Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 18 sierpnia 2026 r., sygn. akt II OSK 792/26

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 14 listopada 2025 r., sygn. akt VII SAB/Wa 971/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. S. i P. S. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Warszawskiego Zachodniego (zwanego dalej "Powiatowym Inspektorem") w sprawie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli J. S. i P. S., zarzucając naruszenie:

1. 1. art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (na datę zaskarżonego wyroku tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") w zw. z art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej "K.p.a.") i nieuwzględnienie skargi na bezczynność organu w sytuacji, gdy skarżący wykazali, że organ, dokonując interpretacji przepisów, błędnie nie dostrzegł zasadności zastosowania ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2024 r. poz. 725 z późn. zm., dalej "P.b.") w zaistniałym stanie faktycznym i w tym zakresie naruszył zasadę praworządności, słuszny interes społeczny i interes obywateli, dopuszczając do dalszego działania nielegalnie użytkowaną lakiernię samochodową;
2. 2. art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 134 P.p.s.a. poprzez przyjęcie, że sprawa podlega pod działanie uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2025 r., sygn. akt II OPS 2/25. Tymczasem zdaniem skarżących ich pisma nie dotyczyły wszczęcia postępowania na wniosek, ale z urzędu, a organ z urzędu wszczął postępowanie poprzez przeprowadzenie kontroli i wydał informację dotyczącą braku podstaw do zastosowania sankcji w sferze P.b. W ocenie J. S. i P. S. stan faktyczny sprawy nie pokrywa się zatem z zagadnieniami rozpatrywanymi w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego i nie mogła być ona podstawą do oddalenia skargi. Skarżący wskazywali, że ich skarga dotyczy braku zasadności i bezpodstawności informacji uzyskanej od organu i tym samym bezpodstawności przyjętej przez organ interpretacji stanu faktycznego oraz prawnego dotyczącego garażu użytkowanego jako lakiernia samochodowa. Uchwała o sygn. akt II OPS 2/25 nie stanowi o niemożliwości stwierdzania bezczynności organu w sytuacjach faktycznych takich, jakie wystąpiły w niniejszej sprawie. Sąd powinien zweryfikować stanowisko organu leżące u podstaw przyjęcia, że stwierdzone naruszenie przepisów P.b. nie pociąga zastosowania odpowiednich jego przepisów;
3. 3. art. 151 P.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi w sytuacji, gdy informacja skierowana do skarżących przez organ zawierała stanowisko wskazujące na naruszenie art. 6 oraz art. 7 K.p.a. Wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bo uwzględnienie naruszenia skutkowałoby uwzględnieniem skargi;
4. 4. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku w taki sposób, że nie zawiera ono wszystkich elementów wymienionych we wskazanym przepisie. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wskazał podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia ani nie odniósł się do informacji uzyskanej od organu w jego piśmie informacyjnym do skarżących. Sąd nie wypowiedział się też odnośnie przyjętej przez ten organ podstawy faktycznej i prawnej braku przeprowadzenia postępowania dotyczącego nielegalnej zmiany sposobu użytkowania garażu, w tym wydania postanowienia z art. 71a ust. 1 P.b. [w skardze kasacyjnej błędnie podano: "art. 71 ust. 1"];
5. 5. art. 7 Konstytucji przez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie informacji skierowanej przez Powiatowego Inspektora do skarżących kasacyjnie za możliwą do dalszego pozostawienia i zgodną z prawem, jako podstawy do braku działania organu, pomimo istnienia wyraźnej normy z art. 71 ust. 1 P.b. nakazującej takie działanie w zaistniałym stanie faktycznym;
6. 6. art. 45 Konstytucji poprzez brak odniesienia się w wydanym wyroku do zarzutów stawianych przez skarżących odnośnie informacji otrzymanej od Powiatowego Inspektora wskazującej na brak zasadności dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego oraz braku zastosowania wobec nielegalnie użytkowanej lakierni odpowiednich przepisów prawa;
7. 7. art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 71 ust. 1 P.b. poprzez brak stwierdzenia bezczynności organu w zastosowaniu art. 71 ust. 1 P.b., w sytuacji, gdy stan faktyczny wskazywał na taką konieczność, bowiem w ramach kontroli stwierdzono użytkowanie garażu jako lakierni samochodowej;
8. 8. art. 71a ust. 1 P.b. poprzez brak orzeczenia bezczynności organu w sytuacji, w której organ powinien prowadzić (podjąć) postępowanie administracyjne i wydać postanowienie, o którym mowa w tym przepisie, bowiem spełnione zostały przesłanki do jego wydania;
9. 9. art. 72a P.b. poprzez niewłaściwe przyjęcie, że w niniejszej sprawie kwestią kluczową jest wszczęcie postępowania na wniosek stron, w sytuacji, gdy strony wskazywały, że chodzi im o to, aby postępowanie organ prowadził z urzędu i aby podjął czynności, jakie w stanie faktycznym stwierdzonym w ramach kontroli garażu nakazuje norma art. 71a ust. 1 P.b.

Wskazując na powyższe, skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Wystąpili zarazem o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący zrzekli się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 193 P.p.s.a. (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.) uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę jej zarzutów i nie relacjonuje się w nim ustaleń faktycznych oraz argumentacji prawnej przedstawionych przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania (art. 183 § 1 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania sądowego (art. 183 § 2 P.p.s.a.).

W pierwszej kolejności należało rozważyć, czy następstwem skargi kasacyjnej powinno być uchylenie zaskarżonego wyroku i odrzucenie skargi na podstawie art. 189 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Pogląd o zasadności wydania takiego orzeczenia obecny jest bowiem w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ukształtowanym po podjęciu uchwały z dnia 8 września 2025 r., sygn. akt II OPS 2/25 (ONSAiWSA 2025, nr 6, poz. 80).

W uchwale z dnia 8 września 2025 r. przyjęto, że z uwagi na treść art. 53a ust. 1 i art. 72a P.b. nie jest dopuszczalne wszczęcie i prowadzenie postępowania administracyjnego na wniosek osoby, która żąda od organu nadzoru budowlanego podjęcia działań, powołując się na własny interes prawny. Postępowania w tych sprawach wszczyna się wyłącznie z urzędu. Organ nadzoru budowlanego, do którego wpłynął wniosek (żądanie) wszczęcia jednego z postępowań, o których mowa w art. 53a ust. 1 i art. 72a P.b., obowiązany jest do poinformowania wnioskodawcy, w drodze pisma o charakterze informacyjnym, o podjętych działaniach i zajętym stanowisku.

Na tle tej wykładni odnotować można w orzecznictwie stanowisko, że jeżeli wyłącznym przedmiotem skargi jest niewszczęcie z urzędu postępowania objętego art. 53a ust. 1 albo art. 72a P.b., to brak jest postępowania, w którego prowadzeniu właściwy organ mógłby pozostawać w bezczynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Jeżeli Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił taką skargę, Naczelny Sąd Administracyjny powinien uchylić zaskarżony wyrok i odrzucić skargę. Stanowisko to przyjęto w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2025 r., sygn. akt II OSK 734/25, oraz z dnia 16 kwietnia 2026 r., sygn. akt II OSK 459/26. Z kolei postanowieniami z dnia 8 października 2025 r., sygn. akt II OSK 397/25 i II OSK 398/25, oddalono skargi kasacyjne od postanowień o odrzuceniu skarg na bezczynność.

W orzecznictwie ukształtowanym po podjęciu uchwały z dnia 8 września 2025 r. obecny jest jednak także kierunek, w którym Naczelny Sąd Administracyjny nie stosował art. 189 P.p.s.a., lecz rozpoznawał skargi kasacyjne w sprawach dotyczących bezczynności organów nadzoru budowlanego i je oddalał (por. przykładowo: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2026 r., sygn. akt II OSK 2103/25, oraz z dnia 8 stycznia 2026 r., sygn. akt II OSK 914/25). W wyroku z dnia 18 grudnia 2025 r., sygn. akt II OSK 110/25, Naczelny Sąd Administracyjny również oddalił skargę kasacyjną od wyroku oddalającego skargę na bezczynność, uznając, że w danym przypadku uchylenie wyroku i odrzucenie skargi byłoby zabiegiem pozbawionym celu.

W niniejszej sprawie należy się opowiedzieć za merytorycznym rozpoznaniem skargi kasacyjnej. Wiąże się to ze szczególnym sposobem określenia przez J. S. i P. S. postaci zarzucanej bezczynności. Skarżący nie twierdzą w skardze kasacyjnej, że ich pismo z dnia 7 października 2024 r. powinno skutecznie wszcząć postępowanie administracyjne na wniosek. Przeciwnie, utrzymują, że Powiatowy Inspektor wszczął już wcześniej postępowanie z urzędu przez przeprowadzenie kontroli, natomiast bezczynności upatrują w niekontynuowaniu tak wszczętego postępowania i niewydaniu postanowienia przewidzianego w art. 71a ust. 1 P.b.

W skardze kasacyjnej zarzucana bezczynność nie została zatem skonstruowana jako zaniechanie wszczęcia postępowania na skutek wystąpienia skarżących. Według przedstawionego w niej stanowiska dotyczyła ona niedziałania Powiatowego Inspektora w postępowaniu, które zostało już wcześniej wszczęte z urzędu. Uchwała z dnia 8 września 2025 r., sygn. akt II OPS 2/25, nie wyłącza skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania rzeczywiście uprzednio wszczętego z urzędu. Jeżeli takie postępowanie zostało wszczęte, jego prowadzenie podlega wymaganiom dotyczącym terminowego załatwienia sprawy.

W niniejszej sprawie sporne pozostawało więc przede wszystkim to, czy przeprowadzenie kontroli stanowiło pierwszą czynność procesową w postępowaniu przewidzianym w art. 71a P.b., czy było jedynie czynnością poprzedzającą ewentualne wszczęcie tego postępowania. Ocena tej kwestii stanowiła element rozpoznania zarzutu bezczynności sformułowanego przez skarżących. Ustalenie, że kontrola nie wywołała skutku w postaci wszczęcia postępowania, prowadzi w tych szczególnych okolicznościach do uznania zarzutu bezczynności za niezasadny. Przyjęcie, że negatywna odpowiedź na pytanie o procesowy skutek kontroli przesądza zarazem o niedopuszczalności skargi, oznaczałoby natomiast uzależnienie jej dopuszczalności od wyniku oceny zagadnienia stanowiącego istotę zarzutu poddanego sądowi. Z tych względów nie było podstaw do zastosowania art. 189 P.p.s.a.

Na tym tle należało łącznie ocenić zarzuty naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 w zw. z art. 134 P.p.s.a. oraz art. 72a P.b. Skarżący twierdzą, że uchwała o sygn. akt II OPS 2/25 nie miała zastosowania, ponieważ nie żądali wszczęcia postępowania na wniosek. Domagali się podjęcia czynności z urzędu, a Powiatowy Inspektor, przeprowadzając kontrolę, miał już takie postępowanie skutecznie wszcząć. Argumentacja ta nie jest trafna.

Art. 72a P.b. odnosi urzędowy tryb wszczęcia do postępowania w sprawie wydania decyzji, o której mowa w art. 71a ust. 4 P.b. Postanowienie przewidziane w art. 71a ust. 1 P.b. jest jednak wydawane w początkowej fazie tego samego postępowania dotyczącego samowolnej zmiany sposobu użytkowania. Urzędowy tryb wszczęcia obejmuje zatem całe postępowanie przewidziane w art. 71a P.b., a nie tylko jego końcową fazę.

Zgodnie z art. 61 § 1 K.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wszczęcie postępowania z urzędu nie wymaga wydania postanowienia. Musi jednak znaleźć dostatecznie jednoznaczny wyraz w pierwszej czynności procesowej właściwego organu, podjętej w skonkretyzowanej sprawie administracyjnej wobec podmiotu, który ma być jej stroną. Stosownie do art. 61 § 4 K.p.a. o wszczęciu postępowania z urzędu należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Brak takiego zawiadomienia nie zawsze samodzielnie przesądza, że postępowanie nie zostało wszczęte. Stanowi jednak istotny element oceny, zwłaszcza gdy z charakteru pozostałych czynności nie wynika, aby właściwy organ rozpoczął prowadzenie skonkretyzowanej sprawy administracyjnej.

Nie każda czynność urzędowa poprzedzająca wydanie decyzji albo postanowienia stanowi czynność wszczynającą postępowanie. Art. 81 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 oraz art. 81a P.b. przewidują wykonywanie przez organy nadzoru budowlanego czynności kontrolnych. Kontrola może zostać przeprowadzona w toku postępowania administracyjnego. Może także służyć dopiero ustaleniu, czy istnieją podstawy do wszczęcia takiego postępowania. Jej przeprowadzenie nie wywołuje zatem automatycznie skutku w postaci wszczęcia postępowania administracyjnego. Skutek ten zależy od celu, treści i procesowego kontekstu podjętych czynności.

Rozróżnienie to pozostaje zgodne z wywodami zawartymi w uzasadnieniu uchwały z dnia 8 września 2025 r., sygn. akt II OPS 2/25. Wyjaśniono w nim, że informacja o możliwym naruszeniu P.b. może prowadzić do podjęcia wstępnych, przedprocesowych czynności zmierzających do ustalenia, czy naruszenie uzasadnia wszczęcie postępowania z urzędu. Kontrola może być właśnie taką czynnością.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że wystąpienie Burmistrza Łomianek o przeprowadzenie kontroli wpłynęło do Powiatowego Inspektora dnia 18 września 2023 r. Kontrolę przeprowadzono dnia 20 sierpnia 2024 r. Pismo skarżących zostało sporządzone dopiero dnia 7 października 2024 r. Nie odpowiada zatem chronologii zdarzeń przedstawionej w zaskarżonym wyroku twierdzenie skarżących, że kontrolę przeprowadzono wskutek wezwania J. S. i P. S.. Ich wystąpienie nastąpiło po kontroli i nie mogło jej zainicjować.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika ponadto, aby strony postępowania w sprawie zastosowania art. 71a P.b. zostały zawiadomione o jego wszczęciu na podstawie art. 61 § 4 K.p.a. Nie wynika z niego również, aby wobec właściciela lub zarządcy obiektu podjęto inną czynność procesową właściwą dla postępowania dotyczącego zmiany sposobu użytkowania. Z ustaleń przedstawionych w zaskarżonym wyroku wynika natomiast, że kontrola służyła zbadaniu zgodności sposobu użytkowania znajdujących się na wskazanych działkach budynków z ich przeznaczeniem oraz ocenie, czy zachodzą podstawy do zastosowania środków nadzoru budowlanego. Miała zatem charakter kontrolny i przedprocesowy.

Pismem z dnia 30 stycznia 2025 r. Powiatowy Inspektor poinformował skarżących o dokonanych ustaleniach oraz o przyczynach, dla których nie stwierdził podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu. Pismo to nie kończyło wcześniej wszczętego postępowania administracyjnego. Stanowiło wykonanie obowiązku poinformowania osoby sygnalizującej możliwe naruszenie P.b. o podjętych czynnościach i zajętym stanowisku – w sposób odpowiadający trybowi działania nadzoru budowlanego nakreślonemu później w uchwale z dnia 8 września 2025 r.

Nie można zatem podzielić stanowiska J. S. i P. S., że Powiatowy Inspektor wszczął postępowanie przez przeprowadzenie kontroli, a następnie zaniechał jego prowadzenia i zakończenia. Okoliczność, że skarżący domagali się podjęcia działań z urzędu, nie nadawała ich wystąpieniu skutku procesowego. Nadal stanowiło ono sygnalizację, która podlegała rozpatrzeniu według reguł określonych w uchwale z dnia 8 września 2025 r. Skoro postępowanie w sprawie zastosowania art. 71a P.b. nie zostało wszczęte, Powiatowy Inspektor nie mógł pozostawać w bezczynności w jego prowadzeniu lub zakończeniu.

