Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 19 stycznia 2026 r., nr 7/K/26, Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej: KWP) – po rozpatrzeniu odwołania P. P. (dalej: Strona, Skarżący) - utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w S. (dalej: KMP) z 28 listopada 2025 r., nr [...], w przedmiocie przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach służbowych od 21 grudnia 2025 r. do czasu ukończenia postępowania karnego.
W podstawie prawnej powołał się na art. 39 ust. 3 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 636 ze zm.; dalej: ustawa o Policji) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.).
Z akt wynika, że rozkazem personalnym nr [...] z 19 września 2025 r. KMP zawiesił skarżącego – pełniącego służbę stałą na stanowisku dyżurnego Zespołu Dyżurnych Komisariatu Policji [...] – w czynnościach służbowych od 20 września 2025 r. do 20 grudnia 2025 r. Jako podstawę prawną wskazał art. 39 ust. 1 ustawy o Policji. Z uzasadnienia wynika, że podstawę faktyczną stanowiło postanowienie prokuratora z 10 września 2025 r. o przedstawieniu skarżącemu zarzutu popełnienia czynu kwalifikowanego z art. 231 § 1 k.k. w zbiegu z art. 276 k.k. i w zw. z art. 11 § 2 k.k. Według opisu zarzutu skarżący miał 22 maja 2025 r., działając jako funkcjonariusz Policji, przekroczyć uprawnienia przez usunięcie dokumentów w postaci zapisu monitoringu wizyjnego CCTV z kamer na stanowisku kierowania w budynku Komisariatu Policji [...], którymi nie miał prawa rozporządzać, i w ten sposób działać na szkodę interesu publicznego.
Przed upływem pierwotnego okresu zawieszenia KMP wydał rozkaz personalny nr [...] z 28 listopada 2025 r., którym – na podstawie art. 39 ust. 3 ustawy o Policji – przedłużył zawieszenie od 21 grudnia 2025 r. do czasu ukończenia postępowania karnego. Organ wskazał, że postępowanie karne nadal toczy się na etapie prokuratorskim; przedstawiony zarzut nie uległ zmianie; zarzucany czyn pozostaje w ścisłym związku z obowiązkami służbowymi, a jego charakter może podważać zaufanie do Policji oraz zagrażać dobru służby.
Po rozpoznaniu odwołania skarżącego KWP zaskarżoną decyzją nr 7/K/26 z dnia 19 stycznia 2026 r. utrzymał rozkaz w mocy. Organ odwoławczy uznał, że przedłużenie zawieszenia ma charakter uznaniowy, lecz w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek. Za jego źródło uznał charakter zarzutu, jego związek z wykonywaniem zadań przez skarżącego oraz potrzebę ochrony dobra służby i zaufania publicznego do formacji.
Skarżący zaskarżył powyższą decyzję ostateczną w całości i podniósł zarzuty:1) naruszenia art. 39 ust. 3 ustawy o Policji przez wadliwe przyjęcie, że zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek" uzasadniający przedłużenie zawieszenia;
- 2) naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte uzasadnienie decyzji;
- 3) naruszenia art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 78 § 1 k.p.a. przez niewszechstronne wyjaśnienie sprawy i oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym;
- 4) naruszenia art. 7 i art. 8 k.p.a. przez sprzeczną ocenę tego samego stanu faktycznego w postępowaniu dotyczącym zawieszenia oraz w postępowaniu dyscyplinarnym. Skarżący wskazał, że w orzeczeniu dyscyplinarnym nr [...] z 19 stycznia 2026 r. organ odwoławczy – odnosząc się do twierdzenia o zacieraniu śladów przez usunięcie monitoringu – miał stwierdzić brak dowodów potwierdzających tę okoliczność. Zdaniem skarżącego organ nie wyjaśnił, jak pogodził to stanowisko z przyjęciem w sprawie zawieszenia, że waga zarzucanego czynu uzasadnia dalsze odsunięcie go od służby. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego ją rozkazu personalnego, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę KWP wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Na rozprawie sądowej pełnomocnik Skarżącego powtórzył zarzuty, wskazując na uchylenie decyzji w toku postępowania dyscyplinarnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi, orzekanie w sprawach skarg na decyzje, postanowienia administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja / postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy).
Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o Policji policjanta zawiesza się w czynnościach służbowych w razie wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego – na czas nie dłuższy niż trzy miesiące. W myśl art. 39 ust. 3 ustawy o Policji w szczególnie uzasadnionych przypadkach okres zawieszenia w czynnościach służbowych można przedłużyć do czasu ukończenia postępowania karnego. Konstrukcja art. 39 ustawy o Policji rozróżnia obligatoryjne zawieszenie policjanta w sytuacji opisanej w ust. 1 oraz fakultatywne przedłużenie tego środka po upływie okresu trzymiesięcznego. Zwrot "można" użyty w art. 39 ust. 3 ustawy wskazuje na uznaniowy charakter rozstrzygnięcia. Nie oznacza to jednak dowolności organu. Wydając decyzję na podstawie tego przepisu, organ jest obowiązany ustalić istnienie przesłanek ustawowych, uwzględnić całokształt okoliczności sprawy oraz przedstawić motywy pozwalające na kontrolę legalności rozstrzygnięcia.
Sąd podziela stanowisko, że dla zastosowania art. 39 ust. 3 ustawy o Policji konieczne jest równoczesne wystąpienie dwóch elementów: dalszego prowadzenia przeciwko policjantowi postępowania karnego oraz szczególnie uzasadnionego przypadku. Ukończenie postępowania karnego wyznacza ustawową granicę czasową przedłużenia zawieszenia, natomiast przesłanka szczególnie uzasadnionego przypadku wymaga oceny opartej na konkretnych cechach sprawy. Oceniając charakter środka wskazać trzeba, że zawieszenie w czynnościach służbowych nie jest karą ani rozstrzygnięciem o odpowiedzialności karnej funkcjonariusza. Jest środkiem o charakterze tymczasowym i ochronnym, służącym zabezpieczeniu wartości związanych z prawidłowym funkcjonowaniem służby. Z tego względu zastosowanie tego środka nie stanowi naruszenia domniemania niewinności wyrażonego w art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, o ile organ nie przesądza o sprawstwie lub winie policjanta, lecz opiera ocenę na samym fakcie toczącego się postępowania oraz na cechach zarzutu istotnych z perspektywy służbowej.
Głównym celem procesowych środków zabezpieczających jest ochrona prawidłowego toku postępowania karnego. W przypadku zawieszenia policjanta na podstawie ustawy o Policji środek ten realizuje ponadto cel służbowy i publiczny: ochronę interesu społecznego, rozumianego jako zapewnienie wykonywania zadań Policji przez funkcjonariuszy dających rękojmię przestrzegania porządku prawnego oraz zachowania zaufania społecznego do tej formacji. Policja jest formacją powołaną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego, co wynika z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o Policji. Przed podjęciem służby policjant składa ślubowanie, w którym zobowiązuje się m.in. służyć wiernie Narodowi, chronić porządek prawny, pilnie przestrzegać prawa, strzec honoru, godności i dobrego imienia służby oraz przestrzegać zasad etyki zawodowej – art. 27 ust. 1 ustawy o Policji. Uzasadnione podejrzenie popełnienia przez policjanta umyślnego przestępstwa związanego z wykonywaniem służby pozostaje w oczywistej kolizji z tymi obowiązkami i może podważać rękojmię konieczną do wykonywania zadań Policji.
Oceniając w powyższych realiach prawnych zarzuty skargi stwierdzić należy ich bezpodstawność. Zarzut naruszenia art. 39 ust. 3 ustawy o Policji jest niezasadny. W sprawie bezsporne pozostaje, że w dacie wydania rozkazu z 28 listopada 2025 r. wobec skarżącego toczyło się postępowanie karne, w którym przedstawiono mu zarzut popełnienia czynu kwalifikowanego z art. 231 § 1 k.k. w zbiegu z art. 276 k.k. i w związku z art. 11 § 2 k.k. Zarzut dotyczył przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego. Spełniony był zatem podstawowy warunek temporalny i przedmiotowy zastosowania art. 39 ust. 3 ustawy o Policji.
W ocenie Sądu organ prawidłowo uznał, że w sprawie zachodził szczególnie uzasadniony przypadek. O jego wystąpieniu nie przesądza samo formalne wszczęcie postępowania karnego, lecz całokształt cech przedstawionego skarżącemu zarzutu. Zarzut dotyczy przekroczenia uprawnień przez policjanta na stanowisku dyżurnego, przez ingerencję w zapis monitoringu znajdujący się w zasobach jednostki Policji. Zarzucane zachowanie miało zatem pozostawać w bezpośrednim związku z wykonywaniem przez skarżącego czynności służbowych, korzystaniem z dostępu wynikającego z pełnionej służby i ochroną materiałów, których prawidłowe zabezpieczenie jest istotne dla realizacji ustawowych zadań Policji. Opisany zarzut nie dotyczy zdarzenia całkowicie prywatnego, niezwiązanego z pełnieniem służby, lecz działania przypisanego funkcjonariuszowi w związku z jego statusem i zakresem obowiązków. Przedmiotem zarzutu jest naruszenie reguł dotyczących dysponowania materiałem mogącym mieć znaczenie dowodowe.
