Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] maja 2008r.([...]) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz.1071 ze zm.), dalej zw. kpa, po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwa Budowlanego C. Sp. z o.o. [...], od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008r. ([...]), stwierdzającej nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2007r. (Nr [...]), zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej ww. Spółce pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną na terenie działek nr [...] położonego przy ul. [...] w [...] - uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2008r., działając na wniosek E. i B.K., stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2007r.
Następnie organ powołał się na treść art. 157 § 2 kpa, art. 28 ust. 2 i 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.), dalej zw. Prawem budowlanym, wyjaśniając, że stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszarem oddziaływania obiektu jest natomiast teren wyznaczony przez organ w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.
Organ odwoławczy stwierdził, że z projektu zagospodarowania działki nie wynika, aby projektowany budynek naruszał § 12 i § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), a więc powodował jakiekolwiek ograniczenia w zagospodarowaniu działek pp. K. (tj. nr [...]). Rozwiązania techniczne dotyczące przyłączy wodociągowego i gazowego także zostały w całości zaprojektowane w obrębie działki inwestora.
W związku z powyższym organ stwierdził, że zakres oddziaływania ww. inwestycji zamyka się w granicach działki inwestora, a zatem pp. K., na wniosek których zostało wszczęte postępowanie nieważnościowe, nie mają przymiotu strony, tym bardziej, że nie wykazali na podstawie przepisów prawa materialnego, aby ww. decyzja naruszała ich interes prawny. Nie przesądza o tym także okoliczność ewentualnego naruszenia sąsiedniej własności w związku z obecnie prowadzonymi robotami budowlanymi. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej ma bowiem na celu wyłącznie kontrolę samej decyzji w dniu jej wydania.
Podnoszona natomiast przez wnioskujących okoliczność pominięcia ich udziału w postępowaniu dot. pozwolenia na budowę, nie stanowi przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji.
Skargę na to rozstrzygnięcie złożyli pp. K. wnosząc o jego uchylenie oraz utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji oraz postanowienia i wskazując, że właściciele innych działek sąsiadujących z działką inwestora zostali uznani za strony postępowania, natomiast skarżącym tego przymiotu odmówiono pomimo, że są właścicielami sąsiedniej drogi i parkingów. Ponadto, roboty przy sieciach gazowych i wodnych wykonano również na działkach skarżących ([...]) nie objętych pozwoleniem budowlanym. Wykopy pod fundamenty także objęły ich działki.
Organ nie zbadał jak zaprojektowano sieć gazową, a jak została wykonana oraz nie zauważył, że sieci są własnością pp. K.. Hydrant skarżących został przy tym ujęty w planie inwestora jako zabezpieczenie p.poż. bez ich zgody.
Ponadto skarżący wskazali, że są również właścicielami działki pod stacją trafo nr [...], gdzie zaprojektowany został przewód energetyczny inwestora, o czym świadczą m.in. warunki przyłączenia energetycznego z dnia [...] czerwca 2007, mapka pokazująca stację i przewód, upoważnienie [...] z dnia [...] stycznia 2008r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Skarga zawiera usprawiedliwione podstawy.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2008r. uchylająca w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2008r. stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2007r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającej Przedsiębiorstwu Budowlanemu C. Sp. z o.o. pozwolenia na budowę ww. budynku mieszkalnego i umarzająca postępowanie organu I instancji.
Organ odwoławczy stwierdził, że pp. K. nie posiadają przymiotu strony w kwestionowaniu, w postępowaniu nieważnościowym ww. decyzji o pozwoleniu na budowę.
W tym miejscu przypomnieć należy, że zgodnie z treścią art. 157 § 2 kpa postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może być wszczęte na żądanie strony lub z urzędu. W postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, tak jak w postępowaniu zwykłym, do ustalania kręgu podmiotów zastosowanie znajduje art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Nie zmienia się bowiem zasadniczy przedmiot tego postępowania, jakim nadal pozostaje udzielenie pozwolenia na budowę (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2007r., II OK 596/08, niepubl.).
Powołany wyżej przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi, że stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszarem oddziaływania obiektu, stosownie do art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, jest teren wyznaczony przez organ w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.
W związku z treścią powołanych przepisów, obowiązkiem organu, również na etapie postępowania odwoławczego, jest zbadanie w pierwszej kolejności, czy podmiot występujący z wnioskiem o stwierdzenie nieważności posiada przymiot strony.
Badanie to winno być przeprowadzone z zachowaniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego. Organy winny mieć na uwadze, że zgodnie z treścią art. 7 i 77 kpa zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego koniecznego do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. W każdym przypadku zaniechania przez organ podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważkie dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwością decyzji (por. wyrok NSA z dnia 29 września 1997r., sygn. akt I SA/Wr 700/97).
Taka sytuacja miała miejsce w kontrolowanej sprawie, gdyż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wyjaśnił rzetelnie okoliczności skutkujących uznaniem, bądź odmową uznania skarżących za strony niniejszego postępowania.
W zaskarżonej decyzji organ stwierdził jedynie w dwóch zdaniach, że projektowany budynek nie narusza § 12 i 13 warunków technicznych a rozwiązania techniczne dotyczące przyłączy wodociągowego i gazowego, ujęte w projekcie zagospodarowania działki, zostały w całości zaprojektowane na działce inwestora nr [...] co nie powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu działek pp. K. Lakoniczność stanowiska organu odwoławczego skutkująca brakiem szczegółowego odniesienia do materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, z jednoczesnym uwzględnieniem twierdzeń podnoszonych we wniosku pp. K., czyni zaskarżoną decyzję wadliwą, bo wydaną z naruszeniem ww. zasad postępowania administracyjnego.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy obowiązkiem organu II instancji będzie rzetelne zbadanie akt sprawy, w tym projektu budowlanego z odniesieniem nie tylko do planu zagospodarowania działki, ale również do całości projektu oraz ustalenie w szczególności, czy przebieg przyłączy gazowego, wodociągowego i energetycznego dotyczy działek skarżących i przewiduje wpięcie do sieci stanowiących ich własność.
Dopiero po wykonaniu powyższych ustaleń organ odwoławczy będzie mógł jednoznacznie stwierdzić, czy skarżący posiadają przymiot strony, w rozumieniu powołanych wyżej przepisów Prawa budowlanego, do kwestionowania w postępowaniu nieważnościowym ww. decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2007r.
Ujawnione naruszenia prawa procesowego skutkowały uchyleniem zaskarżonej decyzji z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Na podstawie art. 152 powołanej ustawy orzeczono jak w punkcie II wyroku.