Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 27 lutego 2026 r. znak: SKO.40.2809.2025.za Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu po rozpatrzeniu odwołania M. G. działając na podstawie art. 1 i art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 570) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), powoływanej dalej jako: "k.p.a." utrzymało w mocy decyzję Starosty Opolskiego z 1 sierpnia 2025 r. znak: KM.5430.8529/01.1.2025.AL o zatrzymaniu prawa jazdy kat. AM, T, C+E, C1+E, B+E, C, C1, B, B1, nr [...], nr druku [...], wydanego [...]. przez Starostę Opolskiego.
Z akt sprawy wynika, że 5 lutego 2024 r. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł., powoływanego dalej jako: "GOPS" zwrócił się do Starosty Opolskiego, powoływanego dalej jako: "Starosta" na podstawie art. 5 ust. 3b ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, powoływanej dalej jako: "u.p.o.u.a." o zatrzymanie prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu M. G., w związku ze złożeniem w stosunku do niego wniosku o ściganie za przestępstwo określone w 209 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks kamy, powoływanej dalej jako: "k.k.". Przy piśmie z 12 lutego 2024 r. GOPS przekazał Staroście decyzję z 20 grudnia 2023 r., nr [...], uznającą skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
Pismem z 15 lutego 2024 r. Starosta zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zatrzymania mu prawa jazdy jako dłużnikowi alimentacyjnemu uchylającemu się od zobowiązań alimentacyjnych. Pismem z 21 marca 2024 r. Starosta pouczył skarżącego o prawie do czynnego udziału w postępowaniu, możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia się w sprawie wyznaczając 7 dniowy termin do dokonania czynności.
10 kwietnia 2024 r. skarżący zwrócił się do Starosty o przedłużenie terminu do wypowiedzenia się w sprawie i przedłożenia dowodów. Wskazał, że stan jego zdrowia uległ pogorszeniu (doznanie [...]), wymaga ona częstej hospitalizacji i intensywnego leczenia. Stan zdrowia przedkłada się na brak zaradności życiowej we wszelkich sferach codziennego bytowania. Utrata przez niego uprawnienia do kierowania pojazdami pozbawia go możliwości utrzymania małoletnich, co jest sprzeczne z ich dobrem. Wskazał, że przed Sądem Rejonowym w S. toczy się postępowanie "o zmianę zasad osobistej styczności" oraz "ustalenie zasad osobistej styczności" z jego małoletnimi dziećmi.
Skarżący podkreślił, że matka małoletnich dzieci utrudnia mu wypełnianie obowiązku alimentacyjnego poprzez świadczenie osobistej opieki nad dziećmi. Dodatkowo wskazał, że do marca 2023 r. dzieci wraz z ich matką pozostawali na jego utrzymaniu. Zakwestionował podstawy do uznania go za dłużnika alimentacyjnego oraz wskazała na okoliczność utraty przez siebie możliwości zarobkowania i zapłaty alimentów w kwocie wyższej niż po 600 zł miesięcznie na każde dziecko. Pismem z 17 kwietnia 2024 r. Starosta zawiadomił o przedłużeniu terminu rozpatrzenia sprawy do 10 czerwca 2024 r.
Decyzją z 8 lipca 2024 r. znak: [...], Starosta Opolski zatrzymał M. G. prawo jazdy kategorii AM ([...]), T ([...]), C + E ([...]), C1 + E ([...]), B + E ([...]), C ([...]), C1 ([...]), B ([...]), B1 ([...]), nr [...], nr druku [...], wydane [...]. przez Starostę Opolskiego. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy ma charakter związany, co oznacza, że organ nie ma żadnej możliwości innego rozstrzygnięcia sprawy jak tylko wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Skarżący wniósł odwołanie od ww. decyzji. Przy piśmie z 25 listopada 2024 r. przedłożył oświadczenie, że nigdy nie doręczono mu decyzji GOPS z 20 grudnia 2023 r. uznającej go za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Decyzją z 2 stycznia 2025 r. znak: [...] SKO w Opolu uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodów wskazanych w uzasadnieniu decyzji.
Przywołaną na wstępie decyzją Starosta Opolski zatrzymał M. G. prawo jazdy kat. AM, T, C+E, C1+E, B+E, C, C1, B, B1, nr [...], nr druku [...], wydane [...] r. przez Starostę Opolskiego. Organ wskazał, że na podstawie ostatecznej decyzji z 20 grudnia 2023 r. znak: [...] skarżący został uznany za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz został złożony przez właściwy organ, tj. Wójta Gminy Ł., wniosek o zatrzymanie prawa jazdy, co zobowiązuje organ do takiego rozstrzygnięcia. W ramach postępowania organ ustalił, że decyzja o uznaniu została doręczona dorosłemu domownikowi, a wobec braku odwołania, stała się ostateczna.
