Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 października 2011 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1083/11 uchylił decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2011 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] grudnia 2010 r.
Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o terminie wniesienia skargi kasacyjnej został doręczony Prezesowi NFZ w dniu 10 listopada 2011 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 86 akt sądowych).
W dniu 13 grudnia 2011 r. ustanowiony w sprawie pełnomocnik Prezesa NFZ złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 4 października 2011 r., w urzędzie pocztowym [...] [...], listem poleconym nr: [...]. Wraz z wnioskiem została złożona skarga kasacyjna.
W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik organu, powołując się na art. 87 § 1 i art. 88 § 1-2 i § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm, dalej p.p.s.a.), podał, ze w dniu 24 listopada 2011 r. uległ poważnej [...], w wyniku której musiał skorzystać z pomocy Szpitalnego Oddziału Ratunkowego Szpitala [...]. Na dowód pełnomocnik przedstawił szpitalną kartę informacyjną oddziału ratunkowego, wystawioną w dniu 25 listopada 2011 r.
Doznany uraz wyłączył pełnomocnika organu z życia prywatnego i zawodowego. Pełnomocnik podał, że do obowiązków zawodowych powrócił w dniu 12 grudnia 2011 r.
Uzasadniając brak winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi kasacyjnej pełnomocnik podał, że w zaistniałej sytuacji losowej nie był w stanie, nawet przy dołożeniu maksymalnej staranności, złożyć w terminie skargi kasacyjnej w tak skomplikowanej sprawie. Dowodząc braku winy pełnomocnik powołał się również na natłok obowiązków związanych z bieżącą obsługą prawną Centrali NFZ tj. na łączenie obowiązków [...] i radcy prawnego oraz na fakt, że jest osobą samotną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże, stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Tryb złożenia wniosku reguluje szczegółowo art. 87 p.p.s.a., zgodnie z którym pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do Sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).
W myśl art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu Sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym
W rozpoznawanej sprawie odpis wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2011 r. został doręczony na adres siedziby organu w dniu 10 listopada 2011 r., co oznacza, że 30 – dniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał dla organu z końcem dnia 12 grudnia 2011 r.
Z dołączonych do wniosku dokumentów wynika, iż w dniu 25 listopada 2011 r. pełnomocnik zgłosił się do Szpitala [...] – szpitalnego oddziału ratunkowego w związku z doznanym urazem kolana prawego. Lekarz orzekł o braku wskazań do hospitalizacji w trybie pilnym. Do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik dołączył również opis badania wykonanego w dniu 5 grudnia 2011 r. w [...]. Ponadto oświadczył, że do obowiązków zawodowych powrócił w dniu 12 grudnia 2011 r.
Przystępując do rozpatrzenia okoliczności podnoszonych we wniosku o przywrócenie terminu, należy podkreślić, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Brak winy oznacza sytuację, w której wystąpiły niezależne od strony i niemożliwe do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu.
Oceniając wystąpienie tej przesłanki, Sąd przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
W uzasadnieniu rozpatrywanego wniosku jako okoliczność wyłączającą brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, pełnomocnik wskazał na uraz [...], którego doznał w dniu 24 listopada 2011 r., a który wyłączył go z życia zawodowego.
Odnosząc się do powyższego argumentu pełnomocnika należy zauważyć, że z załączonej do akt szpitalnej karty informacyjnej z dnia 25 listopada 2011 r. wynika jedynie, że uległ on kontuzji siedem dni wcześniej (k. 78 akt sądowych). Brak w nim natomiast informacji, iż zdarzenie skutkowało koniecznością zwolnienia pełnomocnika od pracy bądź hospitalizacją, które mogłyby stanowić podstawę do rozważenia przesłanki niezawinionego uchybienia terminowi. Nadto, zdarzenia te (kontuzja, wizyta w szpitalu) miały miejsce w okresie, gdy biegł jeszcze ustawowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej.
W orzecznictwie przyjmuje się, że do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu w ujęciu art. 86 § 1 p.p.s.a. zalicza się wprawdzie chorobę - ale nie każdą - wyłącznie taką, która miała nagły i obłożny charakter i nie pozwalała na wyręczenie się inną osobą. Sam fakt choroby, a nawet dysponowanie zwolnieniem lekarskim nie świadczy jeszcze o braku winy w uchybieniu wiążącego stronę (jej pełnomocnika) terminu (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 1999 r., sygn. akt II SA 45/99, Lex nr 46785, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 listopada 2007 r., sygn. akt II OZ 1070/07), bowiem nie wyklucza ono możliwości dokonywania czynności procesowej czy to osobiście, czy to poprzez wyręczenie się inną osobą np. pracownikiem (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 sierpnia 2009 r. sygn. akt II GZ 182/09).
Pełnomocnik jest [...] w Centrali Narodowego Funduszu Zdrowia. Z informacji tej należy wywieść, iż [...] stanowi zespół prawników, którzy jako osoby zatrudnione przez organ, znają specyfikę spraw pozostających we właściwości organu. Zatem, trudno sobie wyobrazić sytuację, do której stara się przekonać pełnomocnik, że w przypadku nieobecności [...] (z powodu choroby) wszelkie sprawy wpływające do [...] pozostają nierozpatrzone, bez nadawania im biegu.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 86 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.