Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańskuz 23 września 2026 r., sygn. akt II SA/Gd 292/26

Uzasadnienie

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

Wnioskiem z 21 stycznia 2025 r. Wspólnota Mieszkaniowa A. (dalej: "Wspólnota", "Skarżąca") wystąpiła do Prezydenta Miasta Gdańska (dalej: "Prezydent", "organ pierwszej instancji") o udzielenie pozwolenia na budowę polegającą na przebudowie przegród zewnętrznych oraz remoncie budynku na działce nr [...], obręb ewidencyjny [...] w G. Pismem z 30 stycznia 2025 r. Prezydent, na podstawie art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm.) - dalej: "k.p.a.", oraz art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r., poz. 725 ze zm.) - dalej: "Prawo budowlane", wystąpił do Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku (dalej: "PWKZ") o uzgodnienie projektu architektoniczno-budowlanego pn. "Przebudowa przegród zewnętrznych budynku oraz remont budynku".

Postanowieniem z 27 lutego 2025 r. PWKZ, na podstawie art. 89 pkt 2, art. 91 ust. 4 pkt 6 i art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2024 r., poz. 1292) oraz art. 39 ust. 3 i 4 Prawa budowlanego, odmówił uzgodnienia projektu przebudowy przegród zewnętrznych budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z remontem przy ul. [...] w G. (działka nr [...], obręb [...]).

W wyniku zażalenia wniesionego na powyższe rozstrzygnięcie przez Wspólnotę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego (dalej: "MKiDN") postanowieniem z 18 września 2025 r. utrzymał je w mocy.

Decyzją z 31 października 2025 r. Prezydent, na podstawie art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego, odmówił zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia Wspólnocie pozwolenia na budowę polegającą na przebudowie przegród zewnętrznych oraz remoncie budynku mieszkalnego wielorodzinnego na terenie działki nr [...], obręb [...] przy ul. [...] w G..

W uzasadnieniu organ pierwszej instancji opisał chronologię poszczególnych czynności w sprawie wskazując następnie, że zgodnie z art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje organ administracji architektoniczno-budowlanej w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Odmowa uzgodnienia skutkuje odmową wydania pozwolenia na budowę.

W wyniku odwołania wniesionego od powyższej decyzji przez Wspólnotę Wojewoda Pomorski (dalej: "Wojewoda", "organ odwoławczy") decyzją z 23 stycznia 2026 r. utrzymał ją w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania, wskazując następnie, że sprawa dotyczy pozwolenia na przebudowę przegród zewnętrznych oraz remontu budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działce nr [...], obręb [...] przy ul. [...] w G.. Przedmiotowy budynek figuruje w Wojewódzkiej i Gminnej Ewidencji Zabytków Miasta Gdańska.

Wojewoda podał, że zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego decyzja o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego może być wydana po uprzednim uzyskaniu przez inwestora, wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów. Natomiast w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje organ administracji architektoniczno-budowlanej w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków (art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego). W takim przypadku organ właściwy do załatwienia wniosku przedstawia go wraz z całą do niego dołączoną dokumentacją wojewódzkiemu konserwatorowi zabytków do uzgodnienia. Uzgodnienie to następuje w trybie art. 106 k.p.a., a więc postanowieniem, na które inwestorowi służy zażalenie.

Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych organ odwoławczy podniósł, że przepisy prawa, a w szczególności art. 39 ust. 3 i 4 Prawa budowlanego, nie określają, w jakich przypadkach konieczne jest uzgodnienie, a w jakich się uzgodnienia takiego odmawia. Ocena ta jest pozostawiona uznaniu organu ochrony zabytków, które dysponują specjalistyczną wiedzą w tej dziedzinie, zwłaszcza, że urzędnicy tych organów posiadają wiedzę specjalistyczną i doświadczenie konserwatorskie, pozwalające na określenie charakteru zabytkowego obiektu.

Wojewoda wskazał, że pismem z 30 stycznia 2025 r. Prezydent zwrócił się do PWKZ o uzgodnienie projektu architektoniczno-budowlanego przedmiotowej inwestycji, zaś postanowieniem z 27 lutego 2025 r. PWKZ odmówił uzgodnienia projektu. Organ odwoławczy odnotował, że stanowisko PWKZ podzielił MKiDN, który postanowieniem z 18 września 2025 r. utrzymał w mocy postanowienie PWKZ. W związku ze stanowiskiem organów ochrony zabytków Prezydent odmówił udzielenia pozwolenia na budowę planowanej inwestycji.

Odnosząc się do zarzutu, że organ pierwszej instancji wydał rozstrzygnięcie przedwcześnie, przed wydaniem orzeczenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA w Warszawie") w sprawie skargi na postanowienie MKiDN z 18 września 2025 r., Wojewoda podniósł, że organ prowadzący postępowanie główne w sprawie administracyjnej, "wykonując" postanowienie, o którym mowa w art. 106 § 5 k.p.a., jest obowiązany kierować się ogólnymi zasadami k.p.a., które determinują sposób postępowania w każdej jego fazie. Zdaniem organu odwoławczego podstawowe znaczenie ma w tym kontekście wyrażona w art. 7 k.p.a. zasada prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organ podejmuje wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, uzupełniona o podstawowe reguły postępowania dowodowego. Chodzi tu zwłaszcza o art. 77 § 1 k.p.a., obligujący organ do zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.

Natomiast stanowisko innego organu, które zostało wyrażone w formie postanowienia, staje się podstawowym materiałem dowodowym w sprawie administracyjnej, czasem przesądzającym lub wręcz determinującym jej końcowe rozstrzygnięcie, stając się - gdy jest to stanowisko wiążące, jak w niniejszej sprawie - elementem podstawy prawnej tego rozstrzygnięcia.

Odwołując się do judykatury organ odwoławczy podkreślił, że nadanie uzgodnieniu prawnej formy postanowienia, na które służy zażalenie i skarga do sądu administracyjnego oraz które może być przedmiotem weryfikacji w trybach nadzwyczajnych, powoduje, że pomimo, iż postępowanie uzgodnieniowe ma charakter akcesoryjny i jest częścią szeroko rozumianego postępowania w sprawie głównej, to jego wynik jest wiążący dla organu prowadzącego postępowanie główne, w szczególności w przypadku negatywnego uzgodnienia. Weryfikacja postanowień uzgodnieniowych nie może być zatem dokonywana przez organ prowadzący postępowanie główne. Dopóki postanowienie uzgodnieniowe nie zostanie w odpowiednim trybie wyeliminowane z obrotu prawnego i w jego miejsce nie zostanie podjęte inne, organ prowadzący postępowanie ma obowiązek je uwzględnić, rozstrzygając sprawę.

Mając powyższe na względzie Wojewoda zwrócił uwagę, że postanowienie PWKZ z 27 lutego 2025 r. jest ostateczne, zatem Prezydent mógł wydać orzeczenie w sprawie pozwolenia na budowę. W ocenie organu odwoławczego nie ma konieczności czekania na wynik postępowania przed WSA w Warszawie, albowiem nawet w przypadku, gdyby sąd ten nie podzielił stanowiska MKiDN i uchylił orzeczenie tego organu, wówczas możliwe będzie wznowienie postępowania w niniejszej sprawie.

Odnosząc się do zawartego w odwołaniu żądania uchylenia postanowienia Prezydenta z 31 października 2025 r. o podjęciu z urzędu postępowania w sprawie przedmiotowego pozwolenia na budowę Wojewoda wyjaśnił, że organ odwoławczy nie ma podstaw do jego uchylenia. Zgodnie bowiem z art. 97 § 2 k.p.a., gdy ustąpią przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, o których mowa w § 1 pkt 1-4, organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony. Zdaniem organu odwoławczego utrzymanie w mocy postanowienia PWKZ z 27 lutego 2025 r. uzasadniało podjęcie zawieszonego postępowania.

W skardze na decyzję Wojewody Wspólnota, reprezentowana przez pełnomocnika będącego radcą prawnym, zarzuciła jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. 1. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez błędną odmowę zawieszenia postępowania odwoławczego, mimo że rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez WSA w Warszawie, tj. skargi na postanowienie MKiDN z 18 września 2025 r. utrzymujące w mocy odmowę uzgodnienia konserwatorskiego, a w konsekwencji:
2. a) błędne przyjęcie, że postępowanie sądowe przed WSA w Warszawie nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., podczas gdy rozstrzygnięcie tego postępowania determinuje podstawę prawną i faktyczną sprawy o pozwolenie na budowę;
3. b) pominięcie faktu, że art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. expressis verbis odnosi się do rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego zarówno przez "inny organ", jak i przez "sąd", co obejmuje sądy administracyjne;
4. c) nieuzasadnione utożsamienie "ostateczności" postanowienia konserwatorskiego w toku administracyjnym z jego "prawomocnością", podczas gdy złożenie skargi do WSA w Warszawie oznacza, że kwestia legalności odmowy uzgodnienia nie jest prawomocnie przesądzona;
5. 2. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy decyzja ta została wydana przedwcześnie, z pominięciem istotnej okoliczności faktycznej w postaci toczącego się postępowania sądowego przed WSA w Warszawie, mogącego skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego postanowienia konserwatorskiego będącego jedyną podstawą odmowy pozwolenia na budowę, a w szczególności:
6. a) nierozpoznanie istoty sprawy poprzez mechaniczne przyjęcie, że organ pierwszej instancji był zobowiązany do wydania decyzji odmownej wyłącznie na podstawie ostatecznego postanowienia konserwatorskiego, bez uwzględnienia faktu jego zaskarżenia do sądu administracyjnego;
7. b) brak oceny, czy w świetle toczącego się postępowania sądowego decyzja organu pierwszej instancji nie została wydana przedwcześnie i czy nie zachodzą przesłanki do zawieszenia postępowania;
8. 3. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego polegające na:
9. a) nieuwzględnieniu w sposób należyty faktu toczącego się postępowania sądowego przed WSA w Warszawie, o którym organ odwoławczy został poinformowany zarówno w odwołaniu z 19 listopada 2025 r., jak i wcześniej przez organ pierwszej instancji;
10. b) nieocenieniu wpływu tego postępowania na podstawę prawną wydawanej decyzji, w sytuacji, gdy uzgodnienie konserwatorskie stanowi jedyną przesłankę odmowy pozwolenia na budowę;
11. c) nierozważeniu celowości i zasadności zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego, mimo że taka możliwość wynika wprost z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.;
12. d) pominięciu w ocenie sprawy okoliczności, że Prezydent został poinformowany przez pełnomocnika Wspólnoty (e-mailem z 17 października 2025 r.) o wniesieniu skargi do WSA w Warszawie, co świadczy o tym, że organy administracji miały pełną wiedzę o toczącym się postępowaniu sądowym;
13. 4. art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania obywateli do organów państwa, polegające na wydaniu decyzji utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie, co do którego istnieje wysokie prawdopodobieństwo konieczności jego późniejszej wzruszalności w trybie nadzwyczajnym, a w szczególności:
14. a) świadome dopuszczenie do wydania rozstrzygnięcia, co do którego sam organ odwoławczy przewiduje prawdopodobieństwo konieczności jego późniejszego wzruszenia w trybie wznowienia postępowania, co wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji;
15. b) działanie nieracjonalne i nieefektywne, podważające zaufanie do administracji publicznej, poprzez wydanie decyzji w sytuacji, gdy zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia przez WSA w Warszawie byłoby rozwiązaniem prostszym, tańszym i bardziej efektywnym procesowo;
16. c) naruszenie zasady proporcjonalności i ekonomiki postępowania poprzez obciążenie Skarżącej koniecznością ewentualnego wznowienia postępowania zamiast zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia kwestii legalności postanowienia konserwatorskiego;
17. 5. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wadliwe i niepełne uzasadnienie zaskarżonej decyzji, w szczególności:
18. a) lakoniczne i pozorne odniesienie się do argumentacji odwołania dotyczącej prejudycjalnego charakteru postępowania przed WSA w Warszawie, ograniczające się do ogólnikowego stwierdzenia, że "nie ma konieczności czekania na wynik postępowania przed WSA w Warszawie", bez przeprowadzenia pogłębionej analizy prejudycjalnego charakteru tego postępowania;
19. b) brak wyjaśnienia, dlaczego organ uznał, że droga wznowienia postępowania jest wystarczającą gwarancją ochrony praw Skarżącej, podczas gdy zawieszenie postępowania byłoby rozwiązaniem prostszym i bardziej efektywnym;
20. c) nieodniesienie się merytorycznie do zarzutów odwołania dotyczących wadliwości postanowienia konserwatorskiego, które zostały podniesione w odwołaniu i stanowią przedmiot postępowania przed WSA w Warszawie;
21. d) brak analizy, czy w świetle zasady ekonomiki postępowania i zasady zaufania do organów państwa wydanie decyzji przed prawomocnym zakończeniem postępowania sądowego jest uzasadnione.

Zaskarżonej decyzji zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego, poprzez błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że organ administracji architektoniczno-budowlanej jest bezwzględnie związany postanowieniem konserwatorskim, które jest przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej i może zostać wyeliminowane z obrotu prawnego, co winno stanowić przesłankę zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia kwestii legalności tego postanowienia, a w szczególności: a) mechaniczne przyjęcie, że "ostateczność" postanowienia konserwatorskiego obliguje organ budowlany do wydania decyzji odmownej, bez uwzględnienia faktu, że postanowienie to jest przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej i może zostać wyeliminowane z obrotu prawnego; b) pominięcie okoliczności, że w przypadku uchylenia postanowienia konserwatorskiego przez WSA w Warszawie i ponownego rozpoznania sprawy przez organ konserwatorski, wynik uzgodnienia może być odmienny, co wynika z uznaniowego charakteru rozstrzygnięć konserwatorskich; c) nieuwzględnienie służebnego i warunkującego charakteru pozwolenia konserwatorskiego wobec pozwolenia na budowę, co oznacza, że wyeliminowanie negatywnego uzgodnienia z obrotu prawnego automatycznie zmienia podstawę rozstrzygnięcia w sprawie budowlanej.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty wniesiono o uchylenie w całości zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz uchylenie postanowienia Wojewody z 20 stycznia 2026 r. o odmowie zawieszenia postępowania odwoławczego. Wniesiono również o zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Wojewoda w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. ustalił i zważył, co następuje:

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Pomorskiego z 23 stycznia 2026 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z 31 października 2025 r. odmawiającą Wspólnocie Mieszkaniowej [...] w G. zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenie pozwolenia na budowę polegającą na przebudowie przegród zewnętrznych oraz remoncie budynku mieszkalnego wielorodzinnego na terenie działki nr [...], obręb [...] przy ul. [...] w G..

Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2026 r., poz. 524 ze zm.), która w art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowi, że decyzja o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego może być wydana po uprzednim uzyskaniu przez inwestora, wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów.

Zgodnie zaś z art. 39 Prawa budowlanego w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje organ administracji architektoniczno-budowlanej w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków (ust. 3). Wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 3, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych we wniosku rozwiązań projektowych (ust. 4).

W myśl natomiast art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691) jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ (§ 1). Organ, do którego zwrócono się o zajęcie stanowiska, obowiązany jest przedstawić je niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia mu żądania, chyba że przepis prawa przewiduje inny termin (§ 3). Zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie (§ 5).

W niniejszej sprawie, z uwagi na to, że budynek mieszkalny wielorodzinny położony na działce nr [...] przy ul. [...] w G. jest wpisany zarówno do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków, jak i Gminnej Ewidencji Zabytków Miasta Gdańska, Prezydent, na podstawie art. 106 k.p.a. oraz art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego, wystąpił do Pomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Gdańsku o uzgodnienie projektu architektoniczno-budowlanego pn. "Przebudowa przegród zewnętrznych budynku oraz remont budynku".

