Uzasadnienie
1. Przedmiot i stan faktyczny sprawy istotny dla pytania prejudycjalnego
Przedmiotem sprawy jest kontrola decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi utrzymującej w mocy wcześniejszą decyzję tego organu odmawiającą uwzględnienia sprzeciwu od wezwania do wniesienia opłaty dodatkowej za przejazd autostradą płatną bez uiszczenia wymaganej opłaty.
Według organu w dniu 13 grudnia 2021 r. o godz. 20:02 pojazd o numerze rejestracyjnym [...] przejechał płatnym odcinkiem autostrady A4: węzeł Bielany - węzeł Kleszczów. Organ ustalił na podstawie danych z Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej zasilonego zapisem z kamer rejestrujących przejazd oraz danymi z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców, że za cały odcinek przejazdu nie została uiszczona należna opłata oraz kto w dniu przejazdu był właścicielem/posiadaczem/użytkownikiem pojazdu. Na tej podstawie wystawiono wezwanie do wniesienia opłaty dodatkowej w wysokości 500 zł zostało skierowane do P. P., który zarówno w sprzeciwie od powyższego wezwania, jak i we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji pierwszoinstancyjnej podkreślał niesłuszność obciążenia go opłatą dodatkową, załączając jednocześnie potwierdzenie płatności wraz z wykupionym biletem, wskazując jednocześnie był to jego pierwszy przejazd z wykupionym biletem i mógł pomylić bramki, przy czym przejazd dłuższego odcinka autostrady wiązałby się z dopłatą 1 zł, dlatego kwota opłaty dodatkowej jest nieproporcjonalna w stosunku do powyższej należności.
Organ administracji, po analizie i weryfikacji zakupionego biletu uznał, że bilet ten został wykupiony i zapisany w aplikacji e-TOLL z błędnymi danymi dotyczącymi trasy przejazdu, dlatego nie było możliwe odstąpienie od naliczenia opłaty dodatkowej. Z związku z tym do właściciela pojazdu skierowane zostało wezwanie do uiszczenia opłaty dodatkowej, a w następstwie wniesionego od tego wezwania sprzeciwu, wydane zostały decyzje administracyjne, z których wynika obowiązek uiszczenia ww. należności.
Wezwanie do wniesienia opłaty dodatkowej zostało jednak wystawione po upływie ponad dwóch lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpił przejazd, tj. w dniu 8 maja 2025 r. Spór w sprawie dotyczy więc nie tylko samego faktu uiszczenia albo nieuiszczenia opłaty za przejazd, lecz przede wszystkim tego, czy organ po upływie szczególnego terminu retencji danych mógł nadal przechowywać i wykorzystywać dane osobowe identyfikujące przejazd pojazdu oraz dane pozwalające zweryfikować zakres ważności biletu.
W sprawie organ wykorzystał dane identyfikujące pojazd, czas i miejsce przejazdu oraz dane pozwalające zestawić rzeczywisty przejazd z wykupionym biletem autostradowym. Dane te obejmowały w szczególności numer rejestracyjny pojazdu, datę i godzinę przejazdu, węzeł wjazdowy i wyjazdowy, a także informacje o zakresie biletu autostradowego.
Z materiału sprawy wynika, że zapis dokumentujący przejazd był oznaczony jako pochodzący z Systemu Poboru Opłaty Elektronicznej Krajowej Administracji Skarbowej. Organ w toku postępowania wskazywał natomiast również na dane pochodzące z innych systemów lub aplikacji, w szczególności z systemów służących automatycznemu rozpoznawaniu numerów rejestracyjnych, z aplikacji obsługujących dane o przejazdach i biletach oraz z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców.
Sąd krajowy powziął wątpliwość, czy samo wskazanie technicznie pierwotnego źródła danych może wyłączać zastosowanie krajowego przepisu określającego maksymalny okres przechowywania danych w systemie poboru opłat, jeżeli dane te po ich pobraniu de facto są włączane do tego systemu, a następnie przechowywane oraz wykorzystywane do celów kontrolnych i sankcyjnych.
2. Prawo krajowe
Zgodnie z art. 37a ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 2268 ze zm. w wersji obowiązującej od 1 grudnia 2021 r.), za przejazd autostradą po dostosowaniu jej do poboru opłat pobierane są opłaty za przejazd.
Zgodnie z art. 37a ust. 7 tej ustawy do wniesienia opłaty za przejazd autostradą zobowiązany jest właściciel pojazdu, posiadacz pojazdu albo użytkownik pojazdu w rozumieniu właściwych przepisów prawa o ruchu drogowym.
Zgodnie z art. 37a ust. 9 tej ustawy przejazd autostradą, na której pobierana jest opłata, może być wykonywany na podstawie biletu na jeden przejazd autostradą albo jej odcinkiem, zwanego biletem autostradowym, wydanego przed rozpoczęciem przejazdu, zaś opłata jest pobierana w momencie wydania biletu.
Zgodnie z art. 37a ust. 12 tej ustawy bilet autostradowy zawiera między innymi numer rejestracyjny pojazdu, kraj rejestracji pojazdu, kategorię pojazdu, wskazanie autostrady lub jej odcinka, za przejazd którymi pobrano opłatę, datę i godzinę początku oraz końca okresu ważności biletu, liczbę kilometrów, kwotę opłaty oraz unikalny numer.
Zgodnie z art. 37a ust. 30 tej ustawy, w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie, dane, o których mowa w ust. 12, są gromadzone w Systemie Poboru Opłaty Elektronicznej Krajowej Administracji Skarbowej i przechowywane w tym systemie nie krócej niż 12 miesięcy i nie dłużej niż 24 miesiące, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpił przejazd autostradą lub jej odcinkiem, chyba że przed upływem tego terminu zostanie wystawione wezwanie do wniesienia opłaty dodatkowej, wszczęte postępowanie administracyjne, egzekucyjne lub sądowoadministracyjne, w którym dane te są niezbędne; w takim przypadku dane są przechowywane do czasu zakończenia danego postępowania.
Zgodnie z art. 37ge ust. 1 tej ustawy za niewniesienie opłaty za przejazd autostradą pobiera się opłatę dodatkową. Zgodnie z art. 37ge ust. 7 organ wystawia wezwanie do wniesienia opłaty dodatkowej. Zgodnie natomiast z art. 37ge ust. 13 obowiązek wniesienia opłaty dodatkowej przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od ostatniego dnia roku kalendarzowego, w którym opłata dodatkowa powinna zostać wniesiona.
W prawie krajowym powstała wątpliwość, czy art. 37a ust. 30 należy rozumieć jako przepis szczególny ograniczający możliwość przechowywania i wykorzystywania danych osobowych w systemie poboru opłat, czy jedynie jako techniczny przepis odnoszący się wyłącznie do danych utrwalonych na prawidłowo zakupionym bilecie autostradowym. Od odpowiedzi na to pytanie zależy możliwość wykorzystania danych po upływie 24 miesięcy od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpił przejazd.
3. Prawo Unii Europejskiej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia 2016/679 dane osobowe muszą być przetwarzane zgodnie z prawem, rzetelnie i w sposób przejrzysty dla osoby, której dane dotyczą.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. c) tego rozporządzenia dane osobowe muszą być adekwatne, stosowne oraz ograniczone do tego, co niezbędne do celów, w których są przetwarzane.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. e) tego rozporządzenia dane osobowe muszą być przechowywane w formie umożliwiającej identyfikację osoby, której dane dotyczą, przez okres nie dłuższy, niż jest to niezbędne do celów, w których dane te są przetwarzane.
Zgodnie z art. 5 ust. 2 tego rozporządzenia administrator jest odpowiedzialny za przestrzeganie tych zasad i musi być w stanie wykazać ich przestrzeganie.
Zgodnie z art. 6 ust. 1 lit. c) rozporządzenia 2016/679 przetwarzanie jest zgodne z prawem, jeżeli jest niezbędne do wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze. Zgodnie z art. 6 ust. 1 lit. e) przetwarzanie jest zgodne z prawem, jeżeli jest niezbędne do wykonania zadania realizowanego w interesie publicznym lub w ramach sprawowania władzy publicznej powierzonej administratorowi.
Zgodnie z art. 6 ust. 2 i 3 rozporządzenia 2016/679 państwa członkowskie mogą zachować lub wprowadzić bardziej szczegółowe przepisy dostosowujące stosowanie rozporządzenia do przetwarzania na podstawie art. 6 ust. 1 lit. c) i e), w tym przepisy określające rodzaj danych podlegających przetwarzaniu, cele przetwarzania, ograniczenia celu, okresy przechowywania oraz operacje i procedury przetwarzania.
