Uzasadnienie
J. O. złożył wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] grudnia 2012 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych w tej sprawie.
We wniosku PPF skarżący oświadczył, że wraz z matką i bratem zamieszkuje poza ośrodkiem dla cudzoziemców. Jako jedyny dochód członków gospodarstwa skarżący podał dochód uzyskiwany przez jego matkę, w wysokości 1600 zł. brutto miesięcznie (umowa cywilnoprawna). Oświadczył, że nie posiada żądnych oszczędności, nieruchomości ani przedmiotów wartościowych.
Na obecnym etapie postępowania strona skarżąca może być zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego z tytułu złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Warszawie w wysokości 100 zł. Pozostałe koszty postępowania, jakie ewentualnie w przyszłości może ponieść wnioskodawczyni sprowadzają się opłaty kancelaryjnej z tytułu złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu I instancji, opłat do wnoszonych środków odwoławczych.
Zarządzeniem z dnia 21 marca 2013 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do złożenia w Sądzie: wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego matkę rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, oświadczenia o wysokości wydatków ponoszonych w gospodarstwie domowym skarżącego ze wskazaniem źródeł tych wydatków oraz ich miesięcznej wysokości, oświadczenia gdzie skarżący mieszka i czy z tego tytułu ponosi wydatki (w sytuacji wynajmu mieszkania należy nadesłać kopię umowy najmu) oraz dokumentu potwierdzającego wysokość otrzymywanego przez matkę skarżącego wynagrodzenia (np. umowy cywilnoprawnej, potwierdzenia odbioru wynagrodzenia).
Skarżący, działając przez pełnomocnika z wyboru, w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego oświadczył, że rodzina wynajmuje lokal mieszkalny w Warszawie. Wnioskodawca nadesłał do Sądu kserokopię umowy najmu lokalu z dnia 25 stycznia 2009 r. Z dokumentu tego wynika, ze strony umowy ustaliły czynsz najmu na kwotę na kwotę 1500 zł. miesięcznie (§ 4 pkt. 1 i pkt 4 umowy). Jednocześnie J. O. przedłożył umowę zlecenia zawartą miedzy L. G. a C. "[...]" w B. w dniu [...] listopada 2012 r. na okres od 2 listopada 2012 do 31 marca 2013 r. Na podstawie tej umowy jego matka została zobowiązana do utrzymania czystości w pomieszczeniach zleceniodawcy, w zamian za wynagrodzenie w wysokości 700 zł. brutto miesięcznie (§ 4 pkt 1 umowy).
Ponadto wnioskodawca nadesłał trzy umowy zlecenia zawarte przez jego matkę z [...]. (z dnia 31 grudnia 2012 r. – na okres od dnia 1 stycznia 2013 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. za wynagrodzeniem 1000 zł. brutto miesięcznie, z dnia 1 stycznia i 1 lutego 2013 r. – (każda na okres jednego miesiąca) za wynagrodzeniem 1000 zł. brutto miesięcznie).
J. O. oświadczył ponadto, że żaden z członków jego rodziny nie posiada konta bankowego. Koszt utrzymania rodziny w skali miesiąca oszacował na kwotę 2500 zł.(czynsz za lokal, koszty zakupu pożywienia, "opłaty szkolne" brata).
Stwierdzono, co następuje:
Wniosek J. O. nie może zostać uwzględniony.
Skarżący ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Aby uzyskać prawo pomocy w takim zakresie, ponad wszelką wątpliwość powinien wykazać, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku na poziomie swego utrzymania oraz swojej rodziny. Do udowodnienia takiego stanu zobowiązuje wnioskodawcę art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p..p.s.a.).
Zestawienie wydatków ponoszonych na bieżące utrzymanie rodziny oraz uzyskiwanych dochodów nasuwa bowiem poważne wątpliwości, co do wiarygodności oświadczenia skarżącego.
We wniosku PPF skarżący twierdzi, że dochód jego rodziny wynosi w skali miesiąca 1600 zł. brutto (rubryka nr 10 wniosku PPF). Kwota dochodu jest kwotą brutto, co oznacza, że kwota netto jest niższa niż 1600 zł. Następnie, w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego, skarżący nadesłał do Sądu kserokopie umów zlecenia będących podstawą zatrudnienia jego matki. Z dokumentów tych wynika, że L. G. dysponuje miesięcznie kwotą 2700 zł. brutto czyli ok. 1950 zł. netto (700 zł brutto z tytułu umowy z C. "[...]" w B., 2000 zł. brutto miesięcznie z tytułu umów zawartych z [...]). Jednocześnie według strony, bieżące utrzymanie rodziny pochłania w skali miesiąca kwotę 2500 zł., z czego 1500 zł. przeznacza na wynajem i opłacenie mieszkania.
O odmowie przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie decyduje brak wymaganej wiarygodności wniosku skarżącego. Jak wynika z zestawienia sumy wydatków gospodarstwa skarżącego, koszty życia rodziny znacznie przekraczają uzyskiwane dochody. Należy przypomnieć, że łączne koszty życia rodziny w skali miesiąca, w postaci utrzymania mieszkania, zakupu pożywienia stanowią kwotę ok. 2500 zł., przy czym 1500 zł. pochłania wynajem i utrzymania mieszkania. Pozostała kwota przeznaczona jest – według oświadczenia strony – na zakup pożywienia, nie uwzględnia więc zakupu lekarstw, ubrań oraz środków czystości dla trzech osób. Dlatego łączne i rzeczywiste koszty życia rodziny muszą przekraczać deklarowane przez stronę wnioskującą dochody miesięczne.
Wobec tych okoliczności nie można stwierdzić, że strona wykazała w sposób niebudzący wątpliwości zaistnienie rygorystycznych przesłanek otrzymania od Państwa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych.
Na koniec należy zauważyć, że treść przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pozwala na przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym i częściowym wyłącznie wówczas, kiedy skarżący ponad wszelką wątpliwość udowodni, że nie jest i nie będzie w przyszłości w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Jedynie w takich sytuacjach będzie można wyrazić zgodę na opłacenie postępowania sądowego ze środków publicznych, a w rezultacie kosztem współobywateli.
Z wyżej powołanych względów orzeczono o odmowie przyznania prawa pomocy w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.