Spis treści ustawy
Art. 53 Kodeks karny
Aktualne brzmienie
Art. 53.
§ 1.Sąd wymierza karę według swojego uznania, w granicach przewidzianych w ustawie, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynu, okoliczności obciążające i okoliczności łagodzące, cele kary w zakresie społecznego oddziaływania, a także cele zapobiegawcze, które ma ona osiągnąć w stosunku do skazanego. Dolegliwość kary nie może przekraczać stopnia winy.
§ 2.Wymierzając karę, sąd uwzględnia w szczególności motywację i sposób zachowania się sprawcy, zwłaszcza w razie popełnienia przestępstwa na szkodę osoby nieporadnej ze względu na wiek lub stan zdrowia, popełnienie przestępstwa wspólnie z nieletnim, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na sprawcy obowiązków, rodzaj i rozmiar ujemnych następstw przestępstwa, właściwości i warunki osobiste sprawcy, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa i zachowanie się po jego popełnieniu, a zwłaszcza staranie o naprawienie szkody lub zadośćuczynienie w innej formie społecznemu poczuciu sprawiedliwości, a także zachowanie się pokrzywdzonego.
§ 2a.Okoliczności obciążające stanowią w szczególności:
1)uprzednia karalność za przestępstwo umyślne lub podobne przestępstwo nieumyślne;
2)wykorzystanie bezradności, niepełnosprawności, choroby lub podeszłego wieku pokrzywdzonego;
3)sposób działania prowadzący do poniżenia lub udręczenia pokrzywdzonego;
4)popełnienie przestępstwa z premedytacją;
5)popełnienie przestępstwa w wyniku motywacji zasługującej na szczególne potępienie;
6)popełnienie przestępstwa motywowanego nienawiścią z powodu przynależności narodowej, etnicznej, rasowej, politycznej lub wyznaniowej ofiary albo z powodu jej bezwyznaniowości;
7)działanie ze szczególnym okrucieństwem;
8)popełnienie przestępstwa w stanie po spożyciu alkoholu lub środka odurzającego, jeżeli ten stan był czynnikiem prowadzącym do popełnienia przestępstwa lub istotnego zwiększenia jego skutków;
9)popełnienie przestępstwa we współdziałaniu z nieletnim lub z wykorzystaniem jego udziału.
§ 2b.Okoliczności łagodzące stanowią w szczególności:
1)popełnienie przestępstwa w wyniku motywacji zasługującej na uwzględnienie;
2)popełnienie przestępstwa pod wpływem gniewu, strachu lub wzburzenia, usprawiedliwionych okolicznościami zdarzenia;
3)popełnienie przestępstwa w reakcji na nagłą sytuację, której prawidłowa ocena była istotnie utrudniona z uwagi na okoliczności osobiste, zakres wiedzy lub doświadczenia życiowego sprawcy;
4)podjęcie działań zmierzających do zapobieżenia szkodzie lub krzywdzie, wynikającej z przestępstwa, albo do ograniczenia jej rozmiaru;
5)pojednanie się z pokrzywdzonym;
6)naprawienie szkody wyrządzonej przestępstwem lub zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą z przestępstwa;
7)popełnienie przestępstwa ze znacznym przyczynieniem się pokrzywdzonego;
8)dobrowolne ujawnienie popełnionego przez siebie przestępstwa organowi powołanemu do ścigania przestępstw.
§ 2c.Nie stanowi okoliczności, o której mowa w § 2a i 2b, okoliczność będąca znamieniem przestępstwa, które popełnił sprawca, chyba że wystąpiła ona ze szczególnie wysokim nasileniem.
§ 2d.Nie stanowi okoliczności, o której mowa w § 2a, okoliczność niebędąca znamieniem przestępstwa, jeżeli stanowi podstawę zaostrzenia odpowiedzialności karnej zastosowanego wobec sprawcy.
§ 2e.Nie stanowi okoliczności, o której mowa w § 2b, okoliczność niebędąca znamieniem przestępstwa, jeżeli stanowi podstawę złagodzenia odpowiedzialności karnej zastosowanego wobec sprawcy.
§ 3.Wymierzając karę sąd bierze także pod uwagę pozytywne wyniki przeprowadzonej mediacji pomiędzy pokrzywdzonym a sprawcą albo ugodę pomiędzy nimi osiągniętą w postępowaniu przed sądem lub prokuratorem.
Tekst ujednolicony ISAP, stan prawny na 26.10.2026, tekst z 28.08.2026. Wiążący jest tekst ogłoszony w Dzienniku Ustaw: oficjalny PDF ↗, otwórz w wyszukiwarce, zgłoś błąd.
Orzeczenia i interpretacje 21347
Powołują ten przepis: 21344 orzeczeń sądów powszechnych, SN i TK (SAOS), 2 orzeczeń sądów administracyjnych (NSA i WSA) i 1 orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego od 2016 r.; najnowsze. Sąd Najwyższy tylko do 2016 r.; orzeczenia sądów administracyjnych dochodzą stopniowo, od najnowszych.
- Uzasadnienie SO w Suwałkach z 14 października 2026 r., I Ca 382/26
- Uzasadnienie SA w Poznaniu z 8 października 2026 r., II AKa 41/26
- Wyrok SO w Siedlcach z 6 października 2026 r., II Ka 505/26
- Uzasadnienie SO w Łodzi z 5 października 2026 r., III Ca 340/26
- Uzasadnienie SR w Bełchatowie z 2 października 2026 r., II K 467/26
- Uzasadnienie SA w Poznaniu z 28 września 2026 r., II AKa 140/26
- Uzasadnienie SR dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie z 28 września 2026 r., V K 397/25
- Uzasadnienie SO w Łodzi z 25 września 2026 r., III Ca 1516/25
- Uzasadnienie SR w Bełchatowie z 24 września 2026 r., II K 324/26
- Zarządzenie SR dla m. st. Warszawy w Warszawie z 23 września 2026 r., II C 2501/24
Wszystkie (21347) z filtrami według źródła, roku i sądu, szukaj w ich treści
Historia zmian
5 brzmień, obecne od 1.10.2023
Art. 53.
§ 1. Sąd wymierza karę według swojego uznania, w granicach przewidzianych przez ustawę, bacząc, by jej dolegliwość nie przekraczała stopnia winyw ustawie, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynuoraz biorąc pod uwagę, okoliczności obciążające i okoliczności łagodzące, cele kary w zakresie społecznego oddziaływania, a także cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma ona osiągnąć w stosunku do skazanego, a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Dolegliwość kary nie może przekraczać stopnia winy.
§ 2. Wymierzając karę, sąd uwzględnia w szczególności motywację i … poczuciu sprawiedliwości, a także zachowanie się pokrzywdzonego.§ 2a. Okolicz …
… potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.
§ 2. Skazany ma obowiązek sumiennie wykonywać ciążące na nim obowiązki, a w miejscu pracy lub pobytu przestrzegać ustalonych zasad zachowania, porządku i dyscypliny.
§ 2. Wymierzając karę, sąd uwzględnia w szczególności motywację i sposób zachowania się sprawcy, zwłaszcza w razie popełnienia przestępstwa na szkodę osoby nieporadnej ze względu na wiek lub stan zdrowia, popełnienie przestępstwa wspólnie z nieletnim, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na sprawcy obowiązków, rodzaj i rozmiar ujemnych następstw przestępstwa, właściwości i warunki osobiste sprawcy, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa i zachowanie si …
… potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.
§ 2. Wymierzając karę, sąd uwzględnia w szczególności motywację i sposób zachowania się sprawcy, popełnienie przestępstwa wspólnie z nieletnim, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na sprawcy obowiązków, rodzaj i rozmiar ujemnych następstw przestępstwa, właściwości i warunki osobiste sprawcy, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa i zachowanie się po jego popełnieniu, a zwłaszcza staranie o naprawienie szkody lub zadośćuczynienie w innej formie społecznemu poczuciu sprawiedliwości, a także zachowanie się pokrzywdzonego.
§ 2. Skazany ma obowiązek sumiennie wykonywać ciążące na nim obowiązki, a w miejscu pracy lub po …
… …
Odsyłają tu 9
- Kodeks karny art. 56
- ustawa o izbach aptekarskich art. 62 ust. 1 pkt 2
- ustawa o zawodzie lekarza weterynarii i izbach lekarsko-weterynaryjnych art. 62 ust. 1 pkt 2
- Kodeks karny wykonawczy art. 45 § 1
- ustawa o izbach lekarskich art. 112 pkt 2
- ustawa o samorządzie pielęgniarek i położnych art. 88 pkt 2
- ustawa o zawodzie fizjoterapeuty art. 135 pkt 2
- ustawa o medycynie laboratoryjnej art. 140 pkt 2
- ustawa o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych art. 204 pkt 2
Odsyła do 2
- Kodeks karny art. 53 § 2a odesłanie
- Kodeks karny art. 53 § 2b odesłanie