Uzasadnienie
Wnioskiem z 18 kwietnia 2026 r. T.B. (dalej: "Skarżący") wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku (dalej: "WSA w Gdańsku") o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w W. (dalej: "PINB", "Organ") grzywny z powodu niezastosowania się do obowiązku przekazania w terminie 30 dni jego skargi z 16 lutego 2026 r. dotyczącej wymierzenia grzywny za niewykonanie wyroku w sprawie o sygn. akt II SAB/Gd 12/25 w przedmiocie robót budowlanych.
W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny PINB (m.in. w pismach z 23 kwietnia 2026 r. i 13 sierpnia 2026 r.) poinformował, że z uwagi na niedopełnienie obowiązku służbowego w tej sprawie z pracownikiem odpowiedzialnym bezpośrednio za prowadzenie postępowania została rozwiązana umowa o pracę. Poinformowano również, że wyznaczono nowego inspektora, który przejął akta i po ich przejęciu niezwłocznie przekazał skargę do WSA w Gdańsku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (§ 1). Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (§ 2).
Stosownie zaś do art. 55 § 1 P.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 P.p.s.a.).
Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64 § 3 P.p.s.a.).
Z przytoczonych powyżej regulacji wynika, że wyłączną przesłanką wymierzenia organowi grzywny jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a., a orzeczenie sądu ma charakter uznaniowy, gdyż ustawodawca przewidział, że sąd "może" orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Oznacza to, że sąd powinien, nawet przy przekroczeniu terminu, uwzględniać specyfikę i charakter danej sprawy, a także rozmiary zwłoki w przekazaniu skargi.
W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że przepis art. 55 § 1 P.p.s.a. zawiera normę zmierzającą do dyscyplinowania organów administracji publicznej do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 tej ustawy. Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. jest zatem pełnienie funkcji dyscyplinującej, ale także funkcji represyjnej. Funkcja represyjna służy ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Ponadto, grzywna z art. 55 § 1 P.p.s.a. pełni funkcję prewencyjną, albowiem ukaranie grzywną służy zapobieganiu naruszeniom prawa polegającym na przewlekaniu postępowania sądowoadministracyjnego. Zasada szybkości postępowania jest zaś jedną z podstawowych zasad tego postępowania (zob. postanowienie NSA z 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 328/12, przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
W niniejszej sprawie jest bezsporne, że 16 lutego 2026 r. Skarżący przesłał do WSA w Gdańsku skargę o wymierzenie grzywny z powodu niewykonania wyroku w sprawie II SAB/Gd 12/25 w przedmiocie robót budowlanych. Zarządzeniem z 20 lutego 2026 r. przekazano skargę wraz z załącznikami według właściwości PINB. Przesyłka zawierająca powyższe została odebrana przez Organ w dniu 27 lutego 2026 r. W konsekwencji, stosownie do treści art. 54 § 2 P.p.s.a., skarga ta wraz z aktami sprawy powinna była zostać przekazana do Sądu najpóźniej do 30 marca 2026 r. (ostatni dzień 30-dniowego terminu przypadał na dzień 29 marca 2026 r. w niedzielę, czyli na dzień ustawowo wolny od pracy). Tymczasem, jak wynika z akt sprawy o sygn. II SA/Gd 378/26, skarga została przekazana Sądowi w dniu 22 kwietnia 2026 r. (data stempla pocztowego).
Należy zauważyć, że niespełnienie obowiązku z art. 54 § 2 P.p.s.a. może polegać już tylko na nieprzekazaniu samej odpowiedzi na skargę lub przesłaniu niepełnych akt sprawy (zob. postanowienie NSA z 2 lutego 2023 r., sygn. akt II OZ 35/23). Z akt sprawy II SA/Gd 378/26 wynika zaś, że Organ akta sprawy przesłał dopiero w dniu 5 maja 2026 r., czyli ponad dwukrotnie przekroczono termin określony w powyższym przepisie.
Jak już wyżej wskazano - przekazanie sądowi skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy oraz odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, następuje w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Nie ulega zatem wątpliwości, że w niniejszej sprawie Organ nie uczynił zadość wymogom stawianym mu przez art. 54 § 2 P.p.s.a.
Wobec powyższego, w ujawnionych okolicznościach faktycznych należało uznać zasadność żądania zgłoszonego we wniosku z uwagi na bezsporne uchybienie terminowi do przekazania skargi do sądu. Należy przy tym wskazać, że wyłączną materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewykonanie wskazanych w ustawie obowiązków.
Odnosząc się do przyczyn nieterminowego przekazania skargi wskazanych w odpowiedzi na wniosek należy podkreślić, że obowiązek przesłania Sądowi skargi ma charakter bezwzględny. Osoby zatrudnione w organach administracji publicznej powinny znać zasady postępowania w sytuacji, gdy wniosek trafia do tego organu, a także w sytuacji wpływu skargi adresowanej do Sądu. Okoliczności, które spowodowały nieprzekazanie skargi Sądowi pozostają bez znaczenia dla samego wymierzenia grzywny, gdyż wyłączną materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewykonanie wskazanych w ustawie obowiązków.
Jednocześnie okoliczności te mogą wpłynąć na wysokość wymierzanej grzywny. W niniejszym przypadku, określając wysokość grzywny, Sąd uwzględnił okoliczność, że wobec pracownika odpowiedzialnego za prowadzenie sprawy wyciągnięto konsekwencje służbowe. Nie można jednak pominąć, że kolejny raz w niniejszej sprawie Organ przekazuje skargę z naruszeniem terminu wskazanego w art. 54 § 2 p.p.s.a. Postanowieniem z 30 kwietnia 2025 r. w sprawie II SO/Gd 1/25 WSA w Gdańsku wymierzył PINB grzywnę w wysokości 2.000 zł za nieprzekazanie skargi dotyczącej przewlekłości postępowania w sprawie robót budowlanych.
W związku z powyższym wymierzając PINB grzywnę w wysokości 1.000 zł Sąd uznał, że kwota ta będzie adekwatna do stopnia zawinienia obciążonego nią podmiotu oraz zapewni, że Organ dołoży w przyszłości należytej staranności przy terminowym wywiązywaniu się z nałożonych obowiązków. Przy określeniu wysokości grzywny Sąd uwzględnił również pogląd prezentowany w judykaturze, że przepis art. 154 § 6 P.p.s.a., odwołujący się w swojej treści do ogłaszanej corocznie przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego wysokości przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, określa jedynie górną granicę grzywny, zatem w przypadku wymierzenia grzywny poniżej tej granicy nie jest konieczne, aby kwota wymierzonej grzywny odpowiadała określonej wielokrotności tego wskaźnika (zob. m.in. wyrok WSA w Warszawie z 11 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 2143/13).
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a., postanowił, jak w punkcie 1 sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a., zasądzając od Organu na rzecz Skarżącego kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego od wniosku o wymierzenie grzywny.