Uzasadnienie
Przedmiotem skargi A. H. (dalej Skarżący) jest czynność Starosty Powiatowego w B. w przedmiocie odmowy dokonania zmian w dowodzie rejestracyjnym.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
- 1. W dniu 30 lipca 2025 r. Skarżący złożył wniosek o dokonanie zmian w dowodzie rejestracyjnym motocykla Piaggio o nr rej. [...] w zakresie przeznaczenia pojazdu na "przewóz osób niepełnosprawnych". Wyjaśnił, że w przedmiotowym motocyklu osobowym dwukołowym dokonano zmian konstrukcyjnych przebudowując go. Do podania dołączył dokumenty ze stacji kontroli pojazdu: opis zmian dokonanych w pojeździe, zaświadczenie o badaniu technicznym okresowym nr [...] oraz dodatkowym nr [...].
- 2. W dniu 5 sierpnia 2025 r. Starosta [...] (dalej Starosta lub organ) odmówił Skarżącemu dokonania czynności materialno-technicznej w postaci zmiany w dowodzie rejestracyjnym przeznaczenia motocykla Piaggio o nr rej. [...]. W uzasadnieniu Starosta podkreślił, iż odmowa dokonania ww. czynności ma na celu zachowanie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a dokonane zmiany i ingerencja w konstrukcję motocykla Piaggio nie są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa.
Starosta wskazał, że przedmiotowy pojazd został w dniu 20 lipca 2016 r. zarejestrowany jako nowy pojazd, m.in. na podstawie Certyfikatu zgodności UE oraz Oświadczenia o danych niezbędnych do rejestracji. Pojazd zgodnie z danymi homologacyjnymi zarejestrowany został pod numerem [...] jako motocykl osobowy dwukołowy.
Zgodnie z § 9h Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2024 poz. 502 z póżn. zm., dalej Rozporządzenie) zmiany konstrukcyjne polegające na przystosowaniu pojazdu do przewozu osób niepełnosprawnych na wózkach inwalidzkich, mogą być dokonane w samochodzie osobowym oraz ciężarowym; ustawodawca nie wymienił rodzaju pojazdu: motocykl.
W ocenie Starosty aktualnie obowiązujące przepisy prawa w zakresie warunków technicznych pojazdów nie dopuszczają możliwości dokonania zmiany konstrukcyjnej polegającej na przystosowaniu do przewozu osób niepełnosprawnych motocykla. W związku z powyższym, mając na uwadze zarówno obowiązujące przepisy jak i bezpieczeństwo w ruchu drogowym, zmiana jest niedopuszczalna.
- 3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej czynności i rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym.
Skarżący zarzucił naruszenie:
- a) przepisów prawa materialnego:
- - § 9 h Rozporządzenia poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na niepoprawnie przyjętej ścisłej interpretacji tego przepisu mającego wykluczać z ich katalogu motocykle, a przyjmować jedynie samochody osobowe i ciężarowe,
- - art. 2 pkt 36 ustawy prawo o ruchu drogowym w związku z § 1, ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia poprzez ich niezastosowanie polegające na nieprzyjęciu, że pojazd Skarżącego (po dokonanych zmianach konstrukcyjnych) spełnia kryteria "pojazdu specjalnego" a co za tym idzie norma przepisu § 9 h Rozporządzenia nie powinna go dotyczyć,
- b) przepisów postępowania:
- - art. 7 w zw. z art. 9 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez ich niezastosowanie polegające na zlekceważeniu określonych w tych przepisach zasad postępowania.
Skarżący wyjaśnił, że jako dziecko uległ wypadkowi, w wyniku którego ma uszkodzony rdzeń kręgowy i porusza się na wózku inwalidzkim. W 2016 r. poprosił firmę "[...]" M. G. z M., aby przystosowali dla niego motocykl na bazie oryginalnego piaggio [...] o pojemności 125 cm. Prowadząc go, siedzi na swoim wózku inwalidzkim, który "dokuje" w pojeździe, tak by siedział stabilnie podczas jazdy. Pojazd ten w ogromnym stopniu ułatwia mu codzienne funkcjonowanie - dojazd do pracy, na spotkania ze znajomymi, na zakupy, dla relaksu czy nawet wycieczki po kilkaset kilometrów od domu. Jest to wielkie udogodnienie w jego życiu. W porównaniu z samochodem dużo łatwiej i szybciej jest wsiąść na motocykl, gdyż nie musi przesiadać się z wózka na fotel i pakować wózka do samochodu, a niewielkie gabaryty motocykla pozwalają wjechać tam gdzie auto się nie mieści.
