Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją DIAS we Wrocławiu (dalej DIAS, organ II instancji) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Celno-Skarbowego we Wrocławiu (dalej NDUCS) z 30.09.2025 r., nr 458000-CKK-42[1],5001.23.2024.109, UNP: 458000-25-209938 orzekającą o odpowiedzialności podatkowej płatnika E. sp. z o.o. w W. (dalej Strona, Skarżąca) z tytułu niepobranego zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od dochodów (przychodów) osiągniętych przez jedynego udziałowca Spółki, tj. F. s.a.r.l. (dalej Udziałowiec, F.) z siedzibą w L. z tytułu wypłaconej na jego rzecz dywidendy we wrześniu i grudniu 2020 r.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że Strona, jako płatnik zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych od dochodów (przychodów) osiągniętych przez podatników niemających siedziby lub zarządu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pomimo że była do tego zobowiązana, nie pobrała i nie odprowadziła do urzędu skarbowego podatku od wypłaconej jedynemu właścicielowi, zaliczki na poczet przewidywanej dywidendy za 2020 r. w wysokości 1 132 946,66 zł oraz w dniu 18.12.2020 r. dywidendy (z kapitału zapasowego) w wysokości 867 053,34 zł.
Organ pierwszej instancji nie podzielił stanowiska Spółki w przedmiocie prawa do zastosowania zwolnienia z opodatkowania wypłaty dywidendy, ponieważ stwierdził zaistnienie w stanie faktycznym sprawy negatywnej przesłanki z art. 22c ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1406 ze zm., dalej "u.p.d.o.p.").Tym samym skorzystanie ze zwolnienia z podatku od dywidendy na podstawie art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. byłoby sprzeczne z celem tych przepisów, a stworzona struktura, w której funkcjonuje Strona, ma charakter sztuczny.
W odwołaniu od tej decyzji Strona zarzuciła:
- 1. rażące naruszenie art. 22c ust. 1 i 2 u.p.d.o.p. oraz w konsekwencji art. 22 ust. 1, ust. 4, art. 26 ust. 1 i ust. 3 oraz art. 26a ust. 1 u.p.d.o.p. przez zastosowanie klauzuli nadużycia prawa w sytuacji, w której w stanie faktycznym rozstrzyganej sprawy klauzula ta nie mogła zostać nawet potencjalnie zastosowana, z uwagi na fakt, iż jedyny udziałowiec Skarżącej ma rezydencję podatkową w Państwie założycielu Unii Europejskiej, zaś właściciele udziałów tegoż udziałowca to osoby fizyczne posiadające rezydencję podatkową w Polsce, co sprawia, że jakiekolwiek nadużycie prawa z art. 22c u.p.d.o.p. jest fizycznie niemożliwe;
- 2. naruszenie art. 193 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm., dalej też "O.p") w związku z art. 193 § 5 O.p., a w konsekwencji naruszenie również art. 181 O.p. oraz art. 191 O.p., przez wydanie rozstrzygnięcia stojącego w sprzeczności ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, a w szczególności z księgami podatkowymi, których szczególna moc dowodowa nie została obalona;
- 3. naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych oraz zasady ochrony uzasadnionych oczekiwań wywodzonej z art. 121 § 1 O.p. w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. przez odmienną, w niniejszej sprawie, ocenę tego samego stanu faktycznego, który był już przedmiotem oceny niniejszego organu co najmniej pięciokrotnie;
- 4. naruszenie art. 120 O.p. oraz art. 121 § 1 O.p. przez nadużycie prawa przez organ podatkowy objawiające się podejmowaniem wszelkich działań w celu wydania niekorzystnego dla Skarżącej rozstrzygnięcia za wszelką cenę, pomimo iż podejmowane działania nie mają żadnych podstaw prawnych;
- 5. naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 O.p. oraz art, 210 § 4 O.p. przez:
- a. brak wykazania podstaw do zastosowania w sprawie klauzuli w sytuacji, w której Skarżąca w toku postępowania wielokrotnie wskazywała, iż nie jest to możliwe z uwagi na rezydencję podatkową jedynego udziałowca spółki oraz właścicieli jego udziałów, co jednoznacznie potwierdza doktryna,
- b. brak wskazania korzyści podatkowej, która miałaby wynikać z utworzenia rzekomej struktury,
- c. brak przeprowadzenia badania możliwości zastosowania klauzuli z art. 22c u.p.d.o.p. do danego stanu faktycznego,
- d. brak wskazania, dlaczego ta sama struktura właścicielska w co najmniej pięciu innych rozstrzygnięciach organów podatkowych (w tym nawet w niniejszej sprawie) jej dotyczących nie budziła żadnych wątpliwości, zaś nagle, po "odpadnięciu" dotychczasowej podstawy prowadzenia postępowania wskutek interpretacji ogólnej Ministra Finansów, wątpliwości takie zaczęła budzić,
- e. brak wskazania, w jaki sposób struktura właścicielska, która nie wychodzi poza struktury Unii Europejskiej, może przyczyniać się do nadużycia prawa i jakichkolwiek korzyści podatkowych.
Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji DIAS wskazał, że w treści o wysokości przychodu (dochodu) uzyskanego przez podatników podatku dochodowego od osób prawnych niemających siedziby lub zarządu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, Strona wykazała dochód w wysokości 2 000 000,00 zł, uzyskany przez Udziałowca, z tytułu wypłaconej na jego rzecz dywidendy, który był zwolniony z opodatkowania. Zastosowane w 2020 r. zwolnienie w stosunku do kwot dywidend wypłaconych Udziałowcowi związane było z łącznym spełnieniem warunków, o których mowa w art. 22 ust. 4-4a u.p.d.o.p.
Dalej DIAS przytoczył przepisy u.p.d.o.p. dotyczące opodatkowania dywidend wypłacanych podmiotom zagranicznym, jak również zasady ich zwalniania z opodatkowania. Uznał, że spełnione zostały formalne warunki, aby przychody z wypłaconej przez Spółkę dywidendy korzystały z określonego w nim zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych.