Skarżący wniósł odwołanie od ww. decyzji wskazując, że decyzja o uznaniu za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych nie została mu doręczona, przy czym wywiązuje się z tychże. Podkreślono zły stan zdrowia skarżącego, którego zatrzymanie prawa jazdy pozbawia możliwości zarobkowych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, po rozpoznaniu powyższego odwołania, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ, po przywołaniu treści art. 5 ust. 3b pkt 2 i ust. 5 u.p.o.u.a. wskazał, że na podstawie decyzji ostatecznej z 20 grudnia 2023 r. znak: [...], skarżący został uznany za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Ta okoliczność nie wzbudza wątpliwości jako wynikająca z decyzji znajdującej się w aktach sprawy wraz z potwierdzeniem jej odbioru, przy czym nie była kwestionowana przez samą stronę, która bezpodstawnie kwestionuje doręczenie, to odbyło się prawidłowo, odnotowano odebranie korespondencji przez dorosłego domownika.
Bez względu na okoliczności wskazane w odwołaniu, z uwagi na związany charakter niniejszej sprawy wynikający z jednoznacznego wskazania w przepisie na obowiązek wydania określonej decyzji z uwagi na sam wniosek poparty decyzją ostateczną o uznaniu za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, nie sposób przyjąć, że argumentacja skarżącego uzasadnia zakończenie sprawy w sposób odmienny od organu, który zgodnie z przepisami prawa, miał jednoznaczny obowiązek zatrzymania prawa jazdy nie mając co do tego swobody decyzyjnej, jak wynika z treści ww. przepisów prawa. Na marginesie organ nadmienił, że przedmiotem sprawy jest jedynie kwestia zatrzymania prawa jazdy, stąd twierdzenia mające usprawiedliwić zaległość alimentacyjną nie odnoszą się do tego postępowania, gdyż ustalenie co do tego miało miejsce w innym, zakończonym już decyzją postępowaniu.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu M. G., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, zaskarżył w całości decyzję organu II instancji zarzucając jej naruszenie:
- 1. art. 5 ust. 5 u.p.o.u.a. wyrażającą się dowolnym przyjęciem, że wobec skarżącego wydana została ostateczna decyzja o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, o jakiej mowa w art. 3b u.p.o.u.a., podczas gdy w rzeczywistości skarżącemu nie doręczono skutecznie decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, a tym samym brak podstawy prawnej do zatrzymania skarżącemu prawa jazdy w trybie art. 5 ust. 5 u.p.o.u.a.,
- 2. art. 43 k.p.a. polegające na przyjęciu, że sporna decyzja o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, została skarżącemu skutecznie doręczona, bowiem miał ją rzekomo odebrać dorosły domownik skarżącego, podczas gdy skarżący nie ma dorosłych domowników, mieszka sam w domu będącym własnością jego rodziców, ale w niezależnej części budynku i nie prowadzi z nikim wspólnego gospodarstwa domowego, natomiast o doręczeniu pisma sąsiadowi zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania, co w tym przypadku nie miało miejsca;
- 3. art. 7, art. 7a, art. 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. wyrażającą się zaniechaniem przez organ administracji dokładnego wyjaśnienia sprawy, nie zebraniem wystarczającego materiału dowodowego, nie wzięciem pod uwagę słusznego interesu skarżącego, prowadzeniem sprawy w sposób nie budzący zaufania skarżącego do organów administracji, oraz rażącym przekroczeniem granic swobodnej oceny dowodów, polegającymi na przyjęciu, że skarżącemu doręczono skutecznie decyzję o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, o jakiej mowa w art. 3b u.p.o.u.a., a tym samym skarżący świadomie zrezygnował z odwołania i decyzja stała się ostateczna, co nie miało miejsca, bowiem gdyby skarżącemu skutecznie doręczono decyzję o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, to skarżący odwołałby się od tej decyzji, ponieważ wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego na rzecz swoich dzieci w wymiarze przekraczającym 50%, a więc w miarę swoich możliwości finansowych, które są od pewnego czasu drastycznie ograniczone ze względu na stan zdrowia związany w szczególności z poważnymi problemami [...], w tym przebyciem [...].