Zgodnie z art. 23 ust. 1 i 2 rozporządzenia 2016/679 prawo Unii albo prawo państwa członkowskiego może ograniczyć zakres określonych obowiązków i praw przewidzianych w rozporządzeniu, jeżeli ograniczenie takie nie narusza istoty podstawowych praw i wolności oraz jest w demokratycznym społeczeństwie środkiem niezbędnym i proporcjonalnym, a akt prawny powinien zawierać szczegółowe przepisy dotyczące między innymi celów przetwarzania, kategorii danych, zakresu ograniczeń, zabezpieczeń oraz okresów przechowywania.
Znaczenie mają również art. 7 i art. 8 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, gwarantujące poszanowanie życia prywatnego i rodzinnego oraz ochronę danych osobowych, a także art. 47 Karty, gwarantujący prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.
4. Wątpliwości sądu krajowego
Wątpliwości sądu krajowego dotyczą relacji między krajową regulacją określającą szczególny okres przechowywania danych w Systemie Poboru Opłaty Elektronicznej Krajowej Administracji Skarbowej a ogólnym terminem przedawnienia obowiązku wniesienia opłaty dodatkowej, a także zgodności możliwej wykładni tych przepisów z zasadami wynikającymi z rozporządzenia 2016/679.
Z jednej strony art. 37a ust. 30 ustawy o autostradach płatnych, w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie, ustanawiał szczególną regulację dotyczącą danych, o których mowa w art. 37a ust. 12 tej ustawy. Przepis ten przewidywał, że dane te są gromadzone w Systemie Poboru Opłaty Elektronicznej KAS i przechowywane w tym systemie nie krócej niż 12 miesięcy i nie dłużej niż 24 miesiące, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpił przejazd autostradą lub jej odcinkiem, chyba że przed upływem tego terminu zostanie wystawione wezwanie do wniesienia opłaty dodatkowej albo zostanie wszczęte postępowanie administracyjne, egzekucyjne lub sądowoadministracyjne, w którym dane te są niezbędne. W takim przypadku dane mogą być przechowywane do czasu zakończenia danego postępowania.
Z drugiej strony art. 37ge ust. 13 tej ustawy przewiduje, że obowiązek wniesienia opłaty dodatkowej przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od ostatniego dnia roku kalendarzowego, w którym opłata dodatkowa powinna zostać wniesiona. Przepis ten reguluje zatem czasową granicę dochodzenia obowiązku publicznoprawnego, nie określając jednak wprost zasad i okresu przechowywania danych osobowych, które mogą służyć wykazaniu przesłanek tego obowiązku.
Powstaje zatem zasadnicza wątpliwość, czy art. 37ge ust. 13 może być interpretowany jako samodzielna albo wystarczająca podstawa dalszego przechowywania i wykorzystywania danych osobowych przez organ publiczny przez cały okres przedawnienia obowiązku wniesienia opłaty dodatkowej, mimo że inny przepis tej samej ustawy — art. 37a ust. 30 — ustanawia szczególny, krótszy termin retencji danych gromadzonych w systemie poboru opłat. W ocenie sądu krajowego nie jest oczywiste, czy termin przedawnienia obowiązku publicznoprawnego może być utożsamiany z okresem, przez jaki przetwarzanie danych osobowych jest niezbędne w rozumieniu art. 5 ust. 1 lit. e) oraz art. 6 ust. 1 lit. c) i e) rozporządzenia 2016/679.
Sąd krajowy dostrzega, że organ publiczny może przetwarzać dane osobowe, jeżeli jest to niezbędne do wykonania obowiązku prawnego ciążącego na administratorze albo do wykonania zadania realizowanego w interesie publicznym lub w ramach sprawowania władzy publicznej. Wynika to z art. 6 ust. 1 lit. c) i e) rozporządzenia 2016/679. Jednak samo istnienie obowiązku publicznoprawnego albo kompetencji organu do dochodzenia opłaty dodatkowej nie przesądza jeszcze automatycznie, że każde dalsze przechowywanie danych osobowych przez cały okres przedawnienia tego obowiązku jest zgodne z zasadami legalności, minimalizacji danych i ograniczenia przechowywania.