Podkreślił jednak, że wszystkie te okoliczności, które mogą wyłączyć możliwość skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania od całości swoich dochodów, określonego w art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. mogą być jednak ewentualnie badane i oceniane przez pryzmat art. 22c u.p.d.o.p. (tzw. małej klauzuli antyabuzywnej, mogącej być podstawą odmowy prawa do zwolnienia).
Stosownie, bowiem do art. 22c ust. 1 u.p.d.o.p. przepisów art. 20 ust. 3, art. 21 ust. 3 oraz art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. nie stosuje się, jeżeli skorzystanie ze zwolnienia określonego w tych przepisach było:
- 1. sprzeczne w danych okolicznościach z przedmiotem lub celem tych przepisów (przesłanka sprzeczności);
- 2. głównym lub jednym z głównych celów dokonania transakcji lub innej czynności albo wielu transakcji lub innych czynności (przesłanka intencji), a sposób działania był sztuczny (przesłanka sztuczności).
Na potrzeby ust. 1 sposób działania nie jest sztuczny, jeżeli na podstawie istniejących okoliczności należy przyjąć, że podmiot działający rozsądnie i kierujący się zgodnymi z prawem celami zastosowałby ten sposób działania w dominującej mierze z uzasadnionych przyczyn ekonomicznych.
Dalej DIAS wskazał, że
- - Uchwałą nr 1 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Strony z 16.09.2020 r. wyrażono zgodę na wypłatę na rzecz jedynego wspólnika – F. środków skumulowanych na kapitale zapasowym Spółki w kwocie 867 053,34 zł,
- - Uchwałą nr 2 Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników Strony z 16.09.2020 r. wyrażono zgodę na wypłatę na rzecz jedynego wspólnika – F. zaliczki na poczet przewidywanej dywidendy za 2020 r. na zasadach i w wysokości przewidzianej w art. 194 i 195 Kodeksu spółek handlowych, tj. maksymalnie w wysokości połowy zysku osiągniętego od końca poprzedniego roku obrotowego pomniejszonego o niepokryte straty i udziały własne, tj. w kwocie 1132 946,66 zł.
- - na podstawie potwierdzenia przelewu wystawionego przez bank [...] ustalono, że 25.09.2020 r. Strona dokonała przelewu zagranicznego w kwocie 1 132 946,66 zł na rzecz F. z tytułu zaliczki na poczet dywidendy 2020 r.,
- - na podstawie potwierdzenia przelewu wystawionego przez bank [...] ustalono, że 18.12.2020 r. Strona dokonała przelewu zagranicznego w kwocie 867 053,34 zł na rzecz F. z tytułu wypłaty z kapitału zapasowego,
- - certyfikat rezydencji podatkowej z 10.09.2020 r. potwierdza nadanie F. przez administrację podatkową L. statusu podmiotu zarejestrowanego od 20.12.2018 r. o numerze identyfikacji podatkowej[...],
- - Odpis Rejestru Handlowego i Spółek (RCS) potwierdza, że F. została zarejestrowana 3.01.2019 r. pod numerem [...] z siedzibą w L., [...]. Przedmiotem działalności tej spółki są wszelkie operacje dotyczące, bezpośrednio lub pośrednio, udziału w jakiejkolwiek formie we wszelkiego rodzaju przedsiębiorstwach, jak też administrowania, zarządzania, kontrolowania oraz rozwoju takich form udziału. W szczególności może używać swe fundusze do tworzenia, zarządzania, zagospodarowania oraz likwidacji portfela składającego się z wszelkiego rodzaju akcji i patentów o dowolnym pochodzeniu, uczestniczyć w tworzeniu, rozwoju i kontrolowaniu wszelkich przedsiębiorstw, nabywać na drodze wkładów, subskrypcji, stałych udziałów lub opcjonalnych zakupów w każdy inny sposób, wszelkich udziałów lub patentów, ich zastosowania na drodze sprzedaży, cesji, wymiany lub w inny sposób, spowodowania zagospodarowania działań i patentów, zawierania umów pomiędzy innymi spółkami, którymi spółka jest zainteresowana na drodze konkursów, pożyczek, zaliczek lub rękojmi. Może zaciągać pożyczki w dowolnej formie. Może ona, na drodze prywatnych lokat, przystępować do emisji udziałów, obligacji oraz innych akcji o charakterze przedstawicielskim odnośnie podatków i/lub wierzytelności. Może prowadzić wszelkie operacje handlowe, przemysłowe lub finansowe, jak też przeniesienie własności nieruchomości lub ruchomości, które uzna za użyteczne dla realizacji przedmiotu swej działalności. Wspólnikami spółki F. w dniu jej założenia byli M.B., F.O. oraz B. sp. z o.o., a obecnie wspólnikami są: M.B., F.O. i Ł.U.
F. została założona w L. w 2018 r. Jej udziałowcami początkowo byli M.B i F.O. W 2020 r. do wszedł do niej Ł.U. Strona ta obsługiwana jest przez profesjonalny podmiot C. s.a.r.l., który m.in:
- 1. wyznaczył i wydelegował do F. osoby, pełniące funkcje dyrektorów P.A, R.B. (profesjonaliści w prowadzeniu działalności zarządczej),
- 2. udostępnił podmiotowi F. lokal, zawierając stosowaną umowę domicylu pod adresem [...],
- 3. udostępnił personel w postaci sekretariatu oraz pomoc techniczną niezbędną do prowadzenia działalności F. (odbiór i wysyłka korespondencji, prowadzenie akt, przyjmowanie telefonów, faxu, e-maili;),
- 4. zapewnił obsługę księgową, biegłego rewidenta.
Według treści umowy najmu biura położonego w L. pod adresem rejestracyjnym C.G., podmiot wykonujący usługę najmu zobowiązał się m.in. zapewnić adres siedziby spółki, mandaty 2 dyrektorów, mandat biegłego rewidenta oraz usługi księgowe w cenie 3 500,00 EUR rocznie (ok. 291,00 EUR miesięcznie). W umowie nie ma mowy o wynajmie powierzchni biurowej, wyposażeniu biura, zasadach korzystania z części wspólnych w budynku. F. ponosi jedynie koszty wynajmu adresu rejestracyjnego, a jednocześnie nie posiada żadnego tytułu prawnego do jakiejkolwiek powierzchni biurowej w L. Podmiot ten nie posiada więc biura w sensie materialnym i fizycznie nie prowadzi działalności pod adresem rejestrowym.
