Uzasadnienie
W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 27 sierpnia 2019 r. (data nadania) A.W.C. (dalej: skarżąca) wystąpiła z żądaniem przytoczonym na tle następującego stanu faktycznego.
Skarżąca wniosła o zasądzenie od Skarbu Państwa – Powiatowego Inspektora Weterynarii w K. (dalej: PIW) o zapłatę wynagrodzenia za wykonane czynności pomocnicze przy badaniu zwierząt rzeźnych i mięsa.
Sąd Rejonowy w K. I Wydział Cywilny wyrokiem z 20 listopada 2018 r. (sygn. akt […]) oddalił powództwo skarżącej przeciwko PIW. Apelacja skarżącej została oddalona przez Sąd Okręgowy w K. II Wydział Cywilny Odwoławczy wyrokiem z 10 kwietnia 2019 r. (sygn. akt […]).
Zarządzeniem z 6 listopada 2019 r. (doręczonym pełnomocnikowi skarżącej 12 listopada 2019 r.) sędzia Trybunału Konstytucyjnego wezwał skarżącą do usunięcia braku formalnego skargi przez udokumentowanie daty doręczenia ostatecznego orzeczenia.
W piśmie procesowym wniesionym do Trybunału Konstytucyjnego 19 listopada 2019 r. (data nadania) skarżąca odniosła się do zarządzenia.
Skarżąca twierdzi, że doszło do naruszenia „równej dla wszystkich ochrony praw majątkowych” w wyniku wyłączenia stosowania przepisów kodeksu pracy w stosunku do osób wykonujących czynności pomocnicze w warunkach określonych przez art. 22 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (ówcześnie: Dz. U. z 2018 r. poz. 917, ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1040, ze zm.; dalej: k.p.). Doszło do pozbawienia skarżącej możliwości otrzymania wynagrodzenia w pełnej wysokości, tj. za cały czas wykonywanej pracy (w przypadku skarżącej „od oszołomienia pierwszej sztuki do chwili, gdy ostatnie dwie półtusze lub ostatnia tuszka zostanie zbadana, a nie tylko za czas spędzony bezpośrednio przy linii produkcyjnej”).
W ocenie skarżącej, doprowadziło to do naruszenia prawa skarżącej do równego traktowania przez organ państwa względem innych osób, które świadczą pracę w warunkach określonych w art. 22 k.p. Nieposzanowanie prawa określonego w art. 64 ust. 2 Konstytucji naruszyło ponadto zasadę ochrony pracy (art. 24 – błędnie wskazany w petitum skargi jako art. 4 Konstytucji), zasadę ograniczenia konstytucyjnych praw i wolności (art. 31 ust. 3 Konstytucji) oraz zasadę równości i zakazu dyskryminacji (art. 32 Konstytucji).
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje
1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym.
Służy ono wyeliminowaniu – już w początkowej fazie postępowania – spraw, które nie mogą być przedmiotem merytorycznego rozstrzygania.
Trybunał wydaje postanowienie o nadaniu skardze konstytucyjnej dalszego biegu, gdy spełnia ona wymagania przewidziane w ustawie oraz nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 61 ust. 4 pkt 3 u.o.t.p.TK.
- 2. W ocenie Trybunału skarga konstytucyjna spełnia przesłanki przekazania jej do merytorycznej oceny.
- 2.1. Skargę sporządził radca prawny, który przedłożył stosowne pełnomocnictwo szczególne.
- 2.2. Przysługująca skarżącej droga prawna została wyczerpana, ponieważ od postanowienia Sądu Okręgowego z 10 kwietnia 2019 r. (sygn. akt […]), oddalającego apelację, nie przysługuje żaden zwyczajny środek zaskarżenia.
- 2.3. Skarżąca dochowała trzymiesięcznego terminu do wniesienia skargi zastrzeżonego w art. 77 ust. 1 u.o.t.p.TK, gdyż powyższe orzeczenie wraz z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi 27 maja 2019 r., a skarga została złożona w Trybunale 27 sierpnia 2019 r. (data nadania).
- 2.4. Prawidłowo został określony przedmiot kontroli, tj. art. 16 ust. 7 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 2018 r. poz. 1557) w brzmieniu: „wykonywanie czynności, o których mowa w ust. 1, nie stanowi zatrudnienia w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy”. Przepis ten był podstawą prawną rozstrzygnięć, w których orzeczono o prawach skarżącej.
- 2.5. Zakwestionowanemu w skardze przepisowi skarżąca zarzuciła naruszenie prawa do równej ochrony praw majątkowych co, w jej ocenie, związane jest nierozerwalnie z naruszeniem zasad: ochrony pracy (art. 24 – błędnie wskazany w petitum skargi jako art. 4 Konstytucji), ograniczenia konstytucyjnych praw i wolności (art. 31 ust. 3 Konstytucji) oraz równości i zakazu dyskryminacji (art. 32 Konstytucji).
- 2.6. Skarżąca wskazała, w jaki sposób – jej zdaniem – zakwestionowany w skardze przepis narusza powyższe prawa. Stwierdziła, że zaskarżony przepis wyłącza stosowanie przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2019 r. poz. 1040, ze zm.; dalej: k.p.) do osób wykonujących czynności pomocnicze w warunkach określonych w art. 22 k.p., tj. w sytuacji, gdy osoby te zobowiązują się za wynagrodzeniem do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym. Zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy określonych w art. 22 k.p. jest, w ocenie skarżącej, niedopuszczalne i stanowi nieproporcjonalne oraz nieuzasadnione naruszenie wskazanych wzorców konstytucyjnych.
- 3. W związku z powyższym i zważywszy na to, że sformułowane przez skarżącą zarzuty nie są oczywiście bezzasadne, Trybunał – na podstawie art. 61 ust. 2 u.o.t.p.TK – postanowił nadać skardze konstytucyjnej dalszy bieg.