Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2015 r. sygn. akt IV SA/Po 174/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił wniosek J.W. (dalej również jako "Wnioskodawca") o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.
Po rozpoznaniu zażalenia złożonego przez J.W. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 października 2015r. sygn. akt I OZ 1198/15 uchylił wskazane powyżej postanowienie z dnia 30 czerwca 2015 r. i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania. W ocenie NSA nie było uzasadnionym odmówienie Wnioskodawcy prawa pomocy tylko z tego powodu, że małżonka Wnioskodawcy wpłaciła na własne konto kwotę [...] zł, nie wskazując pochodzenia tych środków.
Pismem z dnia 28 listopada 2015r. Wnioskodawca odpowiadając na wezwanie Sądu wyjaśnił, że kwota [...] zł pochodziła ze stypendium rektora dla najlepszych studentów. Ponadto wyjaśnił, że wpłaty dokonane w dniach [...] października 2014r. oraz [...] marca 2015r. na konto Uniwersytetu [...] dotyczyły opłat za świadczenie usług edukacyjnych na studiach drugiego stopnia. Wyjaśnił również, że zaciągnął kredyt na remont budynku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady przewidzianej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony samodzielnie ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. osobie fizycznej może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
W rozpoznawanej sprawie Wnioskodawca zwracając się o przyznanie prawa pomocy wyjaśnił, że jedynym dochodem rodziny czteroosobowej rodziny jest dochód uzyskiwany przez jego małżonkę z tytułu umowy o pracę w kwocie [...] zł. Wyjaśnił, również, że koszty związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego w miesiącu styczniu wyniosły [...] zł, w lutym [...] zł, a w marcu [...] zł. Na koszty te złożyły się rachunki za telefon, media, wywóz śmieci, dwa kredyty hipoteczne, wodę, gaz i energię elektryczną. Natomiast w wyjaśnieniach złożonych na wezwanie Sądu Wnioskodawca przedstawił zestawienie dochodów i wydatków, traktując kwotę [...] zł (dochód uzyskiwany przez małżonkę) jako kwotę netto. Jednakże, z przedłożonych przez Wnioskodawcę wyciągów z konta bankowego wynika, że z tytułu zatrudnienia w Urzędzie [...] na konto jego małżonki wpływają kwoty oscylujące w granicach [...] zł – [...] zł, w sposób jednoznaczny wskazuje, że wbrew stanowisku Wnioskodawcy zawartym w piśmie z dnia 16 czerwca 2015 r. kwota [...] zł nie może stanowić wynagrodzenia netto.
Ponadto ujawnił, że na w skład gospodarstwa domowego wchodzi również, ojciec jego małżonki i partycypuje w kosztach utrzymania w kwocie [...] zł, a on sam dorywczo wyjeżdża do pracy do Niemiec co pozwala osiągnąć przychód w kwocie [...] zł. Ponadto z wyjaśnień udzielonych pismem z dnia 28 listopada 2015r. wynika, że małżonka Wnioskodawcy otrzymuje kwotę [...] zł miesięcznie tytułem stypendium dla najlepszych studentów, oraz ponosi koszty związane z kształceniem w wysokości [...] zł za każdy semestr.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja Wnioskodawcy pozwala na zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Wnioskodawca prowadzi czteroosobowe gospodarstwo domowe, rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę jego małżonki oraz otrzymywanego przez nią stypendium dla najlepszych studentów w łącznej wysokości ok. [...] zł miesięcznie. Dochód ten przeznacza na opłacenie bieżących kosztów koniecznego utrzymania rodziny Wnioskodawcy i nie pozwala na poczynienie oszczędności celem opłaty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Wnioskodawca jest właścicielem domu, co zabezpiecza potrzeby bytowe rodziny, jednocześnie jednak ponosi koszty spłaty kredytu zaciągniętego na zakup nieruchomości.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak sentencji postanowienia.