Wątpliwość sądu krajowego pogłębia art. 6 ust. 3 rozporządzenia 2016/679, zgodnie z którym podstawa przetwarzania danych osobowych w przypadku art. 6 ust. 1 lit. c) i e) powinna być określona w prawie Unii albo w prawie państwa członkowskiego, któremu podlega administrator. Prawo to powinno określać cel przetwarzania albo być niezbędne do wykonania zadania realizowanego w interesie publicznym lub w ramach sprawowania władzy publicznej. Może ono również zawierać szczegółowe przepisy dotyczące między innymi rodzaju przetwarzanych danych, podmiotów, którym dane mogą być ujawniane, ograniczeń celu, okresów przechowywania oraz operacji i procedur przetwarzania.
W niniejszej sprawie ustawodawca krajowy wprowadził właśnie szczególną regulację dotyczącą okresu przechowywania danych w systemie poboru opłat. Skoro art. 37a ust. 30 ustawy o autostradach płatnych określał nie tylko minimalny, ale również maksymalny okres przechowywania danych, a ponadto przewidywał enumeratywne przypadki jego przedłużenia, to powstaje pytanie, czy organ może pominąć tę szczególną regulację i oprzeć dalsze przetwarzanie danych na ogólnej normie kompetencyjnej albo na terminie przedawnienia obowiązku wniesienia opłaty dodatkowej.
Zdaniem sądu krajowego art. 37a ust. 30 i art. 37ge ust. 13 pełnią odmienne funkcje. Pierwszy z tych przepisów określa granice legalnego przechowywania określonych danych w systemie teleinformatycznym administracji publicznej. Drugi określa granicę czasową dochodzenia obowiązku wniesienia opłaty dodatkowej. Nie można zatem bez dalszej analizy przyjmować, że dłuższy termin przedawnienia z art. 37ge ust. 13 automatycznie uchyla albo neutralizuje krótszy termin retencji wynikający z art. 37a ust. 30.
Takie utożsamienie mogłoby prowadzić do osłabienia skuteczności zasady ograniczenia przechowywania danych wyrażonej w art. 5 ust. 1 lit. e) rozporządzenia 2016/679. Zasada ta wymaga, aby dane osobowe były przechowywane w formie umożliwiającej identyfikację osoby, której dane dotyczą, przez okres nie dłuższy, niż jest to niezbędne do celów, w których dane te są przetwarzane. Jeżeli ustawodawca krajowy uznał, że dla danych gromadzonych w systemie poboru opłat zasadniczo wystarczający jest okres nie dłuższy niż 24 miesiące od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpił przejazd, to powstaje pytanie, czy organ może następnie powołać się na ogólny pięcioletni termin przedawnienia obowiązku jako podstawę dalszego przetwarzania tych danych bez wykazania dodatkowej, konkretnej i proporcjonalnej potrzeby.
Wątpliwości budzi również relacja takiej wykładni do zasady minimalizacji danych wynikającej z art. 5 ust. 1 lit. c) rozporządzenia 2016/679. Dochodzenie opłaty dodatkowej może niewątpliwie stanowić zadanie realizowane w interesie publicznym. Nie oznacza to jednak, że organ może przechowywać wszystkie dane identyfikujące przejazdy pojazdów przez maksymalny okres przedawnienia każdej potencjalnej należności publicznoprawnej. Niezbędność przetwarzania powinna być oceniana w odniesieniu do konkretnego celu i w świetle szczególnych ograniczeń ustanowionych przez ustawodawcę krajowego.
Sąd krajowy ma również wątpliwość, czy zgodna z rozporządzeniem 2016/679 jest taka wykładnia prawa krajowego, która uzależnia zastosowanie art. 37a ust. 30 ustawy o autostradach płatnych od tego, czy został zakupiony i wydany prawidłowy bilet autostradowy. Przepis ten odsyła do danych, o których mowa w art. 37a ust. 12, a więc do kategorii danych identyfikujących przejazd, pojazd, odcinek autostrady, czas ważności biletu, kwotę opłaty i inne elementy istotne dla poboru oraz weryfikacji opłaty. Jednocześnie art. 37a ust. 30 przewiduje możliwość przedłużenia okresu przechowywania tych danych w razie wystawienia wezwania do wniesienia opłaty dodatkowej albo wszczęcia postępowania administracyjnego, egzekucyjnego lub sądowoadministracyjnego. Są to czynności charakterystyczne nie tylko dla obsługi prawidłowo zakupionych biletów, lecz także dla kontroli naruszeń obowiązku wniesienia opłaty.
