Uzasadnienie
Wnioskodawca "I." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. (dalej też: "spółka", "skarżąca", "wnioskodawca") złożyła w dniu 23 maja 2025 r. wniosek o dofinansowanie projektu pn. "Elastyczne i kompostowalne opakowania z polimerów nowej generacji" w ramach naboru nr FEPM.01.01-IP.03-001/25, który został zarejestrowany pod numerem FEPM.01.01-IP.03-0040/25.
Komisja Oceny Projektów (dalej: KOP) pismami z 8 grudnia 2025 r. i z 9 stycznia 2026 r. poinformowała o dokonaniu korekt oraz zwróciła się do wnioskodawcy z prośbą o wyjaśnień do wniosku o dofinansowanie. W odpowiedziach na powyższe pisma skarżąca odpowiednio przedłożyła poprawioną dokumentację z wyjaśnieniami.
Po analizie wniosku wraz z jego uzupełnieniami pismem z dnia 25 lutego 2026 r. Agencja Rozwoju Pomorza S.A. w Gdańsku (dalej też jako "Instytucja Pośrednicząca" lub w skrócie IP) poinformowała wnioskodawcę o wyniku oceny strategicznej i rozstrzygnięciu naboru przez Zarząd Województwa Pomorskiego wskazując, że w wyniku rozstrzygnięcia naboru przez Zarząd Województwa Pomorskiego uchwałą nr 218/166/26 z dnia 24 lutego 2026 r. przedmiotowy wniosek nie został wybrany do dofinansowania w związku z nieuzyskaniem minimum punktowego w trakcie oceny strategicznej.
Instytucja Pośrednicząca w uzasadnieniu wskazała liczbę punktów przyznaną wnioskowi w poszczególnych kryteriach oraz ogólną liczbę punktów wynoszącą 43.
W ramach obszaru kryteriów 2.3.1. Obszar A: Zgodność z logiką i interwencji programu w odniesieniu do Kryterium A.1 Profil projektu przyznano 0 punktów. Wyjaśniono, że założenia, cele i zakres przedmiotowy projektu wpisują się w wyzwania, zakres i ukierunkowanie celu szczegółowego 1 (i) i Działania 1.1., lecz w niskim stopniu prowadzą do rozwoju działalności badawczo-rozwojowej MŚP, budzą wątpliwości co do innowacyjnego charakteru rezultatów prac B+R. Celem projektu ma być opracowanie biodegradowalnego rękawa foliowego do przechowywania warzyw i owoców w warunkach chłodniczych i mroźniczych. Wskazano na cechy oczekiwanego rozwiązania wyróżniające je w stosunku do już istniejących, ale nie ujęto ich w postaci sparametryzowanej, co powoduje, iż nie można ocenić skali innowacji.
W odniesieniu do Kryterium A.3 Wkład w zakładane efekty przyznano 0 punktów wskazując, że wnioskodawca przewidział w projekcie współpracę z organizacją badawczą planowane efekty projektu wniosą minimalny na tle innych projektów wkład w osiągnięcie spodziewanych efektów realizacji celu szczegółowego 1 (i) i Działania 1.1. (w tym wskaźników produktu i rezultatu), stosunek dofinansowania z Programu do efektów w świetle celów projektu jest niekorzystny.
W ramach zaś obszaru kryteriów 2.3.2. Obszar B: Oddziaływanie projektu w odniesieniu do Kryterium B.1. Kompleksowość projektu przyznano 7 punktów wskazując, że projekt obejmuje wielowątkowe i uzasadnione działania w ramach sekwencji wszystkich niezbędnych etapów procesu wdrażania rozwiązań innowacyjnych, jednak nie zapewniają one pełnego rozwiązania zdefiniowanego problemu oraz też nie opisano efektów każdego z etapów oraz wpływu ich ewentualnego nieosiągnięcia na zasadność kontynuacji projektu.
Od powyższej informacji w dniu 13 marca 2026 r. wnioskodawca złożył protest wnosząc o zmianę rozstrzygnięcia oraz zakwalifikowanie projektu do dofinansowania.
W ocenie wnioskodawcy część wniosków przedstawionych w arkuszu oceny wynika z niepełnego uwzględnienia treści wniosku o dofinansowanie oraz z interpretacji, która nie odnosi się w sposób bezpośredni do zakresu zaplanowanych w projekcie prac badawczo-rozwojowych. W szczególności nie zgodził się on z oceną dokonaną w ramach Kryteriów wyboru projektów w części dotyczącej oceny strategicznej.
Zdaniem wnioskodawcy w odniesieniu do kryterium A.1 Profil projektu negatywna ocena nie znajduje podstaw w zapisach złożonej dokumentacji, w szczególności w biznesplanie z 23 maja 2025 r., erracie do biznesplanu z 15 grudnia 2025 r. oraz erracie do biznesplanu z 14 stycznia 2026 r. Zarzuty eksperta nie uwzględniają zakresu informacji, danych oraz opisów zawartych we wniosku, które jednoznacznie wskazują, że projekt bezpośrednio i w sposób systemowy prowadzi do rozwoju trwałej zdolności badawczo-rozwojowej przedsiębiorstwa. Tym samym pozostaje on w pełnej zgodności z celem szczegółowym l (i) programu FEP 2021-2027, który zakłada rozwój zaplecza B+R MŚP, zwiększenie intensywności prac badawczo-rozwojowych w przedsiębiorstwach, w tym transfer nowej wiedzy, oraz podnoszenie ich kompetencji technologicznych.
Nadto wnioskodawca wskazał, że napotyka istotną trudność w odniesieniu się do przedstawionej oceny projektu, gdyż w znacznej części ogranicza się ona do literalnego powtórzenia treści kryteriów oceny, bez przedstawienia jakiegokolwiek merytorycznego uzasadnienia odnoszącego się do konkretnych zapisów wniosku. Tego rodzaju sposób sporządzenia oceny uniemożliwia w praktyce przeprowadzenie rzetelnej polemiki z argumentacją ekspertów, ponieważ nie wskazuje, które elementy projektu zostały uznane za niewystarczające, błędne bądź niespełniające wymagań danego kryterium.
W procedurze oceny zaniechano wyjaśnienia kwestii, które - jak wynika z treści oceny - budziły wątpliwości ekspertów, pozbawiono wnioskodawcę możliwości ustosunkowania się do tych wątpliwości oraz dokonano oceny z pominięciem procedury wezwania do uzupełnienia lub wyjaśnienia treści wniosku. Wątpliwości ekspertów zostały ujawnione wnioskodawcy dopiero na etapie przedstawienia wyników oceny, mimo że zgodnie z procedurą wyboru projektów powinny zostać zgłoszone wcześniej, na etapie wezwania do uzupełnienia lub wyjaśnienia wniosku. Brak takiego działania uniemożliwił wnioskodawcy odniesienie się do zgłaszanych wątpliwości.
Ponadto przedstawiona ocena ma w znacznej mierze charakter deklaratywny i nie zawiera rzeczywistego odniesienia do treści wnioski, w tym do opisów prac B+R, problemów badawczych, metodologii badań oraz planowanych rezultatów i procesu wdrożeniowego. W konsekwencji ocena nie wskazuje w sposób rzetelny podstaw przyznania określonej liczby punktów, a także pomija informacje i wyjaśnienia przedstawione w toku uzupełnień dokumentacji. Wnioskodawca został zatem pozbawiony możliwości pełnego i precyzyjnego odniesienia się do przesłanek, którymi kierowali się eksperci przy nieprzyznaniu punktów, ponieważ nie zostały one w sposób rzeczywisty przedstawione w uzasadnieniu oceny. Ocena sprowadzająca się jedynie do powielenia zapisów kryteriów nie spełnia standardów transparentności i rzetelności wymaganych w procesie oceny projektów finansowanych ze środków publicznych. Brak merytorycznego odniesienia do treści wniosku oraz szczegółowego uzasadnienia przyznanej punktacji uniemożliwia weryfikację, czy ocena została dokonana w sposób spójny, obiektywny i zgodny z dokumentacją konkursowa, co wskazuje na jej w znacznej mierze uznaniowy charakter.
W związku z powyższym wnioskodawca wniósł o ponowną, rzetelną ocenę projektu, opartą na rzeczywistej analizie treści wniosku oraz przedstawieniu uzasadnienia w sposób umożliwiający weryfikację toku rozumowania ekspertów.
W dalszej części protestu wnioskodawca przedstawił szczegółową i obszerną argumentację dotyczącą niezasadności oceny dokonanej przez ekspertów oraz potwierdzenia prawidłowości i zgodności projektu z założeniami konkursu, spełniającego Kryteria wyboru projektów w trzech poziomach analizy: w odniesieniu do Celu Szczegółowego 1 (i) w ramach Działania 1.1. w odniesieniu do kryteriów oceny projektu oraz w odniesieniu do złożonej dokumentacji aplikacyjnej przez wnioskodawcę. Następnie wniesiono o ponowne, wnikliwe zweryfikowanie dokonanej oceny w zakresie kryterium Profil projektu, z uwzględnieniem argumentów oraz wyjaśnień przedstawionych w proteście i w dokumentacji aplikacyjnej. Zdaniem spółki projekt w pełni spełnia wymagania określone dla tego kryterium, a jego założenia, zakres oraz sposób realizacji pozostają w pełnej zgodności z celami i zasadami Działania 1.1 "Badania i innowacje w przedsiębiorstwach" FEP 2021-2027.
W związku z powyższym spółka wniosła o uznanie kryterium za spełnione oraz przyznanie projektowi pełnej punktacji w ramach oceny, tj. 2 pkt przy wadze 10, co łącznie stanowi 20 pkt. W zakresie kryterium A.3 Wkład w zakładane efekty wnioskodawca wskazał, że projekt w sposób jednoznaczny i pełny wpisuje się w Cel Polityki CP1 - "Bardziej konkurencyjna i inteligentna Europa", gdyż jego przedmiotem jest opracowanie oraz wdrożenie innowacyjnych, zaawansowanych technologicznie materiałów biodegradowalnych, odpowiadających na wyzwania transformacji gospodarczej, w tym zielonej i inteligentnej specjalizacji regionu. Charakter projektu ma wymiar rozwojowy i innowacyjny - nie ogranicza się on do prostego nabycia środków trwałych ani odtworzenia istniejących zdolności produkcyjnych, lecz opiera się na prowadzeniu twórczych prac badawczo-rozwojowych, których rezultatem jest nowa technologia materiałowa, a następnie jej implementacja do praktyki gospodarczej.
Zgodnie ze szczegółowym opisem priorytetów Programu Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027, przyjętym uchwałą nr 123/61/25 Zarządu Województwa Pomorskiego z dnia 30 stycznia 2025 r., wsparciem w ramach CP1 objęte są przedsięwzięcia ukierunkowane na wzmacnianie potencjału badawczo-rozwojowego przedsiębiorstw, rozwój innowacyjnych rozwiązań oraz ich wdrażanie do działalności gospodarczej. Projekt spełnia powyższe przesłanki w stopniu pełnym, gdyż obejmuje zarówno etap opracowania rozwiązania w ramach prac B+R, jak i jego komercjalizacje, co prowadzi do podniesienia konkurencyjności przedsiębiorstwa oraz wzmocnienia branży kluczowych dla gospodarki województwa pomorskiego.
W świetle tych uwag nie znajduje uzasadnienia teza eksperta, zgodnie z którą planowane efekty projektu wniosą jedynie minimalny wkład w osiągnięcie rezultatów celu szczegółowego. Stanowisko to nie znajduje oparcia ani w zakresie merytorycznym projektu, ani w przedstawionych wskaźnikach produktu i rezultatu. Ocena ta pomija rzeczywistą istotę przedsięwzięcia, sprowadzając projekt do komponentu inwestycyjnego, który ma wyłącznie charakter pomocniczy wobec zasadniczego celu, jakim jest prowadzenie prac badawczo-rozwojowych oraz wytworzenie i wdrożenie nowej wiedzy technologicznej. To właśnie komponent B+R, obejmujący opracowanie innowacyjnej technologii materiałowej, stanowi główną wartość projektu oraz jego bezpośredni wkład w realizację celu szczegółowego.
Zdaniem wnioskodawcy projekt przyczynia się do wzrostu innowacyjności przedsiębiorstwa, rozwoju jego zdolności badawczo-rozwojowych oraz wdrożenia prośrodowiskowych rozwiązań materiałowych o wysokim potencjale rynkowym, wzmacniając tym samym konkurencyjność firmy i rozwój branż istotnych dla gospodarki województwa pomorskiego. W konsekwencji projekt wnosi realny i istotny wkład w osiągnięcie efektów Celu szczegółowego, pozostając w pełnej zgodności z założeniami Celu Polityki CP1 oraz programu FEP 2021-2027. W dalszej części tego kryterium wnioskodawca szczegółowo argumentował swoje stanowisko wskazując na innowacyjność projektu i rezultaty, jakie może wnieść.