Do reprezentowania F. wymagany jest łączny podpis dwóch członków zarządu klasy A (są to udziałowcy F.) oraz jednego podpisu członka zarządu klasy B. W skład dyrektorów zarządzających wchodzą:
- 1. Dyrektorzy klasy A: M.B. oraz F.O.,
- 2. Dyrektorzy klasy B: A.P. oraz B.R..
A.P.oraz B.R. to rezydenci L., osoby pełniące te funkcje wyłącznie w sposób usługowy, które (oprócz pełnienia funkcji dyrektorów klasy B) pełnią również równolegle funkcje dyrektorskie w ponad 15 spółkach niepowiązanych z podatnikiem. Większość z tych podmiotów swoją siedzibę ma pod tym samym adresem.
Równocześnie, zgodnie z danymi zawartymi w sprawozdaniach finansowych za lata 2019-2021 F., struktura kosztów i faktycznie ponoszonych wydatków czyli koszty prowadzenia F. (w tym koszt umowy najmu biura) były relatywnie niskie biorąc pod uwagę zakres prowadzonej działalności.
Zgodnie z danymi zawartymi w sprawozdaniu finansowym F. za 2020 r. podmiot ten nie poniósł żadnych kosztów związanych z zatrudnieniem pracowników. Tym samym wynagrodzenie dyrektorów (podobnie jak większość kosztów prowadzenia działalności gospodarczej) mieściły się w pozycji pozostałe koszty zewnętrze, które w 2020 r. wynosiły 3 104,06 EUR miesięcznie. Średnie miesięczne opłaty na rzecz ww. dyrektorów były, więc relatywnie niskie, jako wynagrodzenie osób faktycznie zarządzających aktywami rzędu 4,6 miliona EUR. Na tej podstawie zasadnym jest stwierdzenie, że członkowie zarządu F. nie otrzymują wynagrodzenia adekwatnego do ponoszonego przez nich ryzyka w zakresie decyzyjności, co do przeznaczenia otrzymanych środków. W momencie założenia F. (20.12.2018 r.) jej kapitał zakładowy wynosił 30 000,00 EUR. Był on kilkakrotnie podnoszony, by 21.12.2021 r. osiągnąć wysokość 37 920,00 EUR. Kapitał zakładowy wynoszący odpowiednio 6,29 %, 1,87 % i 1,97 % jest nieproporcjonalnie niski w stosunku do wysokości posiadanych udziałów w jednostkach powiązanych. To z kolei świadczy o wysokim uzależnieniu spółki od wypłacalności jednostek powiązanych, w konsekwencji brak własnych źródeł finansowania w przypadku braku zysków/dywidend od podmiotów powiązanych.
Według oświadczenia przedstawicieli F., co do zasady, wszystkie osiągane przez spółkę dochody podlegają opodatkowaniu. Strona jest rezydentem podatkowym L. i tam posiada nieograniczony obowiązek podatkowy od całości swoich zysków. Sumaryczna/efektywna stawka podatku w tym przypadku to 24,94%. Na stawkę tą składają się 17% podatku dochodowego od osób prawnych, nakładana na kwotę podatku dochodowego od osób prawnych danina solidarnościowa w wysokości 7 % oraz podatek gminny od działalności gospodarczej o stawce 6,75%. Dodatkowo spółka uiszcza również podatek od majątku o stawce 0,5% wartości jednostkowej podatnika. Jednak wyjątkiem od tej zasady jest opodatkowanie dywidend i zysków kapitałowych, które uzyskiwane z podmiotu zależnego w rozumieniu artykułu 2 Dyrektywy Rady 2011/96/UE z dnia 30 listopada 2011 r., są zwolnione z luksemburskiego podatku dochodowego od osób prawnych i miejskiego podatku od działalności gospodarczej.
Dalej, DIAS dokonał analizy historycznych zmian udziałowców i składów zarządu Strony i powiązanych spółek E. sp. z o.o., C. sp. z o.o., D. sp. z o.o., B. sp. z o.o. Podkreślił, że przed przekazaniem udziałów wspólnikami poszczególnych spółek były osoby fizyczne (obecnie są wspólnikami F.), które nadal albo pozostają w zarządach, albo jako prokurenci poszczególnych spółek. Powyższe oznacza, że pomimo formalnej zmiany struktury właścicielskiej, faktyczna kontrola nad spółkami pozostała w rękach tych samych podmiotów. Zmiana powoduje wyłącznie korzyść podatkową bez zmiany w rzeczywistym funkcjonowaniu grupy. Nowy udziałowiec nie prowadzi działalności gospodarczej poza posiadaniem udziałów. Tożsamość decydentów zarządzających podmiotami uczestniczącymi w zidentyfikowanej strukturze, nieposiadającej ekonomicznego uzasadnienia, świadczy z kolei o świadomości płatnika, co do okoliczności skutkujących obowiązkiem odmowy zastosowania zwolnienia. Wskazał, że:
- 1. Skarżąca 17.12.2021 r. wypłaciła dywidendę w wysokości 2 788 690,58 zł, po wypłaceniu, której posiadała saldo ujemne na swoim rachunku bankowym;
- 2. 24.12.2021 r. na rachunek bankowy wpłynęła pożyczka w wysokości 2 000 000,00 zł udzielona przez F., która została udzielona 7 dni po wypłacie dywidendy;
- 3. W 2022 r. nastąpiła spłata ww. pożyczki (wraz z odsetkami) w wysokości 3 000 000,00 zł. Zgodnie z postanowieniami ww. umowy pożyczki została ona zaciągnięta na "(...) rozwój działalności gospodarczej Pożyczkobiorcy"
Na tej podstawie DIAS we Wrocławiu uznał, że co najmniej jednym z celów tych czynności było uwiarygodnienie nieuzasadnionej w rzeczywistości ekonomicznej działalności luksemburskiego podmiotu, jako spółki zarządzającej funduszami i udzielającej pożyczek. W jego ocenie łączne spełnienie wszystkich warunków wskazanych w art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. pozostaje bez znaczenia wobec wypełnienia hipotezy normy przepisu art. 22c ust. 1 u.p.d.o.p.
