Uzasadnienie
Wnioskiem z 3 lutego 2026 r., skierowanym na adres elektroniczny Urzędu Miasta R., J. J. (dalej: skarżąca) wniosła o udostępnienie informacji publicznej w postaci nagrania i protokołu z posiedzenia Komisji Kultury, Oświaty i Zdrowia Rady Miasta R. (dalej: Komisja), które miało miejsce 2 lutego 2026 r. Następnie kolejnym wnioskiem z 4 lutego 2026 r. skarżąca zwróciła się o zamieszczenie na stronie Urzędu Miasta R. oraz profilu Miasta na Facebooku rzetelnego sprawozdania z posiedzenia Komisji oraz nagrania z jej przebiegu.
W odpowiedzi na wniosek, pismem z 11 lutego 2026 r. Przewodniczący Rady Miasta R. poinformował skarżącą, że żądane nagranie nie stanowi informacji publicznej, gdyż ma charakter wewnętrzny i roboczy oraz służy jako materiał pomocniczy do sporządzenia protokołu. Wskazano również, że z posiedzeń komisji sporządzany jest protokół, który w zależności od poruszanych tematów zawiera różny stopień szczegółowości. Projekt protokołu jest przedstawiany na kolejnym posiedzeniu danej komisji, na którym mogą być przedstawiane poprawki i uwagi, a po jego przyjęciu jest on upubliczniany w Biuletynie Informacji Publicznej.
Z protokołami może się zatem zapoznać każdy, przy czym dokumenty takie nie są publikowane na stronie Urzędu Miasta, czy też w mediach społecznościowych. Podkreślono również, że protokół, o który skarżąca wnioskuje jest obecnie opracowywany przez pracownika Biura Rady Miasta, a po jego opracowaniu będzie on udostępniony skarżącej jako wersja robocza.
W dniu 17 lutego 2026 r. na adres elektroniczny skarżącej przesłano Projekt Protokołu Komisji nr [...] wraz z klauzulą RODO.
Pismem z 20 lutego 2026 r. skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, w której domagała się stwierdzenia bezczynności Rady Miasta R. z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązania jej do udostępnienia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od doręczenia akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem. Ponadto skarżąca wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.
W motywach skargi podniosła, że odmawiając udostępnienia żądanej przez skarżącą informacji w postaci nagrania z posiedzenia Komisji, organ był zobowiązany wydać decyzję administracyjną, zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.). Tymczasem w sprawie nie wydano żadnej decyzji, nie pouczono również skarżącej o środkach zaskarżenia, nie zachowano również formy przewidzianej prawem, bowiem odpowiedź została przesłana z adresu e-mail pracownika Biura Rady, przy czym pismo to nie zostało podpisane ani własnoręcznym podpisem, ani też kwalifikowanym podpisem elektronicznym.
W dalszej kolejności skarżąca, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, wskazała, że wbrew twierdzeniom podmiotu zobowiązanego nagrania z posiedzenia organu władzy, a zatem i z Komisji Rady Miasta, stanowią informację publiczną ponieważ dokumentują działalność organu władzy publicznej. Natomiast zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP "Obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej". Jednocześnie jawność działalności organów gminy wynika także z art. 11b ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 662).
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta R. (dalej: organ administracji), reprezentujący Radę Miasta, wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że odpowiedź na obydwa wnioski skarżącej została udzielona 11 lutego 2026 r. i podpisana bezpiecznym podpisem elektronicznym (kwalifikowanym podpisem elektronicznym) i przesłana skarżącej tego samego dnia, jako załącznik do wiadomości wysłanej z adresu służbowego poczty elektronicznej pracownika Wydziału Organizacyjnego – Biura Rady Miasta. Podobnie jak pismo z 25 lutego 2026 r., w którym podtrzymane zostało stanowisko, że nagranie z posiedzenia komisji nie stanowi informacji publicznej. W piśmie tym skarżąca została również poinformowana, że przyjęcie wnioskowanego protokołu będzie miało miejsce na posiedzeniu Komisji w dniu 25 lutego 2026 r., a następnie opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej. Organ administracji zaakcentował również, że 25 lutego 2026 r. skarżącej został przesłany link do objętego wnioskiem protokołu. Mając zatem na uwadze przedstawioną chronologię podejmowanych czynności, organ za bezzasadny uznał zarzut bezczynności.