W odniesieniu do kryterium Wkład w zakładane efekty spółka wniosła o ponowne, szczegółowe zweryfikowanie dokonanej oceny projektu. Podkreśliła, że projekt realizuje pełny cykl innowacyjny - od eksperymentalnych prac rozwojowych, przez walidację technologii, aż po wdrożenie i komercjalizację opracowanych rozwiązań. Wkład projektu w rozwój zdolności badawczo-rozwojowych przedsiębiorstwa jest systemowy, długofalowy i trwały, obejmując zarówno generowanie własnego know-how technologicznego, jak i budowę kompetencji umożliwiających samodzielną realizację kolejnych projektów B+R. Z uwagi na powyższe projekt w pełni wpisuje się w założenia Celu Polityki CP1, celu szczegółowego EFRR.CP1.I oraz Działania 1.1 FEP 2021-2027, przyczyniając się do wzrostu innowacyjności przedsiębiorstwa, wzmocnienia regionalnego ekosystemu innowacji oraz realizacji strategicznych kierunków inteligentnej transformacji gospodarczej.
W związku z tym wniosła o uznanie kryterium "Wkład w zakładane efekty" za spełnione w pełni oraz o przyznanie pełnej punktacji, tj. 2 pkt, przy wadze kryterium wynoszącej 6, co daje łączną wartość 12 pkt. W zakresie kryterium B.1 Kompleksowość projektu wnioskodawca podniósł, że nie sposób zgodzić się z oceną, iż projekt - mimo wielowątkowości i zasadności działań - "nie zapewnia pełnego rozwiązania zdefiniowanego problemu" oraz że "nie opisano efektów każdego z etapów ani wpływu ich ewentualnego nieosiągnięcia na zasadność kontynuacji projektu". Taka konkluzja pozostaje w sprzeczności z treścią dokumentacji aplikacyjnej oraz logiką konstrukcji projektu, która na żadnym etapie oceny przez eksperta nie została podważona.
Wnioskodawca nie podzielił stanowiska eksperta w zakresie oceny wieloaspektowości i kompleksowości projektu. Analiza dokumentacji aplikacyjnej prowadzi do jednoznacznego wniosku, że konstrukcja przedsięwzięcia ma charakter systemowy, sekwencyjny oraz logicznie uporządkowany, a poszczególne działania tworzą zamknięty i warunkowy łańcuch interwencji badawczo-rozwojowych. Projekt nie stanowi zbioru działań równoległych ani luźno powiązanych inicjatyw technologicznych, lecz został zaprojektowany jako spójny proces prowadzący do rozwiązania jasno zdefiniowanego problemu technologicznego, tj. opracowania elastycznych i kompostowalnych opakowań o parametrach użytkowych i barierowych umożliwiających ich rzeczywiste zastosowanie rynkowe. Wnioskodawca przedstawił szczegółowo swoje stanowisko odnoszące się do sekwencyjności i warunkowości etapów realizacji, kompleksowości w ujęciu pełnego cyklu rozwoju technologii, logicznego powiązania infrastruktury z pracami B+R, ochrony własności intelektualnej jako elementu trwałości rezultatów, zapewnienia pełnego rozwiązania zdefiniowanego problemu badawczego.
Spółka wskazała, że projekt został zaprojektowany w sposób systemowy i wieloaspektowy, obejmując wszystkie niezbędne etapy realizacji przedsięwzięcia badawczo-rozwojowego - od fazy koncepcyjnej, przez eksperymentalne prace rozwojowe i walidację parametrów technologicznych, aż po przygotowanie do wdrożenia oraz zabezpieczenie rezultatów poprzez działania w zakresie własności intelektualnej. Każdy etap projektu jest ze sobą logicznie powiązany i podporządkowany osiągnięciu zakładanych efektów, a infrastruktura, komponent cyfrowy, transfer technologii i współpraca z jednostkami naukowymi zostały zaplanowane w sposób funkcjonalny, wspierający główny cel przedsięwzięcia. Dokumentacja projektu jednoznacznie wykazuje, że jego realizacja nie ogranicza się do pojedynczych działań, zakupów infrastruktury czy komponentów pomocniczych, lecz tworzy spójny, zintegrowany i operacyjnie funkcjonalny system, którego wszystkie elementy wzajemnie się uzupełniają.
Ponadto projekt przewiduje mechanizmy kontroli postępów, weryfikacji osiągnięcia kamieni milowych, a także procedury korygujące w przypadku nieosiągnięcia założonych parametrów, co potwierdza jego dojrzałość organizacyjną i systemowy charakter. Wniesiono o ponowne rozpatrzenie dokonanej oceny, uznanie kryterium za w pełni spełnione oraz przyznanie maksymalnej punktacji w ramach oceny (2 pkt x Waga 7) = 14 pkt. Formułując zarzuty proceduralne w zakresie przeprowadzonej oceny projektu spółka zauważyła, że sposób dokonania oceny wniosku narusza przepisy art. 45 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (tekst jednolity: Dz. U. z 2025 r., poz. 1733 ze zm.), zwanej dalej "ustawą wdrożeniową"), w szczególności wymogu przeprowadzania postępowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny.
Zarzucono brak przejrzystości i możliwości odniesienia się do wątpliwości, podnosząc, że wątpliwości ekspertów ujawniono wnioskodawcy dopiero po dokonaniu oceny, zamiast na etapie wezwania do uzupełnienia wniosku.
Zarzucając nierzetelność oceny, podniesiono, że uzasadnienia przyznanych ocen były ogólne, arbitralne i niepozwalające na weryfikację przyczyn oceny poszczególnych kryteriów. W wielu przypadkach ocena oparta była na przekonaniach ekspertów, w oderwaniu od przedstawionego materiału lub sprzecznych z dokumentacją wniosku. W konsekwencji przyjęty sposób oceny nie spełnia wymogów przejrzystości, rzetelności i obiektywizmu określonych w art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej
Naruszono również art. 46 ustawy wdrożeniowej, gdyż zaniechano żądania informacji i dokumentów niezbędnych do rzetelnej oceny wniosku. Taka praktyka narusza zarówno przepisy ustawy, jak i zasadę rzetelności postępowania.
Mając na względzie powyższe wnioskodawca twierdził, że brak przyznania punktów w kwestionowanych kryteriach jest nieuzasadniony i nie znajduje oparcia w dokumentacji projektowej. Przedstawione w niniejszym proteście argumenty jednoznacznie wykazują, że projekt:
- 1. Spełnia wszystkie przesłanki określone w kryteriach oceny - zarówno w zakresie wykonalności technicznej, jak i systemowej spójności oraz kompleksowości zaplanowanych działań;
- 2. Dokumentacja projektowa zawiera pełne i jednoznaczne uzasadnienie potrzeby realizacji poszczególnych zadań, ich wzajemnych powiązań oraz znaczenia dla osiągnięcia celu projektu;
- 3. Zakres eksperymentalnych prac rozwojowych został opisany zgodnie z definicją EPR, wraz z określeniem problemów badawczych, kamieni milowych oraz mierzalnych parametrów weryfikacyjnych;
- 4. Przewidziano mechanizmy kontroli postępu i zarządzania ryzykiem, w tym konsekwencje nieosiągnięcia zakładanych parametrów technicznych, co potwierdza realny, a nie deklaratywny charakter działań B+R;
- 5. Infrastruktura została funkcjonalnie i bezpośrednio powiązana z pracami B+R i nie ma charakteru inwestycji autonomicznej ani odtworzeniowej;
- 6. Projekt obejmuje pełny łańcuch wartości technologicznej - od koncepcji, poprzez walidację i optymalizację, aż do przygotowania do wdrożenia i zabezpieczenia własności intelektualnej.
W świetle całości dokumentacji zatem brak jest podstaw do uznania, że projekt nie spełnia kwestionowanych kryteriów. Negatywna ocena nie została oparta na wykazaniu konkretnych braków merytorycznych, lecz wynika z odmiennej interpretacji zakresu i poziomu szczegółowości przedstawionych informacji. Tymczasem kryteria oceny wymagają ustalenia, czy poszczególne elementy zostały spełnione - a nie przyjmowania oceny co do preferowanego sposobu ich opisu.
W konsekwencji należy uznać, że projekt jest wykonalny technicznie i organizacyjnie, zapewnia systemowe rozwiązanie zidentyfikowanego problemu, posiada adekwatne zaplecze infrastrukturalne, obejmuje wszystkie niezbędne etapy dojrzewania technologii, spełnia wymogi w zakresie kompleksowości i spójności interwencji.
Pismem z dnia 20 kwietnia 2026 r. (nr Kp/DIF/SIKS/035/26, ARP-DIF.433.4Q.2025) Agencja Rozwoju Pomorza S.A. poinformowała wnioskodawcę o nieuwzględnieniu protestu.
Organ wyjaśnił, że wnioskodawca pismem z dnia 25 lutego 2026 r. został poinformowany, że w wyniku rozstrzygnięcia naboru jego wniosek o dofinansowanie projektu nie został wybrany do dofinansowania w związku z nieuzyskaniem minimum punktowego na poziomie 50 punktów. IP podkreśliła, że ocena strategiczna dokonywana jest przez KOP w oparciu o właściwe kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący FEP 2021-2027 i ma na celu porównanie projektów uczestniczących w danym naborze. W celu zapewnienia obiektywnego wyniku oceny strategicznej KOP dokonuje oceny gremialnie na posiedzeniu dotyczącym danego ISP dla danego naboru. W skład KOP każdorazowo wchodzą pracownicy Instytucji Pośredniczącej, Instytucji Zarządzającej oraz eksperci, posiadający stosowną wiedzę, umiejętności i doświadczenie w dziedzinie, w której dokonywany jest wybór projektów do dofinansowania. W każdym kryterium ocena dokonywana jest przez co najmniej trzech członków KOP (kworum) i jest to ocena kolegialna. W przypadku projektu wnioskodawcy oceny członków KOP w powyższych kryteriach były jednogłośne.
W dalszej kolejności IP przedstawiła wyjaśnienia do poszczególnych kryteriów oceny strategicznej, od których wniesiono protest.
W ramach Kryterium A.1 Profil projektu, IP przytoczyła brzmienie kryterium w części obejmującej zerowa liczbę punktów i podniosła, że po ponownym zapoznaniu się z projektem, uznała, że projekt odwołuje się do celów działania 1.1 i zawiera elementy testów oraz optymalizacji procesu, lecz jego główny zakres koncentruje się na zakupie i uruchomieniu linii technologicznej, a opisane działania badawcze mają charakter wtórny wobec inwestycji infrastrukturalnej. Projekt nie wykazuje czytelnej struktury badań przemysłowych ani eksperymentalnych prac rozwojowych prowadzących do powstania nowej innowacji produktowej, a komercjalizacja została powiązana przede wszystkim z działalnością produkcyjną wynikającą z zakupu linii, a nie z rezultatów prac B+R. W przedstawionej formie opis nie uprawdopodobnia, że podstawowym celem projektu jest realizacja pełnego cyklu B+R. Członkowie KOP uznali, że przedmiotowy projekt wykazuje niski stopień innowacyjności i rozwoju działalności badawczo-rozwojowej MŚP na tle innych projektów z ISP3 złożonych w ramach ww. naboru. Na tej podstawie podtrzymano stanowisko członków KOP i punktację przyznaną w niniejszym kryterium.
W ramach Kryterium A.3 Wkład w zakładane efekty IP przytoczyła brzmienie kryterium w części obejmującej zerową liczbę punktów i podniosła, że po ponownym zapoznaniu się z dokumentacją aplikacyjną stwierdzono, iż projekt wnosi niewielki wkład w realizację wskaźników programu. Jednocześnie opis efektów skupia się na wdrożeniu linii technologicznej i produkcji, a nie na wpływie konkretnych rezultatów prac B+R na rozwój innowacji w regionie. We wniosku nie przedstawiono też szczegółowych prognoz ani danych liczbowych pokazujących skalę wpływu projektu na wskaźniki rezultatu. Na tej podstawie podtrzymano stanowisko członków KOP i punktację przyznaną w ww. kryterium.
W ramach Kryterium B.1 Kompleksowość projektu IP przytoczyła brzmienie kryterium w części obejmującej przyznanie 1 punktu i podniosła, że po ponownym zapoznaniu się z dokumentacją aplikacyjną stwierdzono, że projekt obejmuje wieloaspektowe działania - od opracowania nowych mieszanek materiałowych, przez testy właściwości folii, po integrację technologii na linii produkcyjnej - jednak opis nie wskazuje pełnej sekwencji wszystkich etapów B+R prowadzących do kompletnego rozwiązania innowacyjnego. Część działań dotyczy procesów produkcyjnych, część testów laboratoryjnych, lecz brak jest jasno opisanej logiki zależności między fazami oraz potencjalnych ryzyk związanych z nieosiągnięciem kolejnych etapów. Projekt można uznać za wielowątkowy, lecz nie w takim stopniu, aby uznać go za w pełni rozwiązujący złożony problem technologiczny. Na tej podstawie podtrzymano stanowisko członków KOP i przyznaną punktację.
"I." Spółka z o. o. w C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na opisaną wyżej informację o nieuwzględnieniu protestu zarzucając naruszenie procedury przeprowadzania postępowania konkursowego, mające wpływ na wynik postępowania, a polegające na:
- 1. przeprowadzeniu postępowania konkursowego w sposób nieprzejrzysty, nierzetelny, niebezstronny i niezapewniający wnioskodawcom w toku postępowania konkursowego równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, a także nierówne traktowanie wnioskodawców, w szczególności poprzez:
- - nieprecyzyjne i niejednoznaczne ustalenie kryteriów wyboru projektów;
- - niewskazanie w wyniku oceny strategicznej, w ramach kryteriów punktowych 2.3.1, A.1 oraz A.3, a także 2.3.2. B.1 przyczyn przyznania oceny punktowej na określonym poziomie oraz ograniczenie się do zacytowania treści dokumentacji konkursowej bez odniesienia się do specyficznych elementów projektu;
- - dokonanie oceny w oparciu o kryteria niewypowiedziane w dokumentacji konkursowej, w tym z uwagi na sposób prezentacji informacji, w zakresie w jakim w odniesieniu do kryterium 2.3.1. A.1 wymagał podania danych w postaci "sparametryzowanej";
- - dokonanie oceny projektu z naruszeniem zapisów Regulaminu wyboru projektów i Kryteriów wyboru projektów;
- - posłużenie się dla uzasadnienia oceny punktowej określeniami całkowicie subiektywnymi, bazującymi wyłącznie na przekonaniu osoby dokonującej oceny, bez odwołania się do obiektywnych, mierzalnych wskaźników;
- - pominięciu przy ocenie projektu treści uzupełnień i wyjaśnień złożonych w toku procedury wyboru;
- - niewskazanie w rozstrzygnięciu protestu przyczyn nieuwzględnienia protestu i nieodniesienie się do jego poszczególnych zarzutów i w konsekwencji uniemożliwienie dokonania kontroli sądowoadministracyjnej zaskarżonego rozstrzygnięcia;
- - odwołanie się w rozstrzygnięciu protestu do oceny dokonanej, przez członków KOP podczas posiedzenia, którego zapis nie został utrwalony i ujawniony wnioskodawcy, w związku z czym nie jest możliwe ustalenie, kto i w oparciu o jakie kryteria zdecydował o przyznaniu projektowi określonej punktacji;
- - powołanie w rozstrzygnięciu protestu wniosków nielogicznych, wprost sprzecznych z treścią wniosku o dofinansowanie i załączników do wniosku lub pomijających jego treść, to jest naruszenie art. 45 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, które to naruszenia skutkowały w konsekwencji
- 2. niezasadnym nieuwzględnieniem protestu od negatywnej oceny wniosku, pomimo iż protest winien zostać uwzględniony, a projekt objęty wnioskiem o dofinansowanie wybrany do dofinansowania, to jest naruszenie art. 69 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy Instytucji Pośredniczącej w celu ponownego rozpatrzenia podjętego przez nią rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu. Ponadto wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że uzasadnienie oceny punktowej w znacznej części sprowadzało się do powtórzenia ("zacytowania") części dokumentacji konkursowej odnoszącej się do zasad dokonywania oceny, bez odniesienia się do specyficznych elementów projektu. Strona skarżąca w obszernym uzasadnieniu protestu odniosła się do poszczególnych kryteriów punktowych oceny strategicznej wskazując na konkretne elementy, dane i opisy zawarte we wniosku o dofinansowanie, które zostały przez oceniającego pominięte lub zignorowane w toku dokonywanej oceny.
Strona skarżąca wskazała, że rozpatrując protest IP podtrzymała dokonaną wcześniej ocenę punktową w ramach poszczególnych kryteriów, jednak uzasadnienie dokonanej oceny w zasadzie sprowadza się do powtórzenia uzasadnienia zawartego w informacji o dokonaniu oceny strategicznej. IP nie odniosła się do argumentów powołanych przez stronę skarżącą w proteście, lecz po raz kolejny adresowała do skarżącej zarzuty dotyczące nie tyle treści wniosku, co sposobu prezentacji informacji, stawiając niewynikające z dokumentacji konkursowej wymogi przedstawienia danych w sposób "sparametryzowany" lub przedstawienia "szczegółowych prognoz lub danych liczbowych". W zasadniczej części rozpatrzenie protestu jest jednak powtórzeniem poprzednio dokonanej oceny i nie odnosi się do poszczególnych argumentów i zarzutów wskazanych w proteście.
Dalej strona skarżąca podkreśliła, że ze względu na wysokospecjalistyczny i techniczny charakter wniosku, aby zapewnić rzetelność oceny niezbędne jest dokonanie oceny przez osoby w istocie posiadające stosowną wiedzę, umiejętności i doświadczenie. Informacje podane przez Instytucję Pośredniczącą nie pozwalają na ustalenie czy ocena dokonana została stosownie do wymogu rzetelności, a uzasadnienie przyjęte dla dokonanej oceny kryteriów punktowych temu wprost przeczy.
Ocena projektu została dokonana przez Instytucję Pośredniczącą w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, a efektem powyższego było niezasadne nieuwzględnienie protestu, co skutkować winno uwzględnieniem niniejszej skargi i skierowaniem projektu do ponownej oceny strategicznej.
Strona skarżąca zauważyła, że przepisy ustawy wdrożeniowej nakładają na organy przeprowadzające procedury konkursowe obowiązki w zakresie sposobu przygotowania i przeprowadzenia projektów wybieranych do dofinansowania. Podstawowym obowiązkiem jest zachowanie w przeprowadzanych procedurach wyboru projektów zasad rzetelności, bezstronności i przejrzystości. Organy obowiązane są do stosowania tych zasad na każdym etapie konkursu. Z podstawowych zasad wyprowadza się szczegółowe obowiązki, które znajdują również odzwierciedlenie w poszczególnych przepisach ustawy wdrożeniowej.
Obowiązek zapewnienia rzetelności i bezstronności materializuje się przykładowo w obowiązkach organu do przygotowania dokumentacji konkursowej, w tym regulaminu, w taki sposób by kryteria wyboru projektów i opis procedury oceny projektów były jasne i czytelne dla uczestników procedury konkursowej (art. 51 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej). Organ ma również obowiązek określenia załączników do wniosku, w tym sposobu, formy i terminu ich przedłożenia (art. 51 ust. 1 pkt 7 ustawy wdrożeniowej). Celem takiej regulacji jest zapewnienie równych szans uczestnikom procedury konkursowej, tak by z jednej strony uczestnik przed przystąpieniem do procedury miał świadomość, czego instytucja prowadząca procedurę może wymagać od uczestnika i nie był zaskakiwany dodatkowymi obowiązkami, z drugiej zaś - ogranicza instytucję w dowolnym kształtowaniu obowiązków po stronie uczestników po przystąpieniu do procedury konkursowej. Podkreślenia wymaga, że Regulamin wyboru projektów (wraz z dokumentacją konkursową) mają charakter wiążący tak dla uczestnika jak i dla instytucji przeprowadzającej procedurę.
Z kolei zasady przejrzystości i bezstronności znajdują odzwierciedlenie przede wszystkim w obowiązku dokonania oceny projektów w oparciu o przejrzyste, czytelne procedury i w oparciu o jawne dokumenty, a następnie - ujawnienia wyników przeprowadzonej procedury uczestnikom i organom kontrolującym. Szczególny obowiązek dotyczy uzasadnienia negatywnej oceny wniosku (art. 56 ust. 7 ustawy wdrożeniowej). Uzasadnieniu negatywnej oceny przypisuje się w literaturze i orzecznictwie szczególną wagę z uwagi na to, że jest to w zasadzie jedyny sposób, by nie tylko wnioskodawca, ale przede wszystkim instytucje kontrolujące prawidłowość przeprowadzania procedury poznały i mogły poddać kontroli sposób działania organu. W sytuacji, gdy organ nie uzasadni w sposób wyczerpujący i szczegółowy przesłanek, jakimi kierował się dokonując takiej, a nie innej oceny poszczególnych kryteriów - nie będzie możliwe dokonanie kontroli tak dokonanej oceny w kontekście wymogu zachowania rzetelności i bezstronności.
Zdaniem skarżącej zasadniczą wadą procedury przeprowadzonej przez IP, która rzutuje na kolejne obszary jest nieujawnienie faktycznych powodów przyznania punktacji oceny strategicznej w określonej wysokości, w ramach poszczególnych kryteriów, co skutkowało w rezultacie niezakwalifikowaniem projektu do dofinansowania. W informacji o wyniku oceny strategicznej i rozstrzygnięciu naboru z dnia 25 lutego 2026 r. IP ogranicza się do zacytowania treści dokumentu "Kryteria wyboru projektów dla działania 1.1. Badania i innowacje w przedsiębiorstwach w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 w zakresie projektów dotyczących prac badawczo-rozwojowych" stanowiącego załącznik nr 1 do uchwały nr 1/VII/25 Komitetu Monitorującego program regionalny Fundusze Europejskie dla Pomorza 2021-2027 z dnia 31 stycznia 2025 r. Nie stanowi bowiem uzasadnienia punktacji (a w rezultacie – niezakwalifikowania projektu do dofinansowania) cytat z dokumentacji konkursowej.
Tego rodzaju uzasadnienie nie odnosi się do specyficznych elementów projektu i uniemożliwia zrekonstruowanie toku rozumowania IP, który doprowadził do przyznania projektowi określonej punktacji i sprawia, że dokonana w ten sposób ocena uchyla się całkowicie spod jakiejkolwiek kontroli. Nie spełnia kryteriów rzetelności, przejrzystości i bezstronności ocena, w której wnioskodawca i organy kontrolujące prawidłowość tej oceny zmuszone są domyślać się, jakie przesłanki legły u podstaw dokonanej oceny.
Uzasadnienie ogranicza się do zacytowania treści dokumentacji konkursowej. Organ nie adresuje do projektu w poszczególnych kryteriach konkretnych uwag i posługuje się ogólnymi sformułowaniami, o charakterze ocennym i subiektywnym. Tego rodzaju uzasadnienie bez wątpienia nie pozwala na ocenę spełnienia kryteriów rzetelności i bezstronności, a jednocześnie - wprost stanowi o naruszeniu zasady transparentności postępowania. Wpływ tego rodzaju naruszenia na wynik procedury wyraża się w tym wypadku w braku możliwości poddania oceny dokonanej przez organ kontroli. IP nie ujawniła w uzasadnieniu jakichkolwiek argumentów przemawiających za przyznaniem projektowi określonej punktacji. Ani sąd, ani tym bardziej wnioskodawca nie są w stanie, w oparciu o uzasadnienie, zweryfikować czy ocena dokonana przez IP jest prawidłowa i ma usprawiedliwione podstawy.
W kwestii niezastosowania metodologii oceny strategicznej określonych w Regulaminie wyboru projektów i Kryteriach wyboru projektów strona skarżąca zauważyła, że zostały naruszone następujące zapisy:
- 1) "Ocena strategiczna projektów wybieranych do dofinansowania w sposób konkurencyjny ma na celu porównanie projektów uczestniczących w danym naborze i dokonywana jest przy wykorzystaniu m. in. statystycznych metod pomiaru. Wynik oceny strategicznej wyrażany jest punktowo z uzasadnieniem." (Regulamin wyboru projektów - część 6.3.2.1).
- 2) "Ocena dokonywana jest na podstawie danych pochodzących z projektów podlegających ocenie oraz FEP 2021-2027, SZOP35 i RPS w zakresie gospodarki, rynku pracy, oferty turystycznej i czasu wolnego" (Kryteria wyboru projektów, definicja kryterium 2.3.1 A-3).
Zdaniem skarżącej dokumentacja konkursowa nakłada na instytucję pośredniczącą obowiązek wykorzystania określonych narzędzi i metod w celu ustalenia kryteriów punktowych w ramach oceny strategicznej. Narzędziami wymaganymi przez dokumentację są (i) statystyczne metody pomiaru celem porównania poszczególnych projektów oraz (ii) dane pochodzące z innych projektów podlegających ocenie. W uzasadnieniu oceny strategicznej oraz w informacji w przedmiocie nieuwzględnienia protestu brak jest informacji o wykorzystaniu wymaganych narzędzi do ustalenia punktacji w ramach kryteriów strategicznych.
IP stwierdzając, w ramach kryterium 2.3.1. A.3, że "stosunek dofinansowania z programu do efektów w świetle celów projektu jest niekorzystny", zacytowała Kryteria wyboru projektów i nie odniosła się do charakterystycznych parametrów, podczas gdy zgodnie z dokumentacją konkursową, w ramach kryterium IP obowiązana była porównać wskaźniki projektu z danymi pochodzącymi z innych projektów podlegających ocenie. Instytucja jednak nie podaje żadnych danych dotyczących innych projektów i ogranicza się wyłącznie do lakonicznego, ogólnego i całkowicie nieweryfikowalnego stwierdzenia, że "stosunek jest niekorzystny".
Zdaniem skarżącej, skoro IP nie wskazała w uzasadnieniu oceny jakoby wykorzystała statystyczne metody pomiaru i odniosła parametry projektu do innych ocenianych projektów, to uznać należy, że ocena została dokonana w sposób sprzeczny z dokumentacją konkursu, a w konsekwencji w sposób naruszający zasadę rzetelności i przejrzystości. Fakt, iż wobec wnioskodawcy dokonano oceny z pominięciem kryteriów i narzędzi wymaganych w dokumentacji konkursowej świadczy również o naruszeniu zasad bezstronności i równego traktowania wnioskodawców, bowiem został oceniony w oparciu o inne - niewynikające z Regulaminu wyboru projektów - metody.
W kontekście zasady równego traktowania wnioskodawców strona skarżąca zwróciła uwagę na zastosowanie do wniosku złożonego przez nią kryteriów oceny niewypowiedzianych w dokumentacji konkursowej. Jedynym wskazaniem IP wykraczającym poza cytat z Kryteriów wyboru projektów było niepodanie danych dotyczących projektu "w postaci sparametryzowanej", co miało uniemożliwić ocenę skali innowacji. IP na tej wyłącznie podstawie przyznała wnioskowi punktację 0 w ramach kryterium. Jednozdaniowe uzasadnienie wskazuje, że ocena w ramach kryterium została dokonania przez IP nie w oparciu o treść podanych we wniosku informacji, a o sposób ich prezentacji. Abstrahując od faktu, iż dane zostały przedstawione w sposób sparametryzowany - sposób prezentacji danych nie może być jedynym powodem oceny kryteriów w ramach oceny strategicznej, jak uczyniła to IP. Obowiązek podania danych w sposób "sparametryzowany" nie wynika z Regulaminu wyboru projektów, w tym w szczególności z załącznika do Regulaminu określającego treść studium wykonalności.
Powyższe wskazuje, że IP dokonała oceny w oparciu o kryteria niewynikające z dokumentacji konkursowej, co świadczy również o naruszeniu zasad rzetelności, przejrzystości, bezstronności i równego traktowania wnioskodawców.
Do naruszeń doszło także w zakresie zasady równego traktowania wnioskodawców w procedurze uzupełniania wniosku. Zgodnie z zapisami Regulaminu wyboru projektów "Możliwość wezwania wnioskodawcy do złożenia uzupełnień lub korekt jest wyłączną prerogatywą IP-ARP, tj. nie ma charakteru obligatoryjnego". Przywołany zapis Regulaminu wyboru projektów daje IP prawo arbitralnego, dyskrecjonalnego decydowania, o tym którym wnioskodawcom umożliwić uzupełnienie wniosku, a którym takiej możliwości nie przyznać, co samo w sobie narusza zasadę równego traktowania wnioskodawców statuowaną w art. 45 ust. 2 ustawy wdrożeniowej i stanowi zaprzeczenie art. 55 ust. 1 zd. 2 ustawy wdrożeniowej, który stanowi, że właściwa instytucja w trakcie uzupełniania lub poprawiania wniosku o dofinansowanie projektu zapewnia równe traktowanie wnioskodawców. Wnioskodawca nie był wzywany do wyjaśnienia kwestii, które jak się później okazało - przy ocenie kryterium A.3 doprowadziły do przyznania oceny punktowej 0. IP nie wzywając wnioskodawcy do złożenia wyjaśnień w tym zakresie naruszyła zasadę równego traktowania wnioskodawców.
W dalszej kolejności strona skarżąca wskazała na nielogiczne i sprzeczne z treścią wniosku ustalenia organu. Z Regulaminu wyboru projektów wynika, że podstawę oceny stanowić będą informacje zamieszczone przez wnioskodawcę we wniosku o dofinansowanie (tj.: formularzu wniosku oraz ewentualnych załącznikach), uzupełnieniach lub korektach składanych wyłącznie na wezwanie instytucji organizującej nabór w toku prowadzonej oceny oraz dodatkowych dokumentach wskazanych w definicjach poszczególnych kryteriów oraz w niniejszym Regulaminie. Uzasadnienie dokonanej przez IP oceny strategicznej wskazuje jednoznacznie, że treść uzupełnień i korekt wniosku o dofinansowanie złożonych przez stronę skarżącą została przez IP pominięta lub zignorowana w toku oceny strategicznej wniosku oraz przy rozpatrywaniu protestu.
W informacji o wyniku oceny strategicznej IP stwierdziła, przy ocenie kryterium A.1, że nie przedstawiono cech projektowanego rozwiązania w postaci sparametryzowanej. Niezależnie od tego, że dokumentacja konkursowa nie wskazywała na wymóg przedstawienia innowacyjności w określony sposób – strona skarżąca w odpowiedzi z 15 grudnia 2025 r. na wezwanie z 8 grudnia 2025 r. zawarła wyjaśnienia w zakresie parametrów, umożliwiających ocenę skali innowacyjności projektu i jego efektów. W erracie do biznesplanu z 15 grudnia 2025 r. strona skarżąca wskazała następujące parametry potwierdzające skalę innowacji projektu: redukcja zużycia surowców petrochemicznych, redukcja temperatury przetwórstwa, udział odpadów poprodukcyjnych w kompozycji, biodegradowalność i kompostowalność folii, wielokrotne przetwarzanie materiałów poprodukcyjnych. Wprost wskazała w treści biznesplanu na parametry, których osiągnięcie wyznaczać będzie skalę innowacji, zaś IP pominęła te informacje przy ocenie strategicznej wniosku.
Organ zarzuca podobnie, w ramach oceny kryterium A.3, że nie opisano wpływu nieosiągnięcia efektów na zasadność kontynuacji projektu. Wbrew tym twierdzeniom strona skarżąca przewidziała możliwość przerwania lub modyfikacji dalszych prac w poszczególnych zadaniach, co zostało szczegółowo opisane zarówno w odpowiedzi z 15 grudnia 2025 r., a także w złożonej wraz z odpowiedzią erratą do biznesplanu. Zatem ocena IP jakoby we wniosku "nie opisano efektów każdego z etapów oraz wpływu ich ewentualnego nieosiągnięcia na zasadność kontynuacji projektu" jawi się jako nielogiczna i wprost sprzeczna ze złożonym przez wnioskodawcę wnioskiem o dofinansowanie. Naruszenie to jest tym bardziej znamienne, że w obszernym i rzeczowym proteście, pomimo braku czytelnej informacji o przesłankach, jakie zdecydowały o ocenie poszczególnych kryteriów w ramach oceny strategicznej, strona skarżąca kompleksowo odniosła się do kryteriów niewłaściwie ocenionych przez IP.
W odpowiedzi na złożony protest, w którym strona skarżąca (pomimo lakonicznego uzasadnienia oceny) na ponad 30 stronach rzeczowo odnosi się do poszczególnych elementów projektu, skarżąca otrzymała odpowiedź IP, z której wynika, że ta nie znalazła podstaw do zmiany decyzji w zakresie oceny poszczególnych kryteriów. Tego rodzaju praktyka znamionuje naruszenie zasad przejrzystości postępowania i bezpośrednio rzutuje na zasady bezstronności i rzetelności procedury. Stronie skarżącej na żadnym etapie nie został ujawniony protokół z posiedzenia, na którym miała zostać dokonana ocena strategiczna projektu. Z uwagi na niejawny charakter dokumentu, tak dokonana ocena wymyka się spod jakiejkolwiek kontroli, albowiem nie ma możliwości zweryfikowania kto i w oparciu o jakie kryteria zdecydował o takiej, a nie innej ocenie kryteriów. Nie jest możliwe ustalenie, czy osoby dokonujące oceny wniosku w istocie posiadają stosowną wiedzę i umiejętności i doświadczenie w wysokospecjalistycznych dziedzinach, które oceniają.
Uzasadniając zarzut naruszenia procedury przy rozpoznawaniu protestu skarżąca wskazała, że IP ponownie nie zakwestionowała informacji przedstawionych przez skarżącą, a zarzuty adresowała do sposobu ich przedstawienia (np. wymóg przedstawienia danych w postaci "sparametryzowanej", czy nieprzedstawienia danych liczbowych). W efekcie ocena strategiczna dokonana została przez IP nie w oparciu o treść informacji przedstawionych przez wnioskodawcę, a w oparciu o sposób ich prezentacji, który nie spełnił oczekiwań IP. Natomiast zdaniem skarżącej analiza wniosku i złożonej z nim dokumentacji dowodzi, że zarówno prognozy, dane liczbowe oraz parametry efektów niezbędne do oceny poszczególnych kryteriów zostały we wniosku szczegółowo przedstawione i omówione.
W odpowiedzi na skargę Agencja Rozwoju Pomorza S.A. wniosła o jej oddalenie, załączając nadto Regulamin wyboru projektów oraz Kryteria wyboru projektów dla naboru nr FEPM.01.01-IP.03-001/25. Zdaniem organu skarga sprowadza się do polemiki z oceną ekspercką dokonana przez KOP oraz do próby zastąpienia tej oceny własną, korzystniejszą oceną skarżącej. Skarżąca nie wykazuje natomiast, aby ocena została przeprowadzona z naruszeniem prawa, w sposób nierzetelny, nietransparentny albo sprzeczny z kryteriami wyboru projektów.
IP zwróciła w pierwszym rzędzie uwagę, że przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest legalność oceny projektu oraz rozpoznania protestu, w tym zgodność działania IP-ARP z ustawą wdrożeniową, Regulaminem wyboru projektów, Kryteriami wyboru projektów oraz zasadami przejrzystości, rzetelności, bezstronności i równego traktowania.
Skarga, mimo formalnego odwołania się do zasad przejrzystości, rzetelności, bezstronności i równego traktowania, zmierza w istocie do wykazania, że projekt powinien otrzymać wyższą punktację w ww. kryteriach. Tymczasem kontrola sądu nie służy zastąpieniu oceny projektu nową oceną merytoryczną ani przyznaniu punktów zgodnie z oczekiwaniem wnioskodawcy. Ocena strategiczna nie polega wyłącznie na ustaleniu, czy projekt jest co do zasady zgodny z celami Działania 1.1 albo czy jest projektem użytecznym z punktu widzenia wnioskodawcy. Jej istotą jest ustalenie stopnia, w jakim projekt realizuje określone kryteria strategiczne na tle innych projektów uczestniczących w naborze.
Projekt strony skarżącej nie został uznany za projekt pozbawiony wartości. Przeciwnie, w wielu kryteriach uzyskał punktację. Nie oznacza to jednak, że projekt powinien uzyskać punktację wyższą w kryteriach zakwestionowanych przez skarżącą. Skarga opiera się w znacznej części na błędnym założeniu, że skoro projekt zawiera komponent B+R, odnosi się do ekologicznego i kompostowalnego produktu, przewiduje współpracę z organizacją badawczą, posiada komponent wdrożeniowy i może przynieść korzyści gospodarcze, to automatycznie powinien otrzymać wyższą punktację w kryteriach A.1, A.3 i B.1. Takiego automatyzmu nie przewidują ani Kryteria wyboru projektów, ani Regulamin wyboru projektów.
Organ wyjaśnił, że nabór był prowadzony w konkurencyjnym sposobie wyboru projektów. Oznacza to, że ocena projektów musiała odbywać się według jednolitych, uprzednio określonych kryteriów oraz na podstawie dokumentacji złożonej przez wnioskodawców w ramach tego samego postępowania. Regulamin wyboru projektów stanowi element systemu realizacji programu i wiąże zarówno instytucję prowadzącą nabór, jak i wnioskodawców, którzy decydują się na udział w postępowaniu konkurencyjnym. Skarżąca, przystępując do naboru, akceptowała jego zasady, w tym sposób oceny projektu, kryteria wyboru projektów oraz zasady ewentualnego uzupełniania i poprawiania wniosku. W postępowaniu dotyczącym wyboru projektów do dofinansowania projekt oceniany jest na podstawie treści wniosku o dofinansowanie oraz dokumentacji przedstawionej przez wnioskodawcę. To wnioskodawca jest gospodarzem projektu i to na nim spoczywa obowiązek takiego przedstawienia założeń projektu, aby możliwe było stwierdzenie stopnia spełnienia poszczególnych kryteriów wyboru.
Dotyczy to zwłaszcza kryteriów jakościowych i strategicznych, w których nie wystarcza ogólna deklaracja, że projekt jest potrzebny, innowacyjny, kompleksowy albo korzystny dla rynku. Stopień spełnienia kryterium musi wynikać z dokumentacji aplikacyjnej w sposób konkretny, spójny i możliwy do zweryfikowania. Ciężar wykazania spełnienia warunków dofinansowania oraz odpowiedzialność za kompletność, spójność i rzetelność dokumentacji aplikacyjnej spoczywają na wnioskodawcy. Brak rzetelnej informacji, niejednoznaczność opisu albo niewykazanie określonych okoliczności w dokumentacji aplikacyjnej może obciążać wnioskodawcę, a nie instytucję oceniającą. IP nie ma obowiązku poszukiwania za wnioskodawcę dodatkowych argumentów, danych, kalkulacji, opisów lub uzasadnień, które mogłyby doprowadzić do przyznania wyższej punktacji. Nie ma również obowiązku prowadzenia z wnioskodawcą dialogu technicznego, biznesowego lub finansowego zmierzającego do dopracowania projektu po złożeniu wniosku.
Protest i skarga mogą służyć wykazaniu, że ocena została dokonana wadliwie. Nie mogą natomiast zastępować oceny eksperckiej arii prowadzić do stworzenia po zakończeniu oceny pełniejszej, bardziej przekonującej albo korzystniejszej wersji argumentacji projektu. Argumentacja formułowana na etapie protestu lub skargi może mieć znaczenie tylko o tyle, o ile wykazuje, że wyższy stopień spełnienia kryterium wynikał już z dokumentacji aplikacyjnej poddanej ocenie.
W niniejszej sprawie protest polegał na polemice z oceną dokonaną na podstawie dokumentacji złożonej w ramach naboru. Do protestu nie załączono nowych dokumentów, a przedmiotem procedury odwoławczej była prawidłowość oceny projektu na podstawie dokumentacji aplikacyjnej, nie zaś uzupełnianie albo rozbudowywanie projektu o nowy materiał.
Organ dodał, że skarżąca nie może wywodzić wadliwości oceny z faktu, że na etapie oceny strategicznej nie została wezwana do dodatkowych wyjaśnień lub uzupełnień. Zgodnie z art. 55 ustawy wdrożeniowej uzupełnienie lub poprawienie wniosku następuje na wezwanie właściwej instytucji, w zakresie określonym w wezwaniu i zgodnie z regulaminem wyboru projektów. Przepis ten nie ustanawia po stronie wnioskodawcy roszczenia o wezwanie ani obowiązku każdorazowego umożliwiania doprecyzowania dokumentacji przed przyznaniem punktacji. W szczególności wezwanie do uzupełnień nie może służyć dopisywaniu po terminie pełniejszej argumentacji dotyczącej innowacyjności, wpływu na efekty Programu lub kompleksowości projektu, a więc elementów bezpośrednio wpływających na punktację strategiczną. Przyjęcie odmiennego stanowiska naruszałoby konkurencyjny charakter naboru i zasadę równego traktowania wnioskodawców, którzy powinni być oceniani na podstawie dokumentacji złożonej w ramach naboru.
W orzecznictwie wskazuje się przy tym, że wezwanie do uzupełnienia lub poprawienia wniosku ma charakter fakultatywny, a nie obligatoryjny, i nie może być utożsamiane z roszczeniem wnioskodawcy o uzyskanie dodatkowej możliwości poprawienia dokumentacji aplikacyjnej po terminie (por. wyrok NSA z 13 listopada 2024 r., I GSK 1379/24).
Organ uznał za niezasadny zarzut pominięcia dokumentów przedstawionych przez skarżącą, w szczególności dotyczących wcześniejszych prac B+R, przeniesienia praw do wyników badań, know-how, współpracy z jednostkami badawczymi, protokołów odbioru, listów intencyjnych czy parametrów planowanego rozwiązania. Z dokumentacji projektowej oraz informacji przekazanych przez IP wynika, że dokumenty, na które powołuje się skarżąca, stanowiły część dokumentacji projektowej i były znane IP na etapie oceny strategicznej. Do protestu nie załączono nowych dokumentów. Spór nie dotyczy więc uzupełnienia materiału projektowego na etapie protestu, lecz tego, jaką wagę należało przypisać dokumentom znajdującym się już w dokumentacji aplikacyjnej przy ocenie kryteriów A.1, A.3 i B.1. KOP mogła zapoznać się z dokumentacją, dostrzec opisane w niej elementy i jednocześnie uznać, że projekt nie wykazuje wyższego stopnia spełnienia kryteriów strategicznych.
Nie można utożsamiać uwzględnienia dokumentu w ocenie z obowiązkiem przyjęcia wszystkich wniosków, jakie wyprowadza z niego skarżąca. W szczególności dokumenty dotyczące przeniesienia praw do wyników badań i know-how mogły potwierdzać określone uprawnienia skarżącej do wcześniejszych rezultatów prac. Nie przesądzały jednak automatycznie, że projekt zgłoszony do naboru powinien otrzymać wyższą punktację w kryteriach A.1, A.3 lub B.1. Podobnie listy intencyjne i dokumenty dotyczące potencjalnej współpracy rynkowej mogły potwierdzać zainteresowanie planowanym produktem, ale nie zastępowały oceny stopnia innowacyjności, wkładu w efekty Programu i kompleksowości projektu.
V. Procedura oceny strategicznej
Zdaniem organu ocena strategiczna projektu została przeprowadzona przez KOP w oparciu o kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący FEP 2021-2027. Zgodnie z informacją o nieuwzględnieniu protestu ocena strategiczna ma na celu porównanie projektów uczestniczących w danym naborze, a KOP dokonuje oceny gremialnie na posiedzeniu dotyczącym danego obszaru ISP dla danego naboru. Wynik oceny oraz zasadnicze motywy przyznanej punktacji zostały przedstawione skarżącej w informacji o wyniku oceny strategicznej, a następnie poddane weryfikacji w ramach procedury protestowej. Skarżąca nie wykazała, aby ocena została dokonana przez osoby nieuprawnione, poza procedurą albo z naruszeniem zasad rzetelności, przejrzystości lub bezstronności. Skarżąca nie wykazała również, aby którykolwiek z członków KOP podlegał wyłączeniu albo aby wynik oceny został ustalony poza procedurą. Formułowanie ogólnych zarzutów dotyczących rzetelności, bezstronności lub przejrzystości nie może zastąpić wykazania konkretnego naruszenia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik oceny.
Jak wskazał organ zarzut zastosowania dodatkowego wymogu "sparametryzowania" nie zasługuje na uwzględnienie. Odwołanie się do sparametryzowania cech rozwiązania nie stanowiło wprowadzenia nowego kryterium oceny, lecz było elementem oceny tego, czy dokumentacja pozwalała zweryfikować skalę innowacyjności rezultatu prac B+R oraz stopień, w jakim projekt przyczynia się do rozwoju działalności B+R MŚP. Kryterium A.1 wymagało oceny nie tylko tego, czy projekt deklaruje realizację prac B+R, ale również tego, czy wskazuje na innowacyjny charakter rezultatów tych prac oraz czy rzeczywiście prowadzi do rozwoju działalności badawczo-rozwojowej MŚP. W tym kontekście mierzalność, porównywalność i możliwość odniesienia deklarowanych cech rozwiązania do stanu techniki lub rozwiązań referencyjnych były naturalnym elementem oceny. IP nie twierdzi, że dokumentacja nie zawierała żadnych parametrów technicznych, wskaźników lub wartości docelowych.
Sporne sformułowanie dotyczące braku ujęcia cech rozwiązania w postaci sparametryzowanej należy odczytywać w kontekście całej oceny, tj. jako wskazanie, że przedstawione dane nie pozwalały KOP na jednoznaczną ocenę skali innowacji względem rozwiązań istniejących oraz na przyjęcie, że projekt wykazuje wyższy stopień spełnienia kryterium A.1. Samo wskazanie określonych wartości technicznych nie oznacza jeszcze wykazania wysokiej skali innowacyjności. Parametry te podlegały ocenie w kontekście całego projektu, jego celu, sposobu dojścia do rezultatu, relacji komponentu badawczo-rozwojowego do komponentu wdrożeniowego oraz porównania z innymi projektami w naborze. Dla oceny strategicznej istotne było nie tylko to, czy podano określone wartości techniczne, ale czy na ich podstawie można było ocenić rzeczywistą skalę innowacji względem rozwiązań istniejących oraz znaczenie projektu dla rozwoju działalności B+R MSP.
Organ podniósł, że przyznana projektowi ocena 0 punktów w ramach kryterium A.1 mieściła się w granicach zatwierdzonego kryterium. Kryterium to dotyczyło stopnia, w jakim założenia, cele i zakres przedmiotowy projektu wpisują się w wyzwania, zakres i ukierunkowanie celu szczegółowego 1 (i) i Działania 1.1. Kluczowe znaczenie miał aspekt przyczyniania się projektu do rozwoju działalności badawczo-rozwojowej MŚP oraz innowacyjny charakter rezultatów prac B+R. KOP nie pominęła tego, że skarżąca opisała projekt jako obejmujący moduł badawczo-rozwojowy i moduł wdrożeniowy. Nie pominęła także tego, że w dokumentacji wskazano zadania badawcze, testy, optymalizację, współpracę z jednostkami badawczymi, parametry planowanego rozwiązania oraz zamiar komercjalizacji produktu. Ocena KOP dotyczyła jednak stopnia, w jakim te elementy zostały wykazane i uzasadniały przyznanie wyższej punktacji. KOP uznała, że założenia, cele i zakres przedmiotowy projektu wpisują się w wyzwania, zakres i ukierunkowanie celu szczegółowego 1 (i) i Działania 1.1, jednak w niskim stopniu prowadzą do rozwoju działalności badawczo-rozwojowej MŚP i budzą wątpliwości co do innowacyjnego charakteru rezultatów prac B+R.
W informacji o nieuwzględnieniu protestu wskazano dodatkowo, że projekt odwołuje się do celów Działania 1.1 i zawiera elementy testów oraz optymalizacji, jednak jego główny zakres koncentruje się na zakupie i uruchomieniu linii technologicznej. W ocenie KOP działania badawcze miały charakter wtórny wobec komponentu inwestycyjno-wdrożeniowego projektu, a dokumentacja nie wykazywała w wystarczający sposób, że podstawowym celem projektu jest realizacja pełnego cyklu B+R prowadzącego do innowacji produktowej. Skarżąca prezentuje odmienną ocenę i wskazuje, że projekt obejmuje pełny proces B+R, wcześniejsze wyniki badań, know-how, prawa do rezultatów prac oraz współpracę z jednostkami naukowymi. Jest to jednak polemika z oceną KOP. Skarżąca nie wykazuje, aby KOP zastosowała błędne kryterium albo całkowicie pominęła dokumentację. KOP oceniła dokumentację inaczej niż oczekuje tego skarżąca, ale ocena ta została uzasadniona i mieści się w granicach kryterium A.1.
Nie można przyjąć, że samo występowanie w projekcie elementów B+R oraz opisanie planowanego wdrożenia automatycznie przesądza o konieczności przyznania punktów w tym kryterium. Kryterium miało charakter stopniowalny i wymagało oceny jakości oraz znaczenia tych elementów na tle celów Programu i innych projektów. Przyznanie wysokiej punktacji w kryterium A.2 nie pozostaje w sprzeczności z oceną w kryterium A.1. Kryterium A.2 dotyczyło potrzeby realizacji projektu oraz konkurencyjności rezultatów względem rozwiązań rynkowych, natomiast kryterium A.2 odnosiło się do profilu projektu, stopnia przyczyniania się do rozwoju działalności B+R MŚP oraz innowacyjnego charakteru rezultatów prac B+R. Są to odrębne aspekty oceny strategicznej.
Zdaniem organu przyznanie projektowi 0 punktów w ramach kryterium A.3 mieściło się w granicach zatwierdzonego kryterium. Kryterium to dotyczyło stopnia, w jakim efekty realizacji projektu stanowią wkład w osiągnięcie oczekiwanych efektów celu szczegółowego 1 (i) i Działania 1.1, w tym wskaźników produktu i rezultatu. Ocenie podlegała również efektywność przyjętych rozwiązań rozumiana jako stosunek dofinansowania z Programu do planowanych rezultatów w świetle oczekiwanych efektów celu szczegółowego 1 (i) i Działania 1.1. Skarżąca wskazuje na potencjał rynkowy projektu, jego ekologiczny charakter, możliwość komercjalizacji produktu, współpracę z jednostkami badawczymi, wkład własny oraz zakładane wdrożenie. Nie są to jednak okoliczności wystarczające do stwierdzenia, że projekt powinien otrzymać wyższą punktację w kryterium A.3. KOP oceniała nie ogólną atrakcyjność projektu z punktu widzenia przedsiębiorstwa, ale jego wkład w oczekiwane efekty Programu.
Projekt mógł być gospodarczo interesujący dla skarżącej, a jednocześnie wnosić ograniczony wkład w efekty Działania 1.1 na tle innych projektów ocenianych w naborze. W informacji o wyniku oceny wskazano, że pomimo przewidzenia w projekcie współpracy z organizacją badawczą, planowane efekty projektu wniosą minimalny na tle innych projektów wkład w osiągnięcie spodziewanych efektów realizacji celu szczegółowego 1 (i) i Działania 1.1, w tym wskaźników produktu i rezultatu, a stosunek dofinansowania z Programu do efektów w świetle celów projektu jest niekorzystny. W informacji o nieuwzględnieniu protestu IP podtrzymała tę ocenę, wskazując, że opis efektów skupia się na wdrożeniu linii technologicznej i produkcji, a nie na wpływie konkretnych rezultatów prac B+R na rozwój innowacji w regionie. Nie przedstawiono także szczegółowych prognoz lub danych liczbowych pokazujących skalę wpływu projektu na wskaźniki rezultatu.
Skarżąca w istocie utożsamia planowane korzyści dla przedsiębiorstwa z wysokim wkładem w efekty Programu. Takie założenie jest nieprawidłowe. Kryterium A.3 wymagało oceny skali i znaczenia efektów z perspektywy celu szczegółowego 1 (i), Działania 1.1 oraz projektów konkurujących w naborze. Organ wyjaśnił, że odpowiedź na skargę nie zmierza do ponownego matematycznego przeliczenia relacji dofinansowania do efektów, lecz do wykazania, że ocena KOP mieściła się w treści kryterium A.3, które wprost obejmowało zarówno wkład w efekty Programu, jak i efektywność przyjętych rozwiązań. Sama współpraca z organizacją badawczą, planowana komercjalizacja, ekologiczny charakter produktu albo zainteresowanie potencjalnych odbiorców nie przesądzają jeszcze o znaczącym wkładzie w zakładane efekty Programu.
W odniesieniu do przyznania projektowi 1 punktu w ramach kryterium B.1 organ wskazał, że ocena ta potwierdza, że KOP nie zanegowała wielowątkowości projektu ani istnienia kilku etapów prac. Skarżąca błędnie przyjmuje jednak, że samo opisanie zadań, harmonogramu, testów i etapów prac powinno skutkować przyznaniem maksymalnej punktacji. Kryterium to dotyczyło wieloaspektowości i kompleksowości działań oraz ich adekwatności z punktu widzenia zdolności do trwałego i skutecznego rozwiązania zdefiniowanego problemu. Maksymalna punktacja wymagała nie tylko przedstawienia wielu działań, ale również wykazania, że działania te tworzą pełną sekwencję wszystkich niezbędnych etapów procesu wdrażania rozwiązania innowacyjnego, całkowicie rozwiązują zdefiniowany problem, a efekty każdego etapu oraz wpływ ich ewentualnego nieosiągnięcia na zasadność kontynuacji projektu zostały precyzyjnie opisane. IP nie kwestionuje, że dokumentacja zawierała opis zadań, etapów, parametrów oraz kamieni milowych.
KOP oceniła jednak, że opis ten nie osiąga poziomu wymaganego dla 2 punktów, ponieważ nie wykazywał w wystarczający sposób pełnej logiki zależności między etapami, skutków nieosiągnięcia poszczególnych rezultatów oraz wpływu tych okoliczności na zasadność kontynuacji projektu. W informacji o wyniku oceny wskazano, że projekt obejmuje wielowątkowe i uzasadnione działania w ramach sekwencji wszystkich niezbędnych etapów procesu wdrażania rozwiązań innowacyjnych, jednak nie zapewniają one pełnego rozwiązania zdefiniowanego problemu oraz nie opisano efektów każdego etapu i wpływu ich ewentualnego nieosiągnięcia na zasadność kontynuacji projektu. W informacji o nieuwzględnieniu protestu IP podtrzymała tę ocenę. Wskazała, że projekt obejmuje wieloaspektowe działania, w tym nowe mieszanki, testy właściwości folii oraz integrację technologii na linii produkcyjnej, lecz opis nie wskazuje pełnej sekwencji wszystkich etapów B+R prowadzących do kompletnego rozwiązania innowacyjnego.
Część działań dotyczy procesów produkcyjnych, część testów laboratoryjnych, natomiast brak jest jasnej logiki zależności między fazami i ryzyk związanych z nieosiągnięciem kolejnych etapów. Właśnie dlatego projekt otrzymał 1 punkt, a nie 0 punktów. KOP dostrzegła wielowątkowość projektu, ale oceniła, że nie osiąga on poziomu pełnej kompleksowości wymaganego dla maksymalnej punktacji. Zarzut skarżącej pomija różnicę między opisaniem etapów projektu a wykazaniem pełnej, precyzyjnej i kompletnej sekwencji działań wraz z efektami każdego etapu oraz konsekwencjami ich nieosiągnięcia. Kryterium B.1 wymagało tego drugiego poziomu szczegółowości.
Odnosząc się do zarzutu lakonicznego uzasadnienia oceny organ podniósł, że uzasadnienie oceny powinno pozwalać na odtworzenie zasadniczych motywów przyznanej punktacji. Nie musi natomiast przybierać formy wyczerpującej polemiki z każdym twierdzeniem zawartym we wniosku, biznesplanie, erracie albo załącznikach. W niniejszej sprawie motywy oceny zostały przedstawione w informacji o wyniku oceny oraz zweryfikowane w informacji o nieuwzględnieniu protestu. Z dokumentów tych wynika, dlaczego projekt otrzyma! określoną punktację w kryteriach A.1, A.3 i B.1. Skarżąca nie zgadza się z tymi motywami, ale brak zgody nie oznacza braku uzasadnienia. Skarga zawiera szczegółową polemikę z oceną, co samo w sobie potwierdza, że skarżąca była w stanie odtworzyć zasadnicze powody przyznanej punktacji i zakwestionować je w proteście oraz skardze.
Nie można również wymagać, aby uzasadnienie oceny strategicznej powtarzało całą dokumentację aplikacyjną, streszczało wszystkie załączniki lub odnosiło się do każdego argumentu wnioskodawcy. Wystarczające jest wskazanie zasadniczych przyczyn przyznania określonej punktacji. Ten standard został w niniejszej sprawie zachowany.
W kwestii zarzutu dotyczącego oceny porównawczej "na tle innych projektów" organ podniósł, że ocena strategiczna w naborze konkurencyjnym z natury rzeczy wymaga porównania projektów uczestniczących w naborze. Kryteria strategiczne, w szczególności A.2 i A.3, posługują się kategorią oceny na tle innych projektów albo wymagają odniesienia efektów projektu do spodziewanych efektów Programu. Nie oznacza to, że IP ma obowiązek ujawniania skarżącej szczegółowych danych dotyczących innych wnioskodawców albo tworzenia w uzasadnieniu oceny zestawienia wszystkich projektów konkurencyjnych. Wystarczające jest wskazanie, że projekt, w świetle przyjętych kryteriów, nie osiąga poziomu uzasadniającego wyższą punktację. W niniejszej sprawie ocena porównawcza była elementem oceny strategicznej, a odwołanie się do niej nie stanowiło naruszenia Regulaminu ani Kryteriów wyboru projektów. Przeciwnie, odpowiadało charakterowi konkurencyjnego sposobu wyboru projektów.
Zdaniem organu ocena została dokonana na podstawie dokumentacji złożonej w ramach naboru, przy zastosowaniu kryteriów zatwierdzonych dla Działania 1.1. Wynik oceny oraz jej motywy zostały przedstawione w informacji o wyniku oceny, a następnie poddane weryfikacji w ramach procedury protestowej. Skarżąca nie wykazała przy tym, aby same kryteria A.1, A.3 lub B.1 były niejasne albo stosowane według zasad innych niż wynikające z dokumentacji naboru. Jej argumentacja dotyczy w istocie sposobu zastosowania tych kryteriów do konkretnego projektu. Skarżąca nie wskazuje konkretnej okoliczności, która świadczyłaby o braku bezstronności któregokolwiek członka KOP, o nierównym traktowaniu wnioskodawców albo o przeprowadzeniu oceny poza zatwierdzonymi kryteriami. Sama niezgoda z punktacją nie stanowi dowodu naruszenia zasad oceny.
Również fakt, że skarżąca oczekiwała bardziej szczegółowego uzasadnienia lub odmiennego rozłożenia akcentów w ocenie, nie oznacza naruszenia zasady rzetelności. Rzetelna ocena nie musi być oceną zgodną z oczekiwaniem wnioskodawcy. Musi natomiast opierać się na właściwych kryteriach, dokumentacji sprawy i możliwych do odtworzenia motywach. Te warunki zostały spełnione.
W ocenie organu protest nie służy ponownemu opracowaniu projektu. Postępowanie protestowe służy weryfikacji prawidłowości dokonanej oceny w zakresie zarzutów podniesionych przez wnioskodawcę. Nie jest natomiast dodatkowym etapem opracowywania, poprawiania lub uzupełniania projektu w celu uzyskania wyższej punktacji. W niniejszej sprawie Skarżąca w proteście kwestionowała punktację w kryteriach A.1, A.3 i B.1, powołując się na dokumentację złożoną w ramach naboru. IP zweryfikowała zarzuty protestu i podtrzymała ocenę KOP. Sama okoliczność, że skarżąca szerzej opisała w proteście własną interpretację dokumentacji aplikacyjnej, nie oznaczała obowiązku zmiany punktacji. IP miała obowiązek sprawdzić, czy ocena została dokonana prawidłowo, a nie ponownie punktować projekt według oczekiwań skarżącej.
Dokumenty przedstawione przez skarżącą mogły potwierdzać, że skarżąca dysponuje określonymi wynikami wcześniejszych prac, know-how albo prawami do wykorzystania określonych rezultatów. Nie przesądzały jednak o punktacji w kryteriach strategicznych. Przedmiotem oceny nie było wyłącznie to, czy skarżąca posiada jakiekolwiek wcześniejsze wyniki prac albo prawa do know-how. Ocenie podlegał konkretny projekt zgłoszony do naboru: jego profil, wkład w efekty Programu oraz kompleksowość działań. Formalne dysponowanie wcześniejszymi wynikami badań mogło być elementem dokumentacji, ale nie zastępowało obowiązku wykazania skali innowacyjności, wpływu projektu na efekty Programu i kompletności sekwencji działań w ramach projektu.
Podsumowując organ wskazał, że ocena projektu została dokonana na podstawie właściwych kryteriów i dokumentacji złożonej przez skarżącą. IP nie pominęła dokumentów dotyczących B+R, współpracy z jednostkami badawczymi, know-how, praw do wyników badań ani planowanego wdrożenia. KOP oceniła jednak, że dokumentacja ta nie uzasadnia przyznania wyższej punktacji w kryteriach A.1, A.3 i B.1. Ocena ta została uzasadniona w informacji o wyniku oceny strategicznej i podtrzymana po rozpatrzeniu protestu. Skarżąca nie wykazała naruszenia prawa, Regulaminu wyboru projektów ani Kryteriów wyboru projektów. Skarga sprowadza się do polemiki z oceną ekspercką i przedstawienia własnej, korzystniejszej interpretacji dokumentacji aplikacyjnej. Nie jest to wystarczające do uwzględnienia skargi.
Na rozprawie w dniu 16 lipca 2026 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymując skargę i argumentację w niej zawartą oświadczył, że skarga nie zmierza do ponownej oceny. Uzasadnienie obejmuje tylko 2 strony i de facto sprowadza się do zacytowania kryterium i dokumentacji konkursowej. Z takim uzasadnieniem nie można polemizować, ani dokonać kontroli. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ szczegółowiej opisuje kryteria wyboru i dokumentacje konkursową. Wyróżniki są często bliżej niesprecyzowane. Samo użycie takich zwrotów bez ich rozwinięcia jest nieprecyzyjne. To ekspert rzeczywiście definiuje te pojęcia. Ocena miała być dokonana zgodnie z przyjętym kryterium na tle innych projektów do czego nie doszło.
Pełnomocnik organu podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę, podnosząc, że na przestrzeni czasu wykształciły się instrumenty pozwalające na prawidłowa ocenę projektu. W przypadku złożenia protestu nastąpiło szersze niż w otrzymanej przez skarżącą informacji. Dokumentacja innych wnioskodawców nie podlega udostępnieniu. Pełnomocnik organu wyjaśnił, że każdy z ekspertów dokonuje własnej oceny i sporządza karty oceny projektów. Karty dokonanych ocen przez ekspertów są w dokumentacji, ale nie zostały dołączone. Na dzień rozprawy zgodnie ze stanem wiedzy pełnomocnika organu alokacja nie jest wyczerpana.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2024 r., poz.1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r., poz. 143) - dalej jako: "p.p.s.a." stanowi, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje przede wszystkim orzekanie w sprawach skarg na rozstrzygnięcia, akty i czynności określone w art. 3 § 2 powołanej ustawy.
Stosownie do art. 3 § 3 tej ustawy, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Taki przepis ustawy szczególnej, przewidujący kontrolę sądów administracyjnych sprawowaną w stosunku do działania organów administracji publicznej, stanowi art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2021-2027 (tekst jednolity: Dz.U. z 2025 r., poz. 1733 ze zm.) dalej jako: "ustawa wdrożeniowa". Zgodnie z tym przepisem w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia na podstawie art. 64 ust. 3, art. 70 ust. 1 lub art. 77 ust. 2 pkt 1 wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 i 1685 oraz z 2025 r. poz. 769 i 1427).
Jak stanowi art. 1 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, określa ona zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2021-2027, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi.
Ustawa wdrożeniowa obok sposobu wyboru projektów do dofinansowania oraz procedury odwoławczej w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego, reguluje również postępowanie sądowoadministracyjne i to pod wieloma względami odmiennie od trybu określonego w p.p.s.a., która znajduje odpowiednie zastosowanie jedynie w zakresie nieuregulowanym przez ustawę wdrożeniową, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 p.p.s.a. (art. 76 ustawy wdrożeniowej). Ustawa ta wprowadza także pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w p.p.s.a., przez skrócenie terminu do wniesienia skargi, wprowadzenie terminu do jej rozpoznania, czy też wprowadzenie trybu bezpośredniego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Powyższe rozwiązania, zgodnie z intencją ustawodawcy, zmierzały do uzyskania efektu szybkości postępowania, idącego dalej niż to umożliwia realizacja przepisów p.p.s.a.
Wnioskodawcy, w przypadku negatywnej oceny projektu, o której mowa w art. 56 ust. 5 i 6, wybieranego w sposób konkurencyjny, przysługuje prawo wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego przez niego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów (art. 63 ustawy wdrożeniowej).
Protest jest rozpatrywany przez instytucję: 1) zarządzającą albo 2) pośredniczącą - jeżeli została ustanowiona dla danego programu i instytucja zarządzająca powierzyła jej zadania w tym zakresie na podstawie porozumienia albo umowy, o których mowa w art. 9 ust. 1 (art. 66 tej ustawy).
W myśl art. 73 ust. 8 pkt 1-3 ustawy wdrożeniowej, w wyniku rozpoznania skargi sąd może:
- 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że:
- a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę właściwej instytucji w celu ponownego rozpatrzenia podjętego przez nią rozstrzygnięcia w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, o którym mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2, albo w przedmiocie negatywnej ponownej oceny, o której mowa w art. 69 ust. 4 pkt 2,
- b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia właściwej instytucji, która pozostawiła protest bez rozpatrzenia;
- 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;
- 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.
Z powyższego wynika, że kontroli sądów administracyjnych poddana jest ocena projektów zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, dokonywana przez właściwą instytucję zarządzającą (instytucję pośredniczącą) programami operacyjnymi w realizacji takich programów, po wyczerpaniu środków odwoławczych. Przepisem zakreślającym granice sprawy i kontroli sądowej, w razie złożenia skargi od nieuwzględnienia protestu (negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia) jest art. 73 ust. 5 w zw. z ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
Należy zauważyć, że w ustawie wdrożeniowej ustawodawca inaczej niż w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wskazał, że naruszenie prawa to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy czy inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że ocena projektów zgłoszonych do objęcia finansowaniem, nie może być wykonywana przez sądy administracyjne w sposób sprzeczny z przyznaną tym sądom w art. 184 Konstytucji RP rolą, a zatem w sposób inny niż w stosunku do aktów wymienionych w art. 3 § 1 p.p.s.a. Jest to więc kontrola dokonywana wyłącznie w płaszczyźnie zgodności z prawem.
Według podstawowej zasady określonej przepisem art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza postępowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Właściwa instytucja zapewnia równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinasowania oraz równe traktowanie wnioskodawców (art. 45 ust. 2 ustawy wdrożeniowej).
Stosownie do art. 43 ustawy wdrożeniowej, wybrany do dofinansowania może zostać wyłącznie projekt spełniający kryteria wyboru projektów. Według natomiast art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza postępowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. W myśl ust. 2 w/w przepisu właściwa instytucja zapewnia równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania oraz równe traktowanie wnioskodawców.
Należy zaznaczyć, że art. 53 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowi, że w celu dokonania oceny projektów właściwa instytucja powołuje komisję oceny projektów oraz określa regulamin jej pracy. W skład takiej komisji wchodzą osoby posiadające odpowiednią wiedzę, umiejętności, doświadczenie lub wymagane uprawnienia w dziedzinie objętej programem, w ramach której jest dokonywany wybór projektów. W skład komisji oceny projektów w świetle art. 53 ust. 3 ustawy wdrożeniowej mogą wchodzić eksperci, o których mowa w art. 80.
W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że znaczenie i rola ekspertów przy wyłanianiu w ramach konkursu najlepszych projektów, spełniających określone kryteria, jest taka, że sąd warstwy merytorycznej ich oceny nie jest władny kontrolować. Kontrola sądu powinna zmierzać jedynie do oceny, czy argumentacja oceniających oraz organu w zaskarżonym rozstrzygnięciu protestu nie jest dowolna, to znaczy mieści się w granicach logicznego rozumowania, jest spójna, wyczerpująca (kompletna), odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z dokumentacją konkursową i ustalonymi kryteriami, w sposób jasny, nie budzący wątpliwości, prezentując przesłanki dokonanej oceny. Sąd kontroluje jedynie ocenę dokonywaną przez organ w kontekście przestrzegania reguł równości, przejrzystości, bezstronności czy rzetelności w ramach postępowania konkursowego.
Z przepisów art. 45 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej wynika, że ocena wyboru projektów powinna zostać dokonana w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewniający wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Rolą sądu jest zbadanie, czy wybór projektu został dokonany z poszanowaniem ww. zasad. Rozpatrując skargę wniesioną na negatywną ocenę projektu, sąd administracyjny powinien badać zasadność oceny projektu, czyli sięgać do argumentacji, na podstawie której projekt został oceniony. Z tym wszakże zastrzeżeniem, że kontrola sądu administracyjnego przeprowadzana w tym zakresie, powinna zmierzać do oceny, czy argumentacja oceniającego nie jest dowolna, czy mieści się w granicach danej sprawy, czy nie jest oderwana od kryteriów wynikających z regulaminu wyboru projektów.
Zatem sądowa kontrola legalności działań instytucji zarządzającej w procesie wyboru projektu do dofinansowania jest ograniczona. Sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej oceny projektu, dokonanej przez komisję oceny projektów, np. poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi, lecz uprawniony jest do kontroli sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, takich jak równość, przejrzystość, bezstronność, niezmienność i rzetelność, wywodzonych z przepisów ustawy wdrożeniowej, a także z punktu kompletności tej oceny oraz jasności przyjętych kryteriów (wyrok NSA z 17 grudnia 2013 r., II GSK 2249/13, wyrok WSA w Olsztynie z 13 września 2017 r., I SA/Ol 380/17, CBOSA).
W szczególności kontroli sądu podlega uzasadnienie rozstrzygnięcia protestu, które winno wskazywać na przyczyny nieuwzględnienia stanowiska strony. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, który sąd w niniejszej sprawie w pełni podziela, że zarzut naruszenia art. 45 ustawy wdrożeniowej uzasadniony jest w przypadku nieprecyzyjnego i niejednoznacznego ustalenia kryteriów wyboru, dowolności przy dokonywaniu oceny, tak w kontekście ustalonych kryteriów wyboru, jak i okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę oraz braku dokonania wyczerpującej oceny i przedstawienia jej uzasadnienia.
Nie może budzić wątpliwości, że to na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego konkursu spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego wypełnienia wniosku (por. wyrok NSA z 9 sierpnia 2011 r., II GSK 1500/11). Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, zgodnie z wymogami konkursu, ciąży zawsze na wnioskodawcy. Brak podanej informacji lub też podanie informacji w sposób niejednoznaczny winien zostać oceniony negatywnie. Jest też oczywiste, a zarazem akcentowane w orzecznictwie, że podmiot przystępujący do konkursu winien znać jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc musi się do tych zasad precyzyjnie stosować.
Rzetelność postępowania, do zachowania której zobowiązuje z kolei instytucję zarządzająca lub instytucję pośredniczącą art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej nie jest tylko pustym postulatem. Nawiązuje bowiem do pojęcia rzetelnego procesu, na co szeroko wskazywał już Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok z 20 marca 2026 r., I GSK 257/26), podnosząc jednocześnie, że wymóg ten wyraża konkretne powinności organu procesowego, to jest respektowania wartości dla postępowania podstawowych, takich jak uczciwość, transparentność, bezstronność, równe traktowanie, informowanie o postępowaniu oraz należyte motywowanie podejmowanych działań.
Prawo jednostki do uzasadnienia akcentuje się w nauce prawa procesowego jako odrębny element rzetelnego procesu (zob. np. P. Wiliński, Sprawiedliwość proceduralna a proces karny [w:] P. Wiliński red., Rzetelny proces karny w orzecznictwie sądów polskich i międzynarodowych, Warszawa 2009, s. 85). O obowiązku motywowania podejmowanych wobec jednostki przez organy działań wielokrotnie wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny w kontekście wykładni przepisu art. 107 § 3 k.p.a., który wprawdzie nie podlega zastosowaniu w niniejszym postępowaniu, ale podstawowe wymagania stawiane motywom podejmowanych wobec jednostki działań administracji mają charakter uniwersalny, transcendentny. Zaliczyć doń należy zawarcie argumentacji faktycznej i prawnej, adekwatnej w konkretnej sprawie, jasne i jednoznaczne wyjaśnienie obiektywnych przyczyn odmowy uwzględnienia żądania (zob. wyroki NSA z 28 czerwca 2016 r., I OSK 3260/14; z 30 maja 2023 r., III OSK 7638/21).
Zgodnie z art. 56 ustawy wdrożeniowej komisja oceny projektów przedstawia właściwej instytucji wyniki oceny projektów (ust. 1); właściwa instytucja zatwierdza wyniki oceny projektów (ust. 2); zatwierdzenie wyniku oceny niestanowiącego oceny negatywnej, o której mowa w ust. 5 i 6, oznacza wybór projektu do dofinansowania albo zakwalifikowanie projektu do kolejnego etapu oceny (ust. 3); właściwa instytucja przekazuje niezwłocznie wnioskodawcy w formie pisemnej lub w formie elektronicznej informację o zatwierdzonym wyniku oceny projektu oznaczającym wybór projektu do dofinansowania albo stanowiącym ocenę negatywną, o której mowa w ust. 5 i 6. Do doręczenia informacji stosuje się przepisy działu I rozdziału 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (ust. 4); negatywną oceną jest każda ocena w zakresie spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów, na skutek której projekt nie może być zakwalifikowany do kolejnego etapu oceny lub wybrany do dofinansowania (ust. 5); negatywna ocena, o której mowa w ust. 5, obejmuje także przypadek, w którym projekt nie może być wybrany do dofinansowania z uwagi na wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w danym naborze (ust. 6); w przypadku negatywnej oceny, o której mowa w ust. 5 i 6, informacja, o której mowa w ust. 4, zawiera uzasadnienie wyniku oceny, a w przypadku projektów wybieranych w sposób konkurencyjny także pouczenie o możliwości wniesienia protestu na zasadach i w trybie, o których mowa w art. 64, określające: 1) termin do wniesienia protestu;
- 2) instytucję, do której należy wnieść protest;
- 3) wymogi formalne protestu, o których mowa w art. 64 ust. 2;
- 4) formę wniesienia protestu z uwzględnieniem art. 72 ust. 2 (ust. 7).
To, że do postępowania w zakresie ubiegania się o dofinansowanie nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, oznacza m.in., że uzasadnienie negatywnej oceny projektu nie podlega wymogom przewidzianym dla decyzji administracyjnej. Nie oznacza to jednak całkowitej swobody organu co do treści i zakresu informacji o negatywnej ocenie projektu. Ocenę należy rzetelnie uzasadnić, co wynika wprost z art. 56 ust. 7 i z zasad określonych w art. 45 ust.1 ustawy wdrożeniowej, w którym jest mowa o przejrzystym, rzetelnym i bezstronnym dokonywaniu wyboru projektów do dofinansowania, a także z art. 54 ust. 1 tej ustawy (projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów). Skoro przepisy ustawy wdrożeniowej przewidują możliwość zaskarżenia negatywnej oceny poprzez złożenie protestu, to należy założyć, że uzasadnienie negatywnej oceny projektu ma wskazać wnioskodawcy, czym kierował się organ, oceniając wniosek negatywnie.
Dopiero wówczas wnioskodawca będzie mógł sformułować zarzuty w odniesieniu do każdego z zakwestionowanych przez organ kryteriów wyboru. Zatem uzasadnienie negatywnej oceny projektu powinno być takie, aby wnioskodawca mógł podjąć z organem spór i uruchomić mechanizm kontroli oceny. W przeciwnym wypadku, tj. gdy ocena projektu nie zawiera uzasadnienia lub gdy jest ono lakoniczne i nie porusza istotnych motywów lub nie przedstawia argumentów, którymi kierował się organ, wnioskodawca nie ma możliwości odniesienia się w proteście do stanowiska organu.
Obowiązkowe uzasadnienie negatywnej oceny projektu, o którym mowa w art. 56 ust. 7 ustawy wdrożeniowej powinno obejmować analizę ocen eksperckich i sformułowanie stosownych wniosków. Brak przywołania treści tychże ocen, przy jednoczesnym niezałączeniu ich do dokumentacji, jak również samo odwołanie się do tych ocen, bądź ich bezrefleksyjne powtórzenie, nie spełnia wymagań stawianych przez ten przepis, podobnie jak posługiwanie się ogólnikami, niejasnymi, trudno zrozumiałymi sformułowaniami, które trudno powiązać z konkretnymi elementami wniosku.
W warunkach przedmiotowej procedury zwrócić należało uwagę na treść doręczonej skarżącej negatywnej oceny projektu. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że wniosek o dofinansowanie był dwukrotnie uzupełniany o wyjaśnienia, na skutek wezwania skierowanego przez KOP do skarżącej, zaś negatywna ocena strategiczna wynikała z uzyskania przez projekt 43 punktów, przy poziomie 50 punktów upoważaniającym do uzyskania dofinansowania. Różnica punktowa jest zatem tego rodzaju, że uzyskanie wyższej oceny za każde z zakwestionowanych w proteście kryteriów skutkowałoby objęciem projektu dofinansowaniem. W przypadku bowiem kryterium A.1 uzyskanie 1 punktu o wadze 10 skutkowałoby łączną liczbą punktów 53. W przypadku kryterium A.3 uzyskanie 2 punktów o wadze 6 skutkowałoby łączną liczbą punktów 55. Natomiast w ramach kryterium B.1 uzyskanie 2 punktów o wadze 7 dawałoby łączną liczbę punktów na poziomie 50 punktów.
Mając powyższe na uwadze sąd analizując treść uzasadnienia informacji o wynikach oceny strategicznej doszedł do wniosku, że nie wyjaśniono – w zakresie kryterium A.1. tego, co należy rozumieć pod pojęciem ujęcia w postaci sparametryzowanej cech oczekiwanego rozwiązania. W szczególności, że w pozostałym zakresie stanowisko instytucji sprowadzało się do przytoczenia treści kryterium wyboru projektów w części dotyczącej przyznania 0 punktów oraz wskazanie na przedmiot i cel projektu. Podobnie w zakresie kryterium A.3 w uzasadnieniu oceny wskazano na treść kryterium w części obejmującej zerową punktację bez odniesienia dokonanej oceny po pierwsze do określonych elementów wniosku, jak również bez wykazania, jakie elementy innych wniosków skłoniły oceniających do zajęcia stanowiska o spełnianiu w wyższym stopniu wymagań kryterium przez inne zgłoszone projekty. To samo dotyczy oceny przedstawionej w ramach kryterium B.1 – sprowadza się ona do przytoczenia treści kryterium w części dotyczącej przyznania 1 punktu.
W tej sytuacji, w ocenie sądu, wnioskodawca nie mógł na równych zasadach podjąć w proteście polemiki ze stanowiskiem organu, co wskazuje, że ocena wniosku nie została dokonana rzetelnie. Skutkiem braku prawidłowego uzasadnienia negatywnej oceny wniosku jest istotne utrudnienie skarżącemu dochodzenia jego praw w drodze protestu, gdyż zmuszony został do podjęcia polemiki ze stanowiskiem, które nie zostało w ogóle lub w sposób niewystarczający uargumentowane. Ma to szczególnie istotne znaczenie wobec wymagań ustawowych stawianych wobec treści protestu, jako pisma inicjującego procedurę odwoławczą. Art. 64 ust. 2 ustawy wdrożeniowej wymaga bowiem, aby protest zawierał m.in. wskazanie kryteriów wyboru projektów, z których oceną wnioskodawca się nie zgadza, wraz z uzasadnieniem (pkt 4) oraz wskazanie zarzutów o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny, jeżeli zdaniem wnioskodawcy naruszenia takie miały miejsce, wraz z uzasadnieniem (pkt 5).
Aby prawo wniesienia protestu nie było prawem iluzorycznym uzasadnienie negatywnej oceny projektu powinno być jasne, zrozumiałe i wyczerpujące w tym znaczeniu, że ocena merytoryczna dokonana przez KOP powinna znaleźć swe odzwierciedlenie w ocenie dokonanej przez właściwą instytucję przedstawionej w jej uzasadnieniu z poszanowaniem zasad rzetelności i przejrzystości naboru.
Zgodnie natomiast z art. 69 ust. 1 ustawy wdrażającej właściwa instytucja, o której mowa w art. 66, informuje wnioskodawcę o wyniku rozpatrzenia jego protestu. Informacja ta zawiera w szczególności:
- 1) treść rozstrzygnięcia polegającego na uwzględnieniu albo nieuwzględnieniu protestu, wraz z uzasadnieniem;
- 2) w przypadku nieuwzględnienia protestu - pouczenie o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w art. 73.
Zdaniem sądu wymagane przez art. 69 ust. 1 pkt 1 ustawy wdrożeniowej uzasadnienie czynności rozstrzygnięcia protestu musi wyjaśniać powody jego nieuwzględnienia, a więc zawierać klarownie zredagowane argumenty wobec zarzutów protestu. Skoro protest – w myśl art. 64 ust. 2 pkt 5 i 6 ustawy wdrożeniowej – zawierać ma nie tylko kryteria, z którymi wnioskodawca się nie zgadza wraz z uzasadnieniem, ale także zarzuty o charakterze proceduralnym, jeżeli jego zdaniem takie miały miejsce wraz z uzasadnieniem, to rozstrzygnięcie protestu musi się z tymi elementami zmierzyć. W wymaganiu tym upatrywać należy spełnienia jednego z warunków wspomnianego wcześniej rzetelnego procesu, o którym stanowi art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
W niniejszej sprawie ani uzasadnienie negatywnej oceny wniosku ani czynności rozstrzygnięcia protestu nie czynią zadość rozważanemu wymaganiu nie tylko dlatego, że jest ogólnikowe, zdawkowe, lecz także dlatego, że zawiera niejasne sformułowania.
W niewielkim tylko zakresie - omówiona w odniesieniu do informacji o negatywnej ocenie wniosku - wadliwość została skorygowana w informacji o nieuwzględnieniu protestu, jednak nie w takim stopniu, aby możliwe było uznanie, że IP wywiązała się z omawianych wyżej obowiązków proceduralnych. Stwierdzona przez sąd wadliwość dotyczy każdego z kryteriów objętych protestem.
W szczególności w ramach kryterium A.1 IP nie wyjaśniła nadal znaczenia wymogu sparametryzowania cech oczekiwanego rozwiązania, a skupiła się na wskazaniu okoliczności, które nie pojawiły się w negatywnej ocenie wniosku, tj. na ocenie wniosku jako koncentrującego się na zakupie i uruchomieniu linii technologicznej przy jednoczesnym traktowaniu jako wtórnych wobec tej inwestycji działań badawczych. Stanowisko to nie zostało przy tym odniesione do konkretnych elementów wniosku. Na powyższe wskazuje również brak wykazania, na jakiej podstawie członkowie KOP uznali, że projekt spełnia w niższym stopniu niż inne projekty wymogi co do innowacyjności i rozwoju działalności B+R.
Również w ramach kryterium A.3 zaskarżona informacja skupia się na ocenie wniosku jako zmierzającego w zasadniczej części do realizacji linii technologicznej nie odnosząc swego stanowiska do treści wniosku. W ramach kryterium B.3 zaskarżona informacja nie odnosi ani do elementów wniosku, z których organ wywodził swoje stanowisko, ani do twierdzeń zawartych w proteście, w którym strona wykazywała, że struktura wniosku została ukształtowana prawidłowo.
Niewątpliwie kluczowym elementem wpływającym na prawidłowość dokonanej przez właściwa instytucję oceny jest zasadne odniesienie się do prawidłowości i pełności przedstawionych przez wnioskodawcę danych. Tylko adekwatne odniesienie się do tych zagadnień będzie mogło być uznane za prawidłowe procedowanie wniosku. Właściwa instytucja musi zatem, w przypadku oceny negatywnej lub zmniejszającej ilość przyznanych punktów wskazać, jakie uchybienia o takiej ocenie zaważyły, a w szczególności musi podać jakie powinny być prawidłowe lub pełne zapisy dające wnioskodawcy prawo do otrzymania pełnej punktacji w danej części ocenianego wniosku. Instytucja ta musi zatem wskazać jakie dane były przez dokumenty konkursowe w danym elemencie wniosku wymagane, jakie dane zostały przedstawione, dlaczego ewentualnie dane te są uznane przez nią za błędne lub co najmniej niewystarczające, a następnie wskazać, jakie dane są prawidłowe i uzasadnić jaka liczba punktów z tytułu nieprawidłowości została uczestnikowi odebrana.
Taka ocena musi przy tym zawierać w sobie element poprawności merytorycznej, tzn. zastosowane kryteria obniżające ocenę muszą znajdować uzasadnienie w dokumentacji konkursowej i w sposób odpowiadający wiedzy, czy logice uzasadniać obniżenie punktacji. Wszystkie te elementy podlegają następnie ocenie sądu administracyjnego, zarówno co do wymogów formalnych czyli przedstawienia w sposób pełny przyczyn obniżenia punktacji, jak i jej poprawności merytorycznej.
Skarżąca powoływała się na zawarcie w definicjach poszczególnych zakwestionowanych w proteście kryteriów pojęć niedookreślonych. Istotnie tego rodzaju pojęcia i zwroty są zawarte w definicjach kryteriów strategicznych wyboru projektów, jak chociażby zwroty: "w niskim stopniu prowadzą do rozwoju działalności badawczo-rozwojowej", "w niewystarczającym stopniu uprawdopodobnia", "budzą wątpliwości", "minimalny", "umiarkowany, na tle innych projektów, wkład w osiągniecie spodziewanych efektów" albo "nie zawierają one pełnego rozwiązania zdefiniowanego problemu". Zdaniem sądu etap oceny strategicznej zgłoszonych projektów wymaga sformułowania kryteriów wyboru projektów za pomocą tego rodzaju zwrotów, albowiem etap ten wymaga pewnej elastyczności w dokonywaniu oceny, która wymaga posłużenia się kryteriami sformułowanymi na odpowiednim poziomie ogólności. Aby jednak użyte w przypadku kwestionowanych kryteriów pojęcia i zwroty nie pozostały całkowicie abstrakcyjne to jako zwroty niedookreślone wymagają wyczerpujących ustaleń co do ich treści i wymagają konkretyzacji przez organ stosujący prawo w każdej indywidualnej sprawie.
Dotyczy to również sprawy dotyczącej oceny projektów objętych wnioskami o dofinansowanie. Powołanie się na zwroty nieostre użyte w definicji kryteriów wymaga wypełnienia ich treścią ustaleń dokonanych na podstawie danych wynikających z wniosku o dofinansowanie oraz ustaleń będących podstawą dokonanej oceny. Tego rodzaju uzasadnienia stanowiska organu nie zawiera zarówno uzasadnienie zaskarżonej informacji, jak i pisma zawierającego negatywną ocenę wniosku. Przeciwnie uzasadnienie dodatkowo wprowadza kolejne pojęcia nieprecyzyjne, jak ujęcie cech oczekiwanego rozwiązania w postaci sparametryzowanej. Tylko wyjaśnienie, jak organ rozumie pojęcia, za pomocą których dokonuje oceny wniosku, zapewnia realizacje zasady przejrzystości naboru.
Uchybienia powyższe w oczywisty sposób mogły mieć wpływ na wynik sprawy, dlatego że gdyby postępowanie prowadzono rzetelnie, jego wynik mógłby być inny, albowiem ocena wniosku (lub protestu) mogłaby być dla skarżącej korzystniejsza, co przełożyć mogło się na osiągnięcie liczby punktów uprawniającej do skorzystania z dofinansowania projektu.
W ocenie sądu naruszona została, podczas rozpatrywania wniosku o dofinansowanie, zasada rzetelności, zawarta w art. 45 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. W prawomocnym wyroku z dnia 14 marca 2017 r. III SA/Łd 143/17 (LEX nr 2267494) stwierdzono, że rzetelność ta związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami a w szczególności z wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. W rozpoznawanej sprawie wskazana wadliwość procedowania dotyczy nie tylko informacji o negatywnej ocenie projektu, ale także informacji o nieuwzględnieniu protestu.
Brak odpowiedniego oraz wyczerpującego uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia nie pozwala na prześledzenie toku rozumowania i interpretacji zastosowanych przepisów, na podstawie których negatywnie oceniono wniosek oraz odmówiono skarżącemu uwzględnienia protestu. Nieprawidłowe byłoby w tej sytuacji zastępowanie organu przez sąd. Strona skarżąca ma bowiem prawo do poznania stanowiska organu, które w sposób wyczerpujący powinno znaleźć swój wyraz właśnie w uzasadnieniu zaskarżonego aktu. To bowiem pozwala na obronę jej praw na etapie skargi. Brak należytego uzasadnienia uniemożliwił Sądowi przeprowadzenie kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem. Lakoniczna i zbyt ogólnikowa ocena zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej informacji nie pozwala na stwierdzenie, że organ swe rozstrzygnięcie uzasadnił w sposób czytelny, spójny i w konsekwencji rzetelny. IP podjęła próbę bardziej szczegółowego uzasadnienia swojego stanowiska w odpowiedzi na skargę, to jednak nie konwaliduje braków zaskarżonej informacji.
Szeroka argumentacja odpowiedzi na skargę, która dopiero na tym etapie analizuje i interpretuje poszczególne zapisy oceny strategicznej, świadczy o nieprzekonującym stanowisku zawartym w zaskarżonej informacji, jak i w negatywnej ocenie wniosku. Odpowiedź na skargę nie stanowi przy tym przedmiotu sądowej kontroli, jest zwykłym pismem procesowym, sporządzanym na etapie postępowania sądowego, w którym organ winien przedstawić swoje stanowisko w sprawie i odnieść się do podniesionych w skardze zarzutów. Odpowiedź na skargę nie może zastępować rozstrzygnięcia organu, gdyż jest pismem procesowym, sporządzonym po zakończeniu postępowania administracyjnego, zawierającym jedynie stanowisko co do zarzutów skargi.
Wadliwość uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia nieuwzględniającego protestu powoduje, że niemożliwe stało się dokonanie oceny przesłanek, którymi kierował się organ rozpatrując protest, a tym samym kwestionowane rozstrzygnięcie wymyka się spod kontroli sądu
Uznając zasadność skargi sąd na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej uznał, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny.
Sąd nie przesądza o prawidłowości lub nieprawidłowości oceny projektu. Rozpatrując sprawę ponownie organ dokona ponownej oceny wniosku, tj. po załączeniu do dokumentacji konkursowej kart oceny projektu, przeanalizuje uwagi zawarte w tychże kartach oceny merytorycznej, mając na względzie treść art. 45 ust. 1 w zw. z art. 56 ust. 7 i art. 69 ust. 1 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, uwzględniając w szczególności zawartą w art. 45 ust. 1 zasadę rzetelności rozumianą w sposób wskazany przez sąd w wyroku oraz mając na względzie, że przytoczenie treści kryteriów wyboru projektów nie zastępuje uzasadnienia negatywnej oceny projektu zawartej w informacji kierowanej przez właściwa instytucję do wnioskodawcy oraz w informacji o wyniku rozpatrzenia protestu.
Dokonując ponownej oceny wniosku skarżącego organ weźmie pod uwagę, jakiego rodzaju elementy prezentowane w innych wnioskach zgłoszonych w ramach projektu uzyskały pozytywną ocenę IP, to jest zostały uznane za spełniające kryteria, których ocenę zakwestionowała skarżąca i dlaczego na tym tle wniosek skarżącej prezentuje się tak niekorzystnie, jak przyjęto w niniejszym postępowaniu.
Mając na uwadze powyższe sąd, na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej, orzekł jak w punkcie 1. sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono w punkcie 2 sentencji wyroku na podstawie art. 76 ustawy wdrożeniowej w związku z art. 209 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r., poz. 215), zasądzając na rzecz skarżącej 697 zł, przy czym na kwotę tę składają się równowartość: uiszczonego wpisu sądowego od skargi (200 zł) i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (480 zł).