Okoliczność ta – oceniana na płaszczyźnie służbowej, a nie jako przesądzenie odpowiedzialności karnej – uzasadnia wniosek, że powrót skarżącego do wykonywania czynności służbowych w toku postępowania mógłby godzić w dobro służby, obiektywnie osłabić zaufanie do prawidłowości działania Policji oraz utrudniać realizację jej zadań. Sąd podziela wyrażany w orzecznictwie pogląd, że na etapie postępowania przygotowawczego szczególnych okoliczności uzasadniających przedłużenie zawieszenia należy poszukiwać przede wszystkim w charakterze i randze zarzutów przedstawionych funkcjonariuszowi. Jeżeli zgromadzony w postępowaniu karnym materiał umożliwił przedstawienie policjantowi zarzutu popełnienia umyślnego przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego, stan taki może być oceniony jako szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu art. 39 ust. 3 ustawy o Policji, zwłaszcza gdy zarzut pozostaje w ścisłym związku z wykonywaną służbą.
Sąd zauważa, że skarżący w skardze powołuje się na potrzebę wykazania dodatkowych, konkretnych zagrożeń, takich jak ryzyko wpływania na świadków lub dalszego dostępu do określonych dowodów. Argument ten nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 39 ust. 3 ustawy o Policji nie uzależnia przedłużenia zawieszenia wyłącznie od stwierdzenia ryzyka matactwa ani nie wymaga wykazania zagrożeń właściwych dla stosowania procesowych środków zapobiegawczych w rozumieniu Kodeksu postępowania karnego. Ochronny cel zawieszenia obejmuje również dobro służby, wymagające, aby zadania Policji były wykonywane przez osoby, których aktualna sytuacja nie podważa zaufania koniecznego dla pełnienia służby. Przedłużenie zawieszenia nie stanowi sankcji za sam fakt postawienia zarzutu ani antycypacji przyszłego rozstrzygnięcia sądu karnego. Jest odpowiedzią na obiektywnie istniejącą sytuację służbową: wobec skarżącego toczy się postępowanie dotyczące zarzutu popełnienia umyślnego przestępstwa, które ma pozostawać w bezpośrednim związku z jego czynnościami służbowymi oraz z dysponowaniem materiałami pozostającymi w zasobach Policji.
W tych warunkach organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego, uznając, że interes służby i interes społeczny przemawiają za dalszym odsunięciem skarżącego od wykonywania obowiązków do czasu ukończenia postępowania karnego.
Również zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. jest niezasadny. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji przedstawia stan sprawy, wskazuje podstawę prawną rozstrzygnięcia, opisuje zarzut postawiony skarżącemu, odnotowuje dalsze prowadzenie postępowania karnego i wyjaśnia, dlaczego organ uznał charakter zarzutu oraz jego związek z obowiązkami służbowymi za szczególnie uzasadniony przypadek. Organ odniósł się również do zarzutów odwołania, w tym do twierdzenia o braku podstaw do przypisywania skarżącemu winy. Nie jest wymagane, aby uzasadnienie decyzji wydanej na podstawie art. 39 ust. 3 ustawy o Policji zawierało szczegółową analizę materiału dowodowego postępowania karnego ani dokonywało oceny poszczególnych dowodów z tego postępowania. Taka ocena należy do organów postępowania karnego. Dla potrzeb rozstrzygnięcia personalnego istotne było ustalenie, że postępowanie karne nie zostało zakończone, zarzut nadal obowiązuje, dotyczy przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego i pozostaje związany z pełnieniem służby. Te elementy zostały w decyzji przedstawione w sposób wystarczający do odtworzenia toku rozumowania organu i poddania go kontroli sądowej.
Podobnie negatywnie należało ocenić zarzuty z art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 78 § 1 k.p.a. Zarzuty te są niezasadne. Organ ustalił wszystkie okoliczności istotne dla zastosowania art. 39 ust. 3 ustawy o Policji. W szczególności dysponował postanowieniem o przedstawieniu zarzutu z 10 września 2025 r. oraz ustalił, że postępowanie karne nadal się toczy, a zarzut nie został zmieniony ani wyeliminowany. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie było konieczne przeprowadzanie szczegółowego postępowania dowodowego co do sprawstwa skarżącego, ani oczekiwanie na wynik postępowania karnego. Postępowanie w przedmiocie zawieszenia nie służy ustaleniu odpowiedzialności karnej ani dyscyplinarnej funkcjonariusza. Nie wymaga zatem gromadzenia pełnych akt sprawy karnej i przeprowadzania dowodów mających wykazać winę albo niewinność skarżącego. Stanowisko przeciwne prowadziłoby do nieuprawnionego przeniesienia do postępowania personalnego funkcji postępowania karnego oraz pozbawienia art. 39 ust. 3 ustawy o Policji jego ochronnego, tymczasowego charakteru.
Wnioski dowodowe skarżącego dotyczące akt postępowania karnego i dyscyplinarnego nie były przydatne dla ustalenia przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie, w jakim zmierzały do wykazania braku dowodów winy. Okoliczność ta nie była przedmiotem postępowania administracyjnego. Organ był obowiązany ocenić, czy – przy istniejącym postanowieniu o przedstawieniu zarzutu i dalszym toku postępowania – charakter sprawy uzasadnia dalsze zawieszenie. Obowiązku tego nie można utożsamiać z koniecznością przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego właściwego dla procesu karnego.
Równie chybione są zarzuty oparte na art. 7 i art. 8 k.p.a. Nie zachodzi wskazywana w skardze sprzeczność między zaskarżoną decyzją a rozstrzygnięciem wydanym w postępowaniu dyscyplinarnym. Są to postępowania odmienne pod względem przedmiotu, podstawy prawnej i celu. Postępowanie dyscyplinarne służy ustaleniu odpowiedzialności za konkretnie sformułowane przewinienie dyscyplinarne. Postępowanie w sprawie przedłużenia zawieszenia ma natomiast charakter incydentalny i ochronny; nie rozstrzyga o winie, lecz o tym, czy dalsze pełnienie służby przez funkcjonariusza jest dopuszczalne z uwagi na interes służby i interes społeczny. Z dokumentów sprawy wynika, że w postępowaniu dyscyplinarnym skarżącemu nie postawiono zarzutu dotyczącego usunięcia zapisów monitoringu. Uwaga zawarta w orzeczeniu dyscyplinarnym o braku podstaw do kategorycznego twierdzenia o "zacieraniu śladów" nie jest tożsama z ustaleniem, że postępowanie karne jest niezasadne lub że zarzut przedstawiony przez prokuratora nie może stanowić podstawy oceny z art. 39 ust. 3 ustawy o Policji.
Organ odwoławczy miał zatem podstawy, aby odróżnić zakres obu spraw. W szczególności organ nie zakwestionował ani nie zastąpił ustaleń prokuratora własnymi ustaleniami o winie skarżącego. Uwzględnił wyłącznie obiektywny fakt, że właściwy organ postępowania karnego przedstawił skarżącemu zarzut, postępowanie nadal trwa, a treść zarzutu dotyczy sfery służbowej. Taki sposób postępowania pozostaje zgodny z zasadą prawdy obiektywnej oraz z obowiązkiem uwzględnienia zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu strony.
Sąd nie znalazł podstaw do przeprowadzania dowodu z akt postępowania karnego i dyscyplinarnego. Stosownie do art. 106 § 3 p.p.s.a. postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym ma charakter uzupełniający i może obejmować dokumenty, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości oraz nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. W rozpoznawanej sprawie materiał administracyjny pozwalał na ocenę legalności decyzji. Postulowane dowody miały zaś służyć przede wszystkim weryfikacji zasadności zarzutu karnego, co wykracza poza przedmiot kontroli sądowoadministracyjnej w sprawie zawieszenia.
Konkludując zatem powyższe stwierdzić należało, że organy prawidłowo ustaliły, że wobec skarżącego toczy się postępowanie karne o umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego. Charakter zarzutu, jego bezpośredni związek z pełnieniem przez skarżącego obowiązków służbowych oraz z ingerencją w materiały pozostające w dyspozycji jednostki Policji stanowiły w realiach sprawy szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu art. 39 ust. 3 ustawy o Policji. Zaskarżona decyzja została wydana w granicach uznania administracyjnego, z poszanowaniem celu ochronnego instytucji zawieszenia oraz interesu społecznego. Nie przesądza ona o odpowiedzialności karnej skarżącego, lecz zapewnia ochronę dobra służby i zaufania publicznego w okresie trwania postępowania karnego. Sąd nie stwierdził również naruszeń przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.