Odnosząc się do zarzutu niewydania decyzji administracyjnej w zakresie wnioskowanych nagrań z posiedzenia komisji, a tym samym braku zachowania przewidzianej prawem formy oraz braku pouczenia o środkach zaskarżenia Burmistrz wyjaśnił, że brak było podstaw do wydania w tej kwestii decyzji bowiem żądane informacje nie stanowią informacji publicznej. Nagrania z posiedzeń komisji mają charakter wewnętrzny oraz roboczy i służą jako materiał pomocniczy do sporządzenia protokołu, co potwierdza wyrok WSA w Gliwicach z dnia 9 sierpnia 2016 r. sygn. akt IV SAB/Gl 100/16. Dodał, że nagrania z posiedzeń komisji Rady Miasta R. stanowią wyłącznie materiał roboczy, tak jak notatki i rękopis. Sporządzane są za pomocą podręcznego dyktafonu, który znajduje się przy protokolancie, przy czym sprzęt ten jest wieloletni i dość awaryjny, a rejestrowany dźwięk jest często słabej jakości. Rejestracja dźwięku nie odbywa się w sposób ciągły i zależy zasadniczo od potrzeb protokolanta, ponadto nie każdy protokolant rejestruje przebieg posiedzenia.
Ponadto zarówno ustawa o samorządzie gminnym jak i Statut Miasta Radzionków nie nakładają obowiązku nagrywania posiedzeń komisji Rady Miasta, a jeśli nagranie takie zostało dokonane, to ma ono jedynie charakter wewnętrzny i służy wyłącznie do sporządzenia na jego podstawie protokołu pisemnego, który to protokół stanowi dopiero formalny dokument.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Skarga okazała się zasadna.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego artykułu, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej bezczynność podmiotu obowiązanego do rozpoznania wniosku informacyjnego ma miejsce wówczas, gdy organ - będąc w posiadaniu żądanej informacji publicznej - nie podejmuje stosownej czynności materialno-technicznej w postaci udzielenia tej informacji (art. 10 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że w danej sprawie przysługuje inny tryb dostępu do wnioskowanej informacji publicznej (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.). Bezczynność zachodzi także wówczas, gdy podmiot zobowiązany błędnie uznaje, że informacja nie ma charakteru informacji publicznej albo że informacja powinna być udzielona w innym trybie, jeśli podmiot jest w posiadaniu takiej informacji, a jej nie udziela. Jedynie w przypadku, gdy żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, załatwienie sprawy może nastąpić poprzez pisemne poinformowanie wnioskodawcy o przyczynach uzasadniających nieudostępnienie informacji.
W niniejszej sprawie zasadniczą kwestią, którą należało rozstrzygnąć było ustalenie, czy objęte żądaniem skarżącej nagranie dźwiękowe z posiedzenia organu wewnętrznego Rady Gminy tj. Komisji Kultury, Oświaty i Zdrowia, stanowi informację publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Pojęcie informacji publicznej ustawodawca zawarł w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p., w którym ustawodawca określił przedmiot informacji publicznej w sposób przykładowy, nie tworząc zamkniętego katalogu źródeł i rodzajów informacji. Natomiast 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. wskazuje, że informację publiczną stanowi wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 tej ustawy. Do kręgu tych podmiotów niewątpliwie należą organy gminy - art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Organem gminy jest rada gminy, zatem przebieg sesji rady, jak również posiedzenia jej komisji stanowią informację publiczną, a zatem każdy ma prawo dostępu do takiej informacji (art. 2).
