. Lektura zaskarżonej decyzji nie pozostawia wątpliwości, że Kolegium realnie zweryfikowało informacje zawarte w Karcie Informacyjnej Przedsięwzięcia (KIP). Analiza akt sprawy pokazuje, że począwszy od złożenia wniosku przez inwestora, dokładnie zapoznano się z jego treścią i podjęto kroki w celu doprecyzowania i uzupełnienia dostrzeżonych braków.
Przyczyną do uznania za prawidłowe podjętych przez organy rozstrzygnięć był też fakt, że planowane przedsięwzięcie nie będzie wiązało się z budową nowego typu obiektów czy instalacji.
Mamy w tym przypadku do czynienia jedynie ze stosunkowo nieznacznym dodatkowym zajęciem terenu, aczkolwiek już przekształconego przez człowieka. Samo wycięcie kilku lub kilkunastu sztuk drzew (zieleni wysokiej wzdłuż jezdni) i krzewów, nie może być uznane automatycznie za negatywne oddziaływanie na środowisko w stopniu prowadzącym do odmiennych konkluzji, co do konieczności przeprowadzenia oceny. Nawet jeżeli okaże się, że estymacje zawarte w KIP i Analizie Akustycznej nie potwierdzą się w pełni, to zgromadzona dokumentacja pozwala na wniosek, że i tak hałas w okolicach szkoły będzie w przypadku realizacji inwestycji mniejszy, niż przy jej braku.
Wobec powyższego sformułowane przez skarżącego zarzuty pominięcia argumentu rozbieżności części tabelarycznej i rysunkowej analizy akustycznej, niewłaściwego punktu pomiarowego hałasu, pominięcia faktu niewłaściwego przyjęcia współczynnika redukcji hałasu oraz nieprzedstawienia całości materiału dowodowego organom opiniującym, nie mogły przynieść skutku uchylenia zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo kwestionowane przez skarżącego izofony 65dB dotyczą jedynie prognoz w wariancie bez działań minimalizujących, który nie będzie realizowany.
Podsumowując, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter przedsięwzięcia oraz potencjalne emisje, Sąd doszedł do wniosku, że organy obu instancji słusznie uznały, iż jego realizacja i eksploatacja nie stanowi zagrożenia dla zdrowia ludzi.
Należy zaznaczyć, że w ramach spornej inwestycji zaplanowano liczne działania, które na etapie eksploatacji zmniejszą niekorzystne oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko, w tym także w zakresie emisji hałasu (nowa, równa i cichsza nawierzchnia jezdni).
Natomiast postulowane przez skarżącego dodatkowe ekrany akustyczne inwestor niestety uznał za niemożliwe do zastosowania ze względu na usytuowanie inwestycji i bezpieczeństwo ruchu.
Wbrew zatem twierdzeniom skarżącego, na etapie postępowania I instancji zagadnienie emisji hałasu zostało przeanalizowane, a w decyzji zostało wyjaśnione czym kierował się organ I instancji, orzekając o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.
Powyższe potwierdza zarówno treść skarżonych decyzji, jak i akta postępowania, z których wynika, że organy dokonały wszechstronnej analizy okoliczności sprawy i wyjaśniły pojawiające się wątpliwości oraz część zarzutów skarżącego. Sam fakt odmiennych od oczekiwanych przez skarżącego wyników ww. analizy nie może być uznany za naruszenie przepisów.
Sąd aprobuje i przyjmuje za własne stanowisko organu II instancji przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Podsumowując należy stwierdzić, że z kompletnych akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja została wydana w zgodzie z przepisami prawa. Argumenty i dowody w sprawie zostały ocenione w adekwatny sposób, a zarzuty skargi nie mogły przenieść skutku jej uwzględnienia.
Sąd nie stwierdził naruszenia żadnego ze wskazanych w odwołaniu i skardze przepisów (w tym art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.), które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Rolą sądu administracyjnego jest kontrola zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem.
Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub w razie naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
Takich naruszeń Sąd w sprawie nie stwierdził, dlatego oddalił skargę, o czym orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 P.p.s.a.