Uzasadnienie
Zakład Gospodarki Komunalnej w Cz. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 maja 2010r. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, iż nie posiada środków na poniesienie kosztów postępowania w zakresie wpisu i wydatków, co związane jest z sytuacja bilansową strony skarżącej działającej jako zakład budżetowy. Wnioskodawca podniósł ponadto, iż wysokość straty za ostatni rok obrotowy wyniósł [..] zł. W formularzu wniosku ujawniono również stan rachunków bankowych w BS w Pl. o/Cz. na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, który wynosił odpowiednio [...]zł., [...] zł. i [...] zł.
Na wstępie mając na względzie fakt, iż zakres złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych, stwierdzić należy iż postanowieniem Sądu z dnia 1 grudnia 2009r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy w powyższym zakresie oznacza to, iż bezprzedmiotowy jest kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie odpowiadającym wnioskowi rozpoznanemu postanowieniem Sądu z dnia 1 grudnia 2009r. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż składając kolejny wniosek skarżąca rozszerzyła jego zakres i wnosząc o ustanowienie radcy prawnego skarżąca wnosi o przyznanie prawa pomocy w całości.
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej ppsa) przyznanie osobie prawnej prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym m. in. ustanowienie radcy prawnego (art. 245 § 2 ppsa) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na pokrycie jakichkolwiek kosztów postępowania. Osoba prawna, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie wspomnianego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie ma dostatecznych środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania.
Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 ppsa, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 ppsa spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, stwierdzić trzeba, że skarżąca nie wykazała, iż powyższa przesłanka zachodzi w stosunku do niej. Jak wynika bowiem z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca na kontach posiada łącznie [...] zł. Powyższa kwota z całą pewnością wystarcza na opłacenie pełnomocnika z wyboru. Należy mieć również na względzie, że kapitał zakładowy wnioskodawcy wynosi [...] zł, zaś wartość środków trwałych [...]zł. Przyznanie prawa pomocy podmiotowi w tej sytuacji uznać należy za sprzeczne z zasadami słuszności (zob. postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2007 r., sygn. akt I FZ 128/07).
Należy mieć bowiem na względzie, że celem instytucji prawa pomocy jest zagwarantowanie dostępu do sądu osobom (zarówno fizycznym jak i prawnym oraz innym jednostkom organizacyjnym), których nadzwyczaj trudna sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. Stan kont bankowych, wysokość kapitału zakładowego i wartość środków trwałych wnioskodawcy wskazuje, iż nie można zaliczyć go do podmiotów znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji finansowej.
Wskazać należy również, iż skarżący na etapie postępowania przed sądem administracyjnym ustanowił pełnomocnika z wyboru. Brak w aktach oświadczenia o wycofaniu pełnomocnictwa, oraz lepsza sytuacja finansowa wnioskodawcy w porównaniu do sytuacji ujawnionej w poprzednim wniosku (wysokość straty za poprzedni rok obrotowy [...]zł. – obecnie [...] zł., stan kont [...] zł. – obecnie [...] zł.) nie uzasadniają przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego.
Mając powyższe na uwadze, uwzględniając bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 246 §2 pkt 1 ppsa, postanowiono więc jak w sentencji.
jh