Uzasadnienie
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 19 maja 2009 r. zwolniono A. G. od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niej adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia nr 261/2004/We Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r.
Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pismem z dnia [...] czerwca 2009 r. poinformowała Sąd o wyznaczeniu adwokata M. M. pełnomocnikiem z urzędu dla A. G. Następnie Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 lipca 2009 r. wezwano adwokata M. M. do nadesłania w terminie 7 dni pełnomocnictwa procesowego. W dniu [...] lipca 2009 r. adwokat M. M. po osobistym stawiennictwie w czytelni akt uzyskał dostęp do wglądu do akt niniejszej sprawy.
W dalszej kolejności pismem z dnia [...] lipca 2009 r. poinformował, iż standardowy tekst pełnomocnictwa, który przesłał skarżącej, nie odpowiadał jej oczekiwaniom, w związku z czym skarżąca przesłała pełnomocnikowi faksem sporządzone przez siebie pełnomocnictwo (jak wyjaśnia pełnomocnik konieczne stało się w tej sytuacji uzyskanie podpisu pod pełnomocnictwem). Pełnomocnik podniósł również iż po przeglądzie akt sprawy prowadzi stałe konsultacje ze skarżącą wokół istoty złożonej przez nią skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2009 r. skargę A. G. odrzucił, ze względu na nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie jej braków formalnych.
Po doręczeniu pełnomocnikowi strony skarżącej ww. postanowienia wniósł on skargę kasacyjną. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono między innymi, że pełnomocnik powołany imiennie [...] czerwca 2009 r. nie był już w stanie naprawić braku formalnego, borykając się nadto z trudnościami z uzyskaniem podpisu skarżącej na pełnomocnictwie.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem wydanym na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 października 2009 r. sygn. akt I OSK 1462/09 oddalił skargę kasacyjną.
W dniu [...] grudnia 2009 r. wpłynął do Sądu wniosek adwokata M. M. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w którym pełnomocnik podniósł, iż powyższe koszty nie zostały przez skarżącą zapłacone w całości ani w części.
W myśl art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W niniejszej sprawie zasady przyznawania wynagrodzenia adwokatowi reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.).
I tak w myśl § 19 cyt. rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują:
- 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 oraz
- 2) niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata.
Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1) ppkt c) cyt. rozporządzenia stawka minimalna w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji wynosi w przedmiotowej sprawie 240 zł. Z kolei w myśl § 18 ust.
1) pkt 2) ppkt b) stawka minimalna w postępowaniu przed sądem drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a więc w niniejszej sprawie 120 zł. I takie też koszty należy przyznać adwokatowi M. M. za czynności wykonane w ramach zastępstwa prawnego. Na etapie postępowania przed sądem pierwszej instancji pełnomocnik zapoznał się bowiem z aktami oraz prowadził, jak wynika ze złożonych wyjaśnień, konsultacje ze skarżącą odnośnie charakteru skargi. Na etapie postępowania przed sądem drugiej instancji sporządził i wniósł skargę kasacyjną od postanowienia odrzucającego skargę.
Jednocześnie podkreślenia wymaga, iż pełnomocnik ustanowiony w związku z przyznaniem stronie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie za faktycznie udzieloną pomoc prawną. Jak podkreślił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24 maja 2005 r. sygn. akt I KZP 15/05 udzielenie pomocy prawnej przez adwokata polega nie na samej tylko gotowości jej świadczenia, ale na przystąpieniu do czynności o charakterze intelektualnym, połączonych najczęściej z pewnymi czynnościami o charakterze fizycznym i zmierzających do oceny, a w jej rezultacie do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której udzielana jest pomoc. Sąd Najwyższy wskazał, że za czynności takie mogą i powinny być uznane już pierwsze przejawy aktywności intelektualnej np. zapoznanie się z aktami, czy choćby tylko odbycie rozmowy z osobą, którą adwokat ma reprezentować.
Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, iż ustanowionemu w niniejszej sprawie pełnomocnikowi należne jest wynagrodzenie zarówno za zastępstwo wykonane na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego (zapoznanie się z aktami, konsultacje ze stroną skarżącą), jak i postępowania drugoinstancyjnego (sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej). Nadmienić należy, iż z uwagi na rozpoznanie sprawy zarówno przed sądem pierwszej instancji, jak i drugiej instancji na posiedzeniu niejawnym, pełnomocnik nie był wzywany na rozprawę. Zarazem podejmowane przez pełnomocnika czynności nie uzasadniają przyznania opłaty w podwyższonej wysokości.
Zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia (§ 2 ust. ww. rozporządzenia). W niniejszej sprawie zasądzenie opłaty równoważnej stawkom minimalnym odpowiada zarówno nakładowi pracy pełnomocnika, jak i w charakterowi czynności, które podejmował.
Odnośnie zawartej w piśmie adnotacji, iż nie zostały zwrócone pełnomocnikowi również wydatki, zauważyć należy, iż nie jest możliwe zasądzenie ich zwrotu w sytuacji, w której nie zostały ani wprost wymienione, ani udokumentowane.
W związku z powyższym, w myśl art. 250 w zw. z art. 258 § 2 pkt 8) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.