W ocenie Skarżącego skoro w § 9 Rozporządzenia ustawodawca nie wymienił rodzaju pojazdu: motocykl, to jednocześnie nie zakazał czynienia takich zmian. Ustawodawca nie wymienia też autobusu, a przecież każdy autobus miejski jest przystosowany do przewozu osoby na wózku inwalidzkim. Ponadto art. 66 Prawa o ruchu drogowym w ust. 4 mówi o tym, że zabrania się dokonywania zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu, z wyjątkiem m.in. pojazdu, w którym zmian konstrukcyjnych dokonał przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w tym zakresie - a firma "[...]" M. G. posiada takie uprawnienia.
Reasumując stwierdził, że Starostwo Powiatowe zadziałało na jego niekorzyść.
- 4. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Skargę należało oddalić.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143, ze zm., dalej także: p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Tylko stwierdzenie, że zaskarżony akt/zaskarżona czynność została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu/zaskarżonej czynności (art. 146 § 1 w związku z 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.). W sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa (art. 146 § 2 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli czynności Starosty w tak określonych granicach, Sąd stwierdził, że czynność ta jest zgodna z prawem, a skarga niezasadna.
Sąd podziela stanowisko Starosty, że obowiązujące przepisy prawa w zakresie warunków technicznych pojazdów nie dopuszczają możliwości dokonania zmiany konstrukcyjnej polegającej na przystosowaniu do przewozu osób niepełnosprawnych motocykla.
W art. 66 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1251, dalej p.r.d.) ustawodawca określił warunku techniczne pojazdów, podając, m.in., (w ust. 1), że pojazd uczestniczący w ruchu ma być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego:
- 1) nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących lub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu na drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę;
- 2) nie zakłócało spokoju publicznego przez powodowanie hałasu przekraczającego poziom określony w przepisach szczegółowych;
- 3) nie powodowało wydzielania szkodliwych substancji w stopniu przekraczającym wielkości określone w przepisach szczegółowych;
- 4) nie powodowało niszczenia drogi;
- 5) zapewniało dostateczne pole widzenia kierowcy oraz łatwe, wygodne i pewne posługiwanie się urządzeniami do kierowania, hamowania, sygnalizacji i oświetlenia drogi przy równoczesnym jej obserwowaniu, z wyłączeniem pojazdu w pełni zautomatyzowanego;
- 6) nie powodowało zakłóceń radioelektrycznych w stopniu przekraczającym wielkości określone w przepisach szczegółowych.
W wydanym na podstawie art. 66 ust. 5 p.r.d. Rozporządzeniu szczegółowo określono warunki techniczne pojazdów oraz zakres ich niezbędnego wyposażenia.
Zgodnie z art. 9h Rozporządzenia w samochodzie osobowym (kategorii M1) o rodzaju nadwozia AF, AC lub w samochodzie ciężarowym (kategorii N1 i N2) mogą być wprowadzone zmiany konstrukcyjne polegające na przystosowaniu pojazdu do przewozu osób niepełnosprawnych na wózkach inwalidzkich, jeżeli pojazd spełnia wymagania, o których mowa w pkt 1-3 dodatku 3 części III załącznika II do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/858 z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie homologacji i nadzoru rynku pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, komponentów i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów, zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 715/2007 i (WE) nr 595/2009 oraz uchylającego dyrektywę 2007/46/WE, potwierdzone badaniami wykonanymi przez jednostkę uprawnioną albo Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego. Dodatkowo samochód ciężarowy (kategorii N1 lub N2) powinien spełniać wymagania, o których mowa w pkt 3.5, pkt 3.6 oraz pkt 3.8 części A załącznika I do tego rozporządzenia.
Żaden z przepisów p.r.d. i Rozporządzenia nie przewiduje i nie określa warunków wprowadzenia zmian konstrukcyjnych polegających na przystosowaniu motocykla do przewozu osób niepełnosprawnych na wózkach inwalidzkich. Obowiązujące przepisy umożliwiają wprowadzenie tego rodzaju zmian wyłącznie w samochodach osobowych i ciężarowych.
Należy mieć na względzie, że zgodnie z art. 66 ust. 4 pkt 6 p.r.d. zabrania się dokonywania zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu, z wyjątkiem: (...) pojazdu, w którym zmian konstrukcyjnych dokonał przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą w tym zakresie.
Skarżący twierdzi, że firma "[...]" M. G. posiada takie uprawnienia, czego nie wykazał. Istotne jednak w sprawie jest, że zmiany konstrukcyjne przedmiotowego pojazdu dokonane przez tę firmę nie są dopuszczalne według obowiązujących przepisów, stąd Starosta nie miał podstaw prawnych do dokonania zmian w dowodzie rejestracyjnym motocykla, zgodnie z wnioskiem Skarżącego.
Mając powyższe na względzie,Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.