Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców (organ II instancji, Szef Urzędu) z [...] maja 2015 r., Nr [...] wydane na podstawie art. 134 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.). W ww. postanowieniu organ II instancji stwierdził uchybienie do wniesienia odwołania przez adwokat B.R., pełnomocnika obywatela [...] – T.T. (dalej: wnioskodawca, cudzoziemiec, skarżący) urodzonego [...] marca 1974 r., od decyzji Wojewody [...] (organ I instancji) z [...] grudnia 2014 r. Nr [...] orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Stan sprawy przestawiał się następująco:
W dniu 30 września 2014 r. cudzoziemiec wystąpił za pośrednictwem pełnomocnika – N.T. do organu I instancji z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy motywując go wykonywaniem pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W decyzji z [...] grudnia 2014 r. Wojewoda [...] odmówił udzielenia cudzoziemcowi wnioskowanego zezwolenia stwierdzając, że wnioskodawca wypełnił przesłankę zawartą w art. 100 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 114 ust. 1 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1650 ze zm.).
Od powyższego rozstrzygnięcia w dniu 6 lutego 2015 r. adwokat B.R., pełnomocnik skarżącego złożyła odwołanie do organu II instancji. Wraz z przedmiotowym odwołaniem adwokat B.R. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wskazując, że przedmiotowe uchybienie nastąpiło bez winy cudzoziemca, ponieważ zostało spowodowane jego chorobą.
W postanowieniu z [...] maja 2015 r. organ II instancji stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez adwokat B.R., pełnomocnika skarżącego, od decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
W uzasadnieniu ww. postanowienia organ II instancji podniósł, że organ I instancji w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy zgodnie z przepisami wysłał decyzję orzekającą o odmowie udzielenia skarżącemu zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP na adres powołanego przez niego pełnomocnika – N.T. tj. ul. [...]. Przedmiotowa decyzja zawierała pouczenie o przysługującym stronie prawie do wniesienia odwołania do Szefa Urzędu za pośrednictwem Wojewody [...] w ciągu 14 dni od dnia jej doręczenia. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że korespondencja została doręczona prawidłowo w dniu 20 stycznia 2015 r. (odbiór pokwitował osobiście – N.T.). Według organu II instancji, termin wniesienia odwołania od ww. decyzji upłynął zatem w dniu 3 lutego 2015 r. Natomiast zgodnie z pieczęcią Urzędu Pocztowego zamieszczoną na włączonej do akt sprawy kopercie, w której zostało przesłane, przez kolejnego pełnomocnika cudzoziemca – adwokat B.R., przedmiotowe odwołanie do [...] Urzędu Wojewódzkiego, zostało wysłane w dniu 6 lutego 2015 r., czyli po upływie terminu przewidzianego dla dokonania tej czynności.
Organ II instancji stwierdził, że pełnomocnik skarżącego uchybił terminowi do złożenia odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. orzekającą o odmowie udzielenia mu zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP, gdyż termin do złożenia odwołania upłynął w dniu 3 lutego 2015 r., natomiast odwołanie zostało wniesione w dniu 6 lutego 2015 r.
W skardze z 23 czerwca 2015 r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący reprezentowany przez adw. B.R. zaskarżył w całości postanowienie organu II instancji z [...] maja 2015 r.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
- 1. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 134 k.p.a., polegające na stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji z [...] grudnia 2014 r. orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP, z pominięciem okoliczności, że postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do zaskarżenia ww. decyzji jest nieprawomocne, a po stronie skarżącego wystąpiły okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
- 2. Błąd ustaleniach faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia postanowienia, polegający na przyjęciu przez Szefa Urzędu, że okoliczność prawidłowego doręczenia decyzji nieprofesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego, świadczy i winie skarżącego w uchybieniu terminowi na złożenie odwołania, podczas gdy skarżący nie został poinformowany przez pełnomocnika o dokładnej dacie doręczenia pisma i udzielając pełnomocnictwa kolejnemu pełnomocnikowi twierdzi, że upłynął termin na zaskarżenie decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. i konieczne jest złożenie wniosku o jego przywrócenie.
- 3. Błąd w ustaleniach faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia postanowieniem, poprzez pominięcie okoliczności wyłączającej winę w postaci choroby skarżącego i przyjęcie, że skarżący zawinił uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, podczas gdy skarżący w trakcie nasilonych objawów dyskopatii z rzutem zapalenia nerwu kulszowego miał utrudniony kontakt z pełnomocnikiem N.T. oraz nie był w stanie podjąć samodzielnych działań w celu wniesienia odwołania w terminie. Działania te zaś dokonał w najwcześniejszym z możliwych terminie, tj. w dniu kontrolnego badania lekarskiego dnia 31 stycznia 2015 r., w związku z tym skarżący spełnił wszelkie przesłanki uzasadniające przywrócenie mu terminu do wniesienia odwołania.
Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł:
- 1. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) o uchylenie postanowienia organu II instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
- 2. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., o wstrzymanie przez Sąd wykonania zaskarżonego postanowienia z 14 maja 2015 r.
- 3. O zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że rozstrzygnięcie przyjęte przez organ II instancji jest wynikiem nieprawidłowej oceny okoliczności wskazanych przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu oraz w odwołaniu z 5 lutego 2015 r., które doprowadziło do licznych błędów w ustaleniach stanu faktycznego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia skarżonym postanowieniem oraz postanowieniem o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Organ nie zastosował obiektywnego miernika staranności, której można było wymagać od każdego dbającego o własne interesy.
W ocenie skarżącego, przytoczył on we wniosku o przywrócenie terminu od wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji z [...] grudnia 2014 r. okoliczności, które dowodzą, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy i został zachowany 7 dniowy termin, o którym stanowi art. 58 § 2 k.p.a. na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
W skardze wskazano, że skarżący ze względu na dolegliwości nie miał możliwości skontaktowania się ze swoim pełnomocnikiem N.T. w celu uzyskania jakiejkolwiek informacji o postępie w jego sprawie. Skarżący uważa, że niedbalstwo nieprofesjonalnego pełnomocnika nie powinno odnosić negatywnych skutków w stosunku do skarżącego. Nadto zachowanie skarżącego po otrzymaniu informacji o treści decyzji organu I instancji z [...] grudnia 2014 r. świadczy o dokonaniu z jego strony należytej staranności. Skarżący przedstawił także uzasadnienie wniosku o wstrzymanie przez Sąd wykonania zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga podlegała uwzględnieniu, chociaż z innych przyczyn niż w niej wskazanych, albowiem dokonana przez Sąd analiza akt administracyjnych i konfrontacja wyników tej analizy z treścią zaskarżonego postanowienia poprzez pryzmat mających zastosowanie przepisów prawa procesowego, nie pozwoliła Sądowi na uznanie sprawy za wyjaśnioną w należyty sposób.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ocenie podlega konkretna sprawa, rozpoznawana wcześniej przez organ administracji publicznej, pod kątem prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafności rozstrzygnięcia. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych.
Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] maja 2015 r., Nr [...] wydane na podstawie art. 134 k.p.a. W ww. postanowieniu organ II instancji stwierdził uchybienie do wniesienia odwołania przez adwokat B.R., pełnomocnika skarżącego, od decyzji Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. Nr [...] orzekającej o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Wskazać należy, że w niniejszej sprawie skarżący wraz z odwołaniem z 5 lutego 2015 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z 5 lutego 2015 r., co obligowało organ II instancji do rozpatrzenia w pierwszej kolejności tegoż wniosku. W przypadku wydania postanowienia przywracającego termin, doszłoby do rozpatrzenia odwołania. Jednak organ II instancji w zaskarżonym postanowieniu (sygn. akt IV SA/Wa 2365/15) z [...] maja 2015 r. Nr [...] rozstrzygnął negatywnie w kwestii przywrócenia terminu.
W tej sytuacji organ prawidłowo ograniczył się do wymienionego rozstrzygnięcia, nie orzekając o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Jak przyjęto w orzecznictwie sądowym (por. m. in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 15 czerwca 2007 r., sygn. akt I GSK 1221/06 (LEX nr 338645); z 23 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1490/07 (LEX nr 500040) odmowa przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego wyłącza potrzebę wydania odrębnego rozstrzygnięcia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia tegoż środka zaskarżenia, skoro już samo rozstrzygnięcie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego z przyczyn podawanych w jego uzasadnieniu wskazuje, że strona wniosła środek odwoławczy z uchybieniem terminu.
Wydanie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, czyni zatem zbędnym celowość i konieczność wydania postanowienia na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem Sądu, odmowa przywrócenia terminu załatwia nie tylko sprawę wniosku o przywrócenie terminu, ale jednocześnie potwierdza, że wniesienie odwołania nastąpiło z uchybieniem terminu, czyli rozstrzyga również o tym co jest przedmiotem postanowienia z art. 134 k.p.a. Zatem wydanie takiego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu byłoby niezgodne z prawem.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, w tym przede wszystkim art. 134 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, i z tej przyczyny - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., zaskarżone postanowienie uchylił.
Z uwagi na uwzględnienie skargi sprawa będzie ponownie rozpatrywana przez organ odwoławczy, który winien uwzględnić treść powyższych rozważań Sądu przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W niniejszej sprawie wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z treści przedmiotowego uzasadnienia.