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i nakazanie prawidłowego doręczenia skarżącemu decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego o jakiej mowa w art. 3b u.p.o.u.a.
W uzasadnieniu skarżący stwierdził, że nigdy nie doręczono mu decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, a ponadto nie ma on dorosłych domowników. Mieszka sam w domu będącym własnością jego rodziców, ale w niezależnej części budynku i nie prowadzi z nikim wspólnego gospodarstwa domowego. Jeżeli zatem, jak twierdzi organ, decyzję faktycznie doręczono matce skarżącego, to powinna ona być traktowana jak sąsiadka. O doręczeniu pisma sąsiadowi, zgodnie z dyspozycją art. 43 k.p.a., zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania, co w tym przypadku nie miało miejsca.
W konsekwencji należy uznać, że skarżącemu nigdy nie doręczono skutecznie decyzji o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, a tym samym decyzja ta nie może być ostateczna. Brak więc podstawy prawnej do zatrzymania mu prawa jazdy w trybie art. 5 ust. 5 u.p.o.u.a.
Dodatkowo skarżący nadmienił, że brak również podstawy faktycznej do zatrzymania prawa jazdy, bowiem wywiązuje się on z obowiązku alimentacyjnego na rzecz swoich dzieci w wymiarze przekraczającym 50%, a to w miarę swoich możliwości finansowych, które są od pewnego czasu drastycznie ograniczone ze względu na stan zdrowia. Gdyby skarżącemu skutecznie doręczono decyzję o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, to z pewnością odwołałby się od niej, ponieważ wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego na rzecz swoich dzieci w wymiarze przekraczającym 50%, tj. w miarę swoich możliwości finansowych, które są od pewnego czasu drastycznie ograniczone ze względu na stan zdrowia związany w szczególności z poważnymi problemami [...], w tym przebyciem [...]. Na stan zdrowia i samopoczucie skarżącego negatywnie wpłynął także fakt, że kiedy skarżący walczył o życie po [...], jego była partnerka porzuciła go dla innego mężczyzny i zabrała ze sobą wspólne małoletnie dzieci.
Obecnie skarżący ma bardzo ograniczone możliwości zarobkowe w ramach, których stara się zaspokajać obowiązek alimentacyjny na rzecz swoich dzieci, nadmiernie, zdaniem skarżącego, eskalowany przez jego byłą partnerkę.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2024, poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2026 poz. 143 z zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 27 lutego 2026 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Opolskiego z dnia 1 sierpnia 2025 r. o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź procesowego uzasadniającego jej uchylenie.
Podstawę materialnoprawną decyzji stanowił przepis art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2026 r. poz. 79 ze zm.).
Stosownie do treści art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, na podstawie wniosku, o którym mowa w ust. 3b, starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. Z kolei przepis art. 5 ust. 3b stanowi, że jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika:
- 1) składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2025 r. poz. 383, 1818 i 1872) oraz
- 2) po uzyskaniu z centralnej ewidencji kierowców informacji, że dłużnik alimentacyjny posiada uprawnienia do kierowania pojazdami, kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego wraz z odpisem tej decyzji, oraz
Jak wynika z akt sprawy, takie działania nastąpiły w przedmiotowej sprawie, gdyż decyzją z dnia 1 sierpnia 2025 r. organ I instancji zatrzymał skarżącemu prawo jazdy kat. AM, T, C+E, C1+E, B+E, C, C1, B, B1, a w uzasadnieniu powołał się na prawomocną decyzję Wójta Gminy Ł. z dnia 20 grudnia 2023 r., o uznaniu skarżącego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz wniosek o dokonanie czynności zmierzających do zatrzymania skarżącemu prawa jazdy.
W wyniku rozpoznania odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu podzieliło stanowisko Starosty Opolskiego, co do zastosowania w sprawie art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów jako przepisu powszechnie obowiązującego i wiążącego. Ponadto organ zasadnie podkreślił, że wydając decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie działa w ramach uznania administracyjnego, decyzja ta ma bowiem charakter związany.
