Uzasadnienie
Syndyk Masy Upadłościowej J. Sp. z o.o.,, w skardze z 12 kwietnia 2014 r, a następnie, w wykonaniu wezwania referendarza sądowego, wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPPr oraz w piśmie przewodnim z 2 lipca 2014 r zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podał, że: - po ogłoszeniu upadłości [...] grudnia 2012 r spółka nie prowadziła działalności gospodarczej, nie wystawiała faktur; - finansowanie wydatków następuje ze środków zgromadzonych na rachunku masy upadłości; - brak jest zatwierdzenia listy wierzytelności (nie została złożona do Sędziego Komisarza); - żadne wierzytelności powstałe przed ogłoszeniem upadłości nie zostały zaspokojone, ponieważ jest to możliwe jedynie w ramach planu podziału funduszy masy upadłości; - jedyną należnością bilansową, do tego przyszła i niepewną, jest kwota depozytu stanowiącego zabezpieczenie majątku upadłej spółki (8631360,- zł); zapłata pełnej kwoty wpisu od skargi może uniemożliwić zrealizowanie postępowania upadłościowego; - rozpatrzenie skargi przez WSA pozwoli na ocenę wierzytelności, zatem syndyk jest gotowy na własną odpowiedzialność uiścić wpis w kwocie 2 tys zł; - sprawa dotycząca VAT za 2004 r ma znaczenie dla ustalenia odpowiedzialności osób trzecich; - w pozostałych sprawach ze skarg spółki prawo pomocy zostało jej przyznane; - na rachunku bankowym posiada 1114499,40 zł. Do formularza strona załączyła: CIT-8, CIT-8/O za 2013 r, sprawozdanie finansowe na 31 grudnia 2013 r, rachunek zysków i strat za okres 1 stycznia – 31 maja 2014, wyciąg z rachunku bankowego [...], listę wierzytelności.
Jedynym wymagalnym kosztem sądowym na obecnym etapie postępowania jest obowiązek uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 14763,- zł, zatem do tej wartości należy odnosić finansową zdolność strony do ponoszenia wydatków w sprawie.
Celem instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, czy stan majątkowy nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie.
Przyznanie prawa pomocy uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej powoływanej jako u.p.p.s.a. Zgodnie z art. 246 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane:
- 1) w zakresie całkowitym - gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania;
- 2) w zakresie częściowym – o który zwróciła się (rubryka 4 formularza z 21 lutego 2014 r) - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Stosownie do art. 245 § 3 u.p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.).
Z nadesłanych dokumentów i oświadczeń - które referendarz sądowy uznał za rzetelne – wynika, że brak jest zatwierdzenia listy wierzytelności złożonej przez Syndyka i opublikowanej 28 maja 2014 r. z uwagi na upływ terminu do złożenia sprzeciwów. Referendarz sądowy zauważa, że z rachunku zysków i strat na 31 maja 2014 r wynikają przychody finansowe w wysokości ok 10 tys zł oraz koszty działalności operacyjnej w wysokości ok 19 tys zł. Dane te zdają się mieć pokrycie w oświadczeniach syndyka, zgodnie z którymi finansowanie wydatków masy upadłości następuje ze zgromadzonych środków pieniężnych na rachunku masy upadłości. Stan rachunku w [...] został oznaczony na kwotę 1114499,40 zł. Referendarz sądowy zauważa, że do kosztów postępowania upadłościowego zalicza się opłaty sądowe oraz wydatki niezbędne do osiągnięcia celu postępowania. Mogą to być zarówno wynagrodzenie i wydatki syndyka, nadzorcy sądowego i zarządcy oraz ich zastępców, wynagrodzenie i wydatki członków rady wierzycieli, wydatki związane ze zgromadzeniem wierzycieli, koszty doręczeń, ale również - inne daniny publiczne, wydatki związane z zarządem masy upadłości, w tym przypadające za czas po ogłoszeniu upadłości należności ze stosunku pracy oraz należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, wydatki związane z likwidacją masy upadłości, chociażby do likwidacji doszło na podstawie układu.
W ocenie referendarza sądowego, nie można mówić o zwyczajowym poziomie kosztów postępowania, są one związane ze specyfiką każdego podmiotu i każdego postępowania. Zarazem referendarz sądowy podziela pogląd syndyka o znaczeniu niniejszej sprawy dla oceny zabezpieczonej wierzytelności (jak wskazał 8631360 zł) oraz na interes prawny (i faktyczny) członków zarządu, z uwagi na toczące się postępowania o odpowiedzialność osób trzecich, w rozpoznaniu sprawy podatku od towarów i usług przez Sąd. Referendarz sądowy zauważa, ze z historii rachunku bankowego wynika fakt nie tylko bieżącego regulowania należności publicznoprawnych, ale także regulowanie zobowiązań prywatnoprawnych (np. na rzecz kancelarii adwokackiej 8856 zł) czy wypłaty gotówki (3 tys zł), co wskazuje na możliwość wygospodarowania środków na poczet wpisu od skargi w wysokości określonej w sentencji.
Z tych powodów, jak też z uwagi na przyznawane upadłej spółce prawo pomocy w uprzednio prowadzonych postepowaniach i szacunek dla wydanych w sprawie rozstrzygnięć, referendarz sądowy, na podstawie art. 243 § 1 u.p.p.s.a., art. 245 § 3, art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 u.p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.