W związku z tym sąd krajowy powziął wątpliwość, czy art. 37a ust. 30 można interpretować jako przepis odnoszący się wyłącznie do danych utrwalonych na prawidłowo zakupionych biletach. Taka wykładnia prowadziłaby do wniosku, że dane używane w sprawach opłaty dodatkowej za brak ważnego biletu albo za bilet obejmujący zbyt krótki odcinek autostrady nie podlegają szczególnemu terminowi retencji, mimo że właśnie w takich sprawach dane te są wykorzystywane w sposób najbardziej dolegliwy dla osoby, której dotyczą.
Wątpliwość ta ma znaczenie z punktu widzenia art. 5 ust. 1 lit. a) rozporządzenia 2016/679, który wymaga, aby dane osobowe były przetwarzane zgodnie z prawem, rzetelnie i w sposób przejrzysty. Osoba korzystająca z autostrady powinna móc przewidzieć, przez jaki okres dane identyfikujące jej przejazd mogą być przechowywane i wykorzystane w celu dochodzenia opłaty dodatkowej. Wykładnia, zgodnie z którą termin retencji zależy od technicznej kwalifikacji danych dokonanej przez organ albo od pierwotnego źródła danych, może ograniczać przewidywalność przetwarzania.
Sąd krajowy dostrzega także problem wynikający z technicznego przepływu danych między różnymi systemami administracji publicznej. Organ wskazuje, że część danych wykorzystywanych w sprawie pochodziła z systemów innych niż System Poboru Opłaty Elektronicznej KAS, w szczególności z systemów automatycznego rozpoznawania numerów rejestracyjnych, rejestrów pojazdów lub systemów kontrolnych. Jednocześnie dane te po pobraniu były włączane do systemu poboru opłat i wykorzystywane w nim do weryfikacji przejazdu, zestawienia go z danymi dotyczącymi biletu oraz ustalenia przesłanek opłaty dodatkowej.
Powstaje zatem pytanie, czy w świetle art. 5 ust. 1 lit. a), c) i e) oraz art. 6 ust. 1 lit. c) i e) rozporządzenia 2016/679 decydujące znaczenie dla określenia reżimu retencji ma pierwotne techniczne źródło danych, czy też ich późniejsze funkcjonalne wykorzystanie w systemie poboru opłat. Jeżeli dane z różnych źródeł są integrowane w jednym systemie i służą temu samemu celowi, to jest identyfikacji przejazdu i dochodzeniu opłaty dodatkowej, można bronić poglądu, że powinny one podlegać jednolitemu reżimowi retencji właściwemu dla tego systemu i tego celu.
Odmienna wykładnia mogłaby umożliwiać organowi obchodzenie szczególnego terminu retencji. Wystarczyłoby bowiem wskazanie, że dane pierwotnie pochodziły z kamery, rejestru pojazdów albo innego modułu technicznego, aby wyłączyć je spod terminu przewidzianego dla danych gromadzonych w systemie poboru opłat, mimo że po ich pobraniu i integracji pełnią one w tym systemie tę samą funkcję co dane objęte szczególną regulacją ustawową.
Sąd krajowy powziął również wątpliwość, czy art. 23 rozporządzenia 2016/679 może uzasadniać taką wykładnię prawa krajowego, która w praktyce ogranicza skuteczność zasad wynikających z art. 5 tego rozporządzenia przez umożliwienie dłuższego przechowywania danych w celu dochodzenia należności publicznoprawnej. Ewentualne ograniczenie praw i obowiązków wynikających z rozporządzenia powinno bowiem wynikać z prawa Unii albo prawa państwa członkowskiego, nie naruszać istoty podstawowych praw i wolności oraz stanowić środek niezbędny i proporcjonalny w demokratycznym społeczeństwie. Powinno także zawierać szczegółowe przepisy dotyczące między innymi celów przetwarzania, kategorii danych, zakresu ograniczeń, zabezpieczeń oraz okresów przechowywania.
W niniejszej sprawie nie jest jasne, czy z samego art. 37ge ust. 13 ustawy o autostradach płatnych można wyprowadzić taką szczególną podstawę dłuższego przetwarzania danych osobowych. Przepis ten określa bowiem termin przedawnienia obowiązku wniesienia opłaty dodatkowej, lecz nie reguluje wprost kategorii danych, zakresu ich dalszego przechowywania, celów przetwarzania po upływie 24 miesięcy, zabezpieczeń ani szczególnych gwarancji dla osób, których dane dotyczą. Z tego powodu sąd krajowy ma wątpliwość, czy art. 37ge ust. 13 może zostać uznany za wystarczającą podstawę dalszego przetwarzania danych w rozumieniu art. 6 ust. 3 lub art. 23 rozporządzenia 2016/679.
Wątpliwość sądu krajowego dotyczy również skutków procesowych ewentualnego naruszenia zasad retencji. Jeżeli dane osobowe identyfikujące przejazd zostały przechowywane albo wykorzystane po upływie okresu dopuszczalnego na podstawie prawa krajowego interpretowanego zgodnie z rozporządzeniem 2016/679, powstaje pytanie, czy sąd krajowy może utrzymać w mocy decyzję administracyjną opartą zasadniczo na tych danych. W sprawie dane te stanowią podstawę ustalenia, że przejazd odbył się bez uiszczenia opłaty za cały wymagany odcinek autostrady. Bez ich wykorzystania organ nie byłby w stanie wykazać przesłanek pobrania opłaty dodatkowej.
Sąd krajowy ma świadomość, że rozporządzenie 2016/679 nie harmonizuje w pełni krajowych reguł dowodowych w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym. Jednak skuteczność ochrony danych osobowych mogłaby zostać istotnie osłabiona, gdyby organ publiczny mógł dochodzić opłaty dodatkowej o charakterze dolegliwym, opierając się na danych osobowych przechowywanych lub wykorzystywanych po upływie szczególnego terminu retencji ustanowionego w prawie krajowym.
Z tego względu sąd krajowy powziął wątpliwość, czy art. 5 ust. 1 lit. a), c) i e), art. 6 ust. 1 lit. c) i e), art. 6 ust. 3 oraz art. 23 rozporządzenia 2016/679, odczytywane w świetle art. 7, art. 8 i art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej, dopuszczają wykładnię prawa krajowego, zgodnie z którą organ może po upływie szczególnego krajowego terminu retencji danych nadal przechowywać i wykorzystywać dane osobowe identyfikujące przejazd pojazdu autostradą, powołując się na dłuższy termin przedawnienia obowiązku wniesienia opłaty dodatkowej oraz na techniczne pochodzenie części danych z innych systemów, jeżeli dane te zostały następnie włączone do systemu poboru opłat i służyły dochodzeniu tej opłaty.
5. Znaczenie odpowiedzi Trybunału dla rozstrzygnięcia sprawy
Odpowiedź Trybunału ma zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Jeżeli bowiem Trybunał uzna, że rozporządzenie 2016/679 sprzeciwia się wykładni pozwalającej organowi na dalsze przechowywanie i wykorzystywanie danych po upływie szczególnego krajowego terminu retencji wyłącznie z powołaniem się na dłuższy termin przedawnienia opłaty dodatkowej, sąd krajowy będzie zobowiązany ocenić, czy decyzja organu została oparta na danych przetwarzanych niezgodnie z prawem. W takim przypadku konieczne może być uchylenie decyzji albo odmowa uznania takich danych za wystarczającą podstawę potwierdzenia obowiązku zapłaty opłaty dodatkowej.
Jeżeli natomiast Trybunał uzna, że rozporządzenie 2016/679 nie stoi na przeszkodzie takiej wykładni prawa krajowego, zgodnie z którą organ może wykorzystywać dane identyfikujące przejazd przez cały okres przedawnienia obowiązku wniesienia opłaty dodatkowej, niezależnie od szczególnego terminu retencji przewidzianego dla danych gromadzonych w systemie poboru opłat, skarga strony może podlegać oddaleniu.
Równie istotna jest odpowiedź na pytanie dotyczące danych pochodzących z różnych systemów technicznych, lecz następnie włączonych do systemu poboru opłat lub wykorzystywanych wspólnie z danymi zawartymi w tym systemie. Jeżeli Trybunał uzna, że w takiej sytuacji decydujące znaczenie ma dalsze funkcjonalne wykorzystanie danych w systemie poboru opłat, a nie ich pierwotne techniczne źródło, sąd krajowy będzie musiał ocenić legalność retencji wszystkich danych wykorzystanych przez organ w sprawie według reżimu właściwego dla systemu poboru opłat.
Z tych względów wystąpienie z pytaniami prejudycjalnymi jest konieczne dla rozstrzygnięcia sprawy, o czym postanowiono w pkt. I sentencji.
6. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne do czasu udzielenia odpowiedzi przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, o czym orzekł w pkt. II sentencji.
eg