Uzasadnienie
Orzeczeniem Nr [...] z dnia 29 grudnia 2025 r. Komendant Powiatowy Policji w [...] (dalej powoływany jako Komendant Powiatowy), powołując się na art. 133 ust. 1, art. 135j. ust. 1 pkt 2 w związku z art. 134 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 636 z późn. zm. – dalej powoływanej jako ustawa o Policji) uznał podkom. P. S. (dalej "skarżący" lub "policjant") za winnego zarzucanego czynu i wymierzył mu karę dyscyplinarną wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe. Czyn objęty orzeczeniem polegał na tym, że obwiniony:
w dniu [...] w T. w województwie [...] naruszył dyscyplinę służbową w ten sposób, iż będąc funkcjonariuszem publicznym - Kierownikiem Referatu do Walki z Przestępczością Gospodarczą i Korupcją Wydziału Kryminalnego Komendy Powiatowej Policji w [...] przekroczył uprawnienia poprzez podjęcie nieuzasadnionej interwencji wobec małoletnich F. R., A. S. i S. P. podczas której naruszył nietykalność cielesną małoletnich pokrzywdzonych w ten sposób, że chwycił A. S. i S. P. w okolicach szyi i karku, a następnie uniósł ich trzymając za koszulki do góry, ponadto goniąc F. R. podłożył mu nogę, w wyniku czego małoletni upadł na podłoże i doznał otarcia naskórka lewej nogi w okolicach kolana, a następnie prowadził F. R. chwytem transportowym w pozycji wpółzgiętej trzymając jedną ręką za bok, a drugą za kark małoletniego, następnie posłużył się legitymacją służbową okazując dokument dzieciom i ich rodzicom i zażądał od małoletnich żeby się przyznali do niewłaściwego zachowania wobec jego córki uzależniając spowodowanie interwencji policyjnej zakończonej zatrzymaniem pokrzywdzonych od wskazania sprawcy zachowania wobec jego córki, czym działał na szkodę interesu prywatnego małoletnich pokrzywdzonych - za co w dniu [...] w Prokuraturze Rejonowej w [...] ogłoszono mu zarzut popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 kk i art. 217 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk,
Pismem z 14 stycznia 2026 r. od wyżej wymienionego orzeczenia odwołanie wniósł pełnomocnik policjanta zarzucając skarżonemu rozstrzygnięciu:
- 1. naruszenie art. 134ha ust 2 i 3 ustawy o Policji poprzez dokonanie dowolnej zamiast swobodnej oceny dowodów, polegającej na wybiórczym rozpatrzeniu materiału dowodowego;
- 2. naruszenie art. 135f ust.7 pkt 4 ustawy o Policji poprzez jego błędne zastosowanie wobec przyjęcia, że wnioski dowodowe obwinionego w sposób oczywisty zmierzają do przedłużenia postępowania;
- 3. naruszenie art. 135g ust. 1 ustawy o Policji poprzez nieuwzględnienie okoliczności przemawiających na korzyść i w konsekwencji oddalenie licznych wniosków dowodowych;
- 4. naruszenie art. 135g ust. 1 ustawy o Policji poprzez przyjęcie wiarygodności zeznań świadków uczestników zdarzenia oraz podważanie wiarygodności wyjaśnień obwinionego oraz A. S.;
- 5. naruszenie art. 135g ust. 2 zd.2 ustawy o Policji oraz art.5 § 2 kpk w zw. z art. 135p ust.1 ustawy o Policji, poprzez nierozstrzygnięci zaistniałych w sprawie wątpliwości w odniesieniu do czynu rzekomego przekroczenia uprawnień i tym samym naruszeni dyscypliny służbowej na korzyść obwinionego.
Komendant Policji (powoływany dalej jako Komendant Wojewódzki lub organ odwoławczy) orzeczeniem Nr [...] z dnia 26 lutego 2026r., po rozpatrzeniu powyższego odwołania utrzymał zaskarżone orzeczenie Komendanta Powiatowego w mocy.
Jak podał organ odwoławczy w uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia, przytaczając stan faktyczny sprawy i wskazując, że Organ I instancji szczegółowo przedstawił w uzasadnieniu decyzji zeznania poszczególnych świadków dotyczące zdarzeń mających miejsce w niniejszej sprawie. Organ szczegółowo odniósł się do zarzutów zawartych w odwołaniu i wskazał, że niewątpliwie odwołujący dopuścił się przewinienia dyscyplinarnego. Organ wskazał, że zgodnie a zrt.134 ha ust.1 ustawy o Policji, podstawę wszelkich rozstrzygnięć w postępowaniu dyscyplinarnym stanowią ustalenia faktyczne, a te nie budzą wątpliwości w świetle zebranego materiału dowodowego.
Pismem z 31 marca 2026 r. pełnomocnik skarżącego wniósł skargę do sądu administracyjnego na powyższe rozstrzygniecie zarzucając mu naruszenie:
- 1) art.135n ust.4 pkt 2 ustawy o Policji, poprzez nieuchylenie orzeczenia organu I instancji nr [...] i brak uniewinnienia obwinionego.
- 2) art. 5 § 2 kpk w zw. z art. 135p ust.1 ustawy o Policji, poprzez nierozstrzygnięcie zaistniałych w sprawie wątpliwości w odniesieniu do czynu rzekomego przekroczenia uprawnień i tym samym naruszeni dyscypliny służbowej na korzyść obwinionego.
- 3) art.134ha ust 2 i 3 ustawy o Policji poprzez dokonanie dowolnej zamiast swobodnej oceny dowodów, polegającej na wybiórczym rozpatrzeniu materiału dowodowego;
- 4) art.135f ust.7 pkt 4 ustawy o Policji poprzez jego błędne zastosowanie wobec przyjęcia, że wnioski dowodowe obwinionego w sposób oczywisty zmierzają do przedłużenia postępowania;
- 5) art.135g ust. 1 ustawy o Policji poprzez nieuwzględnienie okoliczności przemawiających na korzyść i w konsekwencji oddalenie licznych wniosków dowodowych;
- 6) art.135g ust. 1 ustawy o Policji poprzez przyjęcie wiarygodności zeznań świadków uczestników zdarzenia oraz podważanie wiarygodności wyjaśnień obwinionego oraz A. S.;
Wskazując na powyższe pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego oraz poprzedzającego go orzeczenia Komendanta Powiatowego jako naruszających prawo. Nadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według kryterium legalności działalności organu administracji publicznej, nie potwierdziła zasadności wniesionej skargi.
Przedmiotem skargi w badanej sprawie było orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego z dnia 26 lutego 2026 r., na mocy którego utrzymano w mocy orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Powiatowego Policji w Turku uznające skarżącego za winnego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego oraz wymierzające mu karę dyscyplinarną wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe.
Materialnoprawną podstawę wydanych orzeczeń o ukaraniu obwinionej stanowił art. 132 ustawy o Policji zgodnie z którym, Policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów.
W działaniach obwinionego Komendant Powiatowy i Komendant Wojewódzki dopatrzyli się naruszenia dyscypliny służbowej w postaci takiej, że w dniu [...] r. w [...] w województwie [...] P. S. naruszył dyscyplinę służbową w ten sposób, iż będąc funkcjonariuszem publicznym - Kierownikiem Referatu do Walki z Przestępczością Gospodarczą i Korupcją Wydziału Kryminalnego Komendy Powiatowej Policji w [...] przekroczył uprawnienia poprzez podjęcie nieuzasadnionej interwencji wobec małoletnich F. R., A. S. i S. P. podczas której naruszył nietykalność cielesną małoletnich pokrzywdzonych w ten sposób, że chwycił A. S. i S. P. w okolicach szyi i karku, a następnie uniósł ich trzymając za koszulki do góry, ponadto goniąc F. R. podłożył mu nogę, w wyniku czego małoletni upadł na podłoże i doznał otarcia naskórka lewej nogi w okolicach kolana, a następnie prowadził F. R. chwytem transportowym w pozycji wpółzgiętej trzymając jedną ręką za bok, a drugą za kark małoletniego, następnie posłużył się legitymacją służbową okazując dokument dzieciom i ich rodzicom i zażądał od małoletnich żeby się przyznali do niewłaściwego zachowania wobec jego córki uzależniając spowodowanie interwencji policyjnej zakończonej zatrzymaniem pokrzywdzonych od wskazania sprawcy zachowania wobec jego córki, czym działał na szkodę interesu prywatnego małoletnich pokrzywdzonych - za co w dniu [...] roku w Prokuraturze Rejonowej w [...] ogłoszono mu zarzut popełnienia przestępstwa z art. 231 § 1 kk i art. 217 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk,
Natomiast zastosowana wobec skarżącego kara, wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe, została przewidziana w art. 134 pkt 4 ustawy o Policji. W myśl art. 134d ust. 1 powyższej ustawy, oznacza ona odwołanie lub zwolnienie z dotychczas zajmowanego stanowiska służbowego i powołanie lub mianowanie na stanowisko służbowe niższe od dotychczas zajmowanego.
Jeszcze raz podkreślając, zgodnie z art. 132.
- 1. Policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej.
- 2. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów.
- 3. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności:
- 4) (...) przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa
Popełnienie przez podkom. P. S. przewinienia dyscyplinarnego jest bezsporne. Zaistnienie czynu, sprawstwo i wina obwinionego nie budzą żadnych wątpliwości. Stąd też kara wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe jest karą adekwatną i współmierną w odniesieniu do zarzucanego obwinionemu czynu. Kierując się przesłankami wymienionymi w art. 134h ust. 1 i ust.1a ustawy o Policji, który stanowi, że wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, a w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu, dotychczasowy przebieg służby, opinię służbową, okres pozostawania w służbie, należy zaznaczyć, iż okolicznością mającą wpływ na wymiar kary jest fakt, iż działanie podkom.
P. S. nosiło znamiona winy umyślnej. Na podstawie dyspozycji art,135g ust.1 ustawy o Policji, zbadano i uwzględniono okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego. Oceniając przedmiotowy czyn wzięto pod uwagę dotychczasowy przebieg służby wymienionego w szczególności jego dotychczasową niekaralność oraz pozytywną opinię służbową.
Sąd administracyjny nie prowadzi we własnym zakresie postępowania dowodowego i nie ustala samodzielnie stanu faktycznego sprawy, lecz ocenia, czy organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, w tym także czy w sposób wyczerpujący rozpatrzyły materiał dowodowy i czy właściwie oceniły zebrane dowody (zob. np. wyroki NSA z: 16 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 554/07, 10 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 2574/14). W rozpoznawanej sprawie, postępowanie dowodowe nie budzi wątpliwości. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego została przeprowadzona w sposób wszechstronny, z zachowaniem zasad logiki oraz doświadczenia życiowego. Kluczowe znaczenie dla sprawy, co podkreśliły organy miał fakt, że wiarygodność małoletnich świadków została potwierdzona przez biegłego psychologa, który w swojej opinii jednoznacznie wykluczył u nich tendencję do manipulacji, konfabulacji czy ulegania sugestiom, co czyni ich relacje o agresywnym zachowaniu skarżącego oraz fizycznym naruszaniu ich nietykalności w pełni miarodajnymi.
Odnosząc się do zarzutu niewspółmierności wymierzonej kary dyscyplinarnej do przypisanego skarżącemu przewinienia, należy podkreślić, iż kontrola sądu administracyjnego sprowadza się do weryfikacji, czy wymierzając karę dyscyplinarną, która musi mieścić się w katalogu ustawowym, organ uwzględnił wszystkie okoliczności danej sprawy i przedstawił je w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Sąd administracyjny nie może ingerować w uprawnienia zastrzeżone wyłącznie dla organu prowadzącego postępowanie dyscyplinarne i oceniać celowości czy słuszności zastosowanych sankcji. Formułując katalog kar dyscyplinarnych, ustawodawca nie określił, jakiemu przewinieniu odpowiada każda z nich. Kwestie te pozostawił bowiem uznaniu organów rozstrzygających. Ocena naruszenia obowiązku służbowego, waga tego naruszenia, ustalenie jego zakresu, a także wymiar odpowiedniej kary stanowi kompetencję organów orzekających w sprawach dyscyplinarnych (vide wyroki NSA z 18 kwietnia 2007 r., sygn. akt I OSK 994/06 oraz z 3 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 891/10).
Nie jest także uzasadniony zarzut nieuwzględnienia okoliczności przemawiających na korzyść obwinionego. Organ rozpatrzył wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, racjonalnie i przekonująco wyważył okoliczności sprawy i zastosował adekwatną dla stwierdzonego przewinienia karę.
Jakkolwiek kara niewątpliwie jest surowa, to jednak nie jest najbardziej surową przewidzianą przez ustawę i jawi się jako adekwatna do stwierdzonego naruszenia dyscypliny służbowej. Przy jej wymiarze organ nie mógł pomijać uporczywości działania skarżącego oraz jego ogólnej postawy, która była oceniana przez świadków negatywnie, jako "prowokująca, ostentacyjna, z wykorzystaniem pozycji zawodowej". Tego rodzaju zachowanie z uwagi na jego uporczywość należy ocenić jako szczególnie naganne. Prawidłowo też organy uwzględniły przy wymiarze kary fakt, iż przeciwko skarżącemu wcześniej nie toczyło się postępowanie dyscyplinarne. Prawidłowo też przy orzekaniu uwzględniono dotychczasowy przebieg służby obwinionego oraz jego staż i doświadczenie (art. 134h ust. 1a ustawy o Policji).
Podsumowując Sąd uznał, że organ odwoławczy nie dopuścił się naruszenia prawa w sposób wskazany przez skarżącego. Ponadto kontrolując z urzędu w pełnym zakresie legalność zaskarżonego aktu, nie stwierdził jakichkolwiek uchybień, które przemawiałyby za uwzględnieniem skargi, której argumentacja stanowi polemikę z prawidłowo ustalonym stanem faktycznym.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.).