Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...], działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze.zm.) umorzył postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych prowadzonych w budynku przy ul. [...] w [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w związku z pismem "[...]" [...] Sp. komandytowa z dnia [...] maja 2009 r., dotyczącym robót budowlanych, prowadzonych w w/w budynku w dniu 10 czerwca 2009 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w powyższej sprawie. W wyniku dokonanych w dniu 14 sierpnia 2009 r. oględzin ustalono, iż pod ww. adresem nie są aktualnie prowadzone roboty budowlane. Dotychczasowe roboty budowlane związane były z izolacją pionową ścian zewnętrznych części podziemnej dziedzińca głównego budynku. Na dzień oględzin roboty w powyższym zakresie zostały zakończone.
Następnie, w wyniku ponownych oględzin dokonanych w dniu 7 września 2009 r. stwierdzono prowadzenie robót budowlanych polegających na ociepleniu ścian budynku od strony dziedzińca wewnętrznego styropianem grubości 14 cm wraz z remontem balkonów. Powyższe roboty były wykonywane zgodnie z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją ostateczną o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. Inwestor dokonał zgłoszenia rozpoczęcia robót budowlanych w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w dniu [...] sierpnia 2009 r., podając termin rozpoczęcia prac 24 sierpnia 2009 r. W trakcie oględzin inwestor, spółka F[...], przedłożył dziennik budowy wydany przez Wydział Architektury i Budownictwa [...] nr [...] w dniu [...] lipca 2009 r. W powyższym dzienniku, w dniu [...] sierpnia 2009 r. dokonano zapisu dotyczącego rozpoczęcia robót budowlanych. W trakcie kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości i odstępstw od projektu budowlanego, który został załączony do akt sprawy wraz z prawomocną decyzją o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] maja 2009 r., wydaną przez Prezydenta [...].
Od decyzji organu pierwszej instancji odwołanie wniosła "[...]" [...]Sp. komandytowa. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W opinii Spółki organ pierwszej instancji bezzasadnie umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe podczas gdy sprawa administracyjna powinna być załatwiona merytorycznie. W odwołaniu zarzucono również, iż zakresem sprawy nie objęto wszystkich robót budowlanych, które spółka wskazała w zawiadomieniu z dnia 28 maja 2009 r.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji zarzucajac, iż organ pierwszej instancji niewłaściwie ustalił strony postępowania w niniejszej sprawie. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z dyspozycją art. 28 k.p.a. stroną w przedmiotowym postępowaniu jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie. albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W postępowaniu administracyjnym w sprawach z zakresu prawa budowlanego, zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, stroną postępowania jest: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
W ocenie organu odwoławczego z analizy akt sprawy wynika, że brak jest w nich dokumentów (oryginału lub poświadczonego za zgodność z oryginałem) potwierdzających prawidłowe ustalenie przez organ pierwszej instancji stron postępowania. Jak wynika bowiem z treści zaskarżonej decyzji nr [...] z dnia [...] lutego 2010r., znak: [...] organ pierwszej instancji nie uznał za stronę przedmiotowego postępowania spółki “[...]" [...] Spółka Komandytowa - właściciela sąsiedniej nieruchomości oznaczonej jako działka o nr ew [...] z obrębu [...]. Zaskarżona decyzja została doręczona "do wiadomości" skarżącej, co nie znajduje wyjaśnienia w zgromadzonym przez organ pierwszej instancji materiale dowodowym.
Na decyzję [...] Wojewódkziego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę wnieśli Wspólnota Mieszkaniowa "[...]", oraz Wspólnota Mieszkaniowa “[...]", F. [...] Sp. z o.o.
Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji lub uchylenie decyzji w całości, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art 156 § 1 ust. 2 k.p.a., poprzez wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa skutkującym stwierdzeniem jej nieważności. Skarżący podnieśli, iż w razie nieuznania przez Sąd zarzutu nieważności decyzji, zarzucają decyzji naruszenie art 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez uznanie, że spółka [...] sp. komandytowa winna być stroną postępowania w sprawie nadzoru budowlanego dotyczącego robót budowlanych prowadzonych w budynku przy ul. [...], mimo iż spółka nie znajduje się w obszarze oddziaływania żadnych z prac budowlanych, których wykonanie stwierdził organ I instancji, względnie naruszenie art. 28 k.p.a poprzez uznanie, iż spółka [...] sp. komandytowa winna być stroną przedmiotowego postępowania mimo, iż spółka nie wykazała interesu prawnego w udziale w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją. Skarżący podnieśli zarzut naruszenia art 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
W opinii skarżących spółka [...] sp. komandytowa nie ma interesu prawnego w przedmiotowej sprawie, a istnienie zobiektywizowanego interesu prawnego jest niezbędne dla uznania podmiotu za stronę postępowania administracyjnego. W sprawie niniejszej brak jest interesu prawnego spółki [...] spółka komandytowa, bowiem wskazanego podmiotu nie dotyczy toczące się postępowanie, zaś rozstrzygnięcie zapadłe w przedmiotowym postępowaniu nie może godzić w jej prawnie chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługującego jej prawa własności - nie istnieje bowiem żaden związek między robotami wykonanymi przy ul. [...], a interesem prawnym spółki [...] spółka komandytowa.
Ponadto charakter przeprowadzonych prac budowlanych, które jak stwierdził organ I instancji zostały wykonane zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją budowlaną, ogranicza ewentualne skutki, czy tez oddziaływanie tychże prac wyłącznie do działek ew. [...]; [...]; [...]; [...], w związku z powyższym nie ma wpływu na prawa lub obowiązki właściciela sąsiedniej działki, w szczególności z uwagi na fakt, iż nie leży ona z obszarze oddziaływania prowadzonych robót, które były robotami remontowymi, a nie przebudową czy rozbudową obiektu.
Skarżący podkreślili, iż po wejściu w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) zmianie uległo brzmienie art. 5 jak w/w ustawy, a mianowicie w przy utrzymaniu i użytkowaniu obiektu budowlanego odpadła przesłanka nakazująca uwzględnienie uzasadnionych interesów osób trzecich. W związku z powyższym udział Spółki w przedmiotowym postępowaniu jest pozbawiony podstaw.
Skarzący podnieśli, iż w aktach administracynych sprawy znajduje się ostateczna decyzja Wojewody [...] nr [...]z dnia [...] marca 2010 r., utrzymującą w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. gdzie Spółka [...] nie została uznana za stronę w postępowaniu o pozwolenie na budowę, a więc nic było podstaw do wznowienia postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153,poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.
Uwzględnieni skargi następuje jedynie wówczas, gdy sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
W rozpoznawanej sprawie takie naruszenia wystąpiły, dlatego skarga jest zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana [..] czerwca 2010r., uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] umarzającą prowadzone z urzędu postępowanie w ramach nadzoru budowlanego w sprawie robót budowlanych w budynku przy ul. [...] w [...].
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że zgodnie z treścią przepisu art. 127 § 1 kpa, postępowanie odwoławcze może zostać wszczęte wyłącznie na skutek odwołania od decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji złożonego przez stronę.
Wobec tego aby mogło zostać skutecznie wszczęte postępowanie odwoławcze, a zwłaszcza aby postępowanie to mogło zostać zakończone wydaniem orzeczenia merytorycznego, w postępowaniu tym musi zostać wykazane, że podmiot który wniósł środek zaskarżenia posiada przymiot strony, a więc czy jest osobą której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo która żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Przy czym o tym czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony, a więc czy ma on interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy, przesądzają przepisy prawa materialnego z których wynikają dla tego podmiotu określone prawa lub obowiązki.
W rozpoznawanej sprawie reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika Spółka Komandytowa "[...]" nie wykazała swojego interesu prawnego koniecznego dla skutecznego wniesienia odwołania od decyzji wydanej przez organ nadzoru budowlanego w wyniku postępowania wszczętego z urzędu.
W ocenie Sądu organ w sposób nieuprawniony nie tylko wszczął postępowanie odwoławcze ale też uzasadnił swoje stanowisko jedynie faktem, iż spółka jest właścicielem sąsiednie nieruchomości.
Organ powołał również treść przepisu art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane podając, iż w postępowaniu administracyjnym w sprawach z zakresu prawa budowlanego stroną postępowania jest inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu.
Powyższe stwierdzenie organu jest nieuprawnione bowiem przywołany przepis art. 28 określa krąg stron jedynie w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę a nie we wszystkich postępowaniach z zakresu prawa budowlanego jak to uznał organ odwoławczy.
Sąd nie podziela stanowiska organu, że Spółce Komandytowej " [...] " przysługuje przymiot strony w postępowaniu prowadzonym w ramach nadzoru budowlanego oraz, że przymiot ten wynika z faktu jej prawa własności do sąsiedniej wobec działki inwestora działki o nr [...].
Wobec powyższego – w ocenie Sądu organ odwoławczy winien – przy ponownym rozpatrzeniu sprawy w pierwszej kolejności ocenić czy Spółce " [...]" przysługuje przymiot strony w prowadzonym postępowaniu.
Ustalenie to ma pierwszorzędne znaczenie bowiem jedynie uznanie (na podstawie całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego), iż odwołująca się Spółka ma przymiot strony w postępowaniu prowadzonym w ramach nadzoru budowlanego będzie uprawniało organ odwoławczy do wszczęcia postępowania odwoławczego i dokonania merytorycznej kontroli rozstrzygnięcia organu I - ej instancji.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.