Art. 134 § 1 P.p.s.a. nie uzasadnia odmiennej oceny. Przepis ten nakazuje Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu rozstrzygać w granicach danej sprawy bez związania zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie rozszerza jednak przedmiotu postępowania ze skargi na bezczynność o merytoryczną kontrolę prawidłowości stanowiska przedstawionego w piśmie informacyjnym. W ramach tej skargi należało ustalić, czy postępowanie zostało już wszczęte oraz czy w jego ramach ciążył na Powiatowym Inspektorze prawny obowiązek podjęcia określonej czynności procesowej. Kontrola ta nie obejmowała natomiast merytorycznej weryfikacji, czy wyniki kontroli uzasadniały wszczęcie z urzędu postępowania przewidzianego w art. 71a P.b.

Powołany przez skarżących wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 2467/22, nie prowadzi do innego wniosku. Orzeczenie to zapadło przed podjęciem uchwały z dnia 8 września 2025 r., sygn. akt II OPS 2/25, i odpowiadało jednemu z występujących wcześniej kierunków orzecznictwa. W zakresie, w jakim dopuszczono w nim sądową kontrolę zasadności niewszczęcia postępowania z urzędu wskutek wystąpienia jednostki, stanowisko to nie może uzasadniać odstąpienia od wykładni przyjętej w tej uchwale, wiążącej na podstawie art. 269 P.p.s.a. Z wyroku tego nie wynika również, że każda kontrola przeprowadzona przez organ nadzoru budowlanego wszczyna postępowanie administracyjne. Z tych samych przyczyn odmiennego rozstrzygnięcia nie uzasadniają powołane przez skarżących wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 12 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SAB/Sz 16/17, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 8 września 2016 r., sygn. akt II SAB/Go 72/16, oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 4 lutego 2014 r., sygn. akt II SAB/Bk 96/13.

Nie są usprawiedliwione zarzuty naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. ani zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. J. S. i P. S. wiążą naruszenie wskazanych zasad K.p.a. z niepodjęciem środków prawnych wobec lakierni, którą uznają za użytkowaną nielegalnie, oraz z dopuszczeniem dalszego prowadzenia tej działalności. Art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. ma charakter wynikowy. Określa sposób rozstrzygnięcia skargi w razie stwierdzenia bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Nie stanowi źródła obowiązku wszczęcia postępowania ani wydania aktu wskazanej przez skarżących treści. Skoro nie istniało wszczęte postępowanie administracyjne, w którego prowadzeniu Powiatowy Inspektor mógłby pozostawać w bezczynności, nie było podstaw do zastosowania art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Wynik sprawy w postaci oddalenia skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a. jest zatem prawidłowy.

Art. 6 i art. 7 K.p.a. wyrażają zasady legalizmu oraz uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Nie przyznają jednak osobie zawiadamiającej o możliwym naruszeniu prawa roszczenia o wszczęcie postępowania prowadzonego wyłącznie z urzędu (art. 72a P.b.) ani o wydanie rozstrzygnięcia określonej treści. Art. 77 § 1 K.p.a. reguluje obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Nie może stanowić podstawy zarzutu odnoszącego się do postępowania, którego nie wszczęto.

Nie są również usprawiedliwione zarzuty naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z art. 71 ust. 1 P.b. oraz art. 71a ust. 1 P.b. Skarżący wiążą naruszenie tych przepisów z niewydaniem przez Powiatowego Inspektora postanowienia przewidzianego w art. 71a ust. 1 P.b., utrzymując, że ustalenia dokonane podczas kontroli uzasadniały podjęcie środków określonych w tym przepisie. Zarzuty te nie mogą odnieść skutku z przyczyn przedstawionych już przy ocenie pozostałych podstaw skargi kasacyjnej. Postępowanie ze skargi na bezczynność nie może w niniejszej sprawie prowadzić do badania, czy ustalenia dokonane podczas kontroli nadzoru budowlanego powinny były, ze względu na art. 71a ust. 1 P.b., doprowadzić do wszczęcia postępowania z urzędu i wydania określonego aktu. Prowadziłoby to do merytorycznej kontroli zasadności niewszczęcia postępowania z urzędu, która, w świetle wykładni przyjętej w uchwale z dnia 8 września 2025 r., sygn. akt II OPS 2/25, nie mieści się w przedmiocie rozpoznawanej sprawy ze skargi na bezczynność.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Naruszenie tego przepisu może odnieść skutek kasacyjny wtedy, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera elementów wymaganych przez ustawę albo jego treść nie pozwala odtworzyć toku rozumowania Sądu pierwszej instancji i przeprowadzić kontroli kasacyjnej. Taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawił podstawę prawną rozstrzygnięcia i wyjaśnił przyczyny oddalenia skargi. Powołał art. 151 i art. 269 P.p.s.a., art. 71a i art. 72a P.b. oraz uchwałę z dnia 8 września 2025 r., sygn. akt II OPS 2/25.