Postanowieniem z 27 lutego 2025 r. PWKZ, na podstawie art. 89 pkt 2, art. 91 ust. 4 pkt 6 i art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2024 r., poz. 1292 ze zm.) oraz art. 39 ust. 3 i 4 Prawa budowlanego, odmówił uzgodnienia projektu przebudowy przegród zewnętrznych budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z remontem, przy ul. [...] w G. (działka nr [...], obręb [...]). W wyniku zażalenia wniesionego na to rozstrzygnięcie przez Wspólnotę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego postanowieniem z 18 września 2025 r. utrzymał je w mocy.

Mając powyższe na uwadze Prezydent decyzją z 31 października 2025 r. odmówił Wspólnocie zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla planowanej inwestycji, zaś Wojewoda decyzją z 23 stycznia 2026 r. rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy.

Jednakże, co jest Sądowi wiadome z urzędu, już po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie (co miało miejsce 5 marca 2026 r.), wyrokiem z 17 czerwca 2026 r. sygn. akt

VII SA/Wa 2719/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie MKiDN z 18 września 2025 r. oraz poprzedzające je postanowienie PWKZ z 27 lutego 2025 r. o odmowie uzgodnienia projektu przebudowy przegród zewnętrznych budynku wraz z remontem budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w G.. W konsekwencji tego wyroku (który jest prawomocny) ustał byt prawny aktu, od którego organy architektoniczno-budowlane w niniejszej sprawie uzależniły rozpoznanie wniosku Skarżącej z 21 stycznia 2025 r.

Jak już wyżej wskazano - uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie Sąd uchyla tę decyzję lub to postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a.).

Przyczyny wznowienia postępowania, dające w myśl przywołanego wyżej art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. podstawę do uchylenia decyzji w postępowaniu sądowym, zostały wymienione w art. 145, art. 145a, art. 145aa i art. 145b k.p.a. W piśmiennictwie wskazuje się, że sąd administracyjny jest obowiązany uchylić decyzję lub postanowienie w razie wystąpienia jednej z przesłanek wymienionych w powyższych przepisach, chyba że zachodzi przynajmniej jedna z wymienionych w art. 146 § 1 lub 2 k.p.a. negatywnych przesłanek uchylenia decyzji w wyniku wznowienia (tak: H. Knysiak-Sudyka [w:] Skarga i skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Komentarz. Orzecznictwo, wyd. VI, Warszawa 2026).

W myśl art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu.

Skoro w następstwie wyroku WSA w Warszawie z 17 czerwca 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 2719/25 z obrotu prawnego zostało prawomocnie wyeliminowane postanowienie PWKZ z 27 lutego 2025 r., to w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której decyzja Prezydenta z 31 października 2025 r. została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, co z kolei stanowi przyczynę wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a.) obligującą sąd administracyjny do uchylenia wydanych w sprawie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 135 P.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze przedwczesne byłoby merytoryczne orzekanie przez Sąd, gdyż sprawa powinna zostać najpierw rozstrzygnięta przez organy administracji architektoniczno-budowlanej na podstawie nowego, ostatecznego postanowienia organu ochrony zabytków w przedmiocie uzgodnienia projektu architektoniczno-budowlanego.

Biorąc pod uwagę przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w G., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 135 P.p.s.a., uchylił zarówno zaskarżoną, jak i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2026 r., poz. 118), zasądzając od Wojewody na rzecz Skarżącej kwotę 1.460 zł, na którą składa się uiszczony wpis sądowy od skargi (500 zł) i wynagrodzenie pełnomocnika (960 zł). Przyznając pełnomocnikowi Skarżącej wynagrodzenie w podwójnej wysokości Sąd uwzględnił zarówno charakter niniejszej sprawy, jak i nakład pracy pełnomocnika, w tym m.in. stawiennictwo na rozprawie.[pic]