Przypomnieć należy, że przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów obowiązywała ustawa z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. nr 86, poz. 732 ze zm.), która w przepisie art. 5 przewidywała unormowania analogiczne do regulacji z art. 5 ust. 3b i ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. W wyroku z dnia 22 września 2009 r. (P 46/07) Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 5 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej jest niezgodny z art. 2 i art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Wobec powyższego, wskazać należy, że po tym wyroku Trybunału zapadło kilka orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, w których sądy odmówiły zastosowania przepisu art. 5 ust. 5 nowej ustawy z 7 września 2007 r., z uwagi na jego oczywistą niezgodność z Konstytucją. W wyroku z dnia 7 września 2011 r. w sprawie II SA/Rz 374/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie podkreślił, że porównanie rozwiązań zawartych w ustawie z 2005 r. i w ustawie z 2007 r. prowadzi do wniosku, że obecna regulacja mieści rozwiązania analogiczne do zawartych w zakwestionowanym przez Trybunał Konstytucyjny art. 5 ustawy z 2005 roku, co oznacza, że występuje w tym przypadku tzw. wtórna niekonstytucyjność przepisu, polegającą na powtórzeniu przez parlament rozwiązania prawnego, już uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za sprzeczny z aktem prawnym wyższego stopnia. WSA w Rzeszowie uznał, że zastosowanie przepisu art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów narusza - z uwagi na jego wtórną niekonstytucyjność - prawo materialne i odstąpił od jego zastosowania.
Podkreślić jednak należy, że sądy administracyjne przyjmowały, że w sprawach o zatrzymanie prawa jazdy zastosowanie art. 5 ust. 5 narusza prawo materialne, natomiast organy administracji nie mogły odstąpić od zastosowania tego przepisu, nie są bowiem uprawnione do niestosowania powszechnie obowiązującego prawa.
Wnioskiem z dnia 19 listopada 2010 r. Prokurator Generalny zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego o ocenę legalności przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. W dniu 12 lutego 2014 r. Trybunał Konstytucyjny dokonał oceny konstytucyjności przepisów, na podstawie których została wydana zaskarżona decyzja. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem o sygn. akt K 23/10 orzekł, że art. 5 ust. 3b ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w zakresie, w jakim stanowi, że organ właściwy dłużnika kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego, jest zgodny z wywodzoną z art. 2 Konstytucji RP zasadą proporcjonalności.
Trybunał umorzył postępowanie w zakresie dotyczącym art. 5 ust. 3, ust. 5 i ust. 6 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2014 r., poz. 236). W tej sytuacji uznać należało, że kwestionowany przepis ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów obowiązuje i powinien być respektowany przez organy administracji publicznej stosujące prawo i sądy.
Dokonując analizy charakteru decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu, wydawanej na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów zauważyć trzeba, że nie jest ona decyzją uznaniową, gdyż z brzmienia przepisu jednoznacznie wynika, że organ administracji publicznej obowiązany jest do jej wydania w przypadku zaistnienia okoliczności wskazanych w tym przepisie. Organ wydający decyzje o zatrzymaniu prawa jazdy nie dokonuje oceny spełnienia przesłanek określonych w art. 5 ust. 3 ustawy. Jak wynika z brzmienia art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r., przesłanką wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy jest wniosek organu właściwego dłużnika o zatrzymanie prawa jazdy kierowany do starosty na podstawie art. 5 ust. 3b, gdy decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna.
Zatem związany charakter decyzji wydawanej w trybie art. 5 ust. 5 ustawy uniemożliwia organowi badanie zasadności uznania skarżącego za dłużnika uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych, jego stanu majątkowego, zdrowotnego czy też częstotliwości spełniania świadczeń alimentacyjnych. Należy zaznaczyć, że te okoliczności stanowią podstawę do oceny w toku postępowania o uznanie za dłużnika alimentacyjnego. Na związany charakter decyzji wydawanej na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów wskazuje także art. 5 ust. 6 tej ustawy. Według unormowania zawartego w tym przepisie, uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, gdy:
- 1) ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w ust. 3, oraz dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów lub
- 2) nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego.
Bez wspomnianego wniosku organu właściwego dłużnika skierowanego do starosty, organ ten nie jest władny uchylić decyzji o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy.
Jednocześnie wskazać należy, że postępowanie administracyjne w przedmiocie uznania skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych prowadzone było przez Wójta Gminy Ł. - będącego organem właściwym dłużnika w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Postępowanie to zakończyło się decyzją z dnia 20 grudnia 2023 r. Z akt administracyjnych wynika, że powyższa została doręczona dorosłemu domownikowi, a decyzja stała się ostateczna. Analiza treści zwrotnego potwierdzenia doręczenia jak i oświadczenia matki skarżącego z dnia 2 kwietnia 2025 r., pozwala uznać dokonane w dniu 21 grudnia 2023 r. doręczenie za skuteczne (zgodnie z treścią art. 43 K.p.a.).
Sąd zauważa, że w dotychczasowym orzecznictwie, co do zasady dominował pogląd, zgodnie z którym za domownika uznać można tylko osobę w jakiś sposób spokrewnioną lub spowinowaconą z adresatem oraz mieszkającą z nim pod wspólnym dachem, choć niekoniecznie prowadzącą wspólne gospodarstwo domowe (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 1996 r. sygn. akt III RN 27/96). Obecnie coraz powszechniej aprobowany jest pogląd, zgodnie z którym domownikiem adresata są również osoby przebywające w mieszkaniu adresata za jego zgodą, niespokrewnione z nim i niespowinowacone, na przykład zatrudnione do pomocy w prowadzeniu domu. Są to bowiem osoby, których osobisty związek z adresatem, a zarazem akceptowany przez niego status, wyrażający się w aprobacie dla długotrwałego i nieokazjonalnego przebywania w jego mieszkaniu, uprawdopodobnia właściwe wywiązanie się z obowiązku przekazania odebranej przesyłki adresatowi.
Zarazem obecność tych osób w mieszkaniu adresata i kontaktowanie się z innymi osobami, poszukującymi adresata pod tym adresem, upewnia doręczyciela o możliwości i prawidłowości doręczenia dokonanego za ich pośrednictwem (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 2015 r. sygn. akt II FSK 426/13). Tym bardziej zaaprobować należy pogląd, że osoba spokrewniona (w szczególności rodzic bądź dziecko adresata), chociaż stale niezamieszkująca z adresatem, jest uprawniona do odbioru przesyłki w jego imieniu. Zatem, przy spełnieniu pozostałych kryteriów doręczenia w przypadku nieobecności adresata, a więc pełnoletniości osoby odbierającej przesyłkę oraz podjęciu się oddania pisma adresatowi, doręczenie uznane być musi za skuteczne. W przedmiotowej sprawie ze względu na treść oświadczenia matki skarżącego nie ma wątpliwości, że decyzja została prawidłowo doręczona to, że on się z nią nie zapoznał albo, że być może zgubiły je wnuki jak twierdzi matka skarżącego, nie jest podstawą do twierdzenia, że nie weszła ona do obrotu prawnego.
W tej sytuacji zasadnie uznano, że ww. decyzja jest ostateczna w administracyjnym toku instancji.
Na kanwie powyższych rozważań należało stwierdzić, że organy - wbrew zarzutom strony skarżącej - dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń co do stanu faktycznego oraz w sposób prawidłowy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, stosując się do zasad regulujących postępowanie administracyjne, określonych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Jednocześnie zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że w zaistniałych okolicznościach faktycznych sprawy obowiązujące przepisy prawa dostarczyły podstaw do wydania zaskarżonych decyzji organów obu instancji. Sąd miał również na uwadze, że ustalenia i ocena organów znalazły wyraz w uzasadnieniu postanowień, spełniającym wymogi z art. 124 § 2 k.p.a. oraz art. 107 § 3 w związku z art. 126 k.p.a..
Jednocześnie, treść zwrotnego potwierdzenia doręczenia jak i oświadczenie matki skarżącego z dnia 2 kwietnia 2025 r., pozwala uznać doręczenie za skuteczne, zgodnie z treścią art. 43 K.p.a. Organ nie ma zaś kompetencji do ingerowania w postępowanie dotyczące uznania za osobę uchylająca się od zobowiązań alimentacyjnych oraz przeprowadzenia dowodów dotyczących innego postępowania.
W ocenie sądu, Kolegium zasadnie wskazało, że decyzja w przedmiocie uznania skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych została prawidłowo doręczona.
Reasumując stwierdzić należy, że nie doszło do uchybienia przepisów postępowania administracyjnego ani prawa materialnego, które dawałoby podstawę do wyeliminowania zaskarżonych rozstrzygnięć z obrotu prawnego. Wobec istnienia w obrocie prawnym ostatecznej decyzji uznającej skarżącego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych oraz złożenia przez właściwy organ wniosku o zatrzymanie skarżącemu prawa jazdy, organy orzekające w sprawie, będąc związane decyzją i wnioskiem Wójta Gminy Ł. – nie mogły odstąpić od dyspozycji zawartej w art. 5 ust. 5 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.
Z powyższych względów sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił