Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści i wyszukiwarka

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 20 sierpnia 2026 r., sygn. akt I GSK 227/26

prawomocnyRozstrzygnięcie: za stronąTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Skład
Sędzia NSA Joanna Kolanowska przewodniczący
Sędzia NSA Henryk Wach przewodniczący, sprawozdawca
Sędzia del. WSA Marek Krawczak przewodniczący
Rozpoznanie
w dniu 20 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu
Od orzeczenia
od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 listopada 2025 r. sygn. akt III SA/Po 227/25
Sprawa
w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 29 stycznia 2025 r. nr SKO.F.406.785.2024 w przedmiocie zwrotu dotacji oświatowej

Sentencja

  1. oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 4 listopada 2025 r., III SA/Po 227/25 po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...](dalej: "skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu (dalej: "organ") z 29 stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie określenia do zwrotu kwoty dotacji oświatowej w punkcie I. uchylił zaskarżoną decyzję. W punkcie II. zasądził od organu na rzecz skarżącej [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu (dalej: "skarżący kasacyjnie organ") wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku domagając się jego uchylenia w całości i orzeczenia o oddaleniu skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 29 stycznia 2025 r. nr [...] ewentualnie na podstawie przepisu art. 185 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

W każdym przypadku wniesiono o zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych i zrzeczono się rozpoznania niniejszej sprawy na rozprawie.

Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik:

  1. a) Przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 10 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj.Dz. U. 2025, poz. 1691 - dalej k.p.a.) poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że uchybienie proceduralne miało wpływ na wynik sprawy, mimo że strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie tylko nie wskazywała na naruszenie art. 10 k.p.a. w treści skargi, ale również nie wykazała, by rzekomy brak umożliwienia wypowiedzenia się co do materiału dowodowego uniemożliwił jej dokonanie skonkretyzowanej czynności procesowej.
  2. b) Przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że uzasadnienie decyzji organu odwoławczego nie spełniało wymogów art. 107 § 3 k.p.a., a w konsekwencji - że zachodziło naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, podczas gdy z uzasadnienia decyzji wynikały: ustalenia faktyczne przyjęte przez organ, wskazanie materiału dowodowego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia, ocena tego materiału w odniesieniu do kluczowych spornych kategorii wydatków oraz wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, zaś Sąd I instancji nie wykazał, jakie konkretne braki uzasadnienia uniemożliwiały kontrolę legalności decyzji ani w jaki sposób mogły one realnie wpłynąć na wynik sprawy, co czyniło zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. nieuzasadnionym.
  3. c) Przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że organ odwoławczy nie przeprowadził prawidłowego postępowania wyjaśniającego i nie dokonał oceny całokształtu materiału dowodowego, a w konsekwencji - że doszło do naruszenia wskazanych przepisów mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, podczas gdy z akt jednoznacznie wynika, że materiał dowodowy został kompletnie zgromadzony w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, a organ odwoławczy - po ponownym rozpoznaniu sprawy w zakresie zaskarżenia i przy uwzględnieniu przedmiotu sporu - dokonał oceny tego materiału oraz odniósł się do istoty zarzutów strony, nie zachodziła zaś potrzeba prowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego, co wykluczało przyjęcie, iż organ naruszył art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w stopniu uzasadniającym uchylenie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
  4. d) Przepisu art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz w związku z art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tj. Dz. U. 2025, poz. 1483 - dalej u.f.p.) i art. 35 ust. 1 oraz art. 38 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (tj. Dz. U. 2025, poz. 439 - dalej u.f.z.o) poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a nie jak już w części dotyczącej zarzucanych przez Sąd braków odniesienia się do wniosków dowodowych i należytego uzasadnienia jedynie odnośnie części pozycji objętych decyzją, przy jednoczesnym niezakwestionowaniu przez Sąd nieprawidłowości dla uzasadnienie całości rozstrzygnięcia.
  5. e) Przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez uchylenie decyzji bez wykazania, że zarzucane naruszenia procedury mogły mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, a wskazane przez Sąd uchybienia mają charakter ogólny, deklaratywny i nie dotyczą elementów, które uniemożliwiałyby ustalenie przesłanek z art. 35 u.f.z.o. oraz art. 252 u.f.p.

Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego polegające na:

  1. a) Błędnej wykładni przepisu art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 u.f.p. poprzez pominięcie, że to w myśl przywołanego przepisu obowiązek jednoznacznego wykazania, że wydatkowanie środków nastąpiło zgodnie z dotacją spoczywał na skarżącej.
  2. b) Błędnej wykładni przepisu art. 35 ust. 3 i ust. 5 u.f.z.o. poprzez przyjęcie, że podnoszenie przez skarżącego, że jakikolwiek wydatek wykazujący jedynie ogólny związek z działalnością przedszkola może być finansowany z dotacji, podczas gdy przywołane przepisy przewidują ścisły i wyczerpujący katalog kosztów bieżących, który wymaga wykazania przez beneficjenta bezpośredniego związku funkcjonalnego, celowości i niezbędności danego wydatku dla realizacji zadań przedszkola.

Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżący kasacyjnie organ przedstawił w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.

Skarżąca nie wniosła odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym, gdyż skarżący kasacyjnie organ zrzekł się przeprowadzenia rozprawy, zaś skarżąca nie zażądała jej przeprowadzenia.

Zgodnie z art. 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

Jak wynika z art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Wskazana regulacja – będąca przepisem szczególnym – modyfikuje normę zawartą w art. 141 § 4 p.p.s.a., stosowanym odpowiednio w związku z art. 193 (zdanie pierwsze) p.p.s.a., w ten sposób, że pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ograniczyć się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, umożliwiając tym samym pominięcie tych elementów uzasadnienia wyroku, które nie są niezbędne dla wyjaśnienia istoty rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Za podstawę zaskarżonego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przyjął ustalenia faktyczne dokonane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu. Uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego zawiera jednoznaczne stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia.

Oparcie skargi kasacyjnej na naruszeniu przepisów postępowania jest niezbędne w sytuacji, gdy strona zamierza kwestionować stan faktyczny przyjęty przy wyrokowaniu przez Sąd I instancji. Podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. może się przejawiać w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego. Przepisy postępowania mogą zostać naruszone zarówno przez ich błędną wykładnię, jak i przez niewłaściwe zastosowanie. Należy zatem wskazać w skardze kasacyjnej, w jaki sposób doszło do naruszenia konkretnego przepisu postępowania sądowoadministracyjnego przez wojewódzki sąd administracyjny oraz wykazać istotny wpływ zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości zaskarżonego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, tylko jedynie weryfikuje zasadność postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. O skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania formułowanych w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. nie decyduje każde im uchybienie, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez wpływ, o którym mowa należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem przepisom postępowania stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z tych regulacji wynika, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną, w której zarzuty objęte art. 174 p.p.s.a. są kierowane wobec zaskarżonego orzeczenia. W przypadku zarzutu naruszenia przez wojewódzki sąd administracyjny przepisu postępowania sądowoadministracyjnego art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., musi on zostać powiązany z przepisami postępowania, które miały zastosowanie w postępowaniu administracyjnym i których naruszenie stwierdził wojewódzki sąd administracyjny.

Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać (...) podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Podstawę prawną wyroku sądu administracyjnego stanowią przepisy, które określają sposób rozstrzygnięcia sprawy w zależności od wyników postępowania sądowego. Tak pojmowana podstawa rozstrzygnięcia powinna być podana i wyjaśniona w uzasadnieniu wyroku. Według art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Do środków tych należy eliminowanie z obrotu prawnego decyzji organu, o ile spełnione są przewidziane w przepisie art. 145 § 1 i nast. p.p.s.a. przesłanki. Wykroczenie poza te podstawy, bądź posłużenie się nimi w sposób nieuzasadniony może świadczyć o naruszeniu nie tylko odpowiedniego przepisu zawartego w art. 145 p.p.s.a., ale o uchybieniu normie kompetencyjnej zamieszczonej w art. 3 § 1 p.p.s.a. Wypowiedź sądu względem zaskarżonej formy prawnej działania administracji nie może być dowolna.

Aplikowanie poszczególnych podpunktów art. 145 § 1 p.p.s.a. musi znajdować oparcie w stwierdzeniu przez sąd przewidzianych w nim wad decyzji bądź poprzedzającego jej wydanie postępowania. Przypisanie ich organowi musi zostać należycie uargumentowane w motywach wydanego orzeczenia, tak by zarówno skarżący, jak i Naczelny Sąd Administracyjny w ramach kontroli instancyjnej dysponował motywami pozwalającymi na weryfikację poprawności zaskarżonego skargą kasacyjną orzeczenia.

Przepisy postępowania, które mają zastosowanie w rozpoznawanej sprawie sądowoadministracyjnej to przepisy p.p.s.a., przepisy ustawy o finansach publicznych oraz z mocy jej art. 67 ust. 1 przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uwzględnił skargę na decyzję ostateczną, ponieważ stwierdził inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadnienie wyroku z 4 listopada 2025 r. zawiera podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a także ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania w zakresie stwierdzonego przez wojewódzki sąd administracyjny naruszenia przepisów postępowania, o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny sprawując kontrolę działalności administracji publicznej, zgodnie z art. 184 p.p.s.a. i art. 185 p.p.s.a., oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej uchyla zaskarżone orzeczenie w całości lub w części i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania sądowi, który wydał orzeczenie (...).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. wskazał i uzasadnił, jakie przepisy postępowania naruszyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu.

Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wymagane jest, aby uzasadnienie wyroku stanowiło logiczną, zwartą całość, a jednocześnie by było ono jedynie syntezą stanowiska sądu. Treść uzasadnienia powinna umożliwić zarówno stronom postępowania, jak i w razie ewentualnej kontroli instancyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu prześledzenie toku rozumowania sądu i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem o zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, że w razie wniesienia skargi kasacyjnej nie powinno budzić wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego, że zaskarżony wyrok został wydany po gruntownej analizie akt sprawy i że wszystkie wątpliwości występujące na etapie postępowania administracyjnego zostały wyjaśnione.

Należy zwrócić uwagę na to, że zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Z kolei, według art. 98 § 1 p.p.s.a., przewodniczący zamyka rozprawę (posiedzenie). Natomiast uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu w terminie czternastu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo podpisania sentencji wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym (art. 141 § 1 p.p.s.a.). Z przepisów tych wynika, że skoro wydanie wyroku który jest wynikiem sprawy sądowo administracyjnej, poprzedza czasowo sporządzenie jego uzasadnienia, to wadliwie sporządzone uzasadnienie nie może mieć istotnego wpływu na wynik sprawy w przypadku, kiedy uzasadnienie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia oraz zawiera stanowisko co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku spełnia wymogi ustawowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu nie naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a. (Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a). Rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej.

Sąd może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze jak również stwierdzić nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. W skardze na decyzję ostateczną nie podniesiono zarzutu naruszenia art. 10 § 1 kpa, które z urzędu stwierdził wojewódzki sąd administracyjny. Podniesiony w pkt I d) petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia przez wojewódzki sąd administracyjny art. 134 § 1 p.p.s.a. powiązany z przepisami prawa materialnego jest błędny i nietrafny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, że decyzja organu odwoławczego został wydana po przeprowadzeniu postępowania w sposób sprzeczny z wzorcami normatywnymi zawartymi w prawie procesowym tj. kpa regulującymi zasady naczelne.

Sąd uwzględnił skargę, ponieważ stwierdził inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki sąd administracyjny na tym poprzestał i nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

Według art. 107 § 3 kpa, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Wymagane jest, aby uzasadnienie decyzji ostatecznej stanowiło logiczną, zwartą całość, aby prześledzić tok rozumowania organu odwoławczego i poznanie racji, które stały za rozstrzygnięciem. Tworzy to po stronie organu odwoławczego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, że w razie wniesienia skargi nie powinno budzić wątpliwości wojewódzkiego sądu administracyjnego, że zaskarżona decyzja została wydana po gruntownej analizie zebranego materiału dowodowego i że wszystkie wątpliwości występujące na etapie postępowania administracyjnego zostały wyjaśnione.

Obowiązkiem organu odwoławczego jest przyjąć określony stan faktyczny i go przedstawić, nie chodzi jednak o przedstawienie jakiegokolwiek stanu faktycznego, lecz stanu rzeczywistego, ustalonego i przyjętego zgodnie z obowiązującym prawem. Należy wskazać, że organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, która rozstrzyga sprawę co do jej istoty w całości lub w części. Ze względów czasowych, uzasadnienie decyzji nie może mieć istotnego wpływu na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji, ponieważ organ administracji publicznej najpierw rozstrzyga sprawę, a dopiero potem to rozstrzygnięcie uzasadnia. Kiedy uzasadnienie decyzji ostatecznej sporządzone jest w taki sposób, że uniemożliwia przeprowadzenie jej kontroli przez sąd administracyjny zachodzi sytuacja, że sąd administracyjny nie może wykonać ustawowej funkcji sprawowania wymiaru sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej po względem jej zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a.).

W rozumieniu art. 3 § 1 p.p.s.a., zachodzi zatem konieczność zastosowania środka przewidzianego w ustawie tj. art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a.: Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję, ponieważ stwierdził naruszenie przepisów postępowania (przepisów dotyczących wymogów uzasadnienia decyzji). W omawianej sytuacji, przepis art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) p.p.s.a. ma jedynie odpowiednie zastosowanie, ponieważ wadliwie sporządzone uzasadnienie decyzji z przyczyn już wskazanych, nie może mieć istotnego wpływu na wynik sprawy administracyjnej. Wadliwie sporządzone uzasadnienie decyzji ostatecznej skutkuje również tym, że sąd administracyjny nie może skutecznie skontrolować, czy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy ponownie rozpoznał i rozstrzygnął sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji w jej całokształcie, czy rozpatrzył wszystkie żądania strony i ustosunkował się do nich merytorycznie.

Skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przeprowadził skuteczną kontrolę legalności decyzji ostatecznej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z 29 stycznia 2025 r., to jej uzasadnienie spełnia wymogi ustawowe. Tym samym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu błędnie przyjął: "Najistotniejszą wadą prawną zaskarżonej decyzji, która skutkowała wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego jest naruszenie przez organ odwoławczy art. 107 § 3 k.p.a." Nie jest to jednak uchybienie, o jakim mowa w art. 174 pkt 2) p.p.s.a. "naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy." Sąd uwzględnił bowiem skargę, ponieważ stwierdził również naruszenie art. 7 kpa oraz art. 77 § 1 kpa (inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku wyraził w trybie art. 153 p.p.s.a. nieprawomocną ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, wiążące w sprawie sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Przepisy art. 153 i art. 141 § 4 zdanie drugie p.p.s.a. zakreślają granice postępowania przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Przez ocenę prawną wyrażoną przez wojewódzki sąd administracyjny rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie. Ocena prawna o charakterze wiążącym musi dotyczyć właściwego zastosowania konkretnego przepisu czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie. Ocena prawna wyrażona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu dotyczy wyłącznie przepisów postępowania wskazując sposób ich zastosowania przez organ administracji publicznej przy ponownym rozpatrzeniu sprawy i jest powiązana ze wskazaniami co do dalszego postępowania.

Artykuł 153 p.p.s.a. zawarty w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest przepisem prawa materialnego, ponieważ nakłada na organy administracji publicznej przy ponownym rozpatrzeniu sprawy uwzględnienie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w orzeczeniu sądu. Natomiast, strona postępowania uzyskuje uprawnienie do ponownego rozpoznania jej sprawy w granicach zawężonych do granic, w jakich wojewódzki sąd administracyjny rozpoznał skargę, w tym postępowaniu nie ma już zastosowania art. 134 § 1 p.p.s.a.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 2) p.p.s.a.

W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1) p.p.s.a. można skutecznie zarzucić wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu naruszenie prawa materialnego tj. przepisu prawa, który jest podstawą prawną decyzji ostatecznej lub miał być taką podstawą przez: błędną jego wykładnię; niewłaściwe zastosowanie; błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, kiedy zarzut ten zostanie powiązany z naruszeniem przez wojewódzki sąd administracyjny art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., będącym przepisem postępowania sądowoadministracyjnego, które to naruszenie polega na uwzględnieniu skargi na decyzję ostateczną skutkiem błędnego stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.). Naruszenie przez wojewódzki sąd administracyjny prawa materialnego przez jego błędną wykładnię zachodzi wówczas, kiedy sąd nie zaakceptuje i uzna za nieprawidłowe rozumienie przez organ administracji publicznej przepisu będącego podstawą prawną decyzji ostatecznej.

Kiedy wojewódzki sąd administracyjny uwzględni skargę wyłącznie z powodu naruszenia prawa wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. i sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, to ma zastosowanie art. 153 p.p.s.a. będący przepisem prawa materialnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uwzględniając skargę na decyzję ostateczną nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i nie zastosował art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Tym samym, w rozumieniu art. 174 pkt 1) p.p.s.a. sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, w tym art. 252 ust. 1 pkt 1 i 2 ufp oraz art. 35 ust. 3 i 5 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 1) p.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.