Dalej Organ II instancji wskazał, że regulacje art. 22 ust. 4-4d i art. 22c u.p.d.o.p. stanowią implementację postanowień Dyrektywy Rady 2011/96/UE z dnia 30 listopada 2011 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania mającego zastosowanie w przypadku spółek dominujących i spółek zależnych różnych państw członkowskich (Dz. U. UE. L. z 2011 r. Nr 345, str. 8 ze zm. dalej Dyrektywa).
W ocenie DIAS, zastosowanie stawki podatku wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania albo niepobranie podatku zgodnie z taką umową, jest możliwe pod warunkiem udokumentowania siedziby podatnika dla celów podatkowych uzyskanym od podatnika certyfikatem rezydencji. Przy weryfikacji warunków zastosowania stawki podatku innej niż określona w art. 21 ust. 1 lub art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p., zwolnienia lub warunków niepobrania podatku, wynikających z przepisów szczególnych lub umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, płatnik jest obowiązany do dochowania należytej staranności. Przy ocenie dochowania należytej staranności uwzględnia się charakter oraz skalę działalności prowadzonej przez płatnika.
Oceniając sztuczność transakcji DIAS wskazał, że Strona nie posiadała własnych środków finansowych, a mimo to wypłaciła dywidendy, powodując debet na rachunku bankowym, co z kolei spowodowało obciążenie jej kosztami związanymi z zapłatą odsetek. Ledwie po 7 dniach od wypłaty dywidendy Strona zaciąga, bez sprecyzowanego celu, pożyczkę od swojego jedynego udziałowca, któremu chwilę wcześniej wypłaciła dywidendę. Pożyczka ta zostaje szybko spłacona. Ciąg zdarzeń jest nieuzasadniony ekonomicznie. Dywidenda bowiem, która powinna być neutralna w kosztach, zostaje zamieniona na pożyczkę, a odsetki od tej pożyczki stają się kosztem uzyskania przychodu w polskiej Spółce, obniżając jej podatek dochodowy od osób prawnych.
Nadto w sprawie nie stwierdzono żadnych wymiernych korzyści ekonomicznych dla Spółki, jakie miałaby w rzeczywistości odnieść z tytułu dokonanych czynności, których jedynym celem było skorzystanie ze zwolnienia, o którym stanowi art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p.
Organ podkreślił, że celem Dyrektywy jest zwolnienie dywidend i innych zysków podzielonych wypłacanych przez spółki zależne ich spółkom dominującym z podatku potrącanego u źródła dochodu oraz wyeliminowanie podwójnego opodatkowania takiego dochodu na poziomie spółki dominującej. Dotyczy więc zwolnienia dywidendy i zysków podzielonych wypłacanych przez spółki zależne spółkom dominującym na poziomie spółki dominującej. Nieuprawnionym jest rozszerzanie tego celu również na poziom zysku osiągniętego przez spółkę zależną. Nieuzasadnione jest, więc stanowisko, że sam fakt opodatkowania przez Spółkę osiągniętego zysku pozwalałby na zwolnienie z opodatkowania późniejszej wypłaty zysku np. w formie dywidendy. Tym samym, w stanie faktycznym i prawnym sprawy, wbrew stanowisku Skarżącej, w wyniku zastosowania stwierdzonej sztucznej (nieuzasadnionej ekonomicznie) konstrukcji, korzyść podatkowa występuje.
Odnosząc się do treści odwołania DIAS wskazał, że gdyby Strona w Polsce wypłacała dywidendę osobom fizycznym, to podlegałaby wówczas opodatkowaniu na poziomie zysku oraz z tytułu wypłaconej dywidendy. Jednocześnie ww. osoby fizyczne zobowiązane byłyby do opodatkowania wypłaconej takiej dywidendy podatkiem dochodowym od osób fizycznych (co nie dotyczy już bezpośrednio samej Spółki). Skoro jednak w ten mechanizm zostaje włączone pośrednictwo innego podmiotu, tu zagranicznego (luksemburskiego), którego funkcjonowanie ma charakter nieuzasadniony ekonomicznie, to w konsekwencji Strona w ogóle nie płaci podatku od dywidendy. I to właśnie jest ta korzyść podatkowa, której istnieniu w zawisłej sprawie zaprzecza Strona.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżąca podtrzymała i powtórzyła zarzuty odwołania.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to zastrzeżenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
- 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
- 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Spór w przedmiotowej sprawie dotyczy możliwości zastosowania w sprawie klauzuli, o której stanowi art. 22c u.p.d.o.p., jako podstawy prawnej pozwalającej na zakwestionowanie uprawnienia do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych dywidendy wypłaconej we wrześniu 2020 r. (zaliczka) oraz grudniu 2020 r. przez Skarżącą na rzecz jedynego właściciela, tj. F. W pierwszej kolejności wskazać jednak należy, że sąd dopatrzył się innej niż podnoszone w skardze wadliwości zaskarżonej decyzji skutkującej koniecznością jej uchylenia. Decyzje organów obu instancji mianowicie zostały wydane w oparciu o niepełną podstawę prawną. Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, jak i decyzji jej poprzedzającej zostały one wydane w oparciu o przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Tymczasem w sprawie, wobec występowania spółki [...], zastosowanie będą miały również przepisy Konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Wielkim Księstwem Luksemburga w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku, sporządzonej w Luksemburgu dnia 14 czerwca 1995 r. (Dz. U. z 1996 r. Nr 110, poz. 527 z późn. zm. dalej Konwencja).
