Uzasadnienie
Pismem z dnia 29 kwietnia 2011 r. spółka E. S.A. wniosła o wyłączenie ze składu sądu rozpatrującego sprawę spółki wszystkich sędziów, którzy brali udział w wydaniu uchwały w składzie siedmiu sędziów NSA z dnia 24 stycznia 2011 r., sygn. akt II FSK 577/09. Uzasadniając powyższy wniosek spółka wskazała, że wniosła o skorzystanie w stosunku do powyższej uchwały z trybu przewidzianego w art. 269 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W sytuacji gdyby w składzie sądu rozpatrującego sprawę spółki uczestniczyli sędziowie, którzy brali udział w wydaniu powołanej wyżej uchwały, bezstronne rozpatrzenie przez nich sprawy – w szczególności wniosku o zakwestionowanie tej uchwały – budzi uzasadnione wątpliwości.
Naczelny Sąd Administracyjny, zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 tej ustawy sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Z przepisu tego wynika, że wyłączenie sędziego następuje nie tylko z mocy ustawy w przypadku zaistnienia przesłanek enumeratywnie wskazanych w art. 18 powołanej ustawy (wyłączenie bezwzględne - iudex inhabilis), ale również na wniosek strony (uczestnika postępowania) lub sędziego w sytuacji zaistnienia okoliczności w nim wskazanych (wyłączenie względne iudex suspectus). Jak wynika z treści art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określenie tzw. przesłanek względnych nastąpiło poprzez użycie ogólnego sformułowania zaistnienia okoliczności uprawdopodobniającej uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności danego sędziego w konkretnej sprawie.
Oznacza to, że będą to wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń, co do bezstronności sędziego, przy rozstrzyganiu danej sprawy. Podkreślenia wymaga, iż okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi faktycznie wystąpić, tzn. nie może mieć charakteru potencjalnego, tj. być jedynie uprawdopodobniona. Ponadto okoliczność ta może wystąpić zarówno w trakcie, jak i jeszcze przed wszczęciem danego postępowania. Wyjaśnić także należy, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego lub sędziów w danej sprawie musi być realna, a zatem nie jest wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata wiary w bezstronność sędziego wynikająca z nadmiernej wrażliwości strony. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania co do bezstronności sędziego (por. postanowienie NSA z dnia 29 kwietnia 2010 r., sygn. akt I FZ 61/10, dostępne w internetowej bazie orzeczeń – www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie stanowi okoliczności uzasadniającej wątpliwość, co do bezstronności sędziów fakt wydania przez nich orzeczeń (uchwały) nie zgodnych z wolą strony. Żaden przepis nie wskazuje również na to, że motywy i argumentacja zawarta w uzasadnieniach tych orzeczeń mogłaby stanowić wystarczającą podstawę do wyłączenia ich od orzekania w sprawie. Sam fakt, że sędziowie, których wyłączenia domaga się spółka byli w składzie, który podjął wspomniana uchwałę, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej w myśl art. 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyłączenie sędziego.
Z tych względów Sąd na podstawie art. 22 § 1 i § 2 w zw. z art.193 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.