Zgodnie bowiem z art. 61 Konstytucji RP, prawo do informacji jest publicznym prawem obywatela, realizowanym na zasadach skonkretyzowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Stąd prawo do informacji jest zasadą, a wyjątki od niego mogą być interpretowane wyłącznie ściśle (wyrok NSA z 7 marca 2003 r., II SA 3572/02). Ponadto zgodnie z art. 11b ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym działalność organów gminy jest jawna, a zatem jawna jest również działalność rady gminy i jej wewnętrznych organów.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów. Prawo dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej znalazło swe normatywne rozwinięcie w art. 7 ust. 1 pkt 3, art. 18 i art. 19 u.d.i.p. Przepis art. 7 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p wskazując sposoby udostępniania takich informacji stanowi, że następuje to w drodze wstępu na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia. Zgodnie zaś z art. 19 u.d.i.p. organy, o których mowa w art. 18 ust. 1 i 2, sporządzają i udostępniają protokoły lub stenogramy swoich obrad, chyba że sporządzą i udostępnią materiały audiowizualne lub teleinformatyczne rejestrujące w pełni te obrady. Skoro w powyższych przepisach jest mowa o prawie "dostępu" oznacza to obowiązek udostępnienia wszelkich materiałów dokumentujących sesje rady gminy, w tym kopii nagrań w dostępnej formie, o ile w ten sposób dokumentuje się także posiedzenia rady (wyrok WSA w Opolu z 12 października 2009 r., II SA/Op 216/09).
Nagranie posiedzenia sesji rady lub jej komisji jest niewątpliwie materiałem odzwierciedlającym przebieg sesji i dokonanych czynności rady, dotyczy sfery faktów, a zatem świadczy o działalności kolegialnego organu. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. należy przyjąć, że materiały i dokumenty tworzone podczas posiedzenia kolegialnego organu władzy publicznej stanowią informację o sprawach publicznych. (wyrok NSA z 30 września 205 r., I OSK 2313/14, wyrok WSA w Gdańsku z 7 marca 2012 r., II SAB 5/12, wyrok WSA w Opolu z 3 grudnia 2009 r., II SA/Op 333/09).
Nie stanowi, zdaniem Sądu, usprawiedliwienia dla odmowy udzielenia informacji publicznej, okoliczność, że Statut Gminy Radzionków nie nakłada obowiązku nagrywania dźwięku z posiedzeń komisji Rady Gminy. W rozpoznawanej sprawie bezsporną okolicznością jest fakt, że w dacie żądania, nagranie sesji Komisji istniało i było w posiadaniu organu, od którego skarżąca żądała udostępnienia nagrania, a zatem organ był zobowiązany do jego udostępnienia, bez względu na brak obowiązku sporządzenia nagrania, jak również bez względu na to, jakiemu celowi nagranie to służy. Ponadto obowiązkiem organu było udostępnienie skarżącej protokołu z posiedzenia komisji, a nie projektu czy też innej wersji roboczej wnioskowanego dokumentu.
Tym samym skoro wnioskowane informacje są informacją publiczną – tak jak zdaniem Sądu ma to miejsce na gruncie niniejszej sprawy – to brak jej udostępnia w terminie wskazanym przepisami u.d.i.p. stanowi o bezczynności organu w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W tej sytuacji Sąd w punkcie 1 wyroku zobowiązał organ wykonawczy do załatwienia wniosku skarżącej w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem, co ma umocowanie w przepisie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W ocenie Sądu bezczynność organu nie miała jednak miejsca z rażącym naruszeniem prawa (punkt 2 wyroku). O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań, czy zaniechań, organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. W ocenie Sądu, taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. Bezczynność nie wynikała ze złej woli organu, lecz stanowiła wyłącznie skutek błędnego przyjęcia, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. (punkt 3 wyroku). Na zasądzoną kwotę kosztów składa się kwota 100 zł, jaką uiściła skarżąca inicjując postępowanie sądowe w sprawie.