Zgodnie bowiem z art. 1 Konwencja dotyczy osób, które mają miejsce zamieszkania lub siedzibę w jednym lub w obu Umawiających się Państwach, zaś zgodnie z art. 2 ust 1 lit. a 1 "Do aktualnie istniejących podatków, których dotyczy Konwencja, należą w szczególności: w Polsce:
- 1) podatek dochodowy od osób prawnych;"
Opodatkowanie dywidend reguluje artykuł 10 Konwencji. Zgodnie z nim: "1. Dywidendy wypłacane przez spółkę mającą siedzibę w Umawiającym się Państwie osobie mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie mogą być opodatkowane w tym drugim Państwie.
2. Jednakże dywidendy takie mogą być opodatkowane także w Umawiającym się Państwie, w którym spółka wypłacająca dywidendy ma swoją siedzibę, i zgodnie z prawem tego Państwa, ale jeżeli właściciel dywidend ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w drugim Umawiającym się Państwie, to podatek tak ustalony nie może przekroczyć:
a. 0 procent kwoty dywidend brutto, jeżeli właścicielem jest spółka (inna niż spółka osobowa), której bezpośredni udział w kapitale spółki wypłacającej dywidendy wynosi co najmniej 10 procent i posiadała ona ten udział przez nieprzerwany 24 miesięczny okres poprzedzający dzień wypłaty dywidend;"
W wypadku skarżącej warunek z punktu a został spełniony. Wobec czego podatek pobrany od dywidendy nie może przekroczyć stawki 0%. Organy przepisu tego nie zastosowały, co potwierdził pełnomocnik na rozprawie. Nie uzasadniły też w żaden sposób pominięcia tych przepisów. Już tylko to uchybienie stanowiłoby podstawę do wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu. Stanowi, bowiem pominięcie przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie. Samo odwołanie się do przepisu art. 22c ust 1 u.p.d.o.p. i Dyrektywy nie stanowi podstawy do pomijania umowy dwustronnej. W tym wypadku mamy do czynienia z odmiennymi (rozłącznymi) podstawami prawnymi gwarantującymi określone traktowanie podatkowe, tj. postanowieniami ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych inkorporyjącymi zwolnienie partycypacyjne oraz postanowieniami umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Art. 7 ust. 2 Dyrektywy stanowi bowiem expressis verbis że nie wpływa ona na stosowanie przepisów krajowych lub postanowień umownych mających na celu unikanie lub zmniejszenie podwójnego opodatkowania dywidend. Istotne jest również to, że w momencie wprowadzenia ogólnej klauzuli antyabuzywnej do Dyrektywy powyższy przepis nie uległ zmianie.
Niezależnie zaś od powyższego, co do istoty sporu, również należy przyznać rację skarżącej.
Zgodnie z art. 3 ust. 2 u.p.d.o.p., podatnicy, jeżeli nie mają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej siedziby lub zarządu, podlegają obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów, które osiągają na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W myśl art. 3 ust. 3 pkt 5 u.p.d.o.p. za dochody (przychody) osiągane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podatników, o których mowa w ust. 2, uważa się w szczególności dochody (przychody) z tytułu należności regulowanych, w tym stawianych do dyspozycji, wypłacanych lub potrącanych, przez osoby fizyczne, osoby prawne albo jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, mające miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, niezależnie od miejsca zawarcia umowy i wykonania świadczenia. Za dochody (przychody), o których mowa w ust. 3 pkt 5, uważa się przychody wymienione w art. 21 ust. 1 i art. 22 ust. 1, jeżeli nie stanowią dochodów (przychodów), o których mowa w ust. 3 pkt 1-4 (art. 3 ust. 5 u.p.d.o.p.).
Stosownie do art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.d.o.p. za przychody z zysków kapitałowych uważa się przychody z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4b, stanowiące przychody faktycznie uzyskane z tego udziału, w tym dywidendy, nadwyżki bilansowe w spółdzielniach oraz otrzymane przez uczestników funduszy inwestycyjnych lub instytucji wspólnego inwestowania dochody tego funduszu lub tej instytucji, w przypadku gdy statut przewiduje wypłacanie tych dochodów bez odkupywania jednostek uczestnictwa albo wykupywania certyfikatów inwestycyjnych.
Zgodnie z art. 22 ust. 1 u.p.d.o.p. podatek dochodowy od określonych w art. 7b ust. 1 pkt 1 przychodów z dywidend oraz innych przychodów (dochodów) z tytułu udziału w zyskach osób prawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ustala się w wysokości 19% uzyskanego przychodu (dochodu).
Wyjątek od ww. regulacji został wyrażony w postanowieniach art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. Zgodnie z tym przepisem zwalnia się od podatku dochodowego przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, o których mowa w art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. a, f oraz j, z wyjątkiem dochodów uzyskiwanych przez komplementariusza z tytułu udziału w zyskach spółki, o której mowa wart. 1 ust. 3 pkt 1, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:
- 1. wypłacającym dywidendę oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest spółka mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
- 2. uzyskującym dochody (przychody) z dywidend oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, o których mowa w pkt 1, jest spółka podlegająca w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania;
- 3. spółka, o której mowa w pkt 2, posiada bezpośrednio niemniej niż 10% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 1;
- 4. spółka, o której mowa w pkt 2, nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania.
Stosownie do art. 22 ust. 4a u.p.d.o.p. zwolnienie, o którym mowa w ust. 4, ma zastosowanie w przypadku, kiedy spółka uzyskująca dochody (przychody) z dywidend oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada udziały (akcje) w spółce wypłacającej te należności w wysokości, o której mowa w ust. 4 pkt 3, nieprzerwanie przez okres dwóch lat.
W myśl natomiast art. 22 ust. 4b u.p.d.o.p. zwolnienie to ma również zastosowanie w przypadku, gdy okres dwóch lat nieprzerwanego posiadania udziałów (akcji), w wysokości określonej w ust. 4 pkt 3, przez spółkę uzyskującą dochody (przychody) z tytułu udziału w zysku osoby prawnej mającej siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, upływa po dniu uzyskania tych dochodów (przychodów). W przypadku niedotrzymania warunku posiadania udziałów (akcji), w wysokości określonej w ust. 4 pkt 3, nieprzerwanie przez okres dwóch lat spółka, o której mowa w ust. 4 pkt 2, jest obowiązana do zapłaty podatku, wraz z odsetkami za zwłokę, od dochodów (przychodów) określonych w ust. 1 w wysokości 19% dochodów (przychodów) do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym utraciła prawo do zwolnienia. Odsetki nalicza się od następnego dnia po dniu, w którym po raz pierwszy skorzystała ze zwolnienia.
