Uzasadnienie
T.K. (dalej również jako "Skarżący") wniósł skargę na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z 17 lutego 2026 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania Skarżącego od pisma Komendanta Komisariatu Policji w O. z 22 stycznia 2026 r. o numerze [...].
Jak wynika z akt sprawy, wydanie zaskarżonego postępowania poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu.
Pismem z 17 stycznia 2026 r. Skarżący zwrócił się do Komendanta Komisariatu Policji w O. z pytaniem:
"...czy na któregokolwiek z kierujących pojazdami uczestniczącymi w kolizji mającej miejsce 17 stycznia 2026 r. ok. godz. 17.00 w O., tj. kierująca pojazdem Audi model A5 nr rej. [...] lub kierującego pojazdem marki Skoda model Octavia nr [...], został nałożony mandat karny? W przypadku pozytywnej odpowiedzi, wnioskodawca wniósł o wskazanie, na którego z kierujących został nałożony mandat karny i czy jest prawomocny, ewentualnie, czy w stosunku do którejkolwiek z osób został wniesiony do sądu wniosek o ukaranie ?" Niezależnie od sposobu zakończenia sprawy poprosił o skan mandatu lub skan wniosku o ukaranie.
Jako podstawę prawną swego wniosku wskazał przepis art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. w Dz.U. z 2022 r., poz. 902, w skrócie jako "u.d.i.p.").
W odpowiedzi na ten wniosek Zastępca Komendanta Komisariatu Policji w O. stwierdził, że obowiązek udzielenia informacji publicznej zachodzi tylko w przypadkach wskazanych w art. 6 u.d.i.p., a przepis ten nie obejmuje obowiązku udzielania informacji związanych z podejmowaniem przez Policję interwencji wobec osób fizycznych. Tego rodzaju informacje mogą być udzielone tylko sądom lub prokuraturze na stosowny wniosek.
Skarżący uznał, że pismo otrzymane od Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w O. jest decyzją i wniósł od niej odwołanie, w którym zarzucił organowi:
- 1) naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to:
- a) art. 16 ust. 1 u.d.i.p. przez odmowę udostępnienia informacji publicznej bez zachowania formy określonej w tym przepisie,
- b) art. 107 § 1 pkt 1, 4, 6, 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. w Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, w skrócie "k.p.a.") w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. przez brak zawarcia w zaskarżonej decyzji wszystkich elementów prawem przewidzianym,
- c) art. 6a ust. 1 ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2025 r. poz. 636 z póżn. zm.), "przez wydanie decyzji w imieniu podmiotu nie będący organem właściwym w sprawie";
- 2) naruszenie prawa materialnego, a to art. 6 ust. 1 u.d.i.p. przez przyjęcie, że dane dotyczące nałożonego mandatu karnego nie stanowią informacji publicznej.
Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej w skrócie jako Komendant Wojewódzki) uznał, że pismo Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w O. nie jest decyzją z dwóch powodów. Po pierwsze, pismo to nie pochodzi od organu administracji, którym, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o Policji, jest komendant komisariatu Policji. Tymczasem pismo zostało podpisane przez Zastępcę Komendanta bez powołania się na upoważnienie do działania w imieniu Komendanta. Po drugie, w przypadku, gdy wniosek o udzielenie informacji nie dotyczy informacji publicznej w rozumieniu przepisów o u.d.i.p., nie jest wymagane wydawanie decyzji administracyjnej, wystarczające jest pismo informujące o takim zakwalifikowaniu wniosku, co też zostało zrobione. W tej sytuacji odwołanie od pisma z 22 stycznia 2026 r. jest niedopuszczalne. Jako podstawę prawną swego postanowienia Komendant Wojewódzki wskazał przepisy art. 123 § 1, art. 127 § 2 oraz art. 134 k.p.a.
W skardze na to postanowienie Skarżący zarzucił Komendantowi Wojewódzkiemu naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- a) art. 134 k.p.a. przez błędne uznanie, że przepis ten znajdował zastosowanie, co skutkowało wydaniem zaskarżonego postanowienia,
- b) art. 16 ust. 1 u.d.i.p. przez błędne uznanie, że przepis nie znajdował zastosowania, co skutkowało brakiem wydania jednej z decyzji administracyjnej,
- c) art. 107 § 1 pkt 9 w zw. z art. 9 k.p.a. poprzez brak pouczenia o wysokości opłaty od powództwa lub wpisu od skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy.
W uzasadnieniu swej skargi Skarżący stwierdził, że dla zakwalifikowania aktu administracyjnego jako decyzji nie ma znaczenia to, że nie został on tak nazwany. Istotne natomiast są te elementy, które konstytuują decyzję administracyjną, a są nimi: pochodzenie od organu administracji publicznej, skierowanie na zewnątrz i wynikające z niego rozstrzygnięcie władcze o prawach lub obowiązkach strony. Wadliwe oznaczenie organu przez wskazanie jego aparatu pomocniczego jako "autora" decyzji, nie wpływa na jej ważność. Zawarte w decyzji Komendanta Komisariatu Policji w O. stwierdzenie, że wnioskowana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu przepisów u.d.i.p. i dlatego nie może być udzielona, jest rozstrzygnięciem indywidualnej sprawy o konstytucyjnym uprawnieniu do uzyskania informacji publicznej wynikającym z art. 61 Konstytucji RP. Odmowa udzielenia informacji publicznej powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej tak, jak wymaga tego przepis art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Wobec tych argumentów potraktowanie pisma Komendanta Komisariatu Policji w O. jako decyzji było uzasadnione.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na swą rzecz kosztów postępowania sądowego.
Komendant Wojewódzki wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swe stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zajął w tej sprawie następujące stanowisko.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy pismo z 17 stycznia 2026 r., podpisane przez Zastępcę Komendanta Komisariatu Policji w O., jest decyzją administracyjną, czy nią nie jest. Jeśli jest, to w oczywisty sposób, zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a., przysługiwało od niego odwołanie do organu wyższego stopnia. Jeśli nią nie jest, to odwołanie od niego jest niedopuszczalne, ponieważ służy ono od decyzji administracyjnej i to również wynika wprost z przepisu art. 127 § 1 k.p.a.
W sporze tym Sąd przyznaje słuszność Komendantowi Wojewódzkiemu, a to z tej przyczyny, że Skarżący w swym stanowisku pomija cechy specyficzne postępowania prowadzonego na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Otóż u.d.i.p. przewiduje trzy formy załatwienia sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. Mianowicie organ, do którego wniesiono wniosek, winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.) bądź też odmówić jej udostępnienia decyzją (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) albo umorzyć postępowanie również decyzją (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Art. 16 ust. 1 u.d.i.p. ma zastosowanie tylko wówczas, gdy konieczna jest odmowa udzielenia informacji lub umorzenie postępowania i spełniony jest warunek przedmiotowy (informacja ma charakter informacji publicznej) i podmiotowy (podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej).
Jeżeli zaś wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które w ocenie organu nie są informacjami publicznymi lub takimi informacjami publicznymi, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, to organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia w formie zwykłego pisma, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej (porównaj w tym zakresie wyroki sądów administracyjnych: NSA z 23 czerwca 2026 r., sygn. akt III OSK 2430/25, WSA w Rzeszowie z 14 kwietnia 2026 r., sygn. akt II SAB/Rz 5/26, wyrok WSA w Olsztynie z 14 kwietnia 2026 r., sygn. akt II SAB/Ol 34/26, wszystkie powołane tu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na www.nsa.gov.pl). Z pisma Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w O. wynika, że nie uznał on wnioskowanej informacji za informację publiczną w rozumieniu przepisów u.d.i.p.
Wskazał, że nie są to informacje, o których mowa w art. 6 u.d.i.p., a jest to przepis, który określa przedmiot informacji publicznej. Wobec tego przyjęcie formy pisma informującego (nie decyzji) było uzasadnione. Nic też w sferze zewnętrznej nie wskazuje na wolę wydania decyzji przez organ. Nawet zatem gdyby zgodzić się ze skarżącym, że podpisanie pisma przez Zastępcę Komendanta Komisariatu nie czyni go nieważnym, to i tak nie zmienia to uznania, że nie stanowi ono decyzji administracyjnej.
Uznanie zatem przez Komendanta Wojewódzkiego, że odwołanie jest niedopuszczalne, z przywołaniem przepisu art. 134 k.p.a. jest zgodne z prawem. Niedopuszczalność odwołania wynika tu z faktu, że nie ma ono swego zakresu przedmiotowego, orzeczenia (decyzji), które mogłoby być przedmiotem odwołania.
Stanowisko to nie przekreśla szansy obrony swych praw przez podmiot, który wystąpił z wnioskiem o udzielenie informacji. Należy jednak przyjąć właściwą drogę proceduralną, a tą jest skarga na bezczynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. w DZ.U. z 2026 r., poz. 143, w skrócie jako "p.p.s.a.").
Ostatnia uwaga, rozstrzygając skargę na postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania Sąd orzeka jedynie o kwestii proceduralnej, czy odwołanie było dopuszczalne, czy nie. Wykracza poza ramy tego postępowania odpowiedź na pytanie, czy zawnioskowane przez Skarżącego informacje są publicznymi w rozumieniu u.d.i.p.
Mając to wszystko na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.