Sąd przytoczył treść pisma Powiatowego Inspektora z dnia 30 stycznia 2025 r. i uznał, że Powiatowy Inspektor szczegółowo wyjaśnił w nim przyczyny braku podstaw do podjęcia działań z urzędu. W ocenie Sądu udzielenie takiej informacji wykluczało przypisanie Powiatowemu Inspektorowi bezczynności. Z przyczyn przedstawionych wyżej brak merytorycznej oceny przesłanek zastosowania art. 71a ust. 1 P.b. nie stanowił uchybienia wymaganiom art. 141 § 4 P.p.s.a.

Sąd pierwszej instancji nie rozważył wprawdzie odrębnie twierdzenia, że przeprowadzenie kontroli miało wszcząć postępowanie z urzędu. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku wymagało w tym zakresie uzupełnienia. Brak ten nie uniemożliwiał jednak kontroli kasacyjnej i nie mógł mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Jak wyjaśniono, kontrola przeprowadzona dnia 20 sierpnia 2024 r. nie stanowiła czynności wszczynającej postępowanie przewidziane w art. 71a P.b. Zaskarżony wyrok, pomimo wymagającego uzupełnienia uzasadnienia, odpowiada zatem prawu w rozumieniu art. 184 P.p.s.a.

Nie są również usprawiedliwione zarzuty naruszenia art. 7 i art. 45 Konstytucji. W odniesieniu do art. 7 Konstytucji skarżący upatrują jego naruszenia w zaakceptowaniu przez Sąd stanowiska Powiatowego Inspektora wyrażonego w piśmie informacyjnym, mimo że w ich ocenie ustalenia dokonane podczas kontroli nakazywały zastosowanie odpowiednich przepisów P.b. Tak skonstruowany zarzut ponownie zmierza do poddania w postępowaniu ze skargi na bezczynność merytorycznej kontroli stanowiska, które doprowadziło Powiatowego Inspektora do niewszczęcia postępowania z urzędu. Z przyczyn przedstawionych wyżej kontrola taka nie mieściła się w przedmiocie niniejszej sprawy.

Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 45 Konstytucji w sposób ujęty w skardze kasacyjnej. J. S. i P. S. upatrują naruszenia prawa do sądu w tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie zbadał zasadności stanowiska Powiatowego Inspektora przedstawionego w skierowanym do nich piśmie informacyjnym, w szczególności nie ocenił, czy wyniki kontroli uzasadniały zastosowanie wobec sposobu użytkowania garażu środków przewidzianych w P.b. Tak sformułowany zarzut opiera się na założeniu, że w ramach postępowania ze skargi na bezczynność Sąd powinien był dokonać merytorycznej kontroli stanowiska Powiatowego Inspektora wyrażonego w tym piśmie. Art. 45 ust. 1 Konstytucji nie uzasadnia, przy tak określonym przedmiocie postępowania, rozszerzenia kontroli sądowej w sprawie ze skargi na bezczynność na merytoryczną ocenę prawidłowości stanowiska wyrażonego przez Powiatowego Inspektora w piśmie informacyjnym. Zarzut naruszenia tego przepisu, oparty właśnie na braku przeprowadzenia takiej oceny, nie może zatem zostać uwzględniony.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, oceniając zarzuty skargi kasacyjnej jako nieusprawiedliwione, orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a.

Wyrok wydano na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 182 § 2 P.p.s.a.