Jak stanowi art. 22 ust. 4d u.p.d.o.p., zwolnienie, o którym mowa w ust. 4, stosuje się:
- 1. jeżeli posiadanie udziałów (akcji), o którym mowa w ust. 4 pkt 3, wynika z tytułu własności;
- 2. w odniesieniu do dochodów uzyskanych z udziałów (akcji) posiadanych na podstawie tytułu:
- a. własności,
- b. innego niż własność, pod warunkiem że te dochody (przychody) korzystałyby ze zwolnienia, gdyby posiadanie tych udziałów (akcji) nie zostało przeniesione.
Warunkiem zwolnienia od podatku dochodu z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest, więc spełnienie przez uzyskującego dywidendę jednocześnie wszystkich przesłanek, o których mowa w art. 22 ust. 4-4d u.p.d.o.p.
Zgodnie z art. 22b u.p.d.o.p. zwolnienia i odliczenia wynikające z przepisów art. 20-22 stosuje się pod warunkiem istnienia podstawy prawnej wynikającej z umowy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania lub innej ratyfikowanej umowy międzynarodowej, której stroną jest Rzeczpospolita Polska, do uzyskania przez organ podatkowy informacji podatkowych od organu podatkowego innego niż Rzeczpospolita Polska państwa, w którym podatnik ma swoją siedzibę lub w którym dochód został uzyskany.
DIAS przyznał w zaskarżonej decyzji, iż formalne warunki do zastosowania zwolnienia zostały spełnione. Kwestia ta nie jest na obecnym etapie sporna. Organy obu instancji uznały natomiast, że w sprawie ma zastosowanie tak zwana klauzula antyabuzywna, ponieważ sposób działania skarżącej jest sztuczny. Sztuczności tej organy dopatrywały się w holdingowym charakterze udziałowca spółki.
Stosownie bowiem do art. 22c ust. 1 u.p.d.o.p. przepisów art. 20 ust. 3, art. 21 ust. 3 oraz art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. nie stosuje się, jeżeli skorzystanie ze zwolnienia określonego w tych przepisach było:
- 1. sprzeczne w danych okolicznościach z przedmiotem lub celem tych przepisów (przesłanka sprzeczności);
- 2. głównym lub jednym z głównych celów dokonania transakcji lub innej czynności albo wielu transakcji lub innych czynności (przesłanka intencji), a sposób działania był sztuczny (przesłanka sztuczności).
Określone w art. 22 ust 4 u.p.d.o.p. zwolnienie od podatku dochodowego, m.in. dywidend przekazywanych pomiędzy spółkami (przez spółkę z siedzibą w Polsce innej spółce mającej siedzibę w Polsce lub innym kraju Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego) stanowi implementację na gruncie przepisów prawa krajowego rozwiązań prawnych ustanowionych we wspomnianej już dyrektywie 2011/96/UE.
Powody i cele przyjęcia takich rozwiązań zostały szczegółowo wyłuszczone w przepisach wstępnych (preambule) zamieszczonych w tejże dyrektywie, bez konieczności ich przytaczania.
Zrekapitulowania tychże powodów i celów dokonano również w interpretacji ogólnej Ministra Finansów z dnia 15 listopada 2024 r. dotyczącej niektórych warunków stosowania zwolnienia określonego w art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p.
W interpretacji tej Minister Finansów we wprowadzeniu do wyjaśnienia zakresu oraz sposobu stosowania interpretowanych przepisów prawa podatkowego stwierdził, co następuje.
"Zgodnie z powszechnie stosowanymi przez zdecydowaną większość państw członkowskich UE i EOG rozwiązaniami w zakresie opodatkowania podatkiem dochodowym zysków spółek będących podatnikami podatku CIT, zyski jakie uzyskuje taka spółka podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym:
- 1) w spółce uzyskującej takie zyski z prowadzonej przez nią działalności oraz
- 2) u wspólnika (akcjonariusza takiej spółki), któremu spółka przekazuje uzyskane przez nią zyski (wypłaca dywidendę), po ich opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
W przypadku jednak, kiedy wskazany wyżej wspólnik (akcjonariusz) jest również spółką, który przekazane mu zyski - przekazywać następnie będzie swoim wspólnikom (akcjonariuszom), może dojść do sytuacji, w której takie przekazywane zyski (dywidendy) mogłyby podlegać dwukrotnemu lub wielokrotnemu opodatkowaniu podatkiem dochodowym.
Podstawowym celem dyrektywy PS (dyrektywy 2011/96/UE) jest wyeliminowanie sytuacji, w której przekazywanie zysków (dywidend) pomiędzy spółkami będącymi podatkowymi rezydentami państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub innego państwa należącego do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) skutkowałyby dwukrotnym lub wielokrotnym opodatkowaniem podatkiem dochodowym takich przekazywanych zysków (dywidend).
Podkreślić przy tym należy, że dyrektywa PS w żadnym stopniu nie odnosi się do zasad opodatkowania podatkiem dochodowym zysków spółki wypłacającej dywidendę, osiągniętych przez taką spółkę z prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Uniknięcie dwukrotnego (wielokrotnego) opodatkowania dotyczy wyłącznie opodatkowania, jakie mogłoby nastąpić w łańcuchu powiązanych ze sobą kapitałowo spółek przy przekazywaniu zysków (wypłatach dywidend) pomiędzy tymi podmiotami (art. 1 dyrektywy PS).
Nie jest także celem dyrektywy całkowite wyeliminowanie opodatkowania "przekazywanych zysków" (dywidend), lecz pozostawienie jednokrotnego ich opodatkowania, np. przy wypłacie dywidend osobie fizycznej lub wypłacie dywidendy podmiotowi spoza UE lub EOG, tj. ich dalszej wypłacie podmiotom nieobjętym zakresem dyrektywy PS."
Jak wskazał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 03.04.2025r. w sprawie C-228/24 "Nordcurrent group" "W związku z tym nie wystarczy wykazać, że jednostkowe uzgodnienie nie zostało wprowadzone z uzasadnionych powodów handlowych, które odzwierciedlają rzeczywistość gospodarczą, co odpowiada definicji jednostkowego uzgodnienia, które nie jest rzeczywiste, zawartej w art. 1 ust. 3 dyrektywy 2011/96. Konieczne jest jeszcze, zgodnie z art. 1 ust. 2 tej dyrektywy, aby jednostkowe uzgodnienie zostało wprowadzone w głównym celu uzyskania korzyści podatkowej naruszającej jej przedmiot lub cel."(Wyrok TS z 3.04.2025 r., C-228/24,EU:C:2025:239).
"Dopóki więc oceniane w danej sprawie działanie, czynność, bądź zespól czynności podejmowanych przez zainteresowane podmioty nie sprzeciwiają się wynikającym z tej dyrektywy, jej celom, tak długo nie podstaw do zakwestionowania zastosowania zwolnienia od podatku dochodowego, w zakresie wynikającym z tej dyrektywy, a co za tym idzie, zwolnienia od podatku określonego w art. 22 ust. 4-6 u.p.d.o.p. Klauzuli szczególnej nie można, więc wykorzystywać do przeciwdziałania nadużyciom, w odniesieniu do których sprzeczność korzyści podatkowej z przedmiotem lub celem przepisu ustawy podatkowej lub jej przepisu odnosi się do innych regulacji niż te regulujące zwolnienie.
Dyrektywa dywidendowa - jak wynika w szczególności z jej motywu trzeciego - poprzez wprowadzenie wspólnego systemu podatkowego ma na celu wyeliminowanie wszelkich niedogodności we współpracy między spółkami różnych państw członkowskich w porównaniu ze współpracą między spółkami z tego samego państwa członkowskiego, a także ułatwienie konsolidacji spółek na szczeblu Unii. Dyrektywa ta służy w ten sposób zapewnieniu neutralności w aspekcie podatkowym wypłaty zysków przez spółkę z siedzibą w jednym państwie członkowskim na rzecz jej spółki dominującej z siedzibą w innym państwie członkowskim". Celem dyrektywy dywidendowej jest więc zapewnienie neutralności podatkowej dystrybucji zysków przez spółkę zależną z jednego kraju członkowskiego do spółek z innego kraju członkowskiego. W efekcie, we wszystkich tych przypadkach, gdy rzeczywistym odbiorcą płatności jest podmiot z Unii Europejskiej, nie możemy mówić o nadużyciu celu dyrektywy. W takim przypadku zwolnienie dywidendy z płatności wpisuje się bowiem w cel zwolnienia." (M. Kondej, 8.3. Warunek sztuczności [w:] Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania, Warszawa 2024.)
Przywołać też należy opinię Rzecznika Generalnego TSUE Juliane Kokott z 21.05.2026 r., w sprawie C‑203/25, w obszarze opodatkowania dywidend WHT oraz przesłanek nadużycia w rozumieniu art. 1 ust. 2 i 3 Dyrektywy PS [dalej: Opinia RG], którym odpowiada przywołany powyżej art. 22c u.p.d.o.p.. W Opinii RG istotne znaczenie przypisano celom Dyrektywy, która ma wspierać transgraniczną działalność gospodarczą przez ułatwienie tworzenia grup spółek na poziomie unijnym, w szczególności przez eliminowanie istniejących utrudnień we współpracy transgranicznej między spółkami w porównaniu ze współpracą krajową. W Opinii RG wskazano m.in., że Dyrektywa zmierza do zapewnienia neutralności podatkowej wypłat zysków przez spółkę zależną mającą siedzibę w jednym państwie członkowskim na rzecz jej spółki dominującej mającej siedzibę w innym państwie członkowskim.
Jednocześnie podkreślono, że neutralność podatkowa wypłat w ramach grupy spółek oznacza, że co do zasady opodatkowanie następuje dopiero na etapie "ostatecznej" wypłaty dokonywanej przez spółkę dominującą na rzecz jej udziałowca, zgodnie z zasadami właściwymi dla danego państwa.
Na tym tle Rzeczniczka Generalna sformułowała również tezy dotyczące przesłanek nadużycia Dyrektywy. W Opinii RG wskazano, że nadużycie występuje w sytuacji, gdy podmiot, który nie byłby uprawniony do skorzystania z preferencji przewidzianych Dyrektywą, uzyskuje je w wyniku zastosowania sztucznej konstrukcji (co może być przejawem agresywnych działań optymalizacyjnych lub planowania podatkowego). Konieczne jest przy tym wystąpienie związku przyczynowego pomiędzy zastosowaną strukturą a uzyskaną korzyścią podatkową. Innymi słowy organ podatkowy powinien wykazać, że określoną strukturę wprowadzono celem uzyskania korzyści podatkowej.
Należy przy tym zaznaczyć, że zgodnie z Opinią RG nadużycie może wyjątkowo wystąpić również w sytuacji, w której spółka dominująca będąca rzeczywistym właścicielem dywidendy, przekazuje ją dalej do końcowego beneficjenta. Przy czym jednocześnie podkreślono, że same przepływy finansowe (np. w ramach grupy kapitałowej), nawet jeżeli następują w zbliżonej wysokości lub w krótkim odstępie czasu, nie mogą stanowić samodzielnej podstawy do uznania danej struktury za sztuczną. Tym samym Opinia RG stanowi istotny argument obronny przed twierdzeniami fiskusa o tym, że koincydencja czasowa wypłat czy też zbieżność wypłacanych kwot umożliwia zakwestionowanie zastosowania zwolnienia podatkowego czy też preferencyjnego opodatkowania WHT w odniesieniu do danej wypłaty.
