Uzasadnienie
Pismem z 24 lutego 2026r. skarżąca S. S. wniosła skargę na bezczynność burmistrza Gminy B. w załatwieniu jej wniosku o udzielenie informacji publicznej.
W uzasadnieniu skargi wskazała, że wnioskiem z 28 stycznia 2026 r. (wpływ do organu w tym samym dniu) skarżąca wniosła o udzielenie informacji w zakresie zmiany modelu organizacji komunikacji publicznej na terenie Gminy B.. Jednak mimo upływu terminu załatwienia sprawy 11 lutego 2026r. do 24 lutego 2026 r. jej wniosek nie spotkał się z jakąkolwiek reakcją organu.
Stąd złożyła wskazaną na wstępie skargę na bezczynność, w której wniosła o:
- - zobowiązanie Burmistrza B. do załatwienia wniosku poprzez udostępnienie informacji w żądanym zakresie albo wydanie decyzji administracyjnej o odmowie - w terminie wyznaczonym przez Sąd;
- - stwierdzenie bezczynności organu;
- - stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.);
- - wymierzenie organowi grzywny (art. 149 § 2 p.p.s.a.)
- - zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Stwierdził, że 9 lutego 2026 r. przygotował odpowiedź, w której powiadomił skarżącą o wyznaczeniu nowego terminu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji. Z uwagi na elektroniczny obieg dokumentów w Urzędzie obsługującym organ, powiadomienie zostało podpisane elektronicznie przez Burmistrza B. 9 lutego br. podpisem PadES, a 10 lutego br. w elektronicznym obiegu dokumentów podpisano wysyłkę, tym samym pismo stało się gotowe do wysyłki.
Jednak z uwagi na dużą ilości bieżących spraw i dokumentów, przez niedopatrzenie odpowiedź nie została wysłana do skarżącej w ustawowym terminie 14 dni.
Organ stwierdził, że nie jest bezczynny w powyższej sprawie, gdyż 26 lutego br. naprawił swój błąd i po otrzymaniu skargi na bezczynność (25 lutego 2026 r.) oraz weryfikacji w systemie - skarżąca odpowiedź otrzymała. We wspomnianym wyżej powiadomieniu organ wyznaczył nowy termin do załatwienia wniosku na dzień 28 marca br.
W piśmie procesowym z 3 marca 2026r. skarżąca poinformowała, że po złożeniu skargi doręczono jej pismo organu zatytułowane "Powiadomienie o wyznaczeniu nowego terminu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej", znak: ZP.1431.4.2026, datowane na dzień 9 lutego 2026 r.
Wskazała, że ponieważ pismo to zostało jej doręczone już po wniesieniu skargi, dlatego podtrzymuje skargę na bezczynność.
Wniosła również o zobowiązanie organu do przedłożenia do akt sprawy dowodu nadania i doręczenia pisma z dnia 9 lutego 2026 r. (znak [...]).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest zasadna.
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy – co do zasady - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
Zasady realizacji wyrażonego w art. 61 Konstytucji prawa do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne zawiera ustawa z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz. U. z 2022r., poz. 902, dalej "udip"), która w art. 2 ust. 1 stanowi, że każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. Z powyższego wynika, że prawo dostępu do informacji publicznej ma charakter powszechny, bowiem jest przyznane każdemu.
Natomiast o obowiązku udostępnienia informacji publicznej można mówić, gdy spełnione jest kryterium podmiotowe - adresat wniosku należy do grupy podmiotów zobowiązanych do ujawnienia informacji publicznej, oraz przedmiotowe – gdy wniosek rzeczywiście obejmuje dane o charakterze informacji publicznej.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy w pierwszej kolejności stwierdzić, że zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt 1 udip zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej.
Stąd też burmistrz gminy, organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, który był adresatem wniosku jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej.
Przedmiotem zapytania były bardzo szeroko ujęte zagadnienia związane ze zmianą modelu organizacji komunikacji publicznej na terenie Gminy (w tym m.in. analiza skutków zmian, oferty przewoźników, zarządzenia, uchwały, spotkania z przedstawicielami Powiatu, kopie raportów, opinii, protokołów i wiele innych).
Natomiast zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2026r., poz. 662), zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy lokalnego transportu zbiorowego. Zatem zagadnienie zmian organizacji komunikacji na terenie gminy jako dotyczące zadań własnych gminy – co do zasady - stanowi informację publiczną.
Nie przesądzając zatem, czy wszystkie żądane informacje podlegają udostępnieniu w trybie udip stwierdzić należy, że w ujęciu ogólnym zapytanie dotyczy informacji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. a udip, udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych.
Spełnione zostało zatem kryterium zarówno podmiotowe, jak i przedmiotowe wskazujące na istnienie przesłanek koniecznych dla udzielenia informacji.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 udip, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.
Z akt sprawy wynika, że strona złożyła wniosek o udzielenie informacji 28 stycznia 2026r., z czego wynika, że termin udzielenia odpowiedzi upłynął 11 lutego 2026r. jak słusznie stwierdziła skarżąca.
Natomiast pierwszą reakcją, jaką otrzymała było pismo organu z 9 lutego 2026r., doręczone jej jednak dopiero 26 lutego 2026r., a więc już po upływie terminu do załatwienia sprawy, a nawet po wniesieniu skargi.
Organ co prawda w odpowiedzi na skargę wywodził, że odpowiedź – przedłużenie terminu załatwienia sprawy – została sporządzona 9 lutego, a więc z zachowaniem terminu i jedynie przez pomyłkę nie została wysłana.
Odnośnie tego zauważyć należy, że taka sytuacja nie niweluje bezczynności po stronie organu, który powinien nie tylko sporządzić odpowiedź, ale przesłać ją adresatowi w ustawowym terminie. Dopiero bowiem przesłanie informacji w sposób umożliwiający adresatowi zapoznanie się z treścią pisma można uznać za załatwienie sprawy w rozumieniu art. 13 ust. 1 i 2 udip.
Wskazuje to, że zasadny jest zarzut bezczynności, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ppsa.
Jednocześnie, działając na podstawie art. 149 § 1a ppsa Sąd nie twierdził, aby bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa.
Rażące naruszenie prawa jest bowiem postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i powinno być interpretowane ściśle. Pojęcie "rażące" znaczy tyle, co "szczególnie jaskrawe", "ponad miarę". Ocena, czy mamy do czynienia z rażącą postacią bezczynności powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami sprawy rozpatrywanej indywidualnie. W niniejszej sprawie Sąd dał wiarę, że organ podjął terminową reakcję na wniosek, a jedynie pomyłkowo nie przesłał odpowiedzi stronie. Nadto działanie organu nie miało charakteru uporczywego unikania udzielenia odpowiedzi, bo już w dniu następnym po wpływie skargi organ doręczył stronie pismo pomyłkowo niewysłane wcześniej, przedłużające termin załatwienia sprawy.
Sąd przyjął, że świadczy to o tym, że zaniechanie organu nie wynikało z lekceważenia obowiązków w zakresie udzielania informacji, a jedynie przeoczenia, co wyklucza możliwość uznania bezczynności za rażąco naruszającą prawo.
Stąd Sąd oddalił również wniosek o zasądzenie organowi grzywny.
W związku z powyższym, Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku strony w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy z prawomocnym wyrokiem.
Odnosząc się natomiast do zawartego w piśmie skarżącej z 3 marca 2026r. żądania zobowiązania organu do przedłożenia do akt sprawy dowodu nadania i doręczenia pisma z 9 lutego 2026 r. (znak [...]), gdyż powzięła wątpliwości, co do skutecznego i terminowego wysłania ww. pisma w dacie 9 lutego 2026r. Sąd stwierdził, że jego uwzględnienie byłoby bezcelowe, gdyż organ sam jasno przyznał, że tego pisma w dacie 9 lutego 2026r., (kiedy zostało podpisane przez osobę uprawnioną), ani 10 lutego 2026r., (kiedy było przygotowane do wysyłki) po prostu nie wysłał. W związku z tym zobowiązywanie do przedłożenia dowodu nadania, które nie nastąpiło byłoby działaniem nieracjonalnym. Skoro więc nie doszło do wysłania pisma, tym bardziej nie mogło dojść do jego doręczenia.
Natomiast odnośnie doręczenia, które nastąpiło już po wniesieniu skargi strona sama w piśmie procesowym z 3 marca 2026r. potwierdziła, że pismo o wskazanym numerze, zawierające informację o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy otrzymała 26 lutego 2026r.
W tym stanie rzeczy, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Na podstawie art. 200 ppsa Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 100 zł, na które składa się jedynie wpis od skargi, gdyż skarżąca działała osobiście.