Uzasadnienie
Pismem z dnia 10 VI 2026 r. M. P. (dalej "skarżąca") wniosła skargę na bezczynność Odwoławczej Komisji Stypendialnej Wyższej Szkoły Kształcenia Zawodowego we Wrocławiu (dalej: "organ") w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia i wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie wskazując, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących jej w sprawie bowiem złożyła ponaglenie wraz ze skargą na bezczynność, co oznacza, że skarga nie została poprzedzona ponagleniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Skargę należało odrzucić.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 VIII 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), dalej "ppsa", sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne.
Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć przesłanki zarówno przedmiotowe, jak i podmiotowe. Warunkami dopuszczalności wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu; wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy.
Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 ppsa, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich albo Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia - taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Ponadto zgodnie z art. 53 § 2b ppsa, skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Z powyższego wynika zatem, że uprzednie wystosowanie do właściwego organu ponaglenia, o którym mowa w art. 37 § 1 kpa warunkuje dopuszczalność skargi na bezczynność/przewlekłość organu.
W rozpoznawanej sprawie ponaglenie oraz skargę na bezczynność organu skarżąca wniosła w tym samym czasie, tj. 10 VI 2026 r. Oba pisma zostały złożone w osobnych kopertach tego samego dnia, co wynika z widniejących na kopertach dat nadania w placówce pocztowej. Takie wniesienie ponaglenia tj. razem ze skargą na bezczynność organu nie może być uznane za prawidłowe wyczerpanie trybu zaskarżenia.
W orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie wskazywano, że wniesienie ponaglenia i skargi w tym samym dniu lub po wniesieniu skargi, należy zakwalifikować jako niezgodne z art. 52 § 1 ppsa. Wskazany przepis wyraźnie stanowi, że skargę można wnieść "po wyczerpaniu środków zaskarżenia". Przy czym, należy w tym miejscu zauważyć, że zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowoadministracyjnym, terminy dla dokonania określonych czynności procesowych wyrażane są w dniach, a przy ich obliczaniu nie uwzględnia się dnia, w którym następuje zdarzenie stanowiące początek biegu terminu. Najkrótszą jednostką czasu (obliczeniową) jest zatem jeden dzień, co oznacza, że wniesienie ponaglenia i skargi w tym samym dniu, należy zakwalifikować jako równoczesne wniesienie obu tych środków zaskarżenia. Nie wyczerpuje to przesłanki uprzedniego (przed wniesieniem skargi) wniesienia ponaglenia.
Takie wniesienie ponaglenia i skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania nie spełnia określonego w art. 52 § 1 ppsa warunku wyczerpania środków zaskarżenia. Dopuszczenie możliwości jednoczesnego wnoszenia skargi na opieszałość organu i ponaglenia, podważałoby bowiem racjonalność ustawodawcy, który wprowadzając do Kodeksu postępowania administracyjnego instytucję ponaglenia wyposażył stronę w dodatkowy instrument mający na celu dyscyplinowanie organów administracji w zakresie sprawności i szybkości załatwienia sprawy. Nie może to być postrzegane wyłącznie jako środek warunkujący dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Należy uwzględnić, że celem wprowadzenia wymogu uprzedniego wyczerpania środka w postaci ponaglenia było zapewnienie kontroli terminowości w postępowaniu administracyjnym z jednoczesnym ograniczeniem obciążania sądu sprawami, które mogą być załatwione przez organy administracji (por. postanowienia NSA z 29 VI 2023 r. sygn. akt I OSK 1062/23, z 24 VIII 2023 r., I OSK 1530/23 - publ. CBOSA).
Mając powyższe względy na uwadze Sąd stwierdził, że przedmiotowa skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa, jako wniesiona bez uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia.