Uzasadnienie
Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2025 r., wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej k.p.a.) oraz art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1210), Starosta [...] - z uwagi na stwierdzone w orzeczeniu lekarskim istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami - orzekł o cofnięciu R. T. uprawnień do kierowania pojazdami.
Odwołując się do dyspozycji art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, na mocy którego badaniu lekarskiemu przeprowadzonemu w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami podlega kierujący m.in. pojazdem silnikowym w stanie po użyciu alkoholu, Starosta wskazał na ziszczenie się w sprawie tejże przesłanki wobec uznania R. T. przez Sąd Rejonowy w [...] Wydział Kamy wyrokiem z dnia [...] listopada 2024 r. (sygn. akt [...]) winnym popełnienia czynu z art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń, tj. prowadzenia pojazdu w stanie po użyciu alkoholu. Wskutek powyższego R. T. został przebadany w [...] Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy we [...], a następnie - na wniosek strony o ponowienie badania - w Uniwersyteckim Centrum Medycyny [...] w [...]. W obu orzeczeniach stwierdzono istnienie u strony przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Zastosowanie w sprawie znajduje zatem art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Przepis ten nie ma charakteru uznaniowego, co oznacza, iż w sytuacji zaistnienia przesłanki w nim wskazanej organ administracji publicznej ma obowiązek postąpić zgodnie z jego dyspozycją.
Odnosząc się do wniosku strony o skierowanie na dodatkowe badanie lekarskie w trybie art. 82 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, celem ostatecznej weryfikacji istnienia przeciwwskazań zdrowotnych, Starosta [...] zwrócił uwagę, że przepis ten odnosi się do osoby podlegającej badaniom psychologicznym, gdy tymczasem u strony na podstawie orzeczenia lekarskiego Uniwersyteckiego Centrum Medycyny [...] w [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2025 r. stwierdzono przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami. Organ podkreślił, że orzeczenia lekarskie (stwierdzające stan zdrowia fizycznego) oraz orzeczenia psychologiczne (oceniające sprawność psychiczną i funkcjonowanie psychiczne) stwierdzają stan zdrowia w dwóch różnych obszarach medycznych.
Pismem z dnia [...]września 2025 r. R. T. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]odwołanie od decyzji Starosty [...] z dnia[...] sierpnia 2025 r., wnosząc o jej uchylenie w całości z uwagi na naruszenie:
- 1) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - poprzez niepełne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i pominięcie dowodów wskazujących na brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, w tym opinii psychologicznej nr [...], zastrzeżeń do opinii lekarskiej z dnia [...] lipca 2025 r. oraz dokumentacji medycznej,
- 2) art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami - poprzez błędne przyjęcie, że istnieją przesłanki do cofnięcia uprawnień, podczas gdy orzeczenie lekarskie było niepełne i wewnętrznie sprzeczne, a w konsekwencji niewystarczające do stwierdzenia przeciwwskazań zdrowotnych,
- 3) art. 82 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy - poprzez zaniechanie skierowania strony na ponowne badanie w niezależnym podmiocie, w sytuacji gdy wynik dotychczasowego badania budził poważne wątpliwości.
Po rozpoznaniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] października 2025 r., wydaną m.in. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2025 r. utrzymało w mocy.
Kolegium powieliło argumentację przywołaną w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, a nadto zaznaczyło, że badania lekarskie, o których mowa w art. 75 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami, przeprowadzane są w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy (art. 75 ust. 5 ww. ustawy), zaś badanie ponowne przeprowadzane jest w jednostce określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ustawy, w tym w Uniwersyteckim Centrum Medycyny [...] w [...]. W rezultacie przeprowadzenia badania ponownego potwierdzono istnienie u odwołującego się przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie posiadanych kategorii prawa jazdy. Orzeczenie to ma charakter ostateczny (art. 79 ust. 4-7 ustawy).
Powołując się na ugruntowane orzecznictwo sądowoadministracyjne Kolegium wskazało, że organ prowadzący tego rodzaju postępowanie jest związany ostatecznym orzeczeniem lekarskim i nie ma prawnej możliwości weryfikacji jego treści. Zaznaczyło również, że poza kompetencjami orzekających w sprawie organów pozostaje ocena skuteczności terapii podjętej przez odwołującego po otrzymaniu negatywnego orzeczenia lekarskiego, jak również ocena jego aktualnego stanu zdrowia pod kątem istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Pismem z dnia [...] grudnia 2025 r. R. T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. zarzucając decyzji organu odwoławczego naruszenie:
- 1) przepisów prawa materialnego, tj.: art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o kierujących pojazdami - poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wskutek przyjęcia, że każde orzeczenie lekarskie stwierdzające przeciwwskazania zdrowotne automatycznie i bezwarunkowo obliguje organ do cofnięcia uprawnień, niezależnie od jego kompletności, rzetelności i aktualności, a także art. 79 ust. 4-7 ww. ustawy - poprzez jego pominięcie, skutkujące pozbawieniem skarżącego realnej ochrony prawnej w sytuacji kwestionowania prawidłowości i kompletności orzeczenia lekarskiego,
- 2) przepisów postępowania, z istotnym wpływem naruszenia na wynik sprawy, tj.: art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. - poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na treści orzeczeń lekarskich, pomimo istnienia poważnych i udokumentowanych wątpliwości co do ich rzetelności, art. 107 § 3 k.p.a. - poprzez sporządzenie uzasadnienia nieodnoszącego się merytorycznie do zarzutów strony, w szczególności do przedłożonych wyników badań, a także art. 8 § 1 k.p.a. - poprzez prowadzenie postępowania w sposób skrajnie formalistyczny, nieuwzględniający indywidualnej sytuacji skarżącego oraz rzeczywistego stanu jego zdrowia.
Podnosząc powyższe R. T. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2025 r. oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja SKO, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji, którą cofnięto skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami, wydaną na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p., zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że orzeczenia lekarskie nie podlegają weryfikacji przez organy prowadzące postępowanie administracyjne zmierzające do wydania decyzji, o której mowa w art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a u.k.p. Organy są związane takimi orzeczeniami lekarskimi i nie mają podstaw do kwestionowania okoliczności objętych tymi orzeczeniami (por. np. wyroki NSA z dnia: 25 listopada 2025 r., sygn. akt II GSK 839/22; 16 października 2013 r., sygn. akt I OSK 952/12; 22 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 840/08; 17 marca 2005 r., sygn. akt I OSK 1273/04). Zakwestionowanie orzeczenia lekarskiego możliwe jest jedynie przy zastosowaniu procedury określonej w art. 79 ust. 4 u.k.p. zgodnie z którym osoba badana lub podmiot kierujący na badania, niezgadzający się z treścią orzeczenia lekarskiego, może wystąpić z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego w jednostce określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 81 u.k.p.
Stosownie zaś do art. 79 ust. 7 u.k.p. orzeczenie lekarskie wydane po przeprowadzeniu ponownego badania lekarskiego jest ostateczne, co oznacza, że orzeczenie stanowiące podstawę do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami może być zakwestionowane wyłącznie orzeczeniem wydanym przez lekarza spełniającego przesłanki określone w art. 77 ust. 1 u.k.p., a zatem nie może być podważone przez przeprowadzenie dowodów z dokumentacji medycznej, która nie spełnia tego wymogu (por. wyrok NSA z dnia 10 lipca 2019 r., sygn. akt I OSK 2474/17).
W rozpoznawanej sprawie w stosunku do skarżącego zostało wydane przez [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy we [...] orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami, a następnie w związku z wnioskiem skarżącego o przeprowadzenie ponownego badania lekarskiego zostało wydane przez Uniwersyteckie Centrum Medycyny [...] w [...] ostateczne orzeczenie lekarskie, stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Ponieważ, jak to wskazano wyżej, organ administracji publicznej prowadzący postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami wszczęte w oparciu o orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami, nie jest władny dokonywać w toku prowadzonego postępowania weryfikacji tego orzeczenia, nie były zasadne zarzuty skargi odnoszące się do kwestionowania wydanych w stosunku do skarżącego orzeczeń. Wbrew twierdzeniom autora skargi organy - będąc związane treścią ostatecznego orzeczenia o stanie zdrowia skarżącego - nie miały możliwości orzekać wbrew treści tego dokumentu, bowiem stanowi on dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 2 k.p.a. i jest dowodem tego, co zostało w nim stwierdzone.
Tym samym zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia przepisów postępowania przez pominięcie treści innych dowodów w postaci dokumentacji medycznej, nie mogły być uwzględnione, gdyż organy nie były uprawnione do prowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność, że rzeczywisty stan zdrowia skarżącego przedstawia się odmiennie aniżeli zostało to wskazane w ostatecznym orzeczeniu lekarskim.
Wobec powyższego nie sposób zgodzić się z zarzutami skargi, zaś zaskarżona decyzja znajduje oparcie zarówno w zgromadzonym materiale dowodowym, jak i w przepisach prawa materialnego. Organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a.), a zgromadzony materiał dowodowy zbadano w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.). Na tej podstawie, zgodnie z wymogami art. 80 k.p.a., organy prawidłowo ustaliły, że w sprawie zaistniały podstawy do cofnięcia skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami z uwagi na istnienie przeciwskazań lekarskich, stwierdzonych ostatecznym orzeczeniem wydanym przez uprawniony podmiot. Ponadto uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a., bowiem w dostateczny sposób wyjaśnia tok rozumowania prowadzący do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego do ustalonej sytuacji faktycznej.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.