Ponadto zgodnie z Opinią RG przy ustalaniu celu danej struktury decydujące znaczenie ma świadomość podmiotu podejmującego decyzję o jej wdrożeniu, którą co do zasady przypisuje się podmiotom sprawującym kontrolę nad spółką (akcjonariuszom większościowym).
W rozpoznawanej sprawie organy skarbowe w istocie skupiły się na wykazaniu przesłanki intencji i sztuczności działania. Uchyliły się natomiast od analizy przesłanki sprzeczności. Decyzja nie zawiera w tym zakresie żadnych rozważań. Jak z niej wynika organy przyjęły, że samo wykazanie sztuczności działania jest dostateczną przesłanką dla odmowy zastosowania zwolnienia.
Także w zakresie sztuczności sposobu działania Sąd nie podziela stanowiska organów. W ocenie organów sam fakt istnienia struktury holdingowej przesądza o jej sztuczności. Tymczasem istnienie spółek holdingowych, nieprowadzących rzeczywistej działalności operacyjnej, a tylko zarządzających kapitałami jest naturalną formą organizacji działalności gospodarczej. Założenie a priori, że istnienie struktury holdingowej stanowi o sztuczności transakcji nie może samo z siebie stanowić podstawy do pozbawienia zwolnienia z opodatkowania. Wskazać przy tym należy na postanowienia umowy spółki holdingowej, którą przytaczają same organy. Wynika z nich jednoznacznie, że przedmiotem działania tej spółki jest wyłącznie zarządzanie wolnym kapitałem, a nie prowadzenie działalności operacyjnej. Jak wynika przy tym z ustaleń poczynionych przez organy, spółka holdingowa nie jest tylko pośrednikiem w przekazywaniu dywidendy na rzecz ostatecznych odbiorców.
Strona ta otrzymane środki aktywnie inwestuje. W tej sytuacji trudno także uznać, że samo powierzenie zarządzania aktywami w spółce matce jest konstrukcją sztuczną. Tym bardziej z powołania struktury holdingowej nie wynika, iż działanie to ma na celu uzyskanie korzyści sprzecznych z celem dyrektywy. Przeciwnie, jest to działanie nakierowane na realizację celu dyrektywy, czyli zapewnienia swobody przepływu kapitału. Jak wskazuje Naczelny Sąd Administracyjny "podkreślić należy, że polscy podatnicy mają prawo do podejmowania takich działań. Utworzenie takiej spółki, jak też związanej z nią struktury o określonym typie i charakterystyce, nie świadczy samo w sobie, że w danym przypadku zostały spełnione przesłanki z art. 22c u.p.d.o.p., nawet gdy w szeregu innych przypadków i spraw to stwierdzono."(Wyrok NSA z 6.02.2026 r., II FSK 1150/25, LEX nr 4113486).
Organy przy tym wykazywały sztuczność działania nie Skarżącej, lecz osób trzecich. Wskazać, bowiem należy, że Skarżąca nie jest udziałowcem F. ani stroną umowy z nią zawartej. Organy nie wyjaśniły też jaki wpływ na ocenę sztuczności wypłaty dywidendy mają przywołane w decyzji zdarzenia mające miejsce w innym roku podatkowym (w 2021r).
Natomiast Strona na każdym etapie postępowania podatkowego, a później także w ramach postępowania sądowoadministracyjnego niezmiennie i konsekwentnie wskazywała, że gdyby utworzyła analogiczną strukturę ze spółką pełniącą funkcję alternatywnej spółki inwestycyjnej z siedzibą w Polsce, uzyskałby analogiczny skutek podatkowy w postaci m.in. zwolnienia od podatku wypłacanych dywidend. Wbrew bowiem twierdzeniom DIAS podatek pobierany od dywidendy u źródła nie jest podatkiem obciążającym Skarżącą. Jest podatkiem od przychodów odbiorcy dywidendy, a Skarżąca pełni tylko funkcję płatnika i tylko w stosunku do podmiotów niemających siedziby w Polsce. Ciężar ekonomiczny podatku u źródła spoczywa na odbiorcy dywidendy. Zwolnienie dywidendy z opodatkowania nie jest więc korzyścią uzyskaną przez Skarżącą, ale korzyścią dla odbiorcy dywidendy. Organ wprawdzie marginalnie wskazuje na korzyść w postaci zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odsetek od pożyczek, jednakże twierdzeń w tym zakresie nie popiera dowodami ani wyliczeniami.
W tym zakresie za zasadne należy uznać zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, to jest art. 22c ust. 1 u.p.d.o.p. przez jego nieprawidłową wykładnię, polegającą na błędnym przyjęciu, że samo stworzenie struktury holdingowej jest sprzeczne z celem Dyrektywy.
Za zasadne należy uznać także zarzuty naruszenia przepisów o postępowaniu. Organy bowiem w toku całego postępowania nie odniosły się do argumentacji strony dotyczącej tego, że stworzona struktura nie narusza celów dyrektywy. W każdym bowiem wypadku ostateczna wypłata dywidendy na rzecz osób kontrolujących strukturę holdingową podlegać będzie opodatkowaniu na terenie Unii Europejskiej.
Wątpliwości może budzić także sposób postępowania organów podatkowych. Czynią one bowiem ustalenia co do fikcyjności istnienia spółki luksemburskiej bez porozumienia właściwymi organami skarbowymi Wielkiego Księstwa. Takie działanie może być uznane za naruszenie artykułu 27 ust.1 Konwencji.
Reasumując zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, polegającym na pominięciu mającej w sprawie zastosowania umowy międzynarodowej oraz niezasadnym, a co najmniej przedwczesnym zastosowaniu artykułu art. 22c ust. 1 u.p.d.o.p. Naruszone zostały także przepisy o postępowaniu przez niepełne i niekompletne uzasadnienie decyzji.
Ponownie rozpoznając sprawę organy zobowiązane będą uwzględnić dokonaną wykładnię przepisów prawa. W tym celu winny przeanalizować kwestionowane transakcje z punktu widzenia celu dyrektywy, a do opodatkowania ewentualnych dywidend zastosować przepisy Konwencji.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
O kosztach postępowania orzeczono, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i 4 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 1687) jak w p. II sentencji.