Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowalnego (dalej jako "organ", "GINB") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 – dalej jako "k.p.a.") postanowieniem z dnia 4 marca 2015 r. nr [...] po rozpoznaniu zażalenia T. G. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] odmawiające sprostowania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Z akt sprawy wynika, że [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie budynku warsztatowego usytuowanego w T. przy ul. [...] przy granicy z działką nr ew. [...]w T. przy ul. [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Pismem z dnia 23 listopada 2014 r. dotyczącym decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]lipca 2014 r., nr [...], T. G., wniósł: "(...) o sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej (uzupełnienie okoliczności) wniosek dowodowy." Uzasadniając swój wniosek wskazał, że "(...) jako strona sprawy wnoszę o sprecyzowanie mojego stanowiska i sprostowanie omyłki pisarskiej jakobym oświadczył, że budynek z białej cegły powstał w 1985 r., a z czerwonej dobudowano w 2013 r.".
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] odmówił sprostowania decyzji własnej z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...]. Organ wskazał, że mając na względzie, że przepisy k.p.a. nie przewidują możliwości precyzowania stanowiska stron, co stanowiło część wniosku T. G., dopuszczalne było rozpoznanie wniosku z dnia 23 listopada 2014 r. jedynie jako żądania sprostowania innej oczywistej omyłki w wydanej przez organ stopnia wojewódzkiego decyzji.
W uzasadnieniu organ podał, że w części decyzji nr [...] z dnia [...] lipca 2014 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowiącej uzasadnienie rozstrzygnięcia (strona pierwsza) faktycznie przytoczono, że "budynek gospodarczy z białej cegły powstał ok. 1985 r., a z czerwonej cegły był dobudowany ok. 2003 r.", jednak ten fragment uzasadnienia stanowił jedynie cytat z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu 14 grudnia 2011 r. na terenie nieruchomości przy ul. [...] w T. i odwoływał się do oświadczenia wnioskodawcy – T. G. złożonego w trakcie czynności procesowych.
Organ wskazał, że sprostowanie części uzasadnienia decyzji jest dopuszczalne m.in. w sytuacji, kiedy organ administracji publicznej nieprawidłowo, to jest nieprecyzyjnie bądź niedosłownie przytoczył treść innego dokumentu. Tymczasem z porównania treści protokołu z dnia 14 grudnia 2011 r. i treści uzasadnienia decyzji wynika, że nie miał miejsca błąd pisarski polegający na niewłaściwym przytoczeniu słów zaprotokołowanych przez pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...]. Z tego powodu wniosek o sprostowanie decyzji jest nieuzasadniony.
Organ wskazał ponadto, że protokół ten został podpisany m.in. przez wnioskodawcę po jego sporządzeniu i odczytaniu, a zatem zgadzał się on z treścią ustaleń organu stopnia powiatowego i sposobem zaprotokołowania oświadczenia. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości żądania sprostowania treści protokołu.
Zażalenie na powyższe postanowienie [...] WINB złożył T. G. wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżący wniósł o kontrolę przedmiotowej sprawy na okoliczność ustalenia, czy akta zawierają protokół z dnia 14 grudnia 2011 r. i czy spełnia on wymogi formalny m.in. podpisy stron.
Po rozpatrzeniu zażalenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu GINB wskazał, że organ administracji publicznej w trybie art. 113 § 1 k.p.a., nie ma możliwości sprostowania ustaleń dotyczących stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, czego żąda T. G.. Organ powołał się przy tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Rzeszowie z dnia 15 października 2013 r., sygn. akt I SA/Rz 439/13, w którym stwierdzono, że: "Nie jest dopuszczalne by w postępowaniu rektyfikacyjnym dokonywać zmian okoliczności faktycznych stanowiących podstawę wydanego rozstrzygnięcia. Stanowi to złamanie wszelkich zasad postępowania, w tym zasady praworządności i zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa". Tym samym organ odwoławczy stwierdził, że postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], należy utrzymać w mocy.
Skargę na powyższe postanowienie złożył T. G. wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o zwrot kosztów postępowania.
Skarżący zarzucił postanowieniu naruszenie szeregu przepisów k.p.a. Wskazał ponadto, że "postanowienie z d. [...].02.2015 r. wyczerpuje przesłanki za art. 145 § 1 pkt 1,2,5 Kpa oraz jest dotknięte wadą nieważności za art. 156 § 1 pkt 2 Kpa warunkującymi wznowienie postępowania o wydanie postanowienia/unieważnienia postanowienia z d. [...].03.2015 r.". Skarżący podał, że protokołu nie sporządzono w przepisanej formie – brak podpisu skarżącego. Domniemuje, że protokół w ogóle nie istniał, zaś organ GINB nie dopełnił czynności kontrolnych akt sprawy. T. G. wniósł o "usunięcie naruszenia prawa na podstawie art. 135 i 155 ppsa, z urzędu WSA i spowodowanie wyłączenia z akt postępowania protokołu z 14.12.2011 r., oddalenie dowodu z protokołu z d. 14.12.2011 r za ‘wnioskiem’ skarżącego z d. 17.01.2015 r. do PINB w/s [...], oraz usunięcia bezpośredniego zagrożenia pożarowego stworzonego bez obiekt samowoli budowalnej z działki [...], niepodlegający zasiedzeniu przez spowodowanie wydania nakazu rozbiórki".
Skarżący dołączył ponadto do skargi szereg dokumentów na okoliczność, że wystąpił z wnioskiem m.in. z 5 grudnia 2006 r. o wydanie nakazu rozbiórki dla obiektu samowoli budowalnej stwarzającego bezpośrednie zagrożenie pożarowe, a PINB do chwili obecnej nie wydał nakazu rozbiórki.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowalnego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie takie naruszenia i wady nie wystąpiły, dlatego skarga nie została uwzględniona.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] odmawiające sprostowania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...].
Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi art. 113 § 1 k.p.a. zgodnie z którym organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach.
Przedmiotem sprostowania w trybie określonym w komentowanym przepisie są "błędy pisarskie i rachunkowe" oraz "inne oczywiste omyłki". W orzecznictwie sądowym pojęciom tym nadaje się następujące znaczenia: a) "błąd rachunkowy oznacza omyłkę w wykonaniu działania matematycznego, np. dodawania lub dzielenia, a błąd pisarki - widoczne, wbrew zamierzeniu władzy, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylną pisownię albo widocznie nie zamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Należy podzielić pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 13 marca 1998 r., I SA/Lu 1091/96, LEX nr 33532, że "możliwe jest sprostowanie wymienionych w art. 113 § 1 k.p.a. okoliczności zaistniałych zarówno w sentencji, jak i uzasadnieniu decyzji, bowiem dopiero łącznie te elementy stanowią decyzję. Ustawodawca, mówiąc o możliwości prostowania błędów pisarskich i rachunkowych czy też oczywistych omyłek, nie daje ustawowej definicji tych pojęć, w związku z czym, stosując ten przepis, należy mieć na uwadze potoczne znaczenie tych pojęć".
W orzecznictwie i piśmiennictwie powszechnie przyjęta jest teza, że sprostowanie nie może prowadzić do zmiany rozstrzygnięcia (np. wyrok NSA z dnia 4 maja 1988 r., III SA 1466/87, OSP 1990, z. 11-12, poz. 398, w którym stwierdzono, że: "1. Nie jest dopuszczalne sprostowanie decyzji (art. 113 § 1 k.p.a.), które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego.
- 2. Przedmiotem sprostowania nie mogą być mylne ustalenia faktyczne organu administracji lub mylne zastosowanie przepisu prawnego.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy podzielić stanowiska organów o niedopuszczalności sprostowania decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w zakresie wniosku o sprostowanie, a mianowicie w części uzasadnienia decyzji, w której przytoczono cytat z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu 14 grudnia 2011 r. na terenie nieruchomości przy ul. [...] w T. zawierający oświadczenia T. G. złożone w trakcie czynności procesowych, że "budynek gospodarczy z białej cegły powstał ok. 1985 r., a z czerwonej cegły był dobudowany ok. 2003 r".
W pierwszej kolejności należy ponownie podkreślić, iż przedmiotem sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej nie mogą być ustalenia faktyczne, po wtóre jednak przytoczenie powyższego zdania w uzasadnieniu decyzji znajduje swoje odzwierciedlenie w samym protokole z oględzin z 14 grudnia 2011r., który został przez skarżącego podpisany, stanowi, a który jako dokument urzędowy stanowi dowód tego co zostało w nim zawarte.
Należy bowiem pamiętać, iż oględziny, ze względu na to, że umożliwiają wyeliminowanie zniekształceń informacji wynikających z przepływu jej przez ogniwa pośrednie, wysuwane są na pierwsze miejsce w systemie środków dowodowych zabezpieczających zrealizowanie zasady prawdy obiektywnej (Duże Komentarze Becka B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 8. wydanie, Warszawa 2006 r. str. 424).
Protokół oględzin, stanowiący dowód w sprawie, winien odzwierciedlać rzeczywisty stan rzeczy. Jeżeli oględzinom poddano określone miejsce, protokół z tej czynności winien zawierać spostrzeżenia osoby sporządzającej, dotyczące obiektu oględzin.
Obalenie domniemania prawdziwości ustaleń zawartych w protokole oględzin nie może nastąpić w trybie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej, bowiem w konsekwencji niweczyłoby to zasadę trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej wyrażoną w art. 16 kpa.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270.).