Uzasadnienie
- I. Stan sprawy
- 1. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...]po rozpatrzeniu odwołania G. J. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...]zmieniającej decyzję nr [...] wydaną przez Starostę [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. znak [...] udzielającą Gminie [...] pozwolenia na przebudowę targowiska w ramach programu pn. "Tworzymy nasz rynek" na działkach nr ew.: [...],[...],[...] w miejscowości [...] gm. [...] w ten sposób, że: zatwierdza się zamienne rysunki do dokumentacji zatwierdzonej decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]- zmiana dotyczy projektu zagospodarowania terenu - zmiana miejsca usytuowania obiektu małej architektury (krzyża metalowego), inne warunki wynikające z decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]wydanej przez Starostę [...] nie ulegają zmianie - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 kpa.
2. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...] podał, że Starosta [...] po rozpatrzeniu wniosku inwestora z dnia 29 marca 2012 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił Gminie [...] pozwolenia na budowę - wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie targowiska w ramach programu pn. "Tworzymy nasz rynek" na działkach nr ew. [...],[...],[...] w miejscowości [...]. W ramach projektowanej inwestycji przewiduje się: przebudowę i rozbudowę istniejącego budynku handlowego, budowę budowli - zadaszonych stoisk konstrukcji stalowej, budowę 25 miejsc postojowych dla samochodów osobowych z komunikacją wewnętrzną, przebudowę dwóch zjazdów z dróg publicznych - działek nr [...] i nr [...] na działkę nr [...].
W dniu 3 kwietnia 2014 r. inwestor - Gmina [...], załączając dokumenty, w tym projekt zagospodarowania terenu zmiany miejsca usytuowania obiektu małej architektury na terenie targowiska w miejscowości [...] wraz z uzgodnieniami wymaganymi przepisami szczególnymi, opracowany przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane i przynależną do izby samorządu zawodowego, wystąpiła o zmianę decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]- zmiana dotyczy usytuowania obiektu małej architektury - krzyża metalowego zamocowanego w granitowej podstawie na betonowym fundamencie. Starosta [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. zmienił własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2012 r. udzielającą Gminie [...] pozwolenia na przebudowę targowiska w ten sposób, że zatwierdził zamienne rysunki do dokumentacji zatwierdzonej decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. Zmiana dotyczy projektu zagospodarowania terenu z powodu zmiany miejsca usytuowania obiektu małej architektury (krzyża metalowego). Inne warunki wynikające z decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. wydanej przez Starostę [...] nie ulegają zmianie.
Odwołanie do Wojewody [...] złożył G. J., twierdząc, że protestuje przeciwko decyzji dotyczącej przestawieniu krzyża, ponieważ w miejscu usytuowania krzyża istnieje mogiła powstańcza z 1863 r. Obelisk z krzyżem i mogiłą wybudowano w roku 1910. Skarżący wnosi o uszanowanie pamięci historycznej i obiektu, który jest w ewidencji zabytków i dziedzictwa narodowego Miasta i Gminy [...].
3. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...], przywołując art. 36a ust. 1, art. 3 pkt 4, art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, stwierdził, że dokumentacja - rysunki zamienne do projektu budowlanego zostały uzgodnione przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, który tym samym wyraził zgodę na usytuowanie krzyża w miejscu uwidocznionym na projekcie zagospodarowania terenu, rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz rzeczoznawcę ds. higieniczno-sanitarnych.
Z akt sprawy, zdaniem organu, wynika, iż brak jest jakichkolwiek dokumentów potwierdzających, że krzyż został usytuowany w miejscu pochówku powstańców, a historycy, zdaniem organu, nie potwierdzają takiego faktu. Z uwagi na to, iż krzyż znajduje się w środkowej części terenu targowiska, dostęp do niego zapewniony jest tylko w dni targowe, co nie sprzyja właściwej ekspozycji pomnika - symbolu walki bohaterskich polskich patriotów o niepodległość, a ponadto stwarza niebezpieczeństwo uszkodzenia pomnika - krzyża przez manewrujące samochody dostawcze czy osobowe sprzedawców. Organ stwierdził, że roboty budowlane związane ze zmianą lokalizacji krzyża dotyczą wyłącznie elementów składowych części naziemnej, i niezależnie od tego czy w tym miejscu był pochówek czy też nie na terenie dotychczasowej lokalizacji krzyża nie będą wykonywane prace ziemne, które naruszałyby grunt. Wyklucza się również możliwość i konieczność ewentualnej ekshumacji.
W związku ze zmianą lokalizacji krzyża i wyeksponowaniem jego symbolicznego znaczenia wykonane zostaną następujące prace: renowacja krzyża i tablicy, renowacja granitowej podstawy, obudowa fundamentu nowymi płytami z granitu, wykonanie betonowej dekoracyjnej ramy okalającej krzyż, utwardzenie terenu i wygrodzenie miejsca lokalizacji krzyża. Zgodnie z informacją zawartą w projekcie, w miejscu dotychczasowej lokalizacji pomnika - krzyża będzie umieszczona płyta z napisem, że w tym miejscu stał "Krzyż upamiętniający powstańcze walki z lat 1863- 1865", co oznacza, że zmiana lokalizacji i remont (w tym renowacja) z należytym poszanowaniem traktują wszystkie wartości historyczne, religijne, symboliczne i artystyczne. W miejscu nowego usytuowania krzyża tj. od strony ulicy [...] zapewniony będzie bezpośredni dostęp w celu np. złożenia kwiatów lub zapalenia zniczy.
- II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowiska pozostałych stron
- 1. Skargę na decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył G. J. i domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarga została uzupełniona pismem z dnia 4 sierpnia 2014 r., z dnia 27 sierpnia 2014 r. oraz z dnia 2 lutego 2015 r. Skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania administracyjnego: art. 6, 7 i 107 § 3 kpa, art. 8, 77 § 1, 78 i 80 kpa. Domagał się uchylenia zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r.
- 2. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
- 3. Uczestnik postępowania Burmistrz miasta [...] wniósł o oddalenie skargi.
Dopuszczone do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania stowarzyszenie – Towarzystwo Przyjaciół Ziemi [...] wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji.
III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
2. Zaskarżoną decyzją Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., który zmienił własną decyzję udzielającą Gminie [...] pozwolenia na przebudowę targowiska w miejscowości [...], w ten sposób, że zatwierdzono zamienne rysunki do dokumentacji zatwierdzonej decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. w zakresie projektu zagospodarowania terenu przez zmianę miejsca usytuowania obiektu małej architektury - krzyża metalowego.
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
3.1. Stosownie do art. 7 pkt 4 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (j.t. Dz. U z 2014 r. poz. 1446), ustalenia ochrony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego są jedną z ustawowych form ochrony zabytków.
Uchwała nr [...] Rady [...] w [...] z dnia [...] października 2012 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] w obszarze A, w § 14 pkt 5.1 lit. g stanowi, że "Ustala się ochronę następujących obiektów będących w gminnej ewidencji zabytków... pamiątkowy krzyż w miejscu powstańczej mogiły z 1863 r., kamień, metal, 1910 r. przy ul. [...]". Z powyższego wynika, że pamiątkowy krzyż w miejscu powstańczej mogiły z 1863 r. usytuowany na obszarze targowiska, którego przebudowy dotyczy zaskarżona decyzja, objęty jest ochroną wynikającą z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
3.2. Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j. t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.), prowadzenie robót budowlanych przy obiekcie budowlanym wpisanym do rejestru zabytków lub na obszarze wpisanym do rejestru zabytków wymaga, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania pozwolenia na prowadzenie tych robót, wydanego przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków. W stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje właściwy organ w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków (ust. 3). Wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 3, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych we wniosku rozwiązań projektowych (ust. 4).
O gminnej ewidencji zabytków mowa jest w art. 22 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków. Zgodnie z art. 22 ust. 1 tej ustawy, Generalny Konserwator Zabytków prowadzi krajową ewidencję zabytków w formie zbioru kart ewidencyjnych zabytków znajdujących się w wojewódzkich ewidencjach zabytków, zgodnie natomiast z ust. 4, wójt (burmistrz, prezydent miasta) prowadzi gminną ewidencję zabytków w formie zbioru kart adresowych zabytków nieruchomych z terenu gminy. W gminnej ewidencji zabytków powinny być ujęte zabytki nieruchome wpisane do rejestru, inne zabytki nieruchome znajdujące się w wojewódzkiej ewidencji zabytków, inne zabytki nieruchome wyznaczone przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) w porozumieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków (ust. 5).
Tak więc w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje właściwy organ w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków.
W aktach administracyjnych sprawy, na pierwszej stronie dokumentu oznaczonego jako "Projekt zagospodarowania terenu zmiany miejsca usytuowania obiektu małej architektury na terenie targowiska miejscowego w [...]", sporządzonego w marcu 2014 r., znajduje się pieczęć Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w [...], oraz pieczęć, wraz z podpisem Kierownika Delegatury w [...] z upoważnienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
W tej sytuacji należałoby zatem przyjąć, chociaż z akt administracyjnych sprawy nie wynika, czy uzgodnienie z wojewódzkim konserwatorem zabytków nastąpiło zgodnie z zasadami określonymi w art. 39 ust. 3 i 4 ustawy Prawo budowlane, iż uzgodnienie to nastąpiło.
- IV. Wobec powyższego, odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż są one niezasadne.
- V. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.