Wyrok NSA oz. we Wrocławiuz 16 sierpnia 1985 r., sygn. akt SA/Wr 440/85

Tezy

Dowody posiadania kwalifikacji ustala art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 czerwca 1972 r. o wykonywaniu i organizacji rzemiosła /Dz.U. 1983 nr 7 poz. 40/ wymieniając w pkt 1-4 stosowne dyplomy, świadectwa i tytuły zawodowe, które o istnieniu kwalifikacji zawodowych stanowią dopiero w połączeniu z dowodem wykonywania w określonym czasie pracy odpowiadającej rodzajowi rzemiosła. Tryb dokonywania odstępstw od tych wymogów - a więc udzielania "dyspensy" - ustanawia regulacja zawarta w art. 8 ustawy.

"Dyspensa" może więc dotyczyć dowodów kwalifikacyjnych albo okresu pracy niezbędnego w świetle art. 7 ust. 1 jako warunku posiadania kwalifikacji albo jednocześnie obu tych elementów składających się na wymagania kwalifikacyjne. Jednakże koniecznym warunkiem jej udzielenia jest wykazanie /przez osobę ubiegając się o dyspensę/ w inny sposób posiadania kwalifikacji zawodowych do wykonywania danego rzemiosła. Analizowany przepis pozostawia "luz decyzyjny" organom orzekającym. Taki organ swobodnie ocenia, czy strona rzeczywiście wykazała "w inny sposób posiadanie kwalifikacji" a w razie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie dokonuje następnej oceny, czy w okolicznościach konkretnej sprawy zachodzi "uzasadniony przypadek", w którym organ "może" orzec o zwolnieniu od obowiązku przedstawienia dowodów posiadania kwalifikacji. Pomimo takiej konstrukcji przepisu należy przyjąć że w przypadku zaistnienia obu powyższych przesłanek rozstrzygania organ powinien udzielić "dyspensy" albowiem odmowa byłaby wówczas przejawem arbitralnego nie zaś uznaniowego charakteru działania organu.