Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowiez 13 października 2026 r., sygn. akt III SAB/Kr 250/26

Uzasadnienie

A. S., zwany dalej skarżącym, złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Krakowa w przedmiocie zwrotu nadpłaty z tytułu najmu lokalu komunalnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.

Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi Sąd winien ocenić jej dopuszczalność. Badanie dopuszczalności skargi polega w pierwszej kolejności na ocenie, czy istnieje jej przedmiot należący do zakresu kognicji sądu administracyjnego określonej w art. 3 § 2 i 3 oraz art. 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Badaniu sądu podlega więc na wstępie istnienie przedmiotowej przesłanki zaskarżenia (dopuszczalności skargi w zakresie przedmiotowym), tzn. określenia czy na zaskarżoną formę działalności administracji publicznej lub jej zaniechania (bezczynności, przewlekłego prowadzenia postępowania) przysługuje skarga objęta zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 § 2 i 3 i art. 5 P.p.s.a. (por. - wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 lipca 2023 r., sygn. akt II SAB/Kr 95/23, LEX nr 3725887).

Zakres kognicji sądów administracyjnych został określony w art. 3 § 2 pkt 1 – 9 P.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 ww. ustawy kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 i 2185), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 i 2707), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2022 r. poz. 813, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§2 a i §3).

Z powyższego wynika, że nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego, a skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, ewentualnie pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.

Skarżący domaga się w skardze rozpoznania jego pism z dnia 10 czerwca 2026 r. oraz 17 czerwca 2026 r., "w tym wyjaśnienie podstawy prawnej i faktycznej działań finansowych podejmowanych w trakcie trwania postępowania upadłościowego (...)" oraz przedstawienie szczegółowego zestawienia tabelarycznego rozliczeń dla lokalu przy ul. Kobierzyńskiej 95/16 za okres od dnia ogłoszenia upadłości do dnia wniesienia skargi, z uwzględnieniem podziału na należne opłaty (czynsz/media), faktycznie zaksięgowane wpłaty oraz sposób ich rozliczania przez ZBK. W szczególności domaga się zwrotu nadpłaty należności na lokalu komunalnym

W ocenie Sądu żadne z przedstawionych pism i żądań nie zobowiązywało Prezydenta Miasta Krakowa do podjęcia aktu władczego, z którym wiązałoby się prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Działalność jednostek samorządu terytorialnego z zakresu prawa cywilnego – w tym dokonywanie rozliczeń pomiędzy stronami umów cywilnoprawnych pozostają bowiem w reżimie prawa cywilnego, a w konsekwencji działania organów w tym zakresie nie podlegają kognicji sądów administracyjnych.

W tej sytuacji zastosowanie znajduje art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 P.p.s